وزیر امور خارجه گفت: در زمان مذاکرات برجام نیز ما حداقل ماهی یکبار به شهید خرازی گزارش میدادیم و ایشان گزارشهایی را برای ارسال به رهبری تهیه میکردند. مشی شهید خرازی، حمایت از مذاکرات بود، زیرا همیشه ملی فکر میکرد.
صبح امروز سوم آبان در آیین گشایش مرکز اسناد و موزه شهید سیدکمال خرازی، نشست تخصصی نقش شهید سیدکمال خرازی در اجماعسازی سیاست خارجی، در وزارت امور خارجه برگزار شد.
به گزارش خبرنگار جماران، محمدجواد ظریف، وزیر اسبق امور خارجه در ابتدای این نشست با بیان اینکه مهمترین ویژگی شهید خرازی انسانیت ایشان بود، اظهار کرد: متانت شهید خرازی مثالزدنی بود. کمتر دیده شده بود ایشان از کوره دربرود. ایشان همچنین بسیار مودب بود. من ۳ سال در نیویورک و ۵ سال در تهران معاون ایشان بودم و هیچگاه چیزی جز ادب، متانت و عقلانیت از دکتر خرازی ندیدم.
وی با بیان شهید خرازی دینمداری بود، افزود: ایشان در تمام رفتارهای خود، رضایت خدا و حقالناس را در نظر میگرفت و حتی وصیت کرده بود که نه خودش و نه همسرش، در جای خاصی دفن نشوند. این دینمداری ایشان، بر همه دیگر خصوصیاتش برتری داشت.
همچنین سیدعباس عراقچی، وزیر امور خارجه کشورمان نیز در ادامه این نشست با اشاره به تعهد شهید خرازی به اعتقاداتش، بیان کرد: ایشان به شدت به مسائل مالی نهاد تحت مدیریت خود تقید داشت و معتقد بود هیچ خرج اضافی نباید صورت گیرد. این روزها، این یک ویژگی نایاب است.
در ادامه، مجید تختروانچی، معاون وزیر خارجه نیز با بیان اینکه مهمترین ویژگی شهید خرازی، صداقت و ایراندوستی ایشان بود، عنوان کرد: شهید خرازی به معنای واقعی کلمه، دیندار بود و در عین حال، بسیار برایش اهمیت داشت که نام ایران در بالاترین سطوح مطرح شود. یعنی یک دیپلمات مومن و ایراندوست بود. همسر ایشان نیز همین ویژگیها را داشت و حتی میتوان گفت بخش بزرگی از موفقیتهای شهید خرازی، مرهون همسرشان بود.
همچنین مهدی مصطفوی، قائممقام شهید خرازی نیز با بیان اینکه شهید خرازی یک دانشمند بود، اظهار کرد: پشت هر تصمیمی که ایشان میگرفت، عقلانیت و منطق قرار داشت و اعتدال ایشان نیز به خاطر عقلانیتشان بود. شهید خرازی اعتقاد راسخی به قدرت و بخشندگی خدا داشت و سعی میکرد این صفات خدایی را در خود تجلی دهد و انصافا هم توانسته بود چنین کند.
کاظم سجادپور، دیپلمات نیز با بیان اینکه شهید خرازی معلم دقیقی بود، گفت: یعنی به هر موقعیتی به عنوان فرصت آموزشی نگاه میکرد و به دنبال یادگیری دائمی بود. راهاندازی یک مرکز تحقیقاتی علوم شناختی نیز از همین ویژگی معلمی ایشان ناشی میشد.
در بخش دیگری از این نشست، ظریف در مورد نحوه مدیریت شهید خرازی در پروندههای ایران و عراق، بیان کرد: شهید خرازی بسیار اهل مشورت بود و خیلی کم حرف میزد. لذا سیاستهایی که دنبال میکرد، بسیار حسابشده بود. در آغاز مذاکرات ایران و عراق، دکتر عراقچی وارد نیویورک شد. در آن زمان ما دو مسیر مذاکراتی داشتیم؛ یکی مسیر ۵۹۸ بود و دیگری در ژنو و توسط نمایندگیهای ایران و عراق انجام میشد.
وی ادامه داد: شهید خرازی بسیار تاکید داشت که در جریان مذاکرات ایران و عراق، نقش سازمان ملل نباید کمرنگ شود. سازمان ملل نیز نقشی مهم در پایاندادن به جنگ ایفا کرد. پروندهای که من و شهید خرازی باهم کار میکردیم، اجرای بند ۶ قطعنامه ۵۹۸ بود تا صدام به عنوان مسئول جنگ شناخته شود. این مذاکرات بسیار دشواری بود. با تلاش دکتر خرازی و با نقشآفرینی مرحوم هاشمی رفسنجانی و نظر مثبت رهبر شهید، سازمان ملل به تجاوزگری صدام اقرار کرد و این یک پیروزی بزرگ برای ایران بود.
وزیر اسبق امور خارجه با بیان اینکه تاریخ روابط دیپلماتیک بسیار برای شهید خرازی مهم بود، عنوان کرد: ایشان حدود ۱۲ جلد کتاب در مورد دوران وزارت خود نوشته بود تا خاطراتش در سوابق وزارت خارجه بود. لذا دکتر عراقچی کار بسیار ارزشمندی انجام داد که مرکز اسناد را به نام دکتر خرازی نامگذاری کرد.
عراقچی نیز در ادامه با اشاره به نوع توجه شهید خرازی به پرونده هستهای، عنوان کرد: من روز قبل از شهادت شهید خرازی، تلفنی با ایشان صحبت کردم و ایشان دو، سه رهنمود به من ارائه داد. این نشان میدهد شهید خرازی تا آخرین لحظه به فکر کشور بود.
وی افزود: در زمان مذاکرات برجام نیز ما حداقل ماهی یکبار به شهید خرازی گزارش میدادیم و ایشان گزارشهایی را برای ارسال به رهبری تهیه میکردند. مشی شهید خرازی، حمایت از مذاکرات بود، زیرا همیشه ملی فکر میکرد. نقشی که شهید خرازی در چند سال آخر عمر برای روابط ایران و اعراب ایفا کرد، بسیار مهم بود.
وزیر امور خارجه ادامه داد: ما گفتوگوهای مستمری را با چند موسسه عربی آغاز کردیم که بسیار مفید بود. در سفری که من به همراه شهید خرازی به سوریه و لبنان داشتیم، با اندیشکدهها و فرهیختگان این دو کشور صحبتهایی داشتیم که فراتر از ارتباطات دولتی بود و دکتر خرازی در گزارشی که از سفر به سوریه تهیه کردند، مواردی را پیشبینی کردند که چند ماه بعد اتفاق افتاد.
عراقچی با بیان اینکه شهید خرازی پدر علم شناختی در ایران محسوب میشود، عنوان کرد: در شورای راهبردی نیز بر روابط علمی با کشورهای خارجی بسیار کار کرد. ایشان برای کشور از کمک در هیچ زمینهای مضایقه نمیکرد.
تختروانچی نیز با اشاره به مدیریت دکتر خرازی در پروندههای افغانستان و عراق در زمان ریاستجمهوری بوش، بیان کرد: در ابتدای وزارت شهید خرازی، دیپلماتهای ما در مزارشریف به شهادت رسیدند و چگونگی برخورد با این واقعه، یک موضوع مورد بحث در کشور بود. در آن مقطع، شهید خرازی تاکید داشت ما نباید وارد جنگ با طالبان شویم و نهایتا تصمیم نظام نیز همین شد.
وی افزود: دیپلماسی ما در آن دوران بسیار فعال بود. یکی از دغدغههای دکتر خرازی در دوران وزارتش، ارتباط مناسب با همسایگان بود و عدم پاسخ نظامی به شهادت دیپلماتهای ما در مزارشریف نیز ناظر بر همین نگاه ایشان به سیاست همسایگی بود.
معاون وزیر خارجه با بیان اینکه پس از حمله آمریکا به افغانستان و نگرانیها بابت حمله به ایران، ما باید خطر را از سر کشور خودمان دور میکردیم، گفت: پس از حمله آمریکا به عراق نیز موضع اصولی ما این بود که نیروهای آمریکایی باید از این کشور خارج شوند و دکتر خرازی نیز به عنوان وزیر وقت امور خارجه، این موضوع را پیگیری میکرد.
مصطفوی نیز با بیان اینکه از خصوصیات مهم شهید خرازی، عمل جدی به مسئولیتهایش بود، عنوان کرد: اهتمام ایشان به برگزاری جلسات شورای راهبردی سیاست خارجی نیز ناشی از همین روحیه ایشان بود. شهید خرازی حتی دو روز قبل از شهادت، تلفنی به من گفتند حتما برگزاری جلسات شورای راهبردی را ادامه دهید.
وی با بیان اینکه ارتباطگیری با تمام اقشار تأثیرگذار از جمله اقدامات همیشگی شهید خرازی بود، اظهار کرد: ایشان ارتباطات صمیمانهای با شخصیتهای سیاسی، علمی، دینی و... در داخل و خارج کشور داشت و همین کمک میکرد بتواند با اقشار مختلف گفتوگو کند. ارتباط ایشان با رهبری نیز بسیار معنادار بود و همواره مورد اعتماد رهبر شهید قرار داشت. باید بررسی کنیم که چطور یک سیاستمدار این طور مورد مشورت رهبر نظام قرار میگیرد.
قائممقام شهید خرازی ادامه داد: به نظرم یکی از دلایل شکلگیری چنین ارتباطی، صداقت شهید خرازی بود. این ارتباطات صادقانه، باعث اجماعسازی توسط شهید خرازی میشد. سیاستگذاریهای انجامشده توسط شهید خرازی، بسیار راهگشا بود. من فکر میکنم ایشان در این زمینه، یک معلم ارشمند بود.