کمک مالی کشورهای حاشیه خلیج فارس به اردن که ارزش آن پنج میلیارد دلار طی پنج سال است ماه دسامبر آیند به پایان می رسد.این کمک را کشورهای پادشاهی حاشیه خلیج فارس برای مصون کردن شان از «انقلاب های»بهار عربی ارائه کردند.این کمک ها شامل کمک های مالی و نفتی می شود.
مسئولان اردنی با وجود ادامه سقوط درآمدهای نفتی در کشورهای حاشیه خلیج فارس در نتیجه کاهش بهای نفت و گاز ، افزایش بار مالی به دلیل جنگ ها(در یمن و سوریه) و اجرای سیاست های ریاضت اقتصادی از جمله لغو سوبسیدها به شکل جزئی و تدریجی از کالاهای اساسی و اعمال مالیات های مستقیم و غیر مستقیم، نگران هستند زیرا احتمال تمدید کمک ها توسط این کشورها به اردن بسیار اندک است، اگر نگوییم که احتمالش وجود ندارد.
به گزارش پایگاه اطلاع رسانی و خبری جماران، روزنامه رأی الیوم در سرمقاله خود نوشت:هر کسی با مسئولان سابق اردنی به ویژه نخست وزیران سابق دیدار کند وجود حالتی از نگرانی درباره آینده اردن به ویژه اوضاع اقتصادی بحران زده اش و محدود بودن برون رفت ها و راه حل ها به ویژه امیدها به کمک های مالی کشورهای حاشیه خلیج فارس که بی دقتی و بی فایده بودنش ثابت شد را کاملا لمس می کند.
تعداد جمعیت اردن به شکل سریعی در حال بزرگ شدن است و به دلیل ورود پناهندگان از کشورهای همسایه و سوریه و عراق و فلسطین به مرز ده میلیون نفر نزدیک می شود؛ امری که باعث وارد آوردن فشار به بخش خدمات و مراکز عمومی می شود و مشکل بیکاری اردنی ها را وخیم تر می کند.
رسیدن کارشناسان صندوق بین المللی پول به اردن در این روزها بازتاب دهنده بدشگونی برای دولت و ملت این کشور است، نسخه های درمانی که اینها به اقتصاد ملی اردن ارائه می کنند بسیار تلخ است و برای بلعیدن به نظر بسیار سخت باشد، هضمش که دیگر جای خود دارد.
اقتصاد اردن این روزها در برابر دو مساله اصلی قرار گرفته که چه بسا دارای بازتاب های بزرگی بر اوضاع سیاسی و اقتصادی و اجتماعی این کشور در سال جدید داشته باشند:
نخست: پایان کمک مالی کشورهای حاشیه خلیج فارس که ارزش آن پنج میلیارد دلار طی پنج سال است که ماه دسامبر آیند به پایان می رسد.این کمک را کشورهای پادشاهی حاشیه خلیج فارس برای مصون کردن شان از «انقلاب های»بهار عربی ارائه کردند.این کمک ها شامل کمک های مالی و نفتی می شود.
دوم: بیشتر شدن بدهی های عمومی(35 ملیارد دلار) و بهره های آن(دو میلیارد دلار در سال) و ادامه کسری در بودجه عمومی کشور(نزدیک به یک میلیارد و دویست و پنجاه میلیون دلار)؛ امری که اعمال مالیات های جدید را حتمی می کند.
درباره کمک کشورهای حاشیه خلیج فارس مسئولان اردنی با وجود ادامه سقوط درآمدهای نفتی در کشورهای حاشیه خلیج فارس در نتیجه کاهش بهای نفت و گاز ، افزایش بار مالی به دلیل جنگ ها(در یمن و سوریه) و اجرای سیاست های ریاضت اقتصادی از جمله لغو سوبسیدها به شکل جزئی و تدریجی از کالاهای اساسی و اعمال مالیات های مستقیم و غیر مستقیم نگران هستند، به همین دلیل احتمال تمدید این کمک بسیار اندک است اگر نگوییم که احتمالش وجود ندارد.
اما در عرصه بیشتر شدن بدهی های عمومی و ناتوانی دولت از بازپرداخت اقساط بهره های آن، کارشناسان صندوق بین المللی پول که در اردن به سر می برند و حساب ها را بررسی می کنند،راه حل هایی ارائه می کنند که شامل اعمال مالیات های جدید به ویژه نان و آب و لغو حمایت دولت به طور کلی از کالاها و خدمات دیگر است؛ امری که منجر به افزایش خشم اجتماعی و سیاسی در کشور و چه بسا وقوع اعتراض های مردمی گسترده شود.
آقای «هانی الملقی» نخست وزیر کنونی اردن به شکل جدی لغو حمایت از نان و اعمال مالیات بر آب و برق و دیگر کالاها را در صورت دریافت نکردن کمک های فوری از عربستان سعودی و دیگر کشورهای حاشیه خلیج فارس، بررسی می کند. به نظر می رسد که انتظار برای این کمک مالی طول می کشد و سفر ملک«سلمان بن عبدالعزیز» پادشاه اردن که حاکمان اردنی به آن دل خوش کرده اند همچنان در هاله ای از ابهام است و زمان رسمی مشخصی تا زمان نوشتن این سطرها برای آن مشخص نشده است.
تنها یک نخست وزیر در اردن جرأت کرد و حمایت از نان را برداست و او آقای«عبدالکریم الکباریتی» بود زمانی که در سال 1996 نخست وزیر بود و مجبور بود این کار را بکند تا از فروپاشی اقتصادی و سیاسی اردن جلوگیری کند و این اتفاق به سلامت و با حداقل اعتراض ها سپری شد اما بعد از آن کارش را از دست داد و پس از آن به هیچ پستی منصوب نشد و به ریاست بانک اردن-کویت و برخی کارهای مالی دیگر منتقل شد. و هر کسی این روزها او را ببیند احساس وجود تلخی در او می بیند زیرا نمی خواهد که اردنی ها به یاد بیاورند که او مردی بود که قیمت نان را بالا برد و دستاوردهایش در عرصه های اقتصادی و سیاسی و اجتماعی را ،به گفته خودش، فراموش می کنند.
آقای هانی الملقی نخست وزیر کنونی این روزها خودش را آماده انجام این اقدام خطرناک و جسورانه است که پر از خطرات است با این تفاوت که اوضاع اردن به لحاظ اقتصادی بحران زده تر از زمان همتایش الکباریتی است که یکی از سیاستمداران زیرک اردن به شمار می رود و ما بر این باور نیستیم که الملقی حال و روزش از الکباریتی بهتر خواهد بود و امیدواریم در اشتباه باشیم.
