گروه اقتصادی: سعید مشکات، کارشناس بازارهای مالی، با اشاره به بازگشایی معاملات صندوقهای طلا و گواهی سپرده کالایی از فردا یکشنبه، وضعیت کنونی بازار را متاثر از ضعف تقاضا و عرضه سنگین دانست و پیشبینی کرد که قیمتها در کوتاهمدت اصلاح شوند اما این کاهش موقتی خواهد بود.
سعید مشکات، کارشناس بازارهای مالی، در گفتوگو با جماران به بررسی وضعیت بازار طلا پرداخت و با بیان اینکه معاملات صندوقهای طلا و نقره از فردا یکشنبه ۲۴ اسفند از ساعت ۱۱:۳۰ تا ۱۳:۳۰ بازگشایی میشود و معاملات اوراق گواهی سپرده کالایی از جمله شمش طلا، شمش نقره و سکه طلا نیز فردا در همین بازه زمانی انجام خواهد شد، اظهارداشت: پیش از تحولات کنونی، شمش طلا در بورس کالا با قیمتی حدود ۵ تا ۷ درصد پایینتر از بازار آزاد معامله میشد. همچنین صندوقهای طلا با حباب منفی مواجه بودند و عملا قیمت آنها حدود ۱۰ درصد از ارزش ذاتیشان (بر اساس طلای موجود در صندوق) کمتر بود. علت اصلی این تفاوت قیمت، ارزانتر بودن شمش در بورس کالا نسبت به بازار آزاد بود.
وی ادامه داد: در مدت اخیر و با شروع جنگ، نرخ ارز در بازار آزاد اصلاح شده و کاهش یافته است. این مسئله تا حدودی فاصله قیمتی صندوقهای طلا با بازار را جبران کرده است. با این حال، در حال حاضر جریان خرید در بازار ضعیف است. دلیل اصلی این است که مردم قدرت خرید چندانی ندارند و هر ریال نقدینگی که در اختیار دارند، ترجیح میدهند برای هزینههای معیشتی خود حفظ کنند. بنابراین، تمایل چندانی برای خرید وجود ندارد.
این کارشناس افتصادی افزود: از سوی دیگر، گروهی از مردم به منابع مالی نیاز دارند. به عنوان مثال، افرادی هستند که به دلیل رکود کسبوکار، چکهایشان برگشت خورده و برای تامین وجه آن ناچار به فروش طلای خود هستند. برخی نیز به دلیل نزدیکی به شب عید، نیاز مالی دارند و ممکن است اقدام به فروش کنند. با توجه به این موارد، پیشبینی میشود که سمت عرضه در بازار قویتر از سمت تقاضا باشد. به عبارت دیگر، انتظار میرود جریان عرضه سنگینتر شود که طبیعتا میتواند به اصلاح و کاهش قیمتها منجر شود.
مشکات در تشریح دلایل این موضوع گفت: این اثر دو دلیل اصلی دارد. نخست، نزدیکی به ایام عید و نیاز مالی برخی افراد است. دوم، عدم تمایل دارندگان نقدینگی به خرید در شرایط فعلی است. دلیل سوم را نیز میتوان فضای مبهم حاکم بر بازار دانست که انگیزه سرمایهگذاری را کاهش داده است. با کنار هم قرار دادن این عوامل، این احتمال تقویت میشود که در کوتاهمدت شاهد اصلاح قیمتها باشیم، اما این کاهش موقتی خواهد بود و پس از عید احتمالا شرایط تغییر خواهد کرد.
او در ادامه به چشمانداز پس از عید پرداخت و تصریح کرد: پس از عید احتمالا جریان بازار تغییر مسیر خواهد داد. دلیل این امر مسائل سیاسی دی ماه و وضعیت جنگ، رکود پس از آن و جهش عرضه در پاییز است. این رویدادها باعث شدهاند بسیاری از شرکتها و اصناف با کاهش شدید درآمد مواجه شوند و طبیعتا توانایی پرداخت مالیات مشابه سال قبل را ندارند. حفظ بقای کسبوکارها خود دستاوردی بزرگ است. بنابراین، دولت از این محل نمیتواند افزایش درآمدی داشته باشد. تنشهای اخیر در خلیج فارس، صادرات نفت را نیز تحت تاثیر قرار داده است. با کنار هم گذاشتن این عوامل، میتوان نتیجه گرفت که احتمال افزایش نرخ ارز در آینده وجود دارد. افزایش نرخ دلار نیز طبیعتا باعث گرانشدن طلا در سال آینده خواهد شد.
این کارشناس بازارهای مالی با بیان اینکه به نظر میرسد که نرخ ارز در حال حاضر پایینتر از ارزش ذاتی خود قرار گرفته است، یادآورشد: برای اسفند ماه سال جاری، محدوده ارزش ذاتی برای دلار در حدود140 هزار تومان برآورد میشد. نرخهای165 تا 170 هزار تومانی که در یکی دو ماه گذشته مشاهده شد، بالاتر از ارزش ذاتی خود معامله میشدند. با در نظر گرفتن تورم و سایر عوامل، انتظار میرود که ارزش ذاتی دلار در بلندمدت روندی افزایشی داشته باشد. همچنین در حال حاضر، قیمت طلا در محدوده نزدیک به ارزش ذاتی خود قرار دارد.
مشکات درخصوص وضعیت کلی بازار بورس و زمان بازگشایی آن نیز خاطرنشان کرد: با توجه به تعطیلات نوروز و شرایط جنگی موجود، به نظر میرسد که بازار تا پیش از پایان یافتن جنگ، بازگشایی نخواهد شد. پیشبینی زمان دقیق بازگشایی بازار پس از اتمام جنگ نیز عملا ممکن نیست، زیرا نمیتوان تاریخ پایان مخاصمات را تخمین زد. بازگشایی بازار در شرایط فعلی، به احتمال زیاد منجر به سقوط شدید قیمتها خواهد شد. دلیل این امر آن است که خریداران به دلیل ترس و نااطمینانی، جرات ورود به بازار را ندارند. در مقابل، فروشندگان نگران برای فروش داراییهای خود صفهای فروش سنگینی تشکیل میدهند و برای جذب خریداران معدود، ناچار به رقابت در کاهش قیمتها میشوند. برای اینکه بازاری کارآمد و باثبات داشته باشیم، باید تعداد قابل توجهی خریدار و فروشنده در آن حضور فعال داشته باشند. مشکل اصلی در حال حاضر، عدم حضور خریداران به دلیل ترس از آینده است.
وی گفت: اگر بازار بازگشایی شود، شاهد شکلگیری صفهای فروش سنگین خواهیم بود که نه تنها به نفع فروشندگان تمام نمیشود ، بلکه باعث ریزش بیشتر قیمتها و متضرر شدن همه سهامداران خواهد شد. بازگشایی زودهنگام بازار به زیان مالکان داراییهاست. به همین دلیل، به نظر میرسد بازار تا زمان مشخص شدن تکلیف جنگ و بازگشت آرامش و اطمینان به محیط اقتصاد، بسته باقی بماند.