عضو هیأت علمی دانشکده علوم سیاسی دانشگاه تهران با اشاره به ادعای اخیر ترامپ مبنی بر تعیین یک ضربالاجل ۱۰ روزه برای رسیدن به توافق، گفت: نباید به سادگی از کنار این اظهارنظر ترامپ عبور کرد؛ کما اینکه در بهار امسال نیز ترامپ یک ضربالاجل ۶۰ روزه را برای توافق با ایران اعلام کرد و پس از گذشت این مهلت، جنگ علیه کشورمان آغاز شد.
داوود آقایی در گفتوگو با خبرنگار جماران، با اشاره به برگزاری دو دور مذاکره بین ایران و آمریکا، اظهار کرد: آن طور که از اظهارات دو طرف برمیآید، ظاهرا در مورد چهارچوبها توافق شده و در مورد اصول نیز در جلسات بعدی به توافق خواهند رسید. این باعث شده افکار عمومی نسبت به جلوگیری از جنگ و حصول نتیجه از طریق دیپلماسی امیدوار شوند. اما شخصیت دمدمیمزاج ترامپ و تغییر دائم مواضعش باعث شده که اصلا نتوانیم روی حرفهایش حساب باز کنیم؛ او از یک سمت نسبت به مذاکرات و عزم ایران برای رسیدن به توافق ابراز خوشبینی میکند و از سمت دیگر، میگوید که گزینه حمله نظامی و تغییر رژیم ایران را هم مدنظر دارد و ناوگانهای جدیدی را به منطقه ارسال میکند.
وی افزود: البته این یک روش و سیاست است که منجر به سردرگمی طرف مقابل میشود و نمیتواند هدف اصلی آمریکا را پیشبینی کند، کما اینکه اکنون هیچ کس جز حلقه نزدیک ترامپ نمیتواند با قاطعیت نظر دهد که آیا جنگ میشود یا خیر. اکنون از یک طرف شاهد تشدید فضای نظامیگری و افزایش احتمال توسل به زور و شروع جنگی دیگر هستیم و از سمت دیگر نشانههایی وجود دارد که ما را نسبت به عدم حمله امیدوار میکند؛ از جمله مخالفت شدید اروپا با ایجاد تنش جدید در خاورمیانه و خصوصا عدم موافقت انگلیس با استفاده آمریکا از پایگاه دیهگو گارسیا برای حمله به ایران.
عضو هیأت دانشکده علوم سیاسی دانشگاه تهران با اشاره به مخالفتهای مردم آمریکا با جنگ، عنوان کرد: همچنین اخیرا دیوان عالی آمریکا نیز سیاستهای تعرفهای ترامپ را رد کرد که ضربهای بزرگ به سیاستها و برنامههای ترامپ محسوب میشود و نشان میدهد حتی در داخل خود آمریکا هم هر چه که او اراده کند، الزاما محقق نمیشود. ضمن اینکه خود ترامپ هم نگران است جنگی را شروع کند که سرنوشت آن معلوم نیست؛ خصوصا که چنین جنگی میتواند بر روی نتایج انتخابات امسال کنگره تأثیر بگذارد و پایگاه رأی جمهوریخواهان را تضعیف کند.
آقایی اضافه کرد: اما از طرف دیگر، صهیونیستها به شدت دنبال آغاز جنگی هستند که آمریکا آن را شروع کند و آنان نیز بتوانند در پشت صحنه، اهداف خود را دنبال کنند. بر همین اساس، اسرائیل شدیدا به ترامپ القاء میکند که ایران تضعیف شده و توان مقاومت در برابر آمریکا را ندارد و لذا اکنون بهترین فرصت برای حمله به جمهوری اسلامی است. متأسفانه نتانیاهو به شدت بر روی ترامپ تأثیر دارد و میتواند فراتر از هر عامل بازدارنده دیگری عمل کرده و ترامپ را برای حمله به ایران تحریک کند.
وی با بیان اینکه در مجموع من احتمال حمله یا موفقیت مذاکرات را ۵۰-۵۰ میدانم، گفت: اگرچه بسیاری معتقدند گسیل این میزان از تجهیزات نظامی به سمت ایران نشان از عزم ترامپ برای ایجاد یک جنگ تمامکننده علیه ایران دارد، اما از سمت دیگر برخی از تحلیلگران بر این باور اند که حالت مطلوب برای آمریکاییها، این است که با اعمال فشار روانی و بدونی دادن تلفات و هزینه نظامی بیشتر، از طریق مذاکره به اهداف خود برسند.
این تحلیلگر مسائل بینالملل ادامه داد: بنابراین، میتوان گفت شاید ترامپ از تهدید نظامی صرفا به عنوان یک اهرم فشار بهره میگیرد تا جمهوری اسلامی را وادار به محاسبه کند که توافق برایش هزینههای بیشتری دارد یا خودداری از امتیازدهی و ورود به جنگ. به نظر من امکان رسیدن به یک توافق برد-برد وجود دارد تا هم عزتمان حفظ شود و هم از جنگ دور بمانیم.
آقایی با اشاره به ادعای اخیر ترامپ مبنی بر تعیین یک ضربالاجل ۱۰ روزه برای رسیدن به توافق، بیان کرد: نباید به سادگی از کنار این اظهارنظر ترامپ عبور کرد؛ کما اینکه در بهار امسال نیز ترامپ یک ضربالاجل ۶۰ روزه را برای توافق با ایران اعلام کرد و پس از گذشت این مهلت، جنگ علیه کشورمان آغاز شد. لذا این ضربالاجل ۱۰ روزه هم میتواند یک پارامتر تعیینکننده باشد. امیدواریم مسئولین شرایط را درک کنند و از هر موضوعی که قابل گذشت است، بگذرند تا کشور به ورطه جنگ نرسد.