تصاویر ماهوارهای تازه نشان میدهد یک موشک بالستیک ایرانی به رادار آرایه فازی AN/FPS-132 در پایگاه هوایی العدید در قطر اصابت کرده است. در صورت تأیید میزان خسارت بر اساس این تصاویر، ایران موفق شده سامانهای به ارزش تقریبی ۱.۱ میلیارد دلار را از کار بیندازد؛ تجهیزی که ساخت آن سالها زمان برده و جایگزینی آن در هیچ بازه زمانی مرتبط با این جنگ ممکن نیست.
به گزارش سرویس بین الملل جماران؛ شاناکا انسلم پریرا (Shanaka Anslem Perera) تحلیلگر حوزه ژئوپلیتیک نوشت:
تصاویر ماهوارهای تازه نشان میدهد یک موشک بالستیک ایرانی به رادار آرایه فازی AN/FPS-132 در پایگاه هوایی العدید در قطر اصابت کرده است.
در صورت تأیید میزان خسارت بر اساس این تصاویر، ایران موفق شده سامانهای به ارزش تقریبی ۱.۱ میلیارد دلار را از کار بیندازد؛ تجهیزی که ساخت آن سالها زمان برده و جایگزینی آن در هیچ بازه زمانی مرتبط با این جنگ ممکن نیست.
رادار AN/FPS-132 یک سامانه معمولی نیست. این رادار یکی از معدود حسگرهای هشدار زودهنگام در معماری جهانی دفاع موشکی ایالات متحده محسوب میشود. این سامانه قادر است پرتاب موشکهای بالستیک را در بردی بیش از ۵ هزار کیلومتر شناسایی کند و دادههای اولیه رهگیری را برای سامانههای دفاعی پاتریوت، تاد (THAAD) و ایجیس (Aegis) فراهم کند. بدون این رادار، سایر لایههای دفاع موشکی در منطقه خلیج فارس با زمان واکنش کمتر و آگاهی عملیاتی ضعیفتر فعالیت خواهند کرد.

در جریان این درگیری، قطر اعلام کرده است که ۱۰۱ موشک بالستیک را رهگیری کرده است. از این تعداد، ۶۵ موشک و ۱۲ پهپاد به طور مستقیم پایگاه هوایی العدید را هدف قرار داده بودند. سامانههای دفاعی لایهای این پایگاه تقریباً همه آنها را رهگیری کردند، اما دو موشک موفق شدند از دفاع عبور کنند و یکی از آنها ظاهراً به مهمترین حسگر نظامی منطقه اصابت کرده است.
این رخداد نمونهای روشن از منطق جنگ نامتقارن است. در چنین نبردی، ایران نیازی ندارد کل سامانه دفاعی دشمن را از کار بیندازد؛ کافی است یک موشک به یک هدف برسد. در مقابل، طرف مدافع باید تمام حملات را رهگیری کند. هزینه یک موشک بالستیک برای ایران تنها بخش کوچکی از هزینه ساخت چنین راداری است و حتی با خوشبینانهترین برآوردها، نسبت هزینه در این نوع تبادل صدها برابر به سود مهاجم است.
این حمله همچنین بحث توان دفاعی آمریکا در منطقه را برجسته کرده است. پایگاه هوایی العدید که مقر پیشروی فرماندهی مرکزی آمریکا (CENTCOM) محسوب میشود و با سامانههای پاتریوت و پیشرفتهترین سیستمهای رهگیری محافظت میشود، اکنون در صورت صحت این گزارشها رادار اصلی هشدار زودهنگام خود را در اثر اصابت یک موشک بالستیک از دست داده است.
این مسئله پرسشهای جدی درباره امنیت کشتیرانی در منطقه نیز مطرح کرده است. اگر ارتش آمریکا نتواند از یک سامانه ۱.۱ میلیارد دلاری در داخل مستحکمترین پایگاه خود محافظت کند، این پرسش مطرح میشود که چگونه اسکورتهای دریایی میتوانند امنیت کامل کشتیها و نفتکشها را در تنگه هرمز تضمین کنند.
طرح بیمهای DFC که ساعاتی پیش اعلام شد وعده داده بود اسکورتهای نیروی دریایی امنیت کشتیرانی در خلیج فارس را تضمین خواهند کرد. با این حال، حمله به رادار AN/FPS-132 نشان میدهد حتی پیشرفتهترین سامانههای دفاعی آمریکا نیز در برابر حملات موشکی اشباعی با محدودیتهایی روبهرو هستند.
جمعبندی این رخداد در یک معادله ساده خلاصه میشود: یک موشک، یک رادار، ۱.۱ میلیارد دلار خسارت؛ و معماری دفاعیای که نشان میدهد برای موفقیت کامل نیاز به رهگیری صددرصدی دارد، در حالی که در میدان واقعی جنگ کمال مطلق عملاً دستنیافتنی است.
درباره نویسنده:
شاناکا انسلم پریرا (Shanaka Anslem Perera) تحلیلگر مستقل حوزه ژئوپلیتیک، اقتصاد و فناوری است که در استرالیا فعالیت میکند. او نویسنده کتاب «The Ascent Begins» بوده و بیشتر نوشتهها و تحلیلهای خود را درباره نظم جهانی، تحولات ژئوپلیتیکی، اقتصاد جهانی، هوش مصنوعی و آینده نظام بینالملل منتشر میکند.