یمن ماه گذشته با تجدید رویارویی بین حوثیها و عربستان سعودی در پس زمینه جنگ بین ایالات متحده و ایران، به خط مقدم تشدید تنشهای منطقهای بازگشت.
به گزارش جماران، الجزیره در گزارشی نوشت: نشانههای یک رویارویی گستردهتر پس از هدف قرار گرفتن یک نفتکش سعودی در دریای سرخ و تهدید واشنگتن به آغاز «بزرگترین جنگ مالی» علیه تهران ، در حالی که ایران تأکید کرده است تنگه هرمز را مسدود کرده و از صادرات نفت جلوگیری کند، در حالی که پاکستان برای نجات اوضاع و خنثی کردن بحران با زمان رقابت میکند، در حال افزایش است.
به گزارش خبرگزاری رویترز، سازمان عملیات تجارت دریایی بریتانیا امروز دوشنبه اعلام کرد که یک نفتکش در ۶۳ مایل دریایی غرب شهر ساحلی «ینبع» عربستان سعودی مورد اصابت یک پرتابه ناشناس قرار گرفته و باعث آتشسوزی در عرشه اصلی آن شده است.
این مرجع، ایمنی تمام خدمه و عدم وجود هرگونه تأثیر زیستمحیطی را تأیید کرد.
شرکت امنیت دریایی بریتانیایی «وانگارد» روز دوشنبه گزارش داد که یک کشتی با پرچم عربستان سعودی مورد حمله موشکی قرار گرفته و باعث آتشسوزی شده است.
این شرکت تأکید کرد که «گزارشهایی مبنی بر حمله موشکی به یک کشتی با پرچم عربستان سعودی در حدود ۹۰ تا ۱۰۰ مایل دریایی از ینبع در عربستان سعودی دریافت کرده است. بعداً گزارش شد که در کشتی آتشسوزی رخ داده است.»
بندر ینبع، بندر اصلی نفتی عربستان سعودی در دریای سرخ است که روزانه میلیونها بشکه نفت از آنجا حمل میشود و به مسیر اصلی صادرات نفت از این پادشاهی به دور از تنگه هرمز تبدیل شده است، تنگهای که ایران عبور از آن را محدود کرده است.
تشدید تنش در یمن
از زمانی که حوثیهای یمن، همپیمان ایران، ماه گذشته کشتیهای مرتبط با عربستان سعودی در دریای سرخ را محاصره کردند، تردد کشتیها از بندر ینبع مختل شده است.
حوثیها در هفتههای اخیر حملاتی را به تأسیسات نفتی و کشتیهای سعودی در دریای سرخ انجام دادهاند و اعلام کردهاند که در ژوئیه گذشته تأسیسات متعلق به غول نفتی سعودی آرامکو در ینبع را هدف قرار دادهاند. مقامات سعودی هیچ تأیید یا اظهار نظری در این مورد نکردهاند.
یمن ماه گذشته با تجدید رویارویی بین حوثیها و عربستان سعودی در پس زمینه جنگ بین ایالات متحده و ایران، به خط مقدم تشدید تنشهای منطقهای بازگشت.
تشدید تنشها پس از آن آغاز شد که حوثیها ریاض را به بمباران فرودگاه صنعا برای جلوگیری از فرود هواپیمای ایرانی در آنجا متهم کردند، و پس از آن محاصره دریایی عربستان را اعلام کردند و هدف قرار دادن تانکرها و تأسیسات نفتی آن را از سر بگیرند و به این ترتیب به آتشبس با دولت یمن که تحت حمایت عربستان سعودی در سال ۲۰۲۲ منعقد شده بود، پایان دهند.
تهدید ایران
در تحولی مرتبط، ایران کشتیهایی را که به گفتهی این کشور قوانین عبور از تنگه هرمز را نقض میکنند، به جریمه و توقیف تهدید کرد.
«اداره مدیریت تنگه خلیج فارس» ایران در پلتفرم X اعلام کرد کشتیهایی که ترتیبات تعیینشده توسط تهران برای عبور از تنگه هرمز را نقض کنند، ممکن است با اقداماتی از جمله جریمه، بازداشت یا مصادره مواجه شوند.
این تهدید، خطرات پیش روی اجارهکنندگان و مالکان کشتیهایی که از تنگه هرمز، یک آبراه کلیدی برای حمل و نقل انرژی جهانی، عبور میکنند را تشدید میکند.
این مرجع جدید که ایران برای مدیریت تنگه هرمز تأسیس کرده است، توضیح داد که صاحبان محموله باید فهرست بهروز شدهای از کشتیهایی را که ایران آنها را ناقض سازماندهی کشتیرانی در خلیج فارس میداند، بررسی کنند.
او افزود کشتیهایی که در عملیاتهایی شامل انتقال کشتی به کشتی یا انتقال با کشتیهای غیرمطابق با مقررات شرکت دارند، نیز با رعایت رویهها در این فهرست قرار خواهند گرفت.
این نشریه اعلام کرد کشتیهایی که خواهان حذف نامشان از فهرست شناورهای متخلف هستند، باید درخواستی را به همراه توضیحات لازم به مقامات دریایی ایران ارائه دهند.
جنگ اقتصادی
ایالات متحده در حالی که آماده میشود تا روز دوشنبه تحریمهای اقتصادی علیه شرکای تجاری ایران اعمال کند، ایران را به آنچه «بزرگترین جنگ مالی تاریخ» مینامد، تهدید کرده است.
ایران، به نوبه خود، تهدید کرد که «در صورت ادامه جنگ اقتصادی»، تمام صادرات نفت از خلیج فارس را متوقف خواهد کرد.
اسکات بیسنت، وزیر خزانهداری آمریکا ، عصر دوشنبه در بحبوحه تهدیدها برای رونمایی از اقدامات سختگیرانهتر علیه ایران، یک کنفرانس مطبوعاتی برگزار خواهد کرد.
بسنت در مقالهای که روز یکشنبه در فایننشال تایمز منتشر شد، نوشت: «با طلوع آفتاب، روز تسویه حساب اقتصادی آغاز میشود - بزرگترین جنگ مالی که تاکنون علیه یک دشمن به راه افتاده است.»
دو کشور متخاصم هفتههاست که هیچ حمله نظامی علیه یکدیگر انجام ندادهاند، اما برای پایان دادن به درگیری شش ماهه نیز وارد مذاکرات جدی نشدهاند.
علیرغم جنگ ویرانگر، ایران تواناییهای موشکی بالستیک و پهپادی کافی را برای حمله به کشورهای همسایه در منطقه خلیج فارس و تهدید نفتکشها در تنگه هرمز حفظ کرد و ترافیک کشتیرانی در این آبراه حیاتی را تقریباً متوقف کرد و بر قیمت جهانی سوخت فشار آورد.
ایران چند روزی است که خود را برای این تحریمها آماده میکند و با صدور مجموعهای از بیانیههای تند، نشان میدهد که در حال برنامهریزی برای یک واکنش نظامی بزرگ است.
محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران، به احتمال واکنش اقتصادی اشاره کرد. او در پستی در شبکههای اجتماعی اظهار داشت: «اگر جنگ اقتصادی ادامه یابد، حتی یک قطره نفت هم صادر نخواهد شد، نه از طریق تنگه هرمز و نه از هیچ کجای خلیج فارس.»
وی افزود: ایران مشارکت یا حمایت هر کشوری در جنگ اقتصادی آمریکا علیه مردم ایران را به عنوان یک اقدام جنگی تلقی خواهد کرد.
تلاشهای پاکستان
در جبهه دیپلماتیک، پاکستان تلاشهای زیادی برای آرام کردن تنشها بین ایران و ایالات متحده و ترغیب هر دو طرف به نشستن پای میز مذاکره پس از انقضای مهلت تعیینشده توسط یادداشت تفاهم امضا شده بین واشنگتن و تهران برای پایان دادن به جنگ انجام میدهد.
خبرگزاری رویترز به نقل از سه منبع در پاکستان گزارش داد که عاصم منیر، فرمانده ارتش پاکستان، هفته گذشته، چند روز قبل از مذاکرات مورد انتظار دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا در تهران، پایتخت ایران، با او گفتگو کرده است.
این تماس تلفنی که قبلاً فاش نشده بود، در زمانی صورت گرفت که ایالات متحده تهدید به اعمال تحریمهای اقتصادی گسترده علیه ایران و شرکای تجاری آن کرده بود.
یک منبع اظهار داشت که خواسته اصلی آمریکا استفاده از نفوذ پاکستان برای بازگرداندن تهران به میز مذاکره است.
هفته گذشته، ترامپ به عنوان بخشی از تلاشهایش برای منزوی کردن تهران، هر کشوری را که «هر نوع خط حیاتی برای ایران» فراهم کند، با عواقب اقتصادی تهدید کرد. در پاسخ، ایران قول داد که تمام صادرات نفت از خلیج فارس را متوقف کند.
دو منبع پاکستانی گفتند که این تماس که هفته گذشته انجام شد و قبلاً فاش نشده بود، به ابتکار ترامپ انجام شده است.
ارتش پاکستان با بیان اینکه منیر روز دوشنبه به همراه محسن نقوی ، وزیر کشور پاکستان، وارد تهران شد ، خاطرنشان کرد که این «در چارچوب تلاشهای پاکستان برای ارتقای صلح و ثبات منطقهای» صورت میگیرد.
پاکستان که امسال نقش میانجی کلیدی بین ایالات متحده و ایران ایفا کرد، در طول جنگ همچنان شریک تجاری ایران باقی ماند.
یک منبع پاکستانی گفت که انتظار میرود منیر امروز با افراد نزدیک به رهبر ایران، دیدار کند.
یک منبع دیگر دولتی پاکستان گفت، اگرچه تنشها بین ایالات متحده و ایران محور اصلی این سفر است، اما انتظار میرود منیر در مورد حملات اخیر گروه حوثیهای یمن که با ایران همپیمان هستند به عربستان سعودی، متحد پاکستان، و همچنین توافقنامه دفاعی مشترک اخیر بین پاکستان، ترکیه و عربستان سعودی نیز گفتگو کند.
یک منبع پاکستانی دیگر در مورد ایالات متحده و ایران گفت: «هر دو طرف با بحران اعتماد مواجه هستند.» او افزود که هدف منیر امروز کاهش بیاعتمادی متقابل است.
تلاشهای میانجیگری قبلی پاکستان بین ایالات متحده و ایران منجر به امضای یک توافق موقت در ماه ژوئن شد، اما تفاهمنامه اسلامآباد به سرعت در بحبوحه خصومتهای جدید بین ایران و ایالات متحده، که تهدیدی برای تبدیل جنگ به یک درگیری منطقهای گستردهتر در چند هفته گذشته بود، از بین رفت.
