گروه هفت به دلیل دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا و مواضع او، از هرجومرج و تفرقه رنج میبرد.
به گزارش جماران، اگرچه نشست گروه هفت در گذشته نمادی از تلاشها برای حفظ نظم دیپلماتیک جهانی بود، اما نشست امسال که از امروز دوشنبه آغاز میشود، نمادی از ازهمگسیختگی آن است.
این را روزنامه نیویورک تایمز آمریکا در گزارشی درباره این نشست آغاز کرد و تأکید کرد که گروه هفت به دلیل دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا و مواضع او، از هرجومرج و تفرقه رنج میبرد.
این اجلاس در حالی در تفریحگاه «ایویان» در فرانسه آغاز میشود که فضایی پر از تنش و انتظارات بینالمللی همراه با نگرانی بر آن حاکم است؛ رویدادی که مطبوعات جهان تقریباً همگی بر این باورند که از بستری برای تدوین نظم دیپلماتیک جهانی به صحنهای برای نمایش اختلافات عمیق تبدیل شده است.
اگرچه این اجلاس رسماً رهبران هفت اقتصاد بزرگ جهان را به همراه گروهی از رهبران شریک و مهمان گرد هم میآورد، اما به گفته این مطبوعات، «مرد واحدی» که بر پشت صحنه و سایه آن تسلط دارد، ترامپ است؛ کسی که رفتار و محاسبات سیاسی او به محور اصلی دستور کار اجلاس و نگرانیهای شرکتکنندگان در آن تبدیل شده است.
یک باور مشترک در صفحات روزنامههای جهانی مانند نیویورک تایمز، پولیتیکو و لاکروا غالب شده است که سطح انتظارات از اجلاس ایویان به پایینترین حد خود رسیده است.
هدف مهم این اجلاس، آنطور که گزارش پولیتیکو از یک مقام ارشد کاخ سفید آمریکا نقل میکند، دیگر دستیابی به توافقات راهبردی بزرگ نیست، بلکه صرفاً «اثبات توانایی اقتصادهای بزرگ برای همکاری و جلوگیری از فروپاشی» است.
این دیپلماسی که در دوران ترامپ به «دیپلماسی کاهش آسیب» معروف شده و به ظاهر یکپارچه به نظر میرسد، توسط روزنامه لاکروا نیز تأیید میشود. این روزنامه معتقد است که تصاویر زیبای رهبران در کنار دریاچه لمان، «لبخندهای پر اضطراب» آنها را پنهان نخواهد کرد.
لاکروا پیشبینی کرده بود که بیانیه پایانی -در صورت وجود- «شفاف و بیرنگ مانند آب این دریاچه» خواهد بود. این پیشبینی با آنچه نیویورک تایمز منتشر کرده بود، مطابقت دارد؛ مبنی بر اینکه نشستی که زمانی نماد وحدت نظام جهانی بود، امروز تجسم فروپاشی آن شده است، به طوری که متحدان واشنگتن در دموکراسیهای غربی، موفقیت را تنها با «حضور ترامپ و نرفتن زودهنگام او» اندازهگیری میکنند، همانطور که در اجلاسهای قبلی انجام داده بود.
در سایه این نگرانی، ایدهای برجسته میشود که نشان میدهد دولت فرانسه، به ویژه رئیسجمهور امانوئل ماکرون، به روش ترغیب و تعارف شخصی برای کنترل خلق و خوی رئیسجمهور آمریکا متوسل شده است.
نیویورک تایمز، پولیتیکو و لو پوان جزئیات مهندسی فرانسوی این نشست را فاش میکنند؛ از جمله اینکه ماکرون زمان شروع آن را یک روز کامل به تعویق انداخت تا ترامپ بتواند هشتادمین سالگرد تولد خود را در کاخ سفید جشن بگیرد و در مسابقات کشتی آزاد که در آنجا برگزار میشد، شرکت کند.
این موضوع به همین جا ختم نشد، بلکه پاریس یک پاداش برای ترامپ طراحی کرد که دعوت او به یک شام خصوصی مجلل در کاخ تاریخی ورسای در شب چهارشنبه بود.
گزارشها حاکی از آن است که ماکرون به خوبی از علاقه ترامپ به تجمل و قدرت آگاه است و از شکوه ورسای به عنوان یک ابزار دیپلماتیک برای نگه داشتن او در اجلاس تا لحظات پایانی و جلوگیری از خروج ناگهانی او استفاده میکند.
نشریه سوئیسی لوتان بعد دیگری به این تلاشها اضافه میکند و توضیح میدهد که دیپلماسی اروپایی به رهبری پاریس، لندن و برلین دیگر آرزوی متقاعد کردن ترامپ برای پذیرش مواضع خود را ندارد، بلکه هدف آن اطمینان از عدم درگیری با او و محاصره سیاستهایش، بهویژه در پرونده اوکراین، برای جلوگیری از هرگونه «اقدام خرابکارانه» است که منافع کرملین را تأمین کند.
شکی نیست که پرونده خاورمیانه خود را بر اجلاس ایویان تحمیل میکند، به طوری که روزنامه لیبراسیون تأکید میکند که دستور کار فنی اجلاس -از فلزات حیاتی و چالشهای هوش مصنوعی- فروپاشیده و تمرکز بر فشار جنگ آمریکا-اسرائیل علیه ایران و پیامدهای بسته شدن تنگه هرمز که اقتصاد جهانی را خفه کرده است، معطوف شده است.
در این زمینه، تحلیلهای لوفیگارو و لاکروای فرانسوی بر یک ایده روشنگرانه توافق دارند: ترامپ پس از اعلام ناگهانی خود مبنی بر نزدیک شدن به امضای توافق صلح با تهران، با «جشن رسانهای» به فرانسه میرسد و به دنبال افتخار شخصی به عنوان «صلحساز بزرگ» است.
اما در پشت این نمایش، همانطور که این دو روزنامه میبینند، او «خسته و مایل به خلاص شدن از یک جنگ نامحبوب» است.
و در اینجا مبادله شدید آمریکایی که روزنامههای ایتالیایی لاریپوبلیکا و ایل فتو کوتیدیانو آن را گزارش کردهاند و خلاصه آن این است که: «شما باید مینهای هرمز را خنثی کنید» برجسته میشود.
این دو روزنامه پیشبینی کردند که ترامپ از متحدان اروپایی (فرانسه، بریتانیا و ایتالیا) بخواهد که «مالیات» یا «خراجی» سیاسی و نظامی را از طریق تامین امنیت ناوبری دریایی در خلیج فارس و خنثی کردن مینها، در ازای امتیازات تجاری و فناوری بپردازند.
پرونده اوکراین
در حالی که اوکراین در اولویتهای واشنگتن که مشغول خاورمیانه است، عقبنشینی میکند، اروپا در تلاش است تا قطبنمای خود را دوباره تنظیم کند.
نشریه فرانسوی لوپوئن و روزنامه کی یف ایندیپندنت اوکراین از تغییر قابل توجهی در روایت غربی از جنگ گزارش میدهند، جایی که مقامات آمریکایی و اروپایی بر این باورند که دستاوردهای میدانی روسیه متوقف شده یا کند شده است، که به کیف و متحدانش انگیزه میدهد تا هرگونه امتیاز ارضی یا اجبار آن را برای پذیرش طرحی که شاید ترامپ به دنبال تحمیل آن بود، رد کنند.
با این حال، حضور ولودیمیر زلنسکی، رئیسجمهور اوکراین در اویان، و با وجود تلاش قریبالوقوع او برای ارائه مستقیم ایدههای خود به ترامپ، با دیوار واقعگرایی سیاسی مواجه میشود.
بر اساس گزارش پولیتیکو، زلنسکی به دلیل کمبود جهانی با تردیدهای زیادی در مورد امکان تامین درخواست فوری خود برای موشکهای پاتریوت مواجه است، در حالی که کارشناسان اشاره میکنند که ایده توانایی ترامپ به تنهایی برای حل بحران اوکراین در حال از دست دادن جذابیت خود است و دیگر برای نخبگان اروپایی و اوکراینی به طور یکسان متقاعدکننده نیست.
اجلاس متضاد و برخورد با متحدان
در خارج از دیوارهای امنیتی تفریحگاهی که به شهری تحت محاصره تبدیل شده بود -به گفته خبرنگار لیبراسیون- شراره خشم مردمی و ضد جهانیسازی شعلهور شد.
روزنامه لوتان گزارش میدهد که یک اجلاس ضد در ژنو تحت شعار «No-G7 مخالف گروه هفت» برگزار شد که با راهپیماییهای گستردهای با حضور حدود ۶۰ هزار تظاهرکننده (طبق گفته سازماندهندگان) و درگیریهای خشونتآمیز با پلیس که از گاز اشکآور و ماشینهای آبپاش استفاده کرد، به اوج خود رسید و با محکومیت حقوق بشری به تنبیه جمعی همراه بود.
این جوش و خروش در خیابان با مسمومیت در روابط سیاسی همراه است، به طوری که نیویورک تایمز از کارشناسان نقل میکند که رفتار تند و اظهارات تهاجمی ترامپ، مانند تهدید به خروج از ناتو یا تصرف شبه جزیره گرینلند دانمارک، نزدیک شدن به او را سمی و از نظر سیاسی برای رهبران اروپایی در برابر مردمشان پرهزینه کرده است.
لاکروا: ما باید با دونالد ترامپ با سری بلند به مذاکره ادامه دهیم.
این روزنامه اشاره کرد که این امر به حدی رسید که حتی متحدان سنتی او، مانند جورجیا ملونی، نخستوزیر ایتالیا، از او دوری کردند.
این شکاف دیپلماتیک با بریتانیا، متحد تاریخی واشنگتن، پس از دخالت جی دی ونس، معاون رئیسجمهور آمریکا در امور داخلی بریتانیا، آشکار شد که باعث شد محافل فکری در لندن تأکید کنند که بریتانیا مشکل واقعی با آمریکا دارد.
متأسفانه، در این شرایط -طبق سرمقاله لاکروا- ریاست جمهوری فرانسه با حذف مسائلی مانند بدهی کشورهای فقیر و تغییرات آب و هوایی از دستور کار برای جلب رضایت رئیسجمهور آمریکا موافقت کرد. این روزنامه نوشت: «بلکه ما باید با دونالد ترامپ با سری بلند به مذاکره ادامه دهیم.»
بر اساس گزارشهای این روزنامههای جهانی، میتوان گفت که جهان دیگر با ایالات متحده به عنوان شریک قابل اعتماد یا دریچه اطمینان برای نظم بینالمللی برخورد نمیکند، بلکه به عنوان یک قدرت بزرگ با روحیهای متغیر که با ذهنیت معاملات فردی و لحظات تلویزیونی اداره میشود.
در حالی که رهبران گروه هفت تلاش میکنند با «کمترین آسیبهای سیاسی»بیرون بیایند، صحنه پایانی بین احتیاط دریاچه لمان و نورهای کاخ ورسای معلق میماند، در انتظار آنچه یک مرد، یعنی ترامپ، تصمیم خواهد گرفت.