اردوغان رئیس جمهوری ترکیه فهمید که وی قربانی توطئه عربی آمریکایی شده است که خودش و کشورش را در جنگ سوریه و رویارویی با روسیه دو هم پیمان بزرگ منطقه ای ترکیه گرفتار کرد.وی همچنین فهمید که کشورش با خطر تجزیه جغرافیایی مواجه شده است و با انفجارهای تروریستی که امنیت و ثباتش را هدف می دهد مواجه می شود به همین دلیل تصمیم گرفت که انقلابی در سیاست های کشورش رهبری کند.
مذاکرات سری میان ترکیه و سوریه از ماه می گذشته و دقیقا از زمان برکناری آقای «احمد داوود اوغلو» نخست وزیر و رئیس حزب «عدالت و توسعه» و تعیین «بینالی ییلدریم»به جای وی در هر دو پست، متوقف نشده است زیرا «رجب طیب اردوغان»رئیس جمهوری ترکیه تصمیم به بازنگری در سیاست هایش در پرونده سوریه و عذرخواهی از روسیه گرفت و از دروازه ایران گفت و گو با دمشق را آغاز کرد.
به گزارش پایگاه اطلاع رسانی و خبری جماران،«عبدالباری عطوان»نویسنده و تحلیلگر مشهور عرب در یادداشتی در بخش سخن سردبیر در روزنامه رأی الیوم به آخرین تحولات سوریه و روابط این کشور با ترکیه پرداخت و نوشت:خبری که روزنامه «الشرق الاوسط»روز گذشته-پنج شنبه-منتشر کرد و در این خبر آقای «اسماعیل حقی تاکین»ژنرال و دیپلمات سابق ترک و معاون رئیس حزب«وطن»تاکید کرد که وی پنج بار به دمشق سفر کرد و در این سفرها با مسئولان بلندپایه سوریه و در صدر آنها«بشار اسد»رئیس جمهوری سوریه در چارچوب تلاش هایش برای نزدیکی میان دو کشور همسایه، دیدار کرده است، ما را شگفت زده نکرد.
تاکین ژنرال سابق ترک برای رهبران و دستگاه اطلاعاتی سوریه کاملا شناخته شده است.خود تاکین بود که طی بحران سابق میان ترکیه و سوریه به دلیل حملات حزب کارگران کردستان(پ.ک.ک) با آنها مذاکره کرد و موفق به مهندسی توافقنامه اضنه در سال 1998 شد که منجر به دور کردن «عبدالله اوجالان»رهبر پ.ک.ک به نایروبی شد و پس از آن بازداشت و تحویل آنکارا داده شد.ژنرال تاکین مرد ماموریت های سری دشوار توصیف می شود.
مذاکرات سری میان ترکیه و سوریه از ماه می گذشته و دقیقا از زمان برکناری آقای «احمد داوود اوغلو» نخست وزیر و رئیس حزب «عدالت و توسعه» و تعیین «بینالی ییلدریم»به جای وی در هر دو پست، متوقف نشده است زیرا «رجب طیب اردوغان»رئیس جمهوری ترکیه تصمیم به بازنگری در سیاست هایش در پرونده سوریه و عذرخواهی از روسیه گرفت و از دروازه ایران گفت و گو با دمشق را آغاز کرد.
یک منبع موثق ترک برای ما تاکید کرد که دیدارهای مخفیانه مستقیم میان سرلشکر«علی المملوک»مسئول امنیتی بلندپایه در دمشق و همتای ترکش«هاکان ویدان»در تهران و الجزایر برگزار شده است و افسران سازمان های اطلاعاتی دو طرف در دمشق و آنکارا چندین بار با هم دیدار کردند.
آقای بینالی ییلدریم در روز اول تحویل گرفتن پستش تاکید کرد که وی در راستای کاهش اختلاف ها با همسایگان به پایین ترین حد آن تلاش می کند و جنگ سوریه را جنگی بیهوده توصیف کرد این در حالی است که رئیس اش یعنی اردوغان تاکید کرد که اختلاف ها با همسایگان(در اشاره به سوریه)پشت سر گذاشته شد.
مهم ترین چیزی که ژنرال تاکین به روزنامه الشرق الاوسط گفت این است که وی «پیش بینی می کند»که دولت سوریه شهر«حلب»را بازپس گیرد و «ارتش عربی سوریه با کمک روسیه وارد این شهر می شود.»وی همچنین گفت که بر این باور است که روابط سوریه و ترکیه به زودی به حالت عادی خود باز می گردد.
اردوغان رئیس جمهوری ترکیه فهمید که وی قربانی توطئه عربی آمریکایی شده است که خودش و کشورش را در جنگ سوریه و رویارویی با روسیه دو هم پیمان بزرگ منطقه ای ترکیه گرفتار کرد.وی همچنین فهمید که سقوط نظام حاکم بر دمشق به زودی رخ نمی دهد و نیز فهمید که کشورش با خطر تجزیه جغرافیایی و دیموگرافی مواجه شده است و با انفجارهای تروریستی که امنیت و ثباتش را هدف می دهد مواجه می شود؛انفجارهایی که رشد اقتصادی اش را از بین می برد به همین دلیل وی که یک سیاستمدار ماهر است،تصمیم گرفت که انقلابی در سیاست های کشورش رهبری کند و با روسیه و سوریه آشتی کند و روابطش با ایران را نیز تقویت کند.اردوغان برای آن که این انقلاب را توجیه کند احمد داوود اوغلو را گوشت قربانی کرد.
هم پیمانان سابق اردوغان یعنی عرب ها و آمریکایی ها از این مقاصدش با خبر بودند و اگر چه ممکن است پشت پرده کودتای نیمه ماه جولای گذشته نباشند به رغم آن که نظریه هایی وجود دارد که این دیدگاه را تایید می کند و می گوید که هستند ،اما از نتیجه کودتا و شکست آن شوک زده شدند،این همان چیزی است که حالت«سردی»روابط ترکیه و عربستان در حال حاضر و پایان ماه عسل میان طرفین که یک سال بیشتر دوام نیافت را تفسیر می کند.
ورود نیروهای ترکیه به شهر مرزی جرابلس نخستین گام عملی کردن تفاهم های سری میان ترکیه و سوریه بود که درمقابل آن نه فقط باید مرزهای ترکیه با سوریه به روی گروه های تندرو بسته شود و همه شریان های امدادرسانی شان بسته شود بلکه ارتش سوریه نیز وارد شهر حلب شود.
چه بسا برخی این مساله را پیش بکشند که بیش از 1200 نیروی وابسته به گروه موسوم به ارتش آزاد سوریه به همراه نیروهای ترکیه پس از آموزش آنها در «غازی عنتاب»وارد شهر شدند،این درست اما باید این را نیز اضافه کرد که این نیروها در اساس وابسته به گروه هایی هستند که ترکیه آن را تاسیس و حمایت مالی کرده است مانند گروه های«نور الدین زنکی»و «تیپ سلطان مراد».این گروه ها به دستور آنکارا فعالیت می کنند و در همه احوال به طور کامل وابسته به ترکیه هستند.
«جان کری»وزیر خارجه آمریکا امروز-جمعه-با «سرگئی لاوروف»همتای روس خود در ژنو دیدار می کند تا درباره تحولات سوریه رایزنی و تبادل اطلاعات جاسوس کند و بفهمد که آیا شرایط برای از سرگیری مذاکرات میان معارضان و دولت سوریه پخته شده است یا نه؟شرایطی که به نظر در آستانه پخته شدن است.
منافع مشترک سوریه و ترکیه و برخی کشورهای دیگر در خنثی کردن گرایش های جدایی طلبانه کردها «رمز عبور»ی بود که آنها را پس از دشمنی و جنگ نیابتی که هیچ کدام از طرف ها در تعیین سرنوشتش موفق نشد، باعث فرسایش همه شد و پنج سال طول کشید،باعث جمع شدن آن کنار هم شد. ترس روسیه و آمریکا از خطر گروه های تندرو و جهادی در سوریه و عراق زمینه ای مناسب برای حمایت از هر گونه نزدیکی میان آنها به ویژه میان سوریه و ترکیه به وجود آورد و این تصادفی نیست که این روزها اهتمام بین المللی و منطقه ای به معارضان سوریه به سرعت رو به افول می رود.
اردوغان روابطش را به طور کامل با رژیم اسرائیل عادی سازی کرد و شرط لغو محاصره نوار غزه را نادیده گرفت و منافع کشورش را بالاتر از هم مسائل دیگر قرار داد و بعید نیست که همین کار را به همین منظور با معارضان سوری بکند.
جدیدترین شکل راه حل سیاسی در سوریه که در حال متبلور شدن است، این است که دولت فراگیر سوری شکل بگیرد که در آن معارضان «میانه رو»برخی از وزارتخانه های غیرمهم را از آن خود کنند و در برابر بشار اسد رئیس جمهوری سوگند وفاداری ادا کنند و اجرای مرحله انتقالی طولانی مدت که چه بسا تبدیل به مرحله دائمی شود را اعلام کنند این همان چیزی است که سخنان اخیری که اردوغان درباره پذیرش اسد رئیس جمهوری سوریه در مرحله انتقالی زد را تفسیر می کند.. و خدا عالم است.
