مرکز آمار ایران گزارش داد که در پاییز ۱۴۰۴، قیمت کالاهای وارداتی نسبت به سال قبل حدود ۱۴۷ درصد و قیمت کالاهای صادراتی حدود ۴۷ درصد افزایش یافته است. بررسیها نشان میدهد که واردات به مراتب سریعتر گران شده و این روند میتواند فشار بیشتری بر بازار، تولید داخلی و هزینه زندگی خانوارها وارد کند، در حالی که افزایش قیمت صادرات بیشتر ناشی از بالا رفتن نرخ ریال نسبت به دلار بوده و ارزش واقعی صادرات تقریباً ثابت مانده است.
مرکز آمار ایران تازهترین اطلاعات درباره قیمت کالاهای صادراتی و وارداتی در پاییز ۱۴۰۴ را منتشر کرده است. این آمارها نشان میدهد که قیمت کالاها در هر دو بخش افزایش یافته، اما شدت افزایش در کالاهای وارداتی بسیار بیشتر از کالاهای صادراتی بوده است.
به گزارش جماران، مرکز آمار ایران اعلام کرد که در پاییز ۱۴۰۴، قیمت کالاهای وارداتی نسبت به سال گذشته حدود 147 درصد افزایش یافته و قیمت کالاهای صادراتی نیز 47 درصد رشد کرده است. این آمار نشان میدهد واردات به مراتب سریعتر گران شده و فشار بیشتری بر تولید داخلی و هزینه زندگی خانوارها وارد میکند، در حالی که افزایش قیمت صادرات بیشتر ناشی از تغییرات نرخ ریال است و ارزش واقعی صادرات نسبت به دلار تقریبا ثابت مانده است.
قیمت کالاهای صادراتی
قیمت کالاهایی که ایران صادر میکند نسبت به سال قبل حدود ۴۷ درصد بالا رفته است. اگر با ریال نگاه کنیم، قیمت کالاهای صادراتی نسبت به فصل قبل فقط ۱.۲ درصد بالا رفته، اما نسبت به پاییز سال قبل، رشد قیمت محسوس است و رقم ۳۳.۷ درصد را ثبت کرده است. با محاسبه بر اساس دلار، تغییرات خیلی کمتر بوده و حتی در مقیاس سالانه حدود ۱.۱ درصد کاهش نشان میدهد. گروههایی مثل «چوب و اشیاء چوبی» بیشترین افزایش قیمت را داشتهاند، اما بعضی گروهها مانند «مواد پلاستیکی» کمی ارزانتر شدهاند. بر این اساس قیمت کالاهایی که ایران به خارج میفرستد به طور کلی بالاتر رفته، اما این افزایش بیشتر به دلیل بالا رفتن قیمتها به ریال است نه دلار. یعنی ارزش واقعی صادرات نسبت به ارز خارجی تقریبا ثابت مانده است.
قیمت کالاهای وارداتی
قیمت کالاهایی که وارد کشور میشوند نسبت به سال قبل ۱۴۷ درصد رشد کرده است، یعنی تقریبا دو برابر شده است. بعضی کالاها، مثل «ماشینآلات و تجهیزات مکانیکی»، حتی بیش از ۱۹۰ درصد گرانتر شدهاند. کالاهای ارزانتر، مثل «مروارید طبیعی» رشد کمتری داشتهاند، و بعضی مواد غذایی نباتی حتی کمی ارزان شدهاند. رشد قیمتها هم به ریال و هم به دلار مشاهده میشود، که نشان میدهد افزایش قیمت واردات واقعی است و تنها ناشی از نرخ ارز نیست. بنابراین واردات خیلی گرانتر شده و این یعنی وقتی میخواهیم کالا یا ماشینآلات خارجی بخریم، باید پول بیشتری بدهیم. این موضوع میتواند روی قیمت محصولات داخلی و حتی زندگی روزمره مردم هم اثر بگذارد، چون بسیاری از کالاها به نوعی وابسته به مواد یا تجهیزات وارداتی هستند.
دادههای فعلی مقدماتی هستند و ممکن است کمی تغییر کنند، اما روند کلی مشخص است: واردات سریعتر از صادرات گران شده است. اگر این روند ادامه پیدا کند، فشار روی بازار و بودجه خانوار بیشتر خواهد شد و ممکن است باعث شود کالاهای داخلی هم گرانتر شوند.
بر اساس گزارش مرکز آمار، صادرات گرانتر شده، اما افزایش قیمت واقعی نسبت به دلار زیاد نیست. واردات نیز خیلی گرانتر شده و این یعنی هزینه زندگی و تولید داخلی هم ممکن است افزایش یابد. بنابراین با توجه به گران شدن واردات، سیاستگذار باید راههایی پیدا کند تا تولید داخلی تقویت شود و وابستگی به کالاهای خارجی کاهش یابد.