نتانیاهو -که در دادگاه کیفری بینالمللی به اتهام ارتکاب جنایات جنگی تحت تعقیب است- وعده اشغال مناطق بیشتری را داد.
به گزارش جماران به نقل از الجزیره، پس از دستور بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، به ارتش برای گسترش دامنه عملیات نظامی و اشغال مناطقی که پیش از این تحت کنترل حزبالله بود، وضعیت در جنوب لبنان وارد مرحله جدیدی از تشدید تنش شده است، و نیز هشدارهایی مبنی بر تبدیل آن به نسخهای دیگر از نوار غزه صادر شده است.
این دستور، که ساعاتی پس از آن صادر شد که ارتش رژیم اسرائیل اعلام کرد که قلعه استراتژیک شقیف را به اشغال خود در آورد و یسرائیل کاتس، وزیر جنگ، رژیم اشغالگر اعلام کرد که نیروهای این رژیم به عنوان بخشی از منطقه امن در لبنان در قلعه باقی خواهند ماند، و این نشاندهنده تمایل اسرائیل به تحمیل یک واقعیت میدانی جدید است که از مرزهای جنوب رودخانه لیطانی فراتر میرود و به بیروت، پایتخت، و عمق لبنان به طور کلی تهدید میکند.
کانال 14 اسرائیل گزارش داد که نتانیاهو و کاتس تمایل به تأیید حملات گسترده در سراسر لبنان در ساعات آینده دارند و اشاره کرد که انتظار میرود پیش از انجام حملات احتمالی، دستور تخلیه برای صدها هزار لبنانی صادر شود.
اما اسرائیل تا چه حد میتواند طرح خود را اجرا کند و پیامهای اصلی پشت تشدید تنش در این زمان چیست؟
نتانیاهو با افتخار: ما دیوار ترس را شکستیم
نتانیاهو در بیانیه خود که در آن به ارتش رژیم اشغالگر چراغ سبز برای گسترش عملیات نظامی در لبنان را اعلام کرد، با افتخار گفت: نیروهای ما از رودخانه لیطانی عبور کردند، مناطق استراتژیک را تحت کنترل گرفتند و قلعه شقیف را تصرف کردند.
نتانیاهو -که در دادگاه کیفری بینالمللی به اتهام ارتکاب جنایات جنگی تحت تعقیب است- وعده اشغال مناطق بیشتری را داد و مدعی شد که 700 نفر از عناصر حزبالله را در ماه مه جاری از بین برده است و با تأکید گفت: ما دیوار ترس را شکستیم.
درباره قلعه شقیف -که اسرائیل در سال 2000 از آن عقبنشینی کرده بود- نتانیاهو گفت: «به یاد دارم که 44 سال پیش این مکان نماد نبردی نیروهای ما آن را انجام دادند، اما همچنین نمادی از شکاف عمیق بین ما بود»، اشاره به اختلافاتی که با حمله اسرائیل به لبنان و اشغال قلعه شقیف در سال 1982 پس از تلفات انسانی در صفوف ارتش اسرائیل در آن زمان رخ داد.
نتانیاهو ادامه داد: «امروز ما به شکلی متفاوت به قلعه شقیف بازگشتیم، متحد و قویتر از هر زمان دیگری»، و به تجاوزات اسرائیل به کشورهای عربی افتخار کرد و گفت: ما در تمام جبههها، در سوریه، غزه و لبنان عمل میکنیم.
در حالی که نتانیاهو صحبت میکرد، حملات اسرائیل به چندین شهر در جنوب، به ویژه در مناطق نبطیه و صور، متوقف نشد.
چرا اسرائیل به عمق لبنان حمله نخواهد کرد؟
با وجود افزایش صحبتها از سوی سطح سیاسی در اسرائیل درباره گسترش چارچوب سنتی عملیات نظامی در جنوب لبنان و فراتر رفتن از آن به پایتخت بیروت و سایر مناطق، تحلیلگران در مورد توانایی اسرائیل برای انجام حملات گسترده تردید دارند، با اجماع بر تمایل دولت اسرائیل به این کار.
ناظران به این نتیجه میرسند که تهدید به گسترش عملیات، با قدرت بازدارندگی حزبالله که هنوز قادر به آسیب رساندن فزاینده به اسرائیل است، برخورد میکند، علاوه بر این، تشدید تنش اسرائیل در حال حاضر با هدف ارسال دو پیام است، یکی به داخل اسرائیل با نزدیک شدن به انتخابات و دیگری به واشنگتن در چارچوب مذاکرات با تهران.
جورج علم، نویسنده و تحلیلگر سیاسی، معتقد است که اسرائیل به دنبال اجرای سیاست "زمین سوخته" در چارچوب "تمام تسلیحات در تمام نبرد" است و با جنوب مانند نوار غزه رفتار میکند.
«برهم زدن معادلات در کل منطقه»
علم -در گفتگو با الجزیره- هشدار داد که ادامه وضعیت کنونی تنشزا، تنها به معنای زیر پا گذاشتن لبنان نیست، بلکه به معنای برافروختن جنگ در کل منطقه است. وی معتقد است که گسترش عملیات نظامی در چارچوب بهبود شرایط مذاکره چه برای ایران و چه برای اسرائیل و آمریکا در صحنه لبنان است.
اما خلیل نصرالله، نویسنده و تحلیلگر سیاسی، هشدار میدهد که «معادلات در کل منطقه دوباره برهم خواهد خورد»، اگر اسرائیل به گسترش عملیات در لبنان روی آورد. وی رسیدن به این مرحله را بعید میداند و اشاره میکند که تلآویو اخیراً بارها به دنبال این امر بوده، اما ایالات متحده آمریکا به آن اجازه نداده است.
اگر عملیات انجام شود... چرا در تحقق اهداف خود موفق نخواهد شد؟
اعلام اشغال قلعه استراتژیک شقیف و برافراشتن پرچم اسرائیل، در چارچوب صحبت از گسترش عملیات و آمادگی برای کنترل بیشتر اراضی صورت گرفت.
اما امان تامین هیمن، رئیس سابق اطلاعات نظامی اسرائیل، تاکید کرد که تسخیر قلعه تهدید پهپادهای حزبالله را از بین نخواهد برد.
هیمن در تحلیلی که در وبسایت کانال 12 اسرائیل منتشر کرد، گفت که گسترش عملیات ارتش اسرائیل و اشغال قلعه شقیف یک دستاورد تاکتیکی موقت است، اما بدون هدف استراتژیک مشخص، و ممکن است به یک بار عملیاتی سنگین تبدیل شود.
وی تاکید کرد که کنترل زمین به طور کامل تهدید پهپادها یا شلیک موشک به سمت شمال اسرائیل را از بین نخواهد برد، و بعد پرسید: هدف استراتژیک از گسترش عملیات چیست؟
او گفت که اگر هدف کنترل منطقهای بود که از آن پهپادهای بمبگذاری شده پرتاب میشد، شلیک نیز از بسیاری از مناطق دیگر صورت میگیرد، بنابراین کنترل این منطقه به از بین بردن کامل تهدید منجر نخواهد شد.
او همچنین نتیجه گرفت که کنترل کامل ارتفاعات نبطیه و شهر صور و کل منطقه تا رودخانه لیطانی به شکست حزب منجر نخواهد شد و تاکید کرد که مراکز ثقل آن در بعلبک و بیروت قرار دارند و توانمندیهای موشکی دوربرد آن در عمق کامل اراضی لبنان توزیع شده است.
حزبالله چگونه میتواند پاسخ دهد؟
در مقابل تهدیداتی که نتانیاهو امروز مطرح کرد، حزبالله از سلسله عملیاتی خبر داد که تجمع خودروها و سربازان اسرائیلی را در البیاضه و یحمر شقیف در جنوب لبنان، علاوه بر باند فرود بالگرد در شهرک شلومی، و زیرساختهای نظامی در نهاریا و الکریوت در شمال حیفا هدف قرار داد.
حزبالله حملات خود را به عمق اسرائیل، روز شنبه، همزمان با شدت گرفتن درگیریها در بلندیهای شقیف افزایش داد.
نصرالله نویسنده خاطرنشان میکند که حزب قبل و بعد از تسلط بر قلعه شقیف، شهرکهای اسرائیلی را بمباران کرد، در حالی که اسرائیل از اشغال قلعه شقیف به منظور "حفاظت از شهرکها" صحبت میکند.
کاتس پیشتر اعلام کرده بود که تصرف قلعه به منظور دفاع از شهرکهای جلیل در شمال اسرائیل است.
نصرالله به این نتیجه رسید که پیام حزب از عملیات اخیر خود که عمق اسرائیل و شهرکها را هدف قرار داده بود، نشان دهنده این است که "امکانات در دست حزب است و زمام امور در دستانش است"، اشاره او به بازدارندگی ای است که حزب میتواند ایجاد کند.
سایت اسرائیلی «والا» روز یکشنبه فاش کرد که تعدادی از روسای شهرکها در شمال اسرائیل در نتیجه تشدید حملات حزبالله با موشک و پهپاد به شهرکهای نزدیک مرز لبنان «فرار کردهاند»، در حالی که منطقه شاهد تشدید تنش امنیتی است.
از صبح امروز، آژیرهای خطر بیش از ۱۰ بار در شهرکهای شمالی اسرائیل پس از پرتاب موشک و پهپاد توسط حزبالله به صدا درآمد، در حالی که تلآویو خسارات را پنهان میکند.
پس اهداف اصلی اسرائیل چیست؟
به نظر تحلیلگران، اعلام گسترش عملیات در لبنان برای خدمت به محاسبات سیاسی داخلی نتانیاهو و همچنین تلاش او برای به دست آوردن اهرم فشار، قبل از احتمال توافق بین ایالات متحده و ایران، صورت گرفته است.
دستاوری که رایدهنده اسرائیلی را قانع کند
جورج علم، نویسنده، میگوید که نتانیاهو و کاتس تلاش میکنند تا از رایدهنده اسرائیلی در داخل با تشدید حملات به لبنان بهرهبرداری کنند تا بگویند که وضعیت جدیدی ایجاد شده است تا رایدهندگان را در آستانه انتخابات اسرائیل جذب کنند، به ویژه با توجه به انتقاد عمومی گستردهای که در اسرائیل از نتانیاهو به دلیل عدم دستیابی به هیچ یک از اهداف اعلام شده جنگهایی که به راه انداخته بود، چه در ایران، چه در لبنان و چه در غزه، وجود دارد.
کارت باجگیری برای به دست آوردن دستاوردهای سیاسی
اما تلاش دیگر اسرائیل پشت اعلام تشدید تنش - به نظر علم - در این است که نتانیاهو آنچه را «کارت باجگیری» توصیف کرد، برای به دست آوردن دستاوردهای سیاسی، به ویژه با توجه به ابهاماتی که توافق احتمالی بین واشنگتن و تهران را در بر میگیرد، در اختیار داشته باشد.
آمادهسازی برای مذاکرات بعدی
در مورد تحلیلگر سیاسی خلیل نصرالله، او احتمال داد که نخستوزیر اسرائیل قبل از امضای یادداشت تفاهم بین ایالات متحده آمریکا و ایران، مهلتی از آمریکا دریافت کند، با اشاره به اینکه نتانیاهو به دنبال دستیابی به یک دستاورد میدانی، به عنوان مقدمهای برای دورههای بعدی مذاکره و نه اکنون، به منظور ایجاد وضعیتی متفاوت از توافقنامه ۱۷۰۱ است.
