اکثر جمعیتشناسان پیشبینی میکنند که جمعیت چین تا سال 2100 به حدود 500 یا 600 میلیون نفر کاهش یابد
به گزارش جماران به نقل از الجزیره، چین پایینترین نرخ زاد و ولد از سال 1949 را به ثبت رساند، که این موضوع نگرانیهایی را در مورد آینده جمعیتی این کشور و احتمال توسل دولت به اقدامات اجباری بیشتر برای افزایش جمعیت به منظور خدمت به برنامههای اقتصادی خود، برانگیخته است.
دادههای رسمی منتشر شده در چین در ماه ژانویه نشان میدهد که تنها 7.9 میلیون نوزاد در سال گذشته در چین متولد شدهاند که این رقم نسبت به سال 2024، 17% کاهش داشته است و پایینترین سطح از زمان تأسیس جمهوری خلق چین در سال 1949 توسط مائو تسه تونگ محسوب میشود.
روزنامه واشنگتن پست در این باره اظهار نظر کرد که این عقبگرد ممکن است به یک بحران موجودیتی برای چین تبدیل شود، کشوری که معتقد است اقتصاد رو به رشد و نیروی کار بزرگ، دو عنصر اساسی برای توانمندسازی چین در تحقق چشمانداز رئیسجمهور شی جین پینگ برای تبدیل شدن به یک ابرقدرت فراتر از ایالات متحده است.
این روزنامه افزود که فروپاشی جمعیتی جاری در چین ممکن است منجر به کاهش شدید تعداد جمعیت در سن کار در این کشور شود، که این امر سیستمهای مراقبت بهداشتی و بازنشستگی را تحت فشار قرار خواهد داد.
مقامات چینی از زمان پایان سیاست «تک فرزندی» در حدود یک دهه پیش، تلاش کردهاند تا نرخ زاد و ولد در این کشور را افزایش دهند، بنابراین به خانوادهها اجازه دادند دو فرزند و سپس سه فرزند داشته باشند، و مردم را به ازدواج تشویق کردند و روند طلاق را دشوارتر کردند.
همچنین دولت چین به افراد متاهل مشوقهای مالیاتی برای فرزندآوری و حمایت مالی برای تربیت آنها ارائه کرد. و هنگامی که این تلاشها با شکست مواجه شد، مقامات به اقدامات سختگیرانهتری مانند محدود کردن سقط جنین متوسل شدند.
واشنگتن پست به نقل از کارشناسان حوزه جمعیتشناسی نوشت که پس از ناکامی این تلاشها، نگرانیهایی در چین وجود دارد مبنی بر اینکه مقامات به شیوههای قبلی خود بازگردند و از دستگاههای دولتی برای کنترل روندهای جمعیتی در کشور استفاده کنند.
اهداف جدید
کارل مینزنر، متخصص مطالعات چین در شورای روابط خارجی، گفت که دستگاه چینی مسئول تنظیم خانواده برای خدمت به اهداف جدید دولت در حمایت از افزایش فرزندآوری در چارچوب دیدگاه دولت که رشد جمعیتی را به عنوان یک ضرورت سیاسی در اولویت قرار میدهد، فعالیت میکند.
رئیس جمهور شی جین پینگ تمرکز بر سیاستهای تشویق به فرزندآوری را آغاز کرده و در سال 2023 از زنان چینی خواست تا تفکر خود را فقط به کار محدود نکنند، بلکه «به طور فعال در ایجاد فرهنگ جدید ازدواج و فرزندآوری» مبتنی بر «توسعه و پیشرفت ملی» مشارکت کنند.
نرخ باروری در چین در حال حاضر حدود یک فرزند برای هر زن در سن باروری است که بسیار کمتر از نرخ مورد نیاز برای حفظ ثبات جمعیت، که حدود دو فرزند است، میباشد.
جمعیت چین چهار سال متوالی کاهش یافته است، به طوری که آمارهای رسمی نشان میدهد که در سال گذشته 3.4 میلیون نفر کاهش یافته و جمعیت به 1.4 میلیارد نفر رسیده است.
اکثر جمعیتشناسان پیشبینی میکنند که جمعیت چین تا سال 2100 به حدود 500 یا 600 میلیون نفر کاهش یابد، در حالی که یی فو شیان، جمعیتشناس که در دانشگاه ویسکانسین در مدیسون به مطالعه ترکیب جمعیتی چین میپردازد، تخمین میزند که این تعداد ممکن است تنها به 330 میلیون نفر کاهش یابد.
ریشههای مشکل
ریشههای بحران جمعیتی در چین به دههها قبل برمیگردد، زمانی که دولت در سال 1979 «برنامه تک فرزندی» را برای کنترل جمعیت که در آن زمان نزدیک به یک میلیارد نفر بود، تصویب کرد.
این برنامه منجر به ظهور یک نسل کامل از کودکان تک فرزند شد و برای حفظ کاهش جمعیت، مسئولان تنظیم خانواده بر عقیمسازی و سقط اجباری نظارت کردند و جریمههای سنگینی را برای کسانی که این سیاست را نقض میکردند، اعمال کردند.
هنگامی که مشخص شد نرخ تولد در کشور به شدت کاهش یافته است، پکن در ژانویه 2016 از سیاست خود عقبنشینی کرد و اجازه داد هر خانواده دو فرزند داشته باشد. اما این هیچ تفاوتی ایجاد نکرد. تنها پس از پنج سال، یک اعلامیه دولتی دیگر زوجها را به تلاش برای داشتن سه فرزند تشویق کرد.
این احتمال وجود دارد که مقامات چینی اهداف جدیدی را برای باروری تعیین کنند و آن را بخشی از سیستمهای ارزیابی عملکرد برای مسئولان محلی قرار دهند. واشنگتن پست اشاره کرد که برخی از گزارشهای داخلی از تلاشهایی در داخل حزب کمونیست برای مرتبط کردن مسیر شغلی کادرها با اندازه خانوادههایشان صحبت میکنند.
