پس از حمله آمریکا به ایران و افزایش تنشها در خلیج فارس، قیمت نفت بیش از ۱۰ دلار در هر بشکه افزایش یافته و بنزین در آمریکا به بالاترین سطح از زمان آغاز ریاستجمهوری ترامپ رسیده است؛ موضوعی که به گزارش پولیتیکو، کاخ سفید را وادار کرده برای کاهش قیمت سوخت بهدنبال راهکارهای فوری بگردد.
به گزارش سرویس بینالملل جماران، پولیتیکو نوشت: سوزی وایلز، رئیس دفتر دونالد ترامپ، به مشاوران دولت گفته است پس از حمله آمریکا به ایران، ایدههایی برای کاهش قیمت بنزین به دفتر کاخ سفید ارائه دهند. این موضوع را دو مدیر صنعت انرژی که از گفتوگوهای داخلی دولت اطلاع دارند اعلام کردهاند.
یکی از این مدیران که برای توضیح مذاکرات داخلی دولت بهصورت ناشناس صحبت کرده گفت: «کاخ سفید در حال جستوجو زیر هر سنگی برای پیدا کردن راههایی جهت کاهش قیمت انرژی، بهویژه قیمت بنزین است.»
به گفته این منابع، حمله آمریکا به ایران و سپس هدف قرار گرفتن بخش انرژی خلیج فارس توسط ایران باعث شده قیمت نفت خام بیش از ۱۰ دلار در هر بشکه افزایش پیدا کند و قیمت بنزین به بالاترین سطح خود از زمان آغاز ریاستجمهوری ترامپ در سال گذشته برسد.
این مدیر صنعت انرژی همچنین گفت وزیر انرژی آمریکا، کریس رایت و دیگر مشاوران حوزه انرژی، از جمله شورایی که به ریاست وزیر کشور داگ برگام فعالیت میکند، به شدت تحت فشار قرار گرفتهاند تا خبری امیدوارکننده درباره کاهش قیمتها پیدا کنند.
او گفت: «به آنها فشار آورده میشود تا خبری خوب درباره کاهش قیمتها پیدا کنند. همه در تلاشاند اعلامیهها و پیامهایی آماده کنند تا روایت افزایش قیمتها را خنثی کنند.»
مقامهای کاخ سفید بهطور مستقیم درباره این گفتوگوهای داخلی اظهار نظر نکردند، اما به اقداماتی اشاره کردند که در ابتدای هفته برای تأمین عرضه نفت انجام شده بود.
کارولین لیویت، سخنگوی کاخ سفید، در بیانیهای گفت: «همانطور که معمولاً اتفاق میافتد، رسانه پولیتیکو برای جلب کلیک، شایعات اغراقآمیز و تأییدنشده منتشر کرده است. هیچکس دچار وحشت نشده است.»
او افزود: «به لطف رهبری رئیسجمهور ترامپ در دوره اول و دوره کنونی ریاستجمهوریاش، ایالات متحده همچنان بزرگترین تولیدکننده نفت خام و گاز طبیعی جهان است. کل تیم انرژی ترامپ—از کاخ سفید گرفته تا شورای ملی برتری انرژی و وزیران رایت و بسنت—برنامهای برای حفظ ثبات قیمت نفت در طول عملیات جاری را دارند.»
لیویت همچنین اشاره کرد که آمریکا در حال بهرهبرداری از «بازارهای جدید نفت در ونزوئلا» است و ترامپ اعلام کرده شرکت توسعه مالی آمریکا بیمه ریسک سیاسی برای نفتکشها و کشتیهای باری که در خلیج فارس فعالیت میکنند ارائه خواهد داد.
ترامپ همچنین گفته است در صورت لزوم نیروی دریایی آمریکا نفتکشها را در تنگه هرمز اسکورت خواهد کرد.
لیویت در یک نشست خبری روز چهارشنبه گفت: «این موضوع نشان میدهد چرا این اقدام ضروری بود؛ زیرا در نهایت صنعت انرژی از اقدامات رئیسجمهور در قبال ایران سود خواهد برد، چون ایران دیگر کنترل تنگه هرمز و محدود کردن جریان آزاد انرژی را در اختیار نخواهد داشت.»
قیمت نفت آمریکا روز پنجشنبه بعدازظهر به حدود ۸۲ دلار در هر بشکه رسید؛ این افزایش پس از آن رخ داد که ناظران دریایی بریتانیا گزارش دادند نفتکشهایی در تنگه هرمز هدف حمله قرار گرفتهاند و یکی از آنها دچار نشت نفت شده است.
از جمله ایدههایی که دولت ترامپ در حال بررسی آن است تعلیق موقت مالیات بنزین است. اما افراد آگاه از این مذاکرات میگویند این اقدام احتمالاً تأثیر فوری نخواهد داشت؛ زیرا نیازمند تصویب کنگره است و هیچ تضمینی هم وجود ندارد که پالایشگاهها و جایگاههای سوخت کاهش قیمت را به مصرفکنندگان منتقل کنند.
برخی مقامهای دولت همچنین پیشنهاد دادهاند ارتش آمریکا از زیرساختهای انرژی در خاورمیانه محافظت کند. اما این ایده احتمالاً مورد استقبال مقامهای عربستان سعودی قرار نخواهد گرفت؛ زیرا حضور نیروهای آمریکایی در خاک این کشور حساسیتهای زیادی دارد.
همچنین کاهش تحریمهای آمریکا علیه صادرات نفت روسیه یکی دیگر از گزینههایی است که دولت برای کاهش قیمت بنزین در حال بررسی آن است.
دو منبع آگاه از این گفتوگوها گفتند ممکن است در نهایت چنین تصمیمی اتخاذ نشود، اما همین موضوع نشان میدهد کاخ سفید تا چه حد آماده پیش رفتن برای مهار قیمت بنزین است.
یکی از این منابع گفت: «افزایش قیمت نفت در حال حاضر یک سود بزرگ برای کرملین ایجاد کرده و تلاشهای دولت آمریکا برای متقاعد کردن روسیه به صلح را تضعیف میکند.»
او افزود: «دولت در حال تلاش برای یافتن پاسخی داخلی به پیامدهای سیاست خارجی خود است و نشانههایی از سردرگمی و چرخش سیاستی دیده میشود.»
کریس رایت، وزیر انرژی آمریکا که در ماههای اخیر از مدافعان اصلی پایین نگه داشتن قیمت نفت بوده، در شبکههای اجتماعی از حمله نظامی به ایران دفاع کرده است؛ اما از زمان این حمله تاکنون بهطور علنی درباره قیمت انرژی صحبت نکرده است.
به گفته یکی از مدیران صنعت انرژی، این سکوت عمدی است. او که بلافاصله پس از آغاز حمله آمریکا در روز شنبه با مقامهای کاخ سفید گفتوگو کرده بود، گفت مارکو روبیو وزیر خارجه و دیگر چهرههای تندرو دولت هدایت برنامهریزی جنگ را بر عهده دارند.
به گفته او، مقامهایی که معمولاً بر پایین نگه داشتن قیمت نفت تأکید میکنند در ابتدای درگیریها کنار گذاشته شدهاند.
او گفت: «جناحی در کاخ سفید که نگران نفت ۸۰ تا ۹۰ دلاری بود فعلاً ساکت شده است. در حال حاضر صداهای تندتر دست بالا را دارند.»
مدیران صنعت انرژی میگویند نگرانی درباره افزایش قیمت نفت و گاز موضوعی نسبتاً جدید در این جنگ است.
به گفته آنها، دولت ترامپ چند روز پس از آغاز حملات و بالا رفتن قیمت نفت تازه شروع به تماس با فعالان صنعت انرژی برای یافتن راههایی جهت آرام کردن بازار کرد.
در زمان آغاز بمباران ایران در روز شنبه، جارود ایجن مدیر اجرایی شورای ملی برتری انرژی و بریتانی کلم مشاور ارشد سیاست انرژی کاخ سفید در لهستان بودند.
این دو که برای بازدید از یک تأسیسات واردات گاز طبیعی مایع (LNG) به آنجا رفته بودند، تا روز دوشنبه به آمریکا بازنگشتند.
در همین حال داگ برگام رئیس شورای ملی برتری انرژی در حال حاضر در ونزوئلا برای گفتوگو درباره استخراج مواد معدنی حیاتی حضور دارد.
ترامپ افزایش قیمت نفت را کماهمیت جلوه داده و روز سهشنبه گفته است: «اگر برای مدتی کوتاه قیمت نفت کمی بالا برود مشکلی نیست؛ زیرا به محض پایان این وضعیت، قیمتها حتی پایینتر از قبل هم خواهد آمد.»
با این حال، دولت آمریکا روز سهشنبه دو اقدام را اعلام کرد که دستکم بهطور موقت به آرام شدن بازار انرژی کمک کرد.
نخست، ترامپ اعلام کرد ارتش آمریکا از کشتیهایی که از تنگه هرمز عبور میکنند محافظت خواهد کرد؛ این تصمیم پس از آن گرفته شد که سپاه پاسداران ایران هشدار داده بود نفتکشها در این گذرگاه هدف قرار خواهند گرفت.
همچنین ترامپ اعلام کرد شرکت توسعه مالی آمریکا برای کشتیهایی که پوشش بیمهای خود را از دست دادهاند بیمه ارائه خواهد کرد.
وزیر انرژی آمریکا، کریس رایت، هفته گذشته در تگزاس از کاهش قیمت بنزین در دوران ترامپ تمجید کرده بود؛ موضوعی که ترامپ نیز بارها به آن اشاره کرده است.
اما در طول یک هفته گذشته قیمت متوسط بنزین بیش از ۲۵ سنت افزایش یافته و به ۳.۲۵ دلار در هر گالن رسیده است؛ یعنی ۱۳ سنت بیشتر از آخرین روز ریاستجمهوری جو بایدن.
قیمت گاز طبیعی در آمریکا افزایش چندانی نداشته، اما در اروپا قیمت این سوخت از روز جمعه نزدیک به ۷۰ درصد افزایش یافته است؛ زیرا قطر، یکی از تأمینکنندگان اصلی LNG، به دلیل جنگ تولید خود را متوقف کرده است.
افزایش قیمت معاملات آتی نفت که روز سهشنبه به حدود ۸۲ دلار در هر بشکه رسید، هزینه بنزین و گازوئیل را بالا میبرد و در صورت ایجاد اختلالهای بیشتر در تولید میتواند به فشار بر اقتصاد جهانی تبدیل شود.
در همین حال عراق بخشی از تولید نفت خود را متوقف کرده است و احتمال دارد عربستان سعودی نیز بهزودی چنین اقدامی انجام دهد.
حملات تلافیجویانه ایران در تنگه هرمز نیز عبور نفتکشها از این گذرگاه راهبردی را که بیش از ۲۰ درصد صادرات نفت جهان از آن عبور میکند تقریباً متوقف کرده است.
