به گفته کارشناسان، نابودی پوشش گیاهی نهتنها تنوع زیستی را تهدید میکند، بلکه توانایی اکوسیستمها در جذب کربن را کاهش داده و گرمایش زمین را تشدید میکند.
به گزارش جماران به نقل از مجله علمی کارشناسان معتقدند برخی از گیاهانی که جلوههای ویژهای به چشماندازهای آشنا میبخشند، احتمالاً تا پایان قرن حاضر ناپدید شوند، زیرا تأثیر تغییر اقلیم بر انقراض گونهها از طریق بازتعریف و اغلب کوچکسازی زیستگاههای مناسبی که گیاهان برای بقا به آن نیاز دارند، روزبهروز افزایش مییابد.
پژوهشگران مدلهایی برای مناطق پراکنش آینده تعدادی از گونههای گیاهان آوندی ترسیم کردهاند؛ دستهای که تقریباً همه گیاهان جهان را شامل میشود - گیاهانی که دارای بافتهایی برای انتقال آب و مواد مغذی هستند. آنها بیش از ۶۷ هزار گونه (حدود ۱۸ درصد از گیاهان آوندی شناخته شده جهان) را مورد مطالعه قرار دادند.
آنها دریافتند که بین ۷ تا ۱۶ درصد از این گونهها ممکن است بیش از ۹۰ درصد از محدوده پراکنش خود را از دست بدهند که آنها را در معرض خطر شدید انقراض قرار میدهد. از جمله نمونههای آن میتوان به درخت کاتالینا آیرونوود (درخت جزیره آهنی) که درخت نادری بومی کالیفرنیای آمریکاست، و خزه سنبله آبی که متعلق به تبار گیاهی با قدمت بیش از ۴۰۰ میلیون سال است، و حدود یکسوم گونههای اوکالیپتوس که یکی از معروفترین گروههای گیاهی در استرالیا هستند، اشاره کرد.
پژوهشگران پس از بررسی میلیونها ثبت مربوط به مکانهای گیاهی، همچنین سناریوهای انتشار گازهای گلخانهای برای دوره ۲۰۸۱ تا ۲۱۰۰، به این تخمینها دست یافتند.
زیستگاه یک گیاه تنها یک مکان روی نقشه نیست، بلکه مجموعه کاملی از شرایطی است که آن گیاه به آن نیاز دارد: از دما، باران، خاک، کاربری اراضی گرفته تا ویژگیهای چشمانداز مانند سایه.
زیستگاه گیاهان
جونا وانگ (محقق پسادکترا در دانشگاه ییل آمریکا) و شیائولی دونگ (استاد علوم و سیاستهای محیط زیست در دانشگاه کالیفرنیا) در اظهارات مشترک خود به رویترز گفتند:
«یک راه برای تجسم این موضوع این است که تصور کنید گیاهان سعی دارند از "پوشش اقلیمیِ در حال حرکت" پیروی کنند. با افزایش دما، بسیاری از گونهها میتوانند به سمت شمال یا به ارتفاعات بالاتر مهاجرت کنند تا در جای خنکتری باقی بمانند. اما دما تنها بخشی از داستان است.»
وانگ و دونگ که در رهبری این مطالعه که در مجله «ساینس» منتشر شده است، همکاری داشتند.
این مطالعه اشاره میکند که تغییر اقلیم در بسیاری از مناطق، این مجموعه از شرایط را کوچک میکند و تعداد مناطقی را که هنوز همه شرایط مورد نیاز یک گونه با هم فراهم هستند، کاهش میدهد.
برای گیاهان، جابهجایی یا پراکنش معمولاً در طول نسلها و از طریق بذرهایی انجام میشود که توسط باد، آب، حیوانات یا جاذبه حمل میشوند. با این حال، هنگامی که پژوهشگران جابهجایی واقعی را با سناریویی مقایسه کردند که در آن گیاهان میتوانند به هر زیستگاه جدید مناسبی دسترسی پیدا کنند، نرخ انقراض بسیار مشابه بود.
گیاهان پایه و اساس بیشتر اکوسیستمهای روی زمین را تشکیل میدهند. آنها کربن ذخیره میکنند، تعادل خاک را حفظ میکنند، از حیات وحش پشتیبانی میکنند و غذا، چوب، دارو و سایر مواد را فراهم میآورند. بنابراین، تغییرات در تنوع گیاهی میتواند پیامدهای زنجیرهای برای طبیعت و انسانها داشته باشد.
وانگ و دونگ گفتند:
«اگر تغییر اقلیم پوشش گیاهی را کاهش دهد، اکوسیستمها دیاکسید کربن کمتری را از جو جذب خواهند کرد که میتواند منجر به تشدید گرمایش جهانی شود. این امر یک چرخه معیوب ایجاد میکند که در آن تغییر اقلیم به گیاهان آسیب میزند و کاهش پوشش گیاهی یا بهرهوری گیاهی به نوبه خود تغییر اقلیم را تشدید میکند.»
آنها افزودند:
«در نهایت، حفاظت از تنوع گیاهی نه تنها به معنای حفظ طبیعت برای خودِ طبیعت است، بلکه به معنای حفظ اکوسیستمهایی است که از جوامع انسانی پشتیبانی میکنند.»
