معاون گردشگری وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی با اشاره به تأثیر جنگ و محدودیتهای پروازی بر صنعت گردشگری گفت: گردشگری متوقف نمیشود و در شرایط فعلی، تمرکز این معاونت در بخش گردشگری داخلی و در گردشگری خارجی، بر کشورهای دارای مرز زمینی با ایران، بهویژه عراق، قرار گرفته است.
به گزارش جماران، انوشیروان محسنیبندپی در نشست خبری سهشنبه ۳۱ شهریورماه ۱۴۰۵ که در آستانه روز جهانی و هفته گردشگری در معاونت گردشگری برگزار شد، با اشاره به شرایط کشور و تأثیر بحرانهای اخیر بر گردشگری گفت: ما متوقف نمیشویم. نمیتوان به دلیل جنگ و توقف پروازها، گردشگری را متوقف کرد، بلکه باید متناسب با شرایط تدبیر کرد.
او با اشاره به جنگ ۱۲روزه گفت: از خرداد ۱۴۰۴ که این جنگ بر کشور تحمیل شد، هدفگذاریها و گامهای توسعه گردشگری داخلی و خارجی و روند رشد گردشگری که در فروردین به اوج رسیده بود، منفی شد.
محسنیبندپی صنعت گردشگری را به دلیل تأثیرپذیری از اخبار و بحرانها، صنعتی آسیبپذیر توصیف کرد و افزود: بازگرداندن گردشگری به چرخه فعالیت پس از انتشار اخبار و وقوع بحرانها زمان میبرد. به گفته او، گردشگری در مهر و آبان نسبت به سال ۱۴۰۳ رشد داشت، اما حوادث دیماه و سپس جنگ رمضان بار دیگر بر این روند اثر گذاشت.
معاون گردشگری وزارت میراث فرهنگی تأکید کرد: با وجود این شرایط، گردشگری متوقف نشد و با استفاده از ظرفیت موجود در معاونت گردشگری، همکاری بخش خصوصی و طراحی سناریوهای «نه جنگ و نه صلح»، برنامهها ادامه پیدا کرد.
اولویت گردشگری خارجی با کشورهای هممرز
محسنیبندپی با اشاره به تحریمهای اعمالشده علیه خطوط هوایی گفت: با توجه به شرایط حاکم، تمرکز ما در گردشگری داخلی است و در گردشگری خارجی نیز بر کشورهایی تمرکز داریم که با ایران مرز زمینی دارند و اولویت ما عراق است.
او افزود: بر همین اساس، در جلسه دیپلماسی گردشگری با عراق، ۹ محور برای تحقق گردشگری میان دو کشور تدوین شده است.
معاون گردشگری همچنین گفت: در تمام نمایشگاههای گردشگری خارجی حضور خواهیم داشت و حتی اگر جابهجایی سه پرواز لازم باشد، در این نمایشگاهها شرکت میکنیم؛ چراکه در شرایط جنگی نیز نمیخواهیم هیچ ظرفیتی را برای معرفی ایران از دست بدهیم.
توقع از چین و روسیه بیشتر است
محسنیبندپی در پاسخ به پرسشی درباره تأثیر تحریمهای هوایی بر سفرها گفت: «چین زیر بار این تحریم نمیرود. چینیها همراه هستند. توقع ما از چین و روسیه با توجه به توافقهایی که داریم، بیشتر از اینهاست و اینها حداقلهاست.»
او با اشاره به ادامه پروازهای چین و روسیه افزود: درست است که شاید عراق اعلام کرده پروازها متوقف میشود، اما عراق نیز از داخل تحت فشار است و مردم بصره حاضر نیستند به این راحتی دادوستد خود را با ایران متوقف کنند. معاون گردشگری تأکید کرد: شرایط سخت و هزینهها زیاد است، اما گردشگری توقفپذیر نیست.
فعلاً راهی برای کاهش هزینه سفر وجود ندارد
معاون گردشگری در پاسخ به پرسشی درباره افزایش هزینههای سفر، تورم، وضعیت حملونقل عمومی، محدودیت سوخت و بنزین و تأثیر امنیت مقصد بر تقاضای سفر گفت: افزایش قیمتها واقعیت است و تورم روزبهروز بیشتر میشود.
او افزود: در شرایط موجود و در جنگ، نمیتوان انتظار داشت قیمتها کاهشی شود و این شرایط برای هتلها و ناوگان حملونقل اجتنابناپذیر است.
محسنیبندپی ادامه داد: فعلاً هیچ راهحلی برای کاهش هزینههای سفر وجود ندارد. در حوزه هواپیمایی، شورای عالی هواپیمایی و در بخش زمینی و ریلی، وقتی قانونگذار اجازه نرخگذاری داده است، کاری نمیتوان کرد، جز اینکه مثلاً سفرکارت یا مشوق اعمال کنیم. او تأکید کرد که برای مقابله با تحریمها نیز باید از مسیرهای زمینی اقدام و مذاکره کرد تا تحریمها برداشته شود.
سفرکارت وام سفر نیست
مصطفی فاطمی، مدیرکل توسعه گردشگری داخلی، نیز درباره طرح سفرکارت و نحوه تأمین منابع آن توضیح داد: برای تحریک تقاضا از ابتدا دنبال مدلهایی بودیم که امکان اجرا داشته باشند، اما عمده این کمکها در کشور فراهم نبود و دولت نیز امکان تزریق پول نداشت؛ بنابراین در حوزه تقاضا به سراغ بانکها رفتیم.
او گفت: بانک رفاه مدلی را طراحی کرده که براساس اعتبارسنجی افراد است و وام نیست. سقف این اعتبار ۵۰۰ میلیون تومان است و براساس اعتبار فرد تعیین میشود و تصمیم درباره بازپرداخت را بانک به مجموعههای گردشگری میدهد.
فاطمی افزود: این طرح میتواند در قالب وام نیز اجرا شود، اما در آن صورت درصد پرداخت بالا میرود و شاید برای مردم بهصرفه نباشد.
به گفته او، سفرکارت تنها راهکار اصلی برای تحریک تقاضا نیست و یکی از ابزارهای موجود است.
فاطمی همچنین گفت مجموعههای خرد باید برای استفاده از این طرح ثبتنام کنند و بپذیرند بازپرداخت به صورت اقساطی انجام شود.
آمار ورود گردشگران؛ یک میلیون و ۹۰۶ هزار نفر در پنج ماه
محسنیبندپی در ادامه نشست درباره آمار ورود گردشگران به کشور اظهار کرد: مبنای آمار، اصول، قواعد و دستورالعملهای سازمان جهانی گردشگری است.
او گفت: در سال ۱۴۰۳ حدود هفت میلیون و در سال ۱۴۰۴ حدود شش میلیون نفر ثبت شده است و در پنج ماه نخست امسال نیز یک میلیون و ۹۰۶ هزار و ۱۱۴ گردشگر وارد کشور شدهاند. معاون گردشگری افزود: از زمان آغاز به کار دولت چهاردهم، آمار ورود گردشگران به صورت تفکیکشده دنبال شده است.
او تأکید کرد: ما خودمان آمار تولید نمیکنیم و آمار را از اداره گذرنامه و براساس مهر ورود به کشور دریافت میکنیم. این آمار مبنای کار است و ما در تولید آمار نقشی نداریم؛ هرچه اعلام شود، همان را اعلام میکنیم.
محسنیبندپی گفت حدود ۷۰ درصد گردشگران ورودی به ایران از عراق هستند و برنامهریزی شده علاوه بر این بازار، به جمعیت سنینشین عراق نیز توجه شود.
او تسهیل ورود خودروهای گردشگران، حمایت از مسیر دریایی و برقراری ارتباط میان بخشهای حرفهای گردشگری ایران را از دیگر محورهای برنامههای این معاونت برشمرد و گفت برای حضور در پنج نمایشگاه بینالمللی گردشگری نیز از هر منبعی که باشد، غرفه گرفته خواهد شد.
هوش مصنوعی؛ از ضرورت بازطراحی تا نگرانی از وابستگی
معاون گردشگری همچنین با اشاره به شعار امسال سازمان جهانی گردشگری درباره دیجیتال و استفاده از هوش مصنوعی در بازطراحی گردشگری گفت این موضوع میتواند در تمام حوزهها مطرح باشد و مأموریتهای این معاونت نیز میتواند با استفاده از این ظرفیت بازتعریف و اصلاح شود.
او در عین حال نسبت به برخی پیامدهای استفاده از هوش مصنوعی ابراز نگرانی کرد و گفت: هوش مصنوعی ما را تنبل بار میآورد و از این جهت نسبت به آینده نگرانم.
محسنیبندپی با اشاره به شرایط اقتصادی کشور افزود: با توجه به اینکه امکان صادرات نفت وجود ندارد و وزارتخانهها نیز اعتباری برای تملک دارایی سرمایهای دریافت نکردهاند و اولویتها به تأمین و پرداخت حقوق معطوف شده است، باید از ظرفیت هوش مصنوعی استفاده کرد.
او بازطراحی گردشگری متناسب با شرایط موجود را «ضرورت» و «اجتنابناپذیر» دانست و گفت شرکتهای دانشبنیان، استارتاپها، بخش خصوصی و شرکتهای خلاق میتوانند در این زمینه نقشآفرینی کنند.
هفته گردشگری به نام برادران امیدوار
مدیرکل توسعه گردشگری داخلی، نیز درباره برنامههای هفته گردشگری گفت: امسال به مناسبت هفته گردشگری برنامههای متنوعی براساس شعار سازمان جهانی گردشگری برگزار میشود.
او افزود: در این هفته تلاش میشود از فعالان حوزه دیجیتال و هوش مصنوعی در گردشگری تقدیر شود و همایشها و کارگاههای تخصصی و آموزشی نیز برگزار خواهد شد.
مصطفی فاطمی گفت: تصمیم گرفته شده هر سال هفته گردشگری به نام یک شخصیت گردشگری نامگذاری و آن شخصیت معرفی شود و برای نخستین دوره، هفته گردشگری امسال به نام «برادران امیدوار» نامگذاری شده است.
او همچنین از تمرکز برنامههای امسال بر نیمه جنوبی کشور خبر داد و گفت در یک سال گذشته تمرکز سفرها بیشتر بر سه استان شمالی بود و تلاش شد با استفاده از تخفیف و برگزاری رویداد، توزیع مکانی سفر تغییر کند.
به گفته فاطمی، در شهریورماه تغییراتی در الگوی سفر ایجاد شد و خراسان رضوی، سمنان، زنجان، قزوین، آذربایجان شرقی و غربی، کردستان و همدان در فهرست مقاصد سفر قرار گرفتند و ضریب اشغال در این استانها از نیمه گذشت.
او از برگزاری بیش از ۶۵۰ رویداد با عنوان «مهر جنوب» در راستای تمرکز بر نیمه جنوبی کشور خبر داد.
مخالفت با ورود گسیخته به طبیعت
فاطمی درباره وضعیت تورهای طبیعتگردی و آنچه در این حوزه به عنوان ورود گسیخته به طبیعت مطرح شده است، گفت: مسئول این موضوع سازمان منابع طبیعی است و وزارت میراث فرهنگی اعلام کرده هر کاری از دستش برآید برای مدیریت این وضعیت انجام خواهد داد. او افزود: باید برای مجموعههای مجاز که ضوابط را رعایت میکنند، مشوقهایی در نظر گرفته شود.
