حجت الاسلام و المسلمین محمدعلی رحمانی که سابقه عضویت در دفتر رهبر کبیر انقلاب اسلامی را دارد، بخش های مختلفی از منشور روحانیت امام خمینی(ره) را مورد بررسی و بازخوانی قرار داد و اظهار کرد: امام(ره) در پیام ملقب به منشور روحانیت در سال 67 خط روشن حوزه های علمیه و راهنمای بزرگی برای جامعه روحانیت در آینده تاریخ بر جای گذاشت و عوامل متمایز ساختن روحانیت متعهد، آگاه، بیدار و دردمند از سایرین را بیان کرد و به این نهاد هشدارهایی داد و آنان را متوجه آسیب ها و خطرات پیش روی شان ساخت.
او به بخش اول سخنان امام(ره) در منشور اشاره کرد و افزود: در بخش اول امام(ره) روحانیت آگاه را به خوبی وصف کردند. ایشان در ابتدا بر خدا، رسولش و ارواح طیبه شهدای حوزه و روحانیت درود می فرستند و می فرمایند «صلوات و سلام خدا و رسول خدا بر ارواح طیبه شهیدان خصوصاً شهداى عزیز حوزهها و روحانیت. درود بر حاملان امانت وحى و رسالت پاسداران شهیدى که ارکان عظمت و افتخار انقلاب اسلامى را بر دوش تعهد سرخ و خونین خویش حمل کردهاند. سلام بر حماسه سازان همیشه جاوید روحانیت که رساله علمیه و عملیه خود را به دم شهادت و مرکب خون نوشتهاند و بر منبر هدایت و وعظ و خطابه ناس از شمع حیاتشان گوهر شبچراغ ساختهاند. افتخار و آفرین بر شهداى حوزه و روحانیت که در هنگامه نبرد رشته تعلقات درس و بحث و مدرسه را بریدند و رشته تمنیات دنیا را از پاى حقیقت علم برگرفتند و سبکبالان به میهمانى عرشیان رفتند.
در نتیجه امام(ره) آن دسته از روحانیت را که ستایش کردند، علما، بزرگان و فقهایی هستند که به هر حال در طول دوران حیات طیبشان همه عزم و جزم خودشان را در حفظ و صیانت از علوم اسلامی، قرآن کریم، اسلام ناب محمدی، بیانات اهل بیت عصمت و طهارت به کار گرفتند. در زمانی که همه امکانات به دست قدرت ها بود، این افراد با کمترین امکانات و با تمام وجود خود را صرف جمع آوری، نگهداری و صیانت از علوم قرآن و اسلام، آثار و احادیث پیامبر بزرگوار و سنت و سیره معصومین و در واقع تشریح و تدوین کلمات اهل بیت(ع) کردند.
استاد درس خارج اصول فقه ادامه داد: امروز شاهد هستیم بزرگان ما از عصر غیبت تا امروز با تمام وجود سعی کردند همه رشته ها از جمله فقه، فلسفه، ریاضیات، نجوم، اصول، کلام، حدیث، رجال، تفسیر، ادب و عرفان و لغت را آموزش دهند. اگر ما نام این زحمت و مرارت را جهاد فی سبیل الله نگذاریم چه باید بگذاریم؟ به تعبیر امام(ره) این بزرگان آن دسته از عالمانی هستند که پاسداران دین، مکتب و ملت کشور بودند و لذا ایشان می فرمایند: «تاریخ بیش از هزار ساله تحقیق و تتبع علماى راستین اسلام گواه بر ادعاى ما در راه بارور ساختن نهال مقدس اسلام است. صدها سال است که روحانیت اسلام تکیه گاه محرومان بوده است، همیشه مستضعفان از کوثر زلال معرفت فقهاى بزرگوار سیراب شدهاند. از مجاهدات علمى و فرهنگى آنان که بحق از جهاتى افضل از دماء شهیدان است. اینها بودند که با مبارزه با آن کسانی که در برابر اسلام و حق مردم و در برابر خواسته های عمومی امت اسلام ایستاده بودند، ساکت نمانده و مجاهدت کردند. اینها با حضورشان در نهضت ها و انقلابهای انقلابی و مردمی در واقع می بینید اولین کسانی که در واقع بر تارک جبینشان خون و شهادت نقش بسته روحانیت پیش کسوت است. کدام انقلاب مردمى- اسلامى را سراغ کنیم که در آن حوزه و روحانیت پیش کسوت شهادت نبودهاند و بر بالاىدار نرفتهاند و اجساد مطهرشان بر سنگفرش هاى حوادث خونین به شهادت نایستاده است؟»
رحمانی به سخن حضرت امام (ره) درباره نهضت روحانیت به فرموده رهبری نهضت اشاره کرد و افزود: در قسمتی از منشور روحانیت امام (ره) از روحانیت متعهد و بیدار در 15 خرداد که از دیوارهاى فیضیه گرفته تا سلول هاى مخوف و انفرادى رژیم شاه و از کوچه و خیابان تا مسجد و محراب امامت جمعه و جماعات و از دفاتر کار و محل خدمت تا خطوط مقدم جبههها و میادین مین، خون پاک شهداى حوزه و روحانیت افق فقاهت را گلگون کردهاند و طبیعی است که اینها در برابر شکارچیان استعمار در سراسر جهان از مصر و پاکستان و افغانستان و لبنان و عراق و حجاز و ایران و اراضى اشغالى به سراغ شیردلان روحانیت مخالف شرق و غرب و متکى به اصول اسلام ناب محمدى (ص) رفتهاند، یاد می کند.
او ادامه داد: در سخنان حضرت امام(ره) به بخشی از ویژگی های روحانیت که از جمله زهد و پارسایی و بالاخره پرهیز از دنیاپرستان سرمایه دار است، این تعبیر را دارند و می فرمایند: «روحانیتی که این چنین به اصول اسلام و ناب محمدی معتقدند هرگز زیر بار هرگز زیر بار سرمایه داران و پول پرستان و خوانین نرفتهاند و همواره این شرافت را براى خود حفظ کردهاند و آنهایی که روحانیت اصیل و طرفدار اسلام ناب محمدى نسبت میدهند که دستشان با سرمایه داران در یک کاسه است. این اتهام بزرگی است که به روحانیت زده اند. برعکس روحانیت واقعی به خون سرمایه داران زالو صفت تشنه است و هرگز با آنان سرآشتى ندارد.» البته این بدین معنا نیست که در روحانیت آدمهایی نباشند که این چنین در کنار سرمایهداران قرار نگیرند، اما مهم این است که امام(ره) میفرمایند: «در ترویج روحانیت و فقاهت نه زور سر نیزه بوده است، نه سرمایه پول پرستان و ثروتمندان، نقش داشته اینکه میبینید روحانیت تا به امروز زنده است هنر و صداقت و تعهد خود آنان بوده است که مردم آنان را برگزیدهاند.»
او با بیان اینکه روحانیت اصیل صداقت دارد و مسوولیت پذیر است، گفت: یک روحانی اصیل هرگز نمیتواند خود را وابسته به این گروه و آن گروه بداند بلکه بدون هرگونه وابستگی زندگی کرده است. روحانیت اصیل همواره باید خواهان وحدت و اتحاد باشد و نسبت به جهان اسلام و کشور خود آیندهنگری داشته باشد. امام(ره) از رنجهایی که این گروه برای پیروزی انقلاب و تداوم مبارزات بعد از پیروزی انقلاب تحمل کردهاند را بیان می کنند و هشدار میدهند، وجود چنین ویژگی هایی در روحانیت موجب جلب توجه بسیاری می شود به همین دلیل باید مراقب بود چرا که دشمن در کمین شما نشسته است.
استاد درس خارج اصول فقه در مورد تاکید امام(ره) بر عدم همراهی روحانیون با سرمایه داری گفت: روحانیت به دلیل صداقت و سلامت نفسی که دارد هرگز تحت تاثیر سرمایهداران و زورمندان قرار نمیگیرند. اگر آنان در گذشته با برخی از مظاهر تمدن مخالفت کردند به دلیل ترس از نفوذ اجانب بوده است. مردم زود فریب جهانخواران را میخورند و هیچ ابزاری در دست روحانیت وجود نداشت که از اسلام اصیل دفاع کند، به همین دلیل ممکن است در بعضی از شرایط در مقابل برخی مسایل ایستادند که این را نباید حمل بر تحجر دانست بلکه برعکس تمام توجه روحانیت به این بوده که با قناعت، شجاعت، مقاومت، استقامت، صبر، زهد، دانش پژوهی و عدم وابستگی به قدرتها و به تعبیر امام(ره) با احساس مسوولیت در برابر تودهها راه خود را ادامه دهد. امام(ره) در این زمینه فرمودهاند: «چه عزتى بالاتر از اینکه روحانیت با کمى امکانات، تفکر اسلام ناب را بر سرزمین افکار و اندیشه مسلمانان جارى ساخته است و نهال مقدس فقاهت در گلستان حیات و معنویت هزاران محقق به شکوفه نشسته است. راستى اگر کسى فکر کند که استعمار، روحانیت را با این همه مجد و عظمت و نفوذ تعقیب نکرده و نمىکند، ساده اندیشى نیست؟»
او افزود: امام(ره) در این پیام ضمن عظمتی که برای روحانیون تعریف میکنند به آنان هشدار میدهند که مراقب باشند؛ دشمنان سعی دارند ریشه دین را بزنند، دین داران و در راس آن اسلام و روحانیت را تضعیف کنند. در زمان حیات امام(ره) بود که نویسنده هندی مقیم انگلستان که عضو انجمن سلطنتی قلم انگلیس بود چه وقیحانه به مقدسات اسلام، قرآن و مقام پیامبر به عنوان یک رمان غیر اخلاقی اهانت کرد و پس از آن محافل صهیونیستی آمریکا و جهان غرب کتاب او را منتشر کردند. وقتی امام(ره) احساس کرد که اسلام، روحانیت، انقلاب اسلامی و مردم متعهد و دیندار مورد خطاب این شیطان صفتان قرار گرفته اند و با آیاتی شیطانی به اسلام حمله کردند، آنجا بود که امام(ره) حکم و فتوای بزرگ خود را در مقابله با هجوم فرهنگی دشمنان اسلام صادر کردند و دیدیم که در دنیای اسلام هم خوشبختانه این پیام امام(ره) آنقدر اثر گذاشت و مورد توجه همه مسلمانان در سراسر کشور قرار گرفت.
رحمانی به تعبیر امام(ره) به چند مساله که روحانیت را تهدید می کند اشاره و تصریح کرد: امام(ره) در این پیام تعبیر مهمی دارند و میفرمایند: حوزههای علمیه و روحانیت و علمای بزرگ عالم توجه کنند که در واقع در برابر روحانیت و اسلام ناب محمدی دو سه مساله است که روحانیت باید آگاهانه تعقیب کند. اسکتبار به طور کلی دنبال نابودی مطلق روحانیت و حوزههاست و برای این برنامهریزی میکند و دو راه را برای این کار انتخاب کرده یکی ارعاب و زور و دیگری راه خدعه و نفوذ. در گذشته وقتی امام(ره) از رنجهای خودشان در مبارزات میگویند این تعبیر را دارند که وقتی مبارزات شروع می شد استعمارگران شعار جدایی دین از سیاست را بیان کرده بودند و عدهای از مقدسین نادان آن را باور کرده بودند. حتی این حربه در حوزه و روحانیت اثر گذاشته بود به طوری که اگر یک فقیهی وارد معرکه سیاسی میشد به او تهمت وابستگی به اجانب میزدند. امام(ره) میفرمایند: «در شروع مبارزات اسلامى اگر مىخواستى بگویى شاه خائن است، بلافاصله جواب مىشنیدى که شاه شیعه است!» این افراد تحت تاثیر استکبار قرار گرفته بودند. به تعبیر امام(ره) عده ای مقدسگرای واپسگرا همه چیز را فدای اندیشه ناصحیح خودشان کرده بودند و معتقد بودند روحانیت را به سیاست کاری نیست و نباید سیاست را دنبال کند.
او افزود: شرایط به گونه ای بود که روحانیت مانند کلیساها جدای از مردم باشند. به نحوی که گروهی از علما قیام کردند و در حوزهها به مقابله پرداختند. به همین دلیل امام (ره) به طور جدی هشدار می دهد که روحانیون باید مراقب باشند اندیشههای ضد اسلامی به نحوی در میان آنان و مردم نفوذ نکند و عدهای را تحت تاثیر قرار ندهد. امام (ره) این سفارش را مخصوصا به طلاب جوان گوش زد میکنند که باید مراقب این نوع خطرات و آسیب ها باشند چرا که این افراد دشمنانی هستند که در آینده دوباره پیدا خواهند شد تا مردم و روحانیت را به سوی همان مطالب انحرافی برگردانند. ایشان میفرمایند: «علماى دین باور در همین حوزهها تربیت شدند و صفوف خویش را از دیگران جدا کردند. قیام بزرگ اسلامىمان نشأت گرفته از همین بارقه است.» امام(ره) در آن زمان نیز نسبت به آینده نگران بودند و میفرمایند: «هنوز حوزهها به هر دو تفکر آمیختهاند و باید مراقب بود که تفکر جدایى دین از سیاست از لایههاى تفکر اهل جمود به طلاب جوان سرایت نکند و یکى از مسایلى که باید براى طلاب جوان ترسیم شود، همین قضیه است که چگونه در دوران وانفساى نفوذ مقدسین نافهم و ساده لوحان بیسواد، عدهاى کمر همت بستهاند و براى نجات اسلام و حوزه و روحانیت از جان و آبرو سرمایه گذاشتهاند.»
او به تذکر امام(ره) بر دوری از دو تفکر جدایی دین از سیاست و باطل بودن حکومت قبل از ظهور امام(ره) زمان(عج) اشاره و اظهار کرد: شرایط به گونه ای بود که گروهی با همه اشکالاتشان اظهارنظر می کردند و می گفتند نمیشود در مقابل توپ و تانک ایستاد، ما مکلف به جهاد و مبارزه نیستیم یا جواب خون این همه کشته شدهها را چه کسی میدهد یا شعار انجمن حجتیه که میگفتند حکومت قبل از ظهور امام(ره) زمان باطل است. در این وضعیت امام(ره) به چند محور اشاره کردند و فرمودند: مبادا طلاب تحت تاثیر عده ای با تفکرات اشتباه که هنوز در حوزه باقی مانده اند، قرار بگیرند. مبادا به این نتیجه برسند که عدهای از روحانیون ممکن است گرفتار هواهای نفسانی شده و خودخواهی و استبداد را در پیش بگیرند. جامعه روحانیت و اصل روحانیون تابع اسلام ناب محمدی هستند اینها باید مراقب باشند که مبادا گرفتار این دو تفکر اشتباه یعنی جدایی دین از سیاست و تفکر کسانی که مدام منتظر هستند که امام(ره) زمان بیاید تا شرایط را اصلاح کند و قبل از او هیچ کس نباید در راه مبارزه با استکبار و استعمار مورد فریب قرار گیرد. روحانیت باید مراقب باشد که چنین کسانی پیدا نشود و آنها را همیشه از عرصه مبارزه با استکبار بر حذر بدارند به همین دلیل روحانیت همواره باید بیدار و مراقب باشد.
این استاد حوزه و دانشگاه در عصر حاضر توجه جدی به هشدارهای امام(ره) در منشور روحانیت را ضروری دانست و اظهار کرد: به تعبیر امام (ره) اگر روحانیون طرفدار اسلام و انقلاب دیر بجنبند، ابر قدرتها و نوکرانشان به نحوی فضاسازی میکنند که مسایل را به نفع خودشان خاتمه دهند این منشور باید در عصر حاضر مورد توجه جدی قرار گیرد چرا که متاسفانه افرادی پیدا شدهاند که به نحوی بعضی از اقدامات انقلابی گذشته را با شبهه افکنیشان تضعیف میکنند و حتی دنبال این هستند که امام(ره) و یارانشان و همچنین طرفداران اسلام را به نحوی از صحنه خارج کنند و یا می خواهند اندیشههای اصیل امام(ره) امت را که در رابطه با روحانیت داشتهاند و همیشه روحانیت را امر به وحدت و یگانگی کردند باز بدارند. ایشان توصیه کردند که روحانیت از هرگونه اختلاف پرهیز و در جهت واحد یعنی دفاع از انقلاب و اسلام ناب محمدی حرکت کنند. به همین دلیل ضروری است که اگر اختلافی هم هست کنار گذاشته شود.
او بر کنار گذاشتن اختلافات تاکید کرد و گفت: روحانیون باید گردهم آیند و از پیشکسوتان و سابقون در انقلاب که همراه و همراز امام (ره) بودند و تجربه چندین ساله عبور از دشمنان انقلاب را دارند، بهره گرفته و به برخی از اختلافاتی که برای سازمان روحانیت در خط انقلاب خطر آفرین است، پایان دهند. همه افتخاراتی که روحانیت آفریده نتیجه تهذیب اخلاقی، آگاهی، بیداری و داشتن ارتباط مداوم با ملت و تکیه بر آنان است. روحانیون باید از کسانی که به نحوی این نهاد را فریب داده اند و پا روی شانه آنها گذاشته و از طریق آنها توانسته اند در بالاترین سطوح روحانیت نفوذ کنند، دوری کنند حتی اگر این افراد خارج از روحانیت باشند. گاهی عدهای که نه محلی از اعراب دارند و نه در سطحی هستند که نظری داده و تصمیمی بگیرند، به دلیل نفوذ مذهبی که دارند از جمله تعدادی از مداحان و کسانی که در قالب مداحی هستند تکفیر، جسارت و کوبیدن افرادی از عناصر انقلابی که از پایههای اول انقلاب بودند را در پیش گرفته اند و در اندیشه هدفی جز ایجاد تفرقه در صفوف روحانیت اصیل، مبارز و دلسوز برای انقلاب، اسلام و مردم ندارند. اینها دانسته و ندانسته آمال استعمار هستند. دشمنان از این طریق نفوذ کرده اند و میخواهند این وحدت را که عامل پیروزی انقلاب بود، از بین ببرند.
استاد درس خارج اصول فقه افزود: این نفوذی ها تحت عناوین مختلف مانند انجمن حجتیهها و به تعبیر امام(ره) «ولایتیهایی که دیروز در سکوت و تحجر خود آبروی اسلام و مسلمین را ریختهاند و در عمل پشت پیامبر و اهل بیت عصمت و طهارت را شکستهاند امروز خود را بانی و وارث ولایت نموده و حسرت ولایت دوران شاه را میخورند. راستى اتهام آمریکایى و روسى و التقاطى، اتهام حلال کردن حرام ها و حرام کردن حلال ها، اتهام کشتن زنان آبستن و حِلیّت قمار و موسیقى از چه کسانى صادر مىشود؟ از آدم هاى لامذهب یا از مقدس نماهاى متحجر و بیشعور؟! فریاد تحریم نبرد با دشمنان خدا و به سخره گرفتن فرهنگ شهادت و شهیدان و اظهار طعنها و کنایهها نسبت به مشروعیت نظام کار کیست؟ کار عوام یا خواص؟ خواص از چه گروهى؟» سپس امام(ره) میفرمایند: «کسانی که فریب این گروهها را خوردهاند چه بسا به ظاهر از معممین هستند اما همه اینها نتیجه نفوذ بیگانان در جایگاه و فرهنگ حوزههاست و برخورد واقعی هم با این خطرات بسیار مشکل و پیچیده است و باید حساب شده با اینها مبارزه کنیم و مراقب باشیم که اینها به اهداف پلید خودشان برسند.»
او در مورد ویژگی های روحانی نماها که امام(ره) در منشور به این افراد اشاره کرده بودند، گفت: امام(ره) روحانی نماها را افرادی معرفی کرده اند که به نحوی به دنبال اختلاف افکنی هستند. امام(ره) می فرمایند: روحانی نماها به دنبال دستیابی قدرت به هر نحوی هستند و هیچ پرهیزی از تکفیر دیگران ندارند و تا می توانند دنبال اختلاف افکنی تحت عناوین مختلف مانند اظهار نظر هستند و سعی می کنند هر موضوع کوچکی که قابل جمع است به نحو دیگری اجرا کنند. روحانیت اصیل و تعبیر ایشان روحانیت سالم، کسانی هستند که با خصوصیات و ویژگی های مختص به خود سعی می کنند در هر شرایطی در اجرا از دستورات اصلی که همه بزرگان و علمای اصیل ما داشتند تقوا پیشه کنند. آنان دلسوزان به اسلام هستند و حاضر نیستند برای حفظ خودشان هر صدمه ای که به اسلام می رسد تحمل کنند. آنان مستضعف گرا هستند، از غیرت دینی خاصی برخوردارند.
رحمانی افزود: امام(ره) همیشه می فرمودند که حوزه های علمیه و علمای متعهد در طول تاریخ اسلام و تشیع مهم ترین پایگاه محکم اسلام در برابر حملات انحرافات و کج روی ها بودند. یک روحانی متعهد از غیرت دینی برخوردار است و در طول تاریخ آسایش و رفاه را از زندگی خودشان زده اند و در تمام انقلاب ها و نهضت های سالم حضور داشتند. بنابراین از عالمان دین کسی جز صداقت، فتوت و مردانگی و از فقهای راستین غیر از صداقت و درستی چیز دیگری ندیده نشده است. آنها هرگز به طمع جانشان در پی به دام افکندن خلق الله نبودند. عبای تزویر بر تن نکردند و به تعبیر امام(ره) ترس در وجودشان نهادینه نشده بود.
او یکی از شاخصه های روحانیت فاسد را حماقت پرستی دانست و تصریح کرد: روحانی نماها در حوزه و جاهای مختلف جا باز کرده اند و باعث نحله های فکری ناسالم و انحرافی شدند و به تعبیر امام(ره) این روحانی نما و عالم متقلب، تازه نیستند و در تاریخ و اسلام ریشه دارند و در روایات اسلامی تعابیر زیادی از آنها شده است. در روایات ما تشریح شده که عالمان فاسد چه کسانی هستند و مردم را بر حذر داشتند که مبادا فریب آنان را بخورند. امام(ره) در تعبیری فرموده اند که روحانیت فاسد از نا آگاهی مردم ارتزاق می کند و در راه تعمیق و توسعه آن از هیچ کوشش دریغ نمی کنند. اعتقاد به خرافات و ایمان به پاره ای از سنت های بی محتوا در مجموعه اهداف روحانی نمایان هست و جایگاه بلندی برای آنها دارد. اصلی کردن مستحبات، متروک ساختن وظایف واجب دینی، معتقد کردن مردم به ثواب های گزاف و اموال نامعتبر از جمله خصایص این دسته افراد است. امام(ره) در منشور روحانیت می فرمایند: «وقتى شعار جدایى دین از سیاست جا افتاد و فقاهت در منطق ناآگاهان غرق شدن در احکام فردى و عبادى شد و قهراً فقیه هم مجاز نبود که از این دایره و حصار بیرون رود و در سیاست و حکومت دخالت نماید، حماقت روحانى در معاشرت با مردم فضیلت شد. به زعم بعضی از افراد، روحانیت زمانى قابل احترام و تکریم بود که حماقت از سراپاى وجودش ببارد والا عالم سیاسی و روحانى کاردان و زیرک، کاسهاى زیر نیم کاسه داشت. و این از مسایل رایج حوزهها بود که هرکس کج راه مىرفت متدین تر بود. یاد گرفتن زبان خارجى، کفر و فلسفه و عرفان، گناه و شرک بشمار مىرفت.»
این استاد حوزه و دانشگاه وابستگی را از دیگر شاخص های روحانیت ناسالم و فاسد عنوان کرد و گفت: «از خصوصیات روحانیت نا سالم همراهی با دشمن بود. روحانیت فاسد به طور مستقیم یا غیر مستقیم در راه اهداف دشمنان دین گام بر می داشتند و از جانب آنان تغذیه می شدند مثل روحانیون درباری که در گذشته حضور داشتند لذا به تعبیر امام(ره) یکی از مسایلی که باید برای طلاب جوان ترسیم شود همین مساله است که چگونه در دوران نفوذ مقدسین نافهم و ساده لوحان بیسواد، عده اى کمر همت بسته اند و براى نجات اسلام و حوزه و روحانیت از جان و آبرو سرمایه گذاشته اند. در گذشته اوضاع مثل امروز نبود، هرکس صد در صد معتقد به مبارزه نبود زیر فشارها و تهدیدهاى مقدس نماها از میدان به در مى رفت. بنابراین کسانی که در گذشته چنین تفکری داشته اند و امروز نیز این تفکر را ترویج می دهند و معتقدند قطع وابستگی امکان پذیر نیست و اگر ما با استکبار دنبال قطع وابستگی شرق و غرب باشیم در آخر نابود می شویم به همین دلیل باید به گونه ای با دنیا سازش کرد. این تفکر و راه از نظر امام (ره) خط انحرافی است.
او اتهام پیشگی و تهمت زدن را به تعبیر امام(ره) از دیگر ویژگی روحانی نماها دانست و اظهار کرد: اتهام پیشگی این افراد به این معناست که هر آنکه در مسایل اجتماعی و سیاسی جامعه وارد می شوند تا می بینند کسانی دنبال آزادی خواهی و اصول اولیه اسلام ناب محمدی و اجرای خواسته ها و آرمان های بلندی است که نهضت به خاطر آن صورت گرفته، بلافاصله به تکفیر وارد می شوند و می گویند این مسایل اسلامی نیست. امام(ره) می فرمایند همین مسایل در دوران حکومت علوی نیز وجود داشت. در آن زمان کسانی در لباس اخباری گری انحرافی در برهه هایی در کثرت ولایت مأبی و تقدس گرایی در تمام این اشکال از اصل تکفیر غافل نبودند. لذا در همین پیام روحانیت آمده است که در مدرسه فیضیه مرحوم مصطفى از کوزهاى آب نوشید، کوزه را آب کشیدند، چرا که من فلسفه مىگفتم. این علامت تحجر است و اتهام نیز وسیله آنهاست. تعبیر امام(ره) این است که حتی اگر امروز نسبت هایی را به انقلابیون می دهند این نسبت ها برای معممین وابسته به استعمار هستند. گاهی شنیده می شود در محافل ضد انقلابیون بعضی از روحانیون در گوشه و کنار هستند و با تحقیق می توان فهمید آنان از همان روحانیون نا سالم هستند.
استاد درس خارج اصول فقه به تعبیر امام(ره) دو رویی و تزویر را از یکی دیگر از خصوصیات روحانیت فاسد دانست و افزود: امام(ره) فرمودند، «دیروز مقدس نماهاى بیشعور می گفتند دین از سیاست جداست و مبارزه با شاه حرام است، امروز مى گویند مسوولان نظام کمونیست شده اند! تا دیروز مشروب فروشى و فساد و فحشا و فسق و حکومت ظالمان براى ظهور امام زمان- ارواحنا فداه- را مفید و راهگشا مى دانستند، امروز از اینکه در گوشهاى خلاف شرعى که هرگز خواست مسوولان نیست رخ مىدهد، فریاد «وا اسلاما» سر مى دهند!» امروز نیز در شرایط فعلی یک عده روحانی نما که در محافل و مجالس نیز برای خود بسیار جا باز کرده اند دارای همین خصوصیت مورد اشاره امام(ره) هستند. ایشان در تعبیر دیگری می فرمایند: «دیروز «حجتیه اى» ها مبارزه را حرام کرده بودند و در بحبوحه مبارزات تمام تلاش خود را نمودند تا اعتصاب چراغانى نیمه شعبان را به نفع شاه بشکنند، امروز انقلابیتر از انقلابیون شدهاند! «ولایتى» هاى دیروز که در سکوت و تحجر خود آبروى اسلام و مسلمین را ریختهاند و در عمل پشت پیامبر و اهل بیت عصمت و طهارت را شکستهاند و عنوان ولایت برایشان جز تکسب و تعیش نبوده است، امروز خود را بانى و وارث ولایت نموده و حسرت ولایت دوران شاه را مىخورند!»
او به برخی دیگر از ویژگی های روحانیت سالم و حقیقی اسلام اشاره و اظهار کرد: روحانیون اصیل و سالم مسوولیت پذیر هستند، اینها کسانی هستند که در میان گروه های اجتماعی از جایگاه های خاص و موقعیت بالایی برخوردار هستند و در میان مردم از احترام و مقبولیت خاصی برخوردارند. طبیعی است که در این میان روحانیون نا مربوط کم نبوده اند.
این استاد حوزه و دانشگاه، ضرورت بازخوانی و دقت در پیام مهم و تاریخی منشور روحانیت امام خمینی(ره) را از جمله ضروریات دانست و اظهار کرد: همه روحانیون به خصوص طلاب جوان باید این منشور را بار دیگر با دقت بخوانند و تامل کنند که آیا تحت تاثیر این پیام رهبری کبیر انقلاب قرار داریم و از آرمان های امام امت و قانون اساسی و دستورات ولایت فقیه تبعیت می کنیم یا گرفتار بعضی از خصلت های روحانیتی که در خط اسلام و امام(ره) نبوده است دچار شدیم. امیدواریم این منشور روحانیت با محتوای بلندی که دارد یک بار دیگر در مطبوعات و صدا و سیما و مناسبت های روحانیت خوانده شود تا بار دیگر به یاد فریادهای آگاهی بخش امام امت و هدایت های ایشان بیافتیم. درود می فرستیم بر روان امام امتی که با همه خون دل هایی که خوردند، امام، بزرگ و ترجمان کامل زعامت و رهبری بودند و معنای دقیق فقاهت را به اجرا در آوردند. ایشان آگاهی را که باید به روحانیت متعهد بدهند در این پیام ارائه دادند و آفت هایی که این روحانیت محبوب و زحمت کشیده می تواند آنها را از صحنه خدمت به مردم باز دارد ذکر فرموده اند. همواره توصیه ایشان این بوده که پشتیبان ولایت فقیه باشید تا به مملکت شما آسیبی نرسد.
رحمانی در پایان دعای امام(ره) در پایان این منشور را بیان کرد: «خداوندا! توان علما و روحانیت را در خدمت به دین خود افزون نما. خداوندا! حوزههاى علمیه، این سنگرهاى پاسدارى از فقاهت و اسلام ناب را تا ابد پابرجا بدار. خداوندا! شهداى روحانیت و حوزهها را از نعم بیکران و رزق حضور خویش بهرهمند فرما. خداوندا! به جانبازانشان شفا مرحمت کن و به خانوادههاى شهداشان صبر و اجر مرحمت فرما. مفقودین و اسراشان را هر چه زودتر به اوطانشان برگردان. خداوندا! ارزش خدمت و خدمتگزارى به دین خود و به مردم را در دل و دیدگان ما افزون و جاودانه نما «إنک ولى النعم».
منبع: شفقنا