دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، روز جمعه به قانونگذاران این کشور اطلاع داد که جنگ با ایران «پایان یافته است».
رئیسجمهور آمریکا روز جمعه با ارسال اطلاعیهای به کنگره به صورت رسمی تصمیم خود برای نادیده گرفتن قانونی که خواستار اخذ مجوز از نهاد قانونگذار برای ادامه اقدامات نظامی است را اعلام کرد.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، روز جمعه به قانونگذاران این کشور اطلاع داد که جنگ با ایران «پایان یافته است».
این اقدام تلاشی از سوی او برای فرو نشاندن جنجالها و درگیریهای سیاسی بر سر لزوم تایید جنگ علیه ایران در نهاد قانونگذار آمریکا بعد از فرا رسیدن یک ضربالاجل ۶۰ روزه است.
بر اساس قانونی به نام «قانون اختیارات جنگی» دولت آمریکا برای ادامه هر اقدام نظامی فراتر از ۶۰ روز باید از کنگره مجوز بگیرد.
البته این قانون هرگز در ایالات متحده رعایت نشده و وکلای دولتهای مختلف آمریکا با ارائه تفسیرهای مختلف از آن جنگهای خودشان را به آن شکلی که خواستار آن بودهاند پیش بردهاند.
دولت دونالد ترامپ تفسیرهای حقوقی خودش را از این قانون در نامهای که به دست نشریه «پولیتیکو» رسیده، شرح داده است.
این نامه امروز جمعه اول ماه مه و درست در زمانی منتشر شد که جنگ آمریکا علیه ایران به مهلت قانونی ۶۰ روزه رسیده بود؛ قانونی که بر اساس آن، اگر قانونگذاران استفاده از نیروی نظامی را تایید نکنند، عملیاتها باید متوقف شوند.
استدلال دولت ترامپ
با این حال، استدلال ترامپ این است که برقراری آتشبس با تهران، عملاً زمانسنج این مهلت قانونی را متوقف کرده است.
نشریه پولیتیکو نوشته هدف از ارسال این نامه، پیشگیری از یک نبرد سیاسی بزرگ در کنگره است؛ جایی که با کشیده شدن جنگ به ماه دوم بدون داشتن هیچگونه راهبرد مشخص برای خروج از جنگ ترامپ با خطر از دست دادن حمایت اعضای حزب جمهوریخواه روبهروست.
با این وجود، استدلال کاخ سفید به مذاق دموکراتها و برخی جمهوریخواهان خوش نمیآید، زیرا آنها معتقدند اکنون که این مهلت ۶۰ روزه به پایان رسیده، دولت موظف است به این عملیات نظامی پایان دهد.
ترامپ در این نامه به برقراری آتشبس اشاره کرده و آن را به صورت نامحدود تمدید کرده است. او در این باره مینویسد: «از هفتم آوریل ۲۰۲۶ هیچگونه تبادل آتشی میان ایالات متحده و ایران صورت نگرفته است. بنابراین خصومتهایی که از ۲۸ فوریه ۲۰۲۶ آغاز شده بود، اکنون پایان یافتهاند.»
ارسال این نامه در شرایطی صورت میگیرد که مذاکرات برای پایان دادن به جنگ عملاً متوقف شده و ایالات متحده بنادر ایران را تحت محاصره نظامی قرار داده است.
پیش از این موضعگیریِ ترامپ، «پیت هگزث»، وزیر جنگ آمریکا روز پنجشنبه در کنگره پیشدستی کرده و استدلال حقوقی دولت برای ادامه جنگ علیه ایران را مطرح کرده بود. او در یک جلسه استماع به سناتورها گفت که برقراری آتشبس «به این معناست که زمانسنج ۶۰ روزه متوقف شده است».
قانون اختیارات جنگی چه میگوید؟
بر اساس لایحه موسوم به «قانون اختیارات جنگی» مصوب سال ۱۹۷۳ نیروهای آمریکایی باید ۶۰ روز پس از آنکه رئیسجمهور آغاز درگیری را به کنگره اعلام میکند، از منطقه خارج شوند، مگر اینکه قانونگذاران به تمدید عملیات نظامی رای دهند.
البته طبق همین قانون، کاخ سفید مجاز است برای جمعبندی و خروج نیروها، عملیات را به مدت ۳۰ روز دیگر تمدید کند.
شکاف در صفوف جمهوریخواهان
این استدلالهای دولت با مقاومت در داخل کنگره مواجه شده است. روز پنجشنبه، نشانههایی از شکاف در حمایت یکپارچه حزب جمهوریخواه از ترامپ نمایان شد.
«سوزان کالینز»، سناتور ایالت مین، به اولین سناتور جمهوریخواهی تبدیل شد که از زمان آغاز جنگ در ماه فوریه، رای خود را تغییر داد.
کالینز که در انتخابات میاندورهای پیشرو آسیبپذیرترین نماینده جمهوریخواهان به شمار میرود، پیش از این اعلام کرده بود که پس از پایان مهلت قانونی، دیگر از این جنگ حمایت نخواهد کرد.
کالینز در بیانیهای برای توضیح رای خود به صراحت گفت: «این مهلت قانونی یک پیشنهاد نیست، بلکه یک الزام است.»
برخی از تحلیلگران میگویند حمایت حزب جمهوریخواه از سیاست جنگطلبانه ترامپ رو به کاهش است؛ بهویژه با توجه به اینکه بخش زیادی از افکار عمومی آمریکا نیز خواستار پایان یافتن این جنگ هستند.
در واکنش به این مخالفتها، ترامپ روز پنجشنبه قانونگذارانی را که برای دریافت مجوز فشار میآوردند، به سخره گرفت و گفت: «فکر نمیکنم آنچه آنها درخواست میکنند با قانون اساسی همخوانی داشته باشد. این افراد وطنپرست نیستند.»
برداشت نادرست
در مقابل، مدافعانِ مهار ترامپ با استناد به همان قانون سال ۱۹۷۳، معتقدند که رئیسجمهور برداشت نادرستی از قانون دارد.
آنها خاطرنشان میکنند که با وجود آتشبس، ارتش آمریکا همچنان مشغول محاصره دریایی ایران است تا تهران را تحت فشار بگذارد.
هدف ترامپ از این محاصره، بازگشایی تنگه هرمز است؛ بدون در نظر گرفتن اینکه هنوز حدود ۵۰ هزار نیروی آمریکایی در خاورمیانه حضور دارند.
ترامپ روز پنجشنبه در دفاع از عملکرد خود همچنین استدلال کرد که روسای جمهور گذشته نیز از این قانون ۶۰ روزه پیروی نکردهاند. او گفت: «همانطور که میدانید، بسیاری از رئیسجمهورهای گذشته از این مهلت عبور کردهاند و همه آنها این قانون را کاملاً مغایر با قانون اساسی میدانستند.»
با این حال، مقامات پنتاگون اعلام کردهاند که نیروهای نظامی آمریکا همچنان در حالت آمادهباش هستند تا در صورت شکست مذاکرات حملات خود به ایران را از سر بگیرند.
این موضعگیریها باعث واکنش تند نمایندگان دموکرات شد. سناتور «تیم کین»، نماینده دموکرات ویرجینیا، روز پنجشنبه این ایده را که کاخ سفید میتواند بدون خارج کردن نیروها از منطقه پایان جنگ را اعلام کند، «کاملاً اشتباه» خواند. او تاکید کرد که جمهوریخواهان باید برای پاسخگو کردن دولت در قبال این تخلف قانونی با دموکراتها متحد شوند.
سناتور کین در پایان سخنان خود گفت: «امیدوارم آنها صدای اعتراض رایدهندگان خود را درباره نامحبوب بودن این جنگ بشنوند؛ جنگی که هیچ توجیهی برای به خطر انداختن جان فرزندان ما ندارد. امیدوارم آنها در نهایت بر اساس سوگند قانونی خود عمل کنند و رای دهند.»
