مجسمه «کُره پومودورو» اثر آرنالدو پومودورو پس از دو سال مطالعه و مرمت تخصصی با نظارت بنیاد پومودورو در ایتالیا، به باغموزه زمان منتقل و رونمایی شد؛ اقدامی که با هدف حفاظت و نمایش دائمی این اثر شاخص هنر معاصر انجام شده است.
آیین رونمایی از مجسمه «کُره پومودورو»، اثر شاخص آرنالدو پومودورو، همزمان با یکصدمین سال تولد این هنرمند و مجسمهساز برجسته ایتالیایی، پس از یک فرایند دوساله مطالعاتی و مرمتی در باغموزه زمان برگزار شد.
به گزارش جماران، مدیرعامل گروه موزههای دفینه در حاشیه این مراسم با اشاره به روند انتقال و مرمت این اثر فلزی منحصربهفرد اظهار داشت: «فرایند آغاز مطالعات تا رونمایی نهایی اثر نزدیک به دو سال زمان برد؛ از جمله یک دوره شش تا هفتماهه که به مطالعات تخصصی و ارتباط مستمر با "بنیاد پومودورو" در ایتالیا اختصاص یافت. تمامی پروتکلهای حفاظتی و درمانی مستقیماً توسط این بنیاد تدوین شد و کارشناسان آن در تمام مراحل با پایشهای آنلاین و گزارشگیریهای منظم، بر سرآیند مرمت نظارت مستقیم داشتند.
حمیدرضا سلیمانی در گفتوگو با خبرنگار جماران افزود: «این اثر که یکی از چهار مجسمه بزرگ پومودورو در ایران محسوب میشود، پیشازاین در پارک ارم نگهداری میشد. باتوجهبه قرابت مفهومی و کانسپت اثر با موضوع "زمان"، با مساعدت ریاست بنیاد مستضعفان تصمیم بر آن شد که مجسمه به باغموزه زمان منتقل شود تا بهصورت دائمی در معرض دید عموم قرار گیرد.
مرمت ۱۲ هزار جلد کتاب نفیس و راهاندازی نخستین موزه در متاورس
سلیمانی در بخش دیگری از سخنان خود به برنامههای توسعهای بنیاد اشاره کرد و گفت: «بیش از ۱۲ هزار جلد کتاب نفیس و ارزشمند در اختیار داریم که فرایند مرمت تخصصی آنها با همکاری کتابخانه مجلس شورای اسلامی آغاز شده است. این منابع همزمان با مرمت، در حال اسکن و دیجیتالسازی هستند تا طی دو تا سه ماه آینده در قالب اولین کتابخانه تخصصی دیجیتال در دسترس عموم و پژوهشگران قرار گیرند.
مدیرعامل مؤسسه فرهنگی موزهها همچنین از ورود به حوزه گردشگری نوین خبر داد و تصریح کرد: «در حال طراحی و راهاندازی نخستین موزه مجازی ایران در فضای متاورس هستیم تا با بارگذاری مدلهای سهبعدی، دسترسی علاقهمندان از سراسر جهان به این آثار فراهم شود.
راهبرد ما بهحداقلرساندن تعطیلیهاست
وی درباره نحوه فعالیت موزهها در شرایط بحران و تنشهای جاری خاطرنشان کرد: راهبرد ما بهحداقلرساندن تعطیلیها و تداوم ارائه خدمات فرهنگی با رعایت کامل پروتکلهای ایمنی است؛ کمااینکه اگر قرار بر توقف فعالیتها بود، پروژههای حساسی نظیر مرمت پومودورو در موعد مقرر به سرانجام نمیرسید.
چالشهای مرمت هنر معاصر و احیای دیالکتیک «نظم و آشوب»
مرمتگر برجسته آثار تاریخی و فرهنگی و مسئول پروژه درمان و مرمت «کُره پومودورو»، با تشریح ابعاد فنی و نظری این اقدام گفت: قرارگیری مجسمه در فضای باز پیشین، نوسانات شدید دمایی و عوامل محیطی، لایههای ضخیم و مخربی از آلودگی و خوردگی روی آن ایجاد کرده بود که با مبانی نگهداری آثار معاصر مغایرت داشت؛ بنابراین انتقال این اثر، نخستین و حیاتیترین گام در حفاظت از آن بود. در مرحله بعد با حضور پژوهشکده میراثفرهنگی، آزمایشهای دقیق علمی روی ساختار اثر انجام شد تا نقشه راه مرمت تدوین شود.
میترا اعتضادی با تأکید بر حساسیت و غیرمتداول بودن مرمت آثار هنر معاصر تصریح کرد: در هنر معاصر، هدف تنها پاکسازی فیزیکی نیست، بلکه خوانش فرم، صیانت از نیت هنرمند و تجربه ادراکی مخاطب اهمیت بنیادین دارد. کانسپت این اثر بر پایه درخشش و بازتاب تصویر پیرامون و مخاطب روی سطح آینهای شکلگرفته و هرگونه لکه، تیرگی یا خوردگی، اثر را از اصالت مفهومیاش دور میکرد.
اعتضادی پیرامون روند اجرایی افزود: یکی از پیچیدهترین بخشها، پاکسازی واکسهای محافظتی قدیمی و رسوبات انباشته بدون آسیب به بافت فلز بود. همچنین خوردگیهای فعال در لبهها مهار و بلوکه شد. با برداشتن لایههای مخرب، تمایز میان پوسته آینهای بیرونی و هسته درونی مجسمه احیا شد؛ تلاقی ساختاری میان سکون و پویایی که بنیاد پومودورو نیز از آن با تعبیر پیوند "نظم و آشوب" یاد میکند و نشان داد خروجی مرمت دقیقاً منطبق بر مقصود آفرینش اثر بوده است.