در حالی که عربستان سعودی برای مهار پیشروی انصارالله خواستار مداخله مستقیم ارتش آمریکا شده، دونالد ترامپ میان حمایت از متحد کلیدی خود در ریاض و پرهیز از گشودن جبههای تازه در بحبوحه جنگ با ایران گرفتار شده است. گزارشها حاکی است رئیسجمهور آمریکا پس از گفتوگو با محمد بنسلمان ابتدا دستور آمادهسازی حملات هوایی علیه اهدافی در یمن را صادر کرد، اما در آستانه آغاز عملیات بار دیگر عقب نشست؛ تصمیمی که نگرانی واشنگتن از فرسایش توان نظامی و گسترش بحران به بابالمندب و دریای سرخ را برجسته میکند.
به گزارش سرویس بینالملل جماران، روزنامه «نیویورکتایمز» در گزارشی به بررسی فشارهای فزاینده عربستان سعودی بر دولت دونالد ترامپ برای مداخله نظامی آمریکا علیه انصارالله یمن، رفتوبرگشت رئیسجمهور آمریکا میان صدور دستور حمله و عقبنشینی از آن، نگرانی مقامات واشنگتن از گشودهشدن جبههای تازه همزمان با جنگ با ایران، محدودیتهای نظامی و تسلیحاتی ارتش آمریکا، تجربه پرهزینه عملیاتهای پیشین علیه انصارالله، اهمیت راهبردی بابالمندب و دریای سرخ برای بازار جهانی انرژی و دشواری مهار توان نظامی صنعا حتی با ورود مستقیم آمریکا به جنگ پرداخت و نوشت: دو هفته است این سوال که آیا باید تسلیم درخواستهای عربستان سعودی شد و به ارتش آمریکا دستور داد تا به اهدافی در یمن که تحت کنترل صنعاست حمله کند یا خیر، ترامپ را درگیر خود کرده است. تصمیم برای ادامه این روند میتواند جبهه دیگری را در جنگ علیه ایران بگشاید، جنگی که ترامپ آغاز کرد اما نتوانسته آن را پایان دهد، چرا که این جنگ شوک اقتصادی را در سراسر جهان گسترش میدهد.
ترامپ هفتهها در برابر درخواستهای عربستان سعودی برای کمک در مبارزه با صنعا، که از بیثباتی خاورمیانه نهایت استفاده را بردهاند و تابستان امسال جنگ خود را با پادشاهی سعودی دوباره شعلهور کردند، مردد بود.
اما اوضاع روز پنجشنبه به اوج خود رسید: مقامات دولتی گفتند که محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان سعودی و متحد اصلی در جنگ ایران، با ترامپ تماس گرفت تا دوباره از او التماس کند که برای کمک به کند کردن پیشروی سریع این گروه (انصارالله) وارد عمل شود.
ترامپ درست یک روز قبل با مشاورانش ملاقات کرده و به آنها گفته بود که موافق حمله نیست. اما پس از صحبت با ولیعهد عربستان نظرش را عوض کرد و به پنتاگون گفت که برای حملات هوایی علیه صنعا آماده شود.
اما تا ظهر یکشنبه، به نظر میرسید که ترامپ دوباره نظر خود را تغییر داده است. به گفته مقامات دولت، هیچ حمله هوایی ایالات متحده علیه صنعا انجام نخواهد شد – حداقل فعلاً نه. این مقامات به شرط ناشناس ماندن صحبت کردند زیرا مجاز به بحث در مورد برنامهریزی نظامی نبودند.
دفتر مطبوعاتی کاخ سفید برای اطلاع عموم از هرگونه اظهار نظر در مورد مذاکرات ترامپ خودداری کرد. یک مقام ارشد دولت فقط گفت که «ایالات متحده با عربستان سعودی توافق دفاعی دارد و ما همیشه از متحدان خود دفاع خواهیم کرد.»
به گفته یک مقام ارشد دولتی، اکثر اعضای حلقه داخلی ترامپ یا عمیقاً نسبت به پیوستن به جنگ عربستان علیه صنعا تردید داشتند یا کاملاً مخالف بودند، به خصوص با توجه به فشارهای موجود که ارتش آمریکا در جنگ با ایران با آن مواجه است.
به گفته دو نفر که در جریان این عملیات قرار داشتند، تصمیم ترامپ برای عقبنشینی یا حداقل به تأخیر انداختن حمله به اهداف صنعا در حالی صورت گرفت که فرماندهان فهرست اهداف را تأیید کرده بودند، نیروها در حال بارگیری بمبها بر روی هواپیماهای جنگی آمریکایی انتخاب شده برای این مأموریتها بودند و موج حملات در شرف آغاز بود.
ترامپ صبح یکشنبه در تماس تلفنی با فاکس نیوز به خبرنگار تری یینگست گفت که در حال «تصمیمگیری» در مورد جنگ بزرگتر با ایران است. آقای یینگست گزارش داد که در مورد موضوع صنعا، رئیس جمهور گفت که ایالات متحده در ارتباط مداوم با این گروه است و خاطرنشان کرد که صنعا تاکنون موافقت کردهاند که با ایالات متحده نجنگند.
این چرخشها نشاندهندهی سردرگمیای است که ترامپ اکنون خود را در آن میبیند: او درست میگوید وقتی میگوید صنعا از حمله به کشتیهای آمریکایی خودداری کردهاند. اما آنها به عربستان سعودی حمله کردهاند و این امر ترامپ را با یک دوراهی مواجه کرده است.
برخی از مقامات نظامی ایالات متحده استدلال کردهاند که ایالات متحده به کمک پادشاهی عربستان در جنگ با ایران نیاز دارد و مقامات سعودی نشان دادهاند که در غیاب همکاری ایالات متحده، مایل به اعمال نفوذ خود هستند. به عنوان مثال، در ماه مه عربستان سعودی با امتناع از استفاده ایالات متحده از حریم هوایی و پایگاههای هوایی خود در این کشور ، عملاً برنامه دولت ترامپ برای استفاده از ارتش ایالات متحده برای اسکورت تانکرهای نفتی تجاری از تنگه هرمز را متوقف کرد.
مقامات گفتند اگر ایالات متحده به جنگ عربستان سعودی بپیوندد، میتواند با یک حمله زمینی جدید برنامهریزی شده توسط نیروهای دولتی یمن همراه باشد. اما این نیروها در برابر صنعا ناکارآمد بودهاند.
صنعا از سال ۲۰۱۴ با دولت عدن که از سوی جامعه بینالمللی به رسمیت شناخته شده و مورد حمایت عربستان سعودی است، در حال جنگ بودهاند. خشونتها پس از برقراری آتشبس در سال ۲۰۲۲ کاهش یافت، اما این گروه تابستان امسال با اعلام محاصره کشتیرانی عربستان سعودی در دریای سرخ و حمله به کشتیهای سعودی، وارد جنگ رو به گسترش در خاورمیانه شد.
در بحبوحه جنگ، صنعا مناطق حساسی را در نزدیکی تنگه باب المندب – یک گلوگاه اصلی در امتداد دریای سرخ – تصرف کردند و این امر بازارهای جهانی انرژی را که از قبل تحت تأثیر جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران قرار داشتند، تهدید میکند.
دیپلماتها و فرماندهان فعلی و سابق آمریکایی که در خاورمیانه خدمت کردهاند، ابراز تردید کردند که یک کمپین بمباران محدود ایالات متحده، صنعا را که سال گذشته تقریباً هشت هفته در برابر بمباران ایالات متحده مقاومت کردند ، مجبور به مذاکره و دست کشیدن از سختگیرانهترین خواستههای خود کند.
این مقامات همچنین در مورد اثربخشی حمایت از یک نیروی ناکارآمد یمنی که در اولین تماس عمده با صنعا در هفتههای اخیر از هم پاشیده است، ابراز تردید کردند.
در بهار ۲۰۲۵، ارتش آمریکا بیش از ۵۰ روز انصارالله را بمباران کرد تا آزادی دریانوردی در دریای سرخ را احیا کند و حملات این گروه به کشتیهای تجاری و کشتیهای نیروی دریایی آمریکا را متوقف کند. در طول آن عملیات، فرماندهی مرکزی ایالات متحده بیش از ۱۰۰۰ هدف، از جمله سیستمهای راداری، پدافند هوایی، سایتهای موشک بالستیک، مناطق پرتاب پهپاد و یک مرکز تولید پهپاد در نزدیکی صنعا، پایتخت یمن را مورد حمله قرار داد.
صنعا به مقابله برخاست و چندین پهپاد آمریکایی را سرنگون کردند و همچنان به سمت کشتیهای نیروی دریایی در دریای سرخ، از جمله یک ناو هواپیمابر آمریکایی آتش گشودند.
حملات ایالات متحده تنها در ماه اول، حدود یک میلیارد دلار سلاح و مهمات را سوزاند. در طول این عملیات، دو فروند جنگنده ۶۷ میلیون دلاری F/A-18 Super Hornet که وظیفه انجام حملات علیه صنعا را بر عهده داشتند، به طور تصادفی از ناو هواپیمابر پرچمدار آمریکا به دریا سقوط کردند.
کمتر از دو ماه پس از آن مبارزات انتخاباتی، ترامپ ناگهان آتشبس با صنعا را اعلام کرد و اعلام کرد که آنها به ما قول دادهاند که دیگر به کشتیها شلیک نکنند و ما به این قول پایبندیم.
صنعا شلیک به کشتیهای آمریکایی را متوقف کردند. اما یک مقام رسمی گفت که اگر ایالات متحده حملات هوایی خود را از سر بگیرد، این وضعیت احتمالاً تغییر خواهد کرد. این مقام همچنین هشدار داد که با توجه به اینکه تنگه هرمز از زمان آغاز جنگ علیه ایران همچنان بیثبات است، جهان ممکن است به زودی با اختلالات بیشتری در مسیرهای ترانزیت نفت و گاز در باب المندب مواجه شود.
از زمان آتشبس سال گذشته، صنعا بخش زیادی از قابلیتهای خود را بازسازی کردهاند و حتی از هوش مصنوعی برای توسعه و مهندسی انواع جدید موشکها استفاده میکنند.
مقامات فعلی و سابق گفتند که شکست دادن صنعا، حتی با وجود کمک ارتش آمریکا به سعودیها دشوار خواهد بود.
