قانون اساسی ژاپن، به ویژه ماده 20، به صراحت آزادی عقیده و انجام مناسک دینی را تضمین میکند و دولت را از مداخله در امور دینی منع میکند.
به گزارش جماران، الجزیره در گزارشی نوشت: در ژاپن، جایی که قانون اساسی آزادی عقیده را تضمین میکند و «انسجام اجتماعی» به عنوان یک ارزش جهانی ارائه میشود، یک گفتمان سازمانیافته در پلتفرم ایکس علیه مسلمانان در حال افزایش است، که توسط حسابها و گروههای دیجیتالی هدایت میشود که خواستار محدود کردن حجاب، مخالفت با ساخت مساجد و مانعتراشی در دفن مردگان به شیوه اسلامی هستند.
پیگیری گفتمان رو به افزایش در پلتفرم ایکس تضاد بزرگی را در توییتهای حسابهای راستگرای ژاپنی ضد مسلمانان نشان میدهد، زیرا اینها شعار «حمایت از قانون اساسی» و«فرهنگ ژاپنی» را سر میدهند، در حالی که در واقع مواضعی را پیش میبرند که مستقیماً با خود متون قانون اساسی در تضاد است.
قانون اساسی ژاپن، به ویژه ماده 20، به صراحت آزادی عقیده و انجام مناسک دینی را تضمین میکند و دولت را از مداخله در امور دینی منع میکند.
با این حال، گفتمان رایج خواستار محدود کردن یا ممنوع کردن نشانه های اساسی از فعالیت اسلامی است، که از نظر قانونی نقض مستقیم حقوق تضمین شده توسط قانون اساسی است.
در این گزارش، تیم «الجزیره نت» شبکهای از حسابهای راستگرا در پلتفرم ایکس را دنبال میکند که در حال تشدید لحن نفرت و اسلامهراسی در ژاپن علیه هرگونه نشانه اسلامی هستند.
این شبکهها تلاش میکنند تا کارزاهای دیجیتالی خود را با قدرت زیادی در ایکس منتشر کنند و از دامنه محدود خود از طریق دهها هزار تعامل فراتر روند، اما این انتشار نشاندهنده یک حرکت خودجوش نیست، بلکه تاکتیکی سنجیده را نشان میدهد که به تزریق محتوا در حلقههای بسته متکی است.
با حمایت حسابهای پرمخاطب، این روایتها به صدر صحنه رانده میشوند و به سرعت از صرفاً تحریک دیجیتالی به ابزاری برای فشار واقعی تبدیل میشوند که سیاستهای شرکتها و شوراهای محلی را هدف قرار میدهد.
بر اساس مطالعهای که توسط پروفسور هیروفومی تانادا از دانشگاه واسدا و دیگران در مورد جمعیت مسلمان در ژاپن انجام شده است، تا پایان سال 2024 تقریباً 420 هزار مسلمان وجود داشته است که حدود 0.3 درصد از کل جمعیت ژاپن را تشکیل میدهد.
ظهور راستگرایان دیجیتال علیه مسلمانان
گروه راستگرایان آنلاین (ネット右翼 / Net-Uyoku)، گروهی که در فضای دیجیتال در اوایل هزاره به وجود آمد، در ابتدا بر گفتمان ضد کرهای و چینی متمرکز بود، اما بعد از افزایش تعداد کارگران خارجی، قطبنمای خود را به سمت مسلمانان تغییر دهد.
این جریان، نهادهای جدیدی را به وجود آورده است که تلاش میکنند به فعالیتهای خود وجهه نهادی ببخشند، مانند «انجمن تفکر درباره برخورد با اسلام در پرتو قانون اساسی ژاپن».
اگرچه این انجمن خود را به عنوان یک چارچوب تحقیقاتی و حقوقی معرفی میکند، اما گفتمان آن به شدت با روایتهای طردکنندهای که ادغام مسلمانان در بافت محلی را نمیپذیرند، همپوشانی دارد.
فعالان این کمپینهای دیجیتال، نقشههایی از گوگل را در مورد گسترش بیسابقه مساجد در ژاپن همراه با عبارات بازاریابی مبنی بر اینکه این موضوع بافت جامعه ژاپن را تهدید میکند، دست به دست میکنند.
چهرههای تحریکآمیز.. تبادل نقش بین سیاست و خیابان
سیاستمداران و افراد بانفوذ نقش برجستهای در انتشار این تصویر و رهبری بسیج دیجیتالی با هدف دامن زدن به افکار عمومی ژاپن علیه مسلمانان و هدایت آن به سمت تحرکات میدانی ایفا میکنند.
فرد بانفوذ در شبکههای اجتماعی، «شیگیوکی هوزومی» در صدر این فهرست قرار دارد و خود را به عنوان عنصری فعال در سقط پروژه قبرستان اسلامی در استان میاگی معرفی میکند.
علیرغم اعلام لغو این طرح توسط استانداری در سپتامبر 2025، هوزومی از طریق حساب خود در ایکس بر ادامه نظارت دقیق برای جلوگیری از هرگونه تلاش برای احیای این پروژه تاکید میکند.
همچنین نامهایی مانند «یوسوکه کاوائی» برجسته شدهاند و به گفته وی در «ایکس»، او یک سیاستمدار ژاپنی و عضو شورای شهر تودا در استان سایتاما است و فلسفه خود را ضد مهاجران خارجی برای حفظ وحدت نژادی پاک میداند.
نامزد سابق پارلمان، «سوسومو کیکوتاکه» تحریکات را از صفحههای نمایش به خیابان منتقل کرد، جایی که او یک کمپین شدید و اعتراضات میدانی را علیه ساخت مسجدی در شهر فوجیساوا رهبری کرد و از طریق ایکس برای آن بسیج کرد، که باعث ایجاد بحران محلی در اواسط ماه گذشته شد.
در همین راستا، نامزد سابق انتخابات استانداری آیچی، «شونسوکه یاماشیتا»، در تثبیت تلاشهای دیجیتالی خود برای جلوگیری از ایجاد هرگونه قبرستان برای مسلمانان در منطقه خود فعال است.
واردات ترس.. و سازگاری آن به صورت محلی
گفتمان این جریان به رویارویی مستقیم با دین متکی نیست، بلکه آن را با زبان «نظم عمومی» و «امنیت اجتماعی» بازتعریف میکند، به عنوان مثال، در پرونده گورستانها، بحث مذهبی با ادعاهای «علمی دروغین» در مورد آلودگی آبهای زیرزمینی و شیوع بیماریها علیرغم فقدان شواهد علمی جایگزین میشود.
در پرونده «غذای حلال»، ادعاهایی در مورد تأمین مالی تروریسم یا «تحمیل غذای مذهبی» به جامعه ترویج میشود، که باعث میشود برخی شرکتها تحت فشار عقبنشینی کنند.
مساجد نیز در این گفتمان به عنوان «کانون تجمع خارجیها» معرفی میشوند که ممکن است انسجام اجتماعی را تهدید کنند یا باعث آزار و اذیت شوند، که سرمایهگذاری مستقیمی بر ارزش انسجام ریشهدار در فرهنگ ژاپنی است و آن را به جای اینکه چارچوبی برای همزیستی باشد، به ابزاری برای طرد تبدیل میکند.
محیطی ایدهآل برای انتشار اسلامهراسی
این روایتها به دو دلیل اصلی موفق میشوند: اولاً، خلأ معرفتی جامعه ژاپن در مورد اسلام، زیرا بخش وسیعی از ژاپنیها عملاً با مسلمانان در تماس نبودهاند، که یک خلأ معرفتی ایجاد میکند که با اطلاعات نادرست و ارعاب همراه با ارائه الگوهای تحریکآمیز از غرب پر میشود.
و ثانیاً، ماهیت فرهنگ اجتماعی که تمایل به اجتناب از رویارویی یا ایجاد چیزی دارد که به عنوان آزار و اذیت برای دیگران شناخته میشود، که افراد، شرکتها و حتی شهرداریها را به جای دفاع از حقوق اقلیتها، به عقبنشینی از بحث و جدل سوق میدهد.
این کارزارها نه تنها مواضع فردی افراطی را منعکس میکنند، بلکه تعامل پیچیدهای را بین گفتمان دیجیتال وارداتی، ویژگیهای فرهنگی محلی و یک خلأ معرفتی آشکار میکنند که منجر به ایجاد یک وضعیت تنش خاموش بین متن قانون اساسی که حقوق را تضمین میکند و واقعیت گفتمانی که به دنبال تضعیف آن است، میشود.