مجموعه ۱۲جلدی «تجربههای جهانی بازسازی پساجنگ» با هدف شناخت ابعاد و پیامدهای جنگ و بهرهگیری از تجربههای کشورهای مختلف در زمینه بازسازی جوامع پساجنگ، از سوی پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، موسسه پژوهشی مطالعات فرهنگی و اجتماعی و دفتر سیاستگذاری معاونت فرهنگی و اجتماعی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری به کوشش لیلا اردبیلی و جبار رحمانی و مشارکت ۲۵ مترجم، انجام و منتشر شد.
به گزارش جماران، بنا به اعلام روابط عمومی پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات، این مجموعه در پی جنگهای تحمیلی دوازدهروزه و جنگ رمضان از سوی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران و با توجه به ضرورت شناخت ابعاد و پیامدهای جنگ و الزامات دوره پساجنگ تهیه و منتشر شده است. جلدهای اول تا ششم این مجموعه توسط پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و جلدهای هفتم تا دوازدهم توسط موسسه مطالعات فرهنگی و اجتماعی وزارت علوم منتشر شده است.
این مجموعه با رویکردی پژوهشمحور به تجربه کشورهای مختلف در مواجهه با پیامدهای جنگ و مسیر بازسازی پس از آن پرداخته است. در این مطالعات، بازسازی پساجنگ صرفاً به معنای بازسازی زیرساختهای فیزیکی و اقتصادی تلقی نشده، بلکه بهعنوان فرایندی چندبعدی مورد بررسی قرار گرفته است؛ فرایندی که در کنار بازسازی اقتصادی و عمرانی، نیازمند ترمیم سرمایه اجتماعی، بازسازی اعتماد عمومی، احیای امید، تقویت مشارکت اجتماعی، بازسازی ظرفیتهای نهادی و فرهنگی و بازآرایی مناسبات دولت و جامعه است.
تجربه کشورهای مورد بررسی در این مجموعه نشان میدهد که موفقیت و پایداری بازسازی پساجنگ تا حد زیادی به ظرفیتهای اجتماعی و فرهنگی، مشارکت مردم، تقویت نهادهای عمومی و محلی و بازسازی اعتماد عمومی وابسته است. از این منظر، مطالعه تجربههای جهانی میتواند به شناخت دقیقتر پیامدهای اجتماعی و فرهنگی جنگ و طراحی سیاستهای مؤثر برای دوره پساجنگ کمک کند.
در تهیه این مجموعه علاوه بر پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و موسسه مطالعات فرهنگی و اجتماعی، دفتر سیاستگذاری و برنامهریزی فرهنگی معاونت فرهنگی و اجتماعی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری و انجمن انسان شناسی ایران همکاری داشته اند.
عناوین ۱۲ جلد این مجموعه به این شرح است:
جلد اول: مدلهای بازسازی و پیامدهای آنها
بررسی مدلهای مختلف بازسازی و پیامدهای اجتماعی، سیاسی و اقتصادی آنها.
جلد دوم: سیاست، اقتصاد و جامعه در بازسازی پساجنگ
بررسی پیوند میان سیاست، اقتصاد و تحولات اجتماعی در فرایند بازسازی جوامع پساجنگ.
جلد سوم: بازسازی سیاست و جامعه در خاورمیانه پساجنگ
مطالعه تجربه کشورهای خاورمیانه و چالشهای سیاسی و اجتماعی بازسازی در این منطقه.
جلد چهارم: سیاستگذاریها و بازسازیهای پساجنگ در آسیا و اروپا
بررسی سیاستها و تجربههای کشورهای آسیایی و اروپایی در مواجهه با دوره پساجنگ.
جلد پنجم: سیاستگذاریها و تجربه بازسازی فرهنگی و اجتماعی ژاپن
بررسی تجربه ژاپن در بازسازی فرهنگی و اجتماعی پس از جنگ و سیاستهای اتخاذشده در این مسیر.
جلد ششم: گردشگری پساجنگ، حافظه و هویت ملی
بررسی نقش گردشگری، حافظه جمعی و هویت ملی در فرایند بازسازی جوامع پساجنگ.
جلد هفتم: رویکرد شناختی به جنگ و پساجنگ
بررسی ابعاد شناختی و ادراکی جنگ و پیامدهای آن در دوره پساجنگ.
جلد هشتم: بازسازی شهری در پساجنگ
مطالعه تجربههای بازسازی شهرها و زیرساختهای شهری پس از جنگ.
جلد نهم: آموزش عالی و بازسازی پساجنگ
بررسی نقش آموزش عالی در فرایند بازسازی و مواجهه دانشگاهها با شرایط پساجنگ.
جلد دهم: بازسازی آموزش عالی و دانشگاه پساجنگ
مطالعه سیاستها و تجربههای بازسازی دانشگاهها و نظام آموزش عالی در دوره پساجنگ.
جلد یازدهم: آموزش عالی پساجنگ در خاورمیانه
بررسی تجربه نظامهای آموزش عالی کشورهای خاورمیانه در شرایط پساجنگ.
جلد دوازدهم: سیاستگذاری علم در شرایط پساجنگ
بررسی سیاستگذاری علم و نقش نظام علمی و پژوهشی در مواجهه با شرایط پساجنگ.
این مجموعه میکوشد با انتقال و تحلیل تجربههای جهانی، تصویری جامعتر از الزامات بازسازی پساجنگ ارائه دهد و منابعی برای مدیران، سیاستگذاران، پژوهشگران و نهادهای تصمیمگیر فراهم آورد تا در طراحی سیاستهای دوره پساجنگ، علاوه بر ابعاد اقتصادی و عمرانی، به مؤلفههای اجتماعی، فرهنگی، نهادی و علمی نیز توجه شود.
انتشار این مجموعه، گامی در جهت تبدیل تجربههای جهانی بازسازی پساجنگ به منابع قابل استفاده برای مطالعه، سیاستگذاری و برنامهریزی در ایران است.