این انتخابات به عنوان مقدمهای برای انتخاب رئیس دفتر سیاسی جنبش حماس محسوب میشود که به گفته برخی منابع، رقابت برای این منصب اکنون، بین خلیل الحیه و خالد مشعل منحصر شده است.
به گزارش جماران، روزنامه الاخبار لبنان در گزارشی نوشت: جنبش «حماس» در شرایط فوقالعاده و بسیار حساسی انتخابات داخلی خود را برگزار میکند که ناشی از پیامدهای سه سال نسلکشی است. مهمترین این پیامدها، ترور رهبران ردههای اول و دوم این جنبش و تخریب 90 درصد از نوار غزه است که مهمترین منطقه نفوذ و تأثیرگذار در تصمیمگیری و موضع سیاسی «حماس» به شمار میرفت و در 20 سال اخیر، کفه سنگین در هدایت رویدادها و صدور واکنشها و مواضع در قبال تحولات داخلی و منطقهای بود که موقعیت «حماس» را تعیین میکرد و میزان آرامش یا تنش را برای روزها، هفتهها یا حتی سالها ترسیم میکرد.
دوره انتخاباتی کنونی - که در واقع در سال 2025 به پایان رسید اما به طور استثنایی برای یک سال دیگر تمدید شد - در سایه ترورهایی صورت میگیرد که اسماعیل هنیه، رئیس دفتر سیاسی جنبش، یحیی السنوار، جانشین او و همچنین صالح العاروری، معاون رئیس دفتر سیاسی و مسئول کرانه باختری را هدف قرار داد. در پی این ترورها، یک شورای رهبری فوقالعاده - به دستور شهید السنوار - تشکیل شد که مأموریت آن مدیریت نبرد سیاسی و میدانی و پیگیری امور جنبش در صورت عدم امکان تماس با السنوار یا شهادت وی بود.
با چرخیدن چرخ انتخابات در طول مدت گذشته، و در میان تدابیر امنیتی سختگیرانه و فوقالعاده، «حماس» در سه منطقه، یعنی غزه، کرانه باختری و خارج از کشور، انتخابات داخلی خود را که به «پر کردن جای خالیها» مربوط میشود، به پایان رساند، یعنی انتصاب مجدد رهبران عرصههای خارجی که توسط رهبرانی که به طور استثنایی منصوب شده بودند، اداره میشد. به گفته منابعی در جنبش «حماس» مطلع که با «الاخبار» صحبت کردند، انتخابات در تمام مناطق نوار غزه برگزار شد و رهبران جدیدی برای بخشها، محلات و مناطق انتخاب شدند. این روند منجر به انتخاب خلیل الحیه به عنوان مسئول جنبش در غزه شد، در حالی که زاهر جبارین به عنوان مسئول عرصه کرانه باختری و خالد مشعل به عنوان مسئول در خارج از کشور انتخاب شدند.
این انتخابات به عنوان مقدمهای برای انتخاب رئیس دفتر سیاسی جنبش حماس محسوب میشود که به گفته برخی منابع، رقابت برای این منصب اکنون، بین خلیل الحیه و خالد مشعل منحصر شده است، با علم به اینکه این بخش انتخاب مسئول دیگری را برای اقلیم غزه به عنوان جانشین الحیه، در صورت انتخاب او به عنوان رئیس دفتر سیاسی، قطعی کرده است.
میتوان گفت انتخابات کنونی استثناییترین و حساسترین انتخابات در تاریخ جنبش حماس است. زیرا رهبری جدید مورد انتظار جنبش موظف به اتخاذ تصمیمات سرنوشتساز مربوط به آینده نوار غزه و جایگاه جنبش حماس در میان قطببندی منطقهای جدید بر بستر جنگ علیه ایران و محور مقاومت خواهد بود. در مساله غزه به طور خاص، تعدادی از الزامات و شرایط وجود دارد که خود را بر واقعیت «حماس» تحمیل میکند که برجستهترین آنها عبارتند از:
- مقاومت در غزه پس از ترور فرماندهان ارشد تاریخی «قسام» که صداها و تصمیماتشان کفه ترازو را سنگین میکرد، قدرت تاثیر خود را در توازن نیروهای داخلی از دست داد. همانطور که پیروزی السنوار در دو دوره انتخابات قبلی (سال 2016 و 2020) بیان کننده تسلط جریان نظامی و به ویژه اسرای آزاد شده بود و به انتقال کامل ثقل سیاسی به غزه کمک کرد، از دست دادن این مجموعه مستحکم منجر به اختلال در توازن نیروهای داخلی خواهد شد.
- از رهبر دفتر سیاسی جنبش امروز خواسته میشود که از دشوارترین مراحل سیاسی در تاریخ «حماس» و مسئله فلسطین به طور کلی عبور کند. در سطح داخلی، جنبش امروز بر سر دوراهی قرار دارد که به خلع سلاح مقاومت مربوط میشود، که به معنای سلب مشروعیت وجود و گسترش جایگاه مردمی است. و اگر برای «حماس» ضروری است که مشروعیت بقای خود را که در مقاومت و سلاح آن متبلور است، حفظ کند، متوجه میشود که موظف است از از سرگیری جنگ در این بخش نیز جلوگیری کند، به ویژه به دلیل آنچه بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر رژیم اشغالگر، و تیم افراطیون در دولت او از نیات احیای پروژه کوچ اجباری به بهانه سلاح در سر دارند.
در سایه این شرایط و در انتظار نتیجه رقابت، که به گفته منابع «حماس»، حل و فصل آن نزدیک است، جنبش و سایر گروههای مقاومت به مانور در برابر فشارهای آمریکا بر آن ادامه میدهند که هدف آن گرفتن آخرین برگه برنده های قدرت از آن بدون تضمین تحقق خواستههایش است که در راس آنها خروج اسرائیل از غزه قرار دارد.
