نجمه شبیری با بیان اینکه ایران همیشه در برابر جهان با یک نقطه سرخط تازه ظاهر شده و توانسته وجه فرهنگی خود را حفظ کند، گفت: برگزاری نمایشگاه مجازی کتاب تهران نشان میدهد جامعه ایرانی حتی در شرایط دشوار سیاسی هم به مسائل فرهنگی توجه دارد.
به گزارش جماران، نجمه شبیری، مترجم و عضو هیات علمی دانشگاه علامه طباطبایی در گفتوگو با ستاد خبری هفتمین نمایشگاه مجازی کتاب تهران به تجربه تاریخی ایران در مواجهه با بحرانها اشاره کرد و ادامه داد: ایران از سالهای پس از انقلاب اسلامی ایران تا امروز، بهویژه در دوره سه جنگی که پشت سر گذاشته، همواره نشان داده کشوری تابآور و دارای مردمی همدل است. این تابآوری در دورههای مختلف بارها ثابت شده است.
وی افزود: اینکه مردم در شرایط ناپایدار امنیتی همچنان به موضوعاتی مانند کتاب فکر میکنند، نشاندهنده پیشینه فرهنگی و تمدنی این ملت است. ایران همیشه در برابر جهان با یک نقطه سرخط تازه ظاهر شده و توانسته وجه فرهنگی خود را حفظ کند. برگزاری نمایشگاه مجازی کتاب تهران نشان میدهد جامعه ایرانی حتی در شرایط دشوار سیاسی هم به مسائل فرهنگی توجه دارد.
این مترجم در ادامه با انتقاد از نگاه تحقیرآمیز نسبت به جامعه ایران در برخی گفتمانهای روشنفکری گفت: در دو تا سه دهه اخیر، بخشی از فضای روشنفکری کشور بهجای تقویت خودباوری، گاه تصویری ناامیدکننده از جامعه ایرانی ارائه داده است. در حالی که این ملت بارها در سختترین شرایط ایستادگی کرده و توان فرهنگی و اجتماعی خود را نشان داده است.
مترجم کتاب «مراسم یادبود برای یک روستایی اسپانیایی» ادامه داد: ایران کشوری با پیشینه فرهنگی بسیار کهن است؛ از شاهنامه فردوسی گرفته تا آثار حافظ و مولانا، سرمایههای بزرگی هستند که بسیاری از کشورها از داشتن آنها محروماند. با وجود چالشهای فراوان، جامعه ایران همچنان ایستادگی و پویایی خود را حفظ کرده و این موضوع برای من که سالها تجربه زندگی در کشورهای مختلف را داشتهام، بسیار قابل توجه است.
شبیری با اشاره به تجربه تدریس خود در دانشگاهها و مدارس گفت: در کلاسهای درس همیشه تلاش کردهام از منظر عقلانی و مبتنی بر شاخصهای فرهنگی و اجتماعی از ایران دفاع کنم. علاقه به وطن فقط یک احساس نیست؛ مجموعهای از شاخصهای تاریخی، فرهنگی و تمدنی وجود دارد که نشان میدهد ایران کشوری با ظرفیتهای بزرگ است.
مترجم رمان «خاله تولا» میگل د اونامونو درباره نقش رسانهها در ترویج فرهنگ مطالعه نیز اشاره کرد: بهنظر من مردم ایران ذاتاً کتابخوان هستند. یا به عبارتی، مردم، کتابِ باز هستند و مردم را باید خواند. شاید امروز حتی بتوان گفت خود مردم موضوعی برای خواندن و نوشتناند. باید درباره مردم ایران نوشت؛ درباره ملتی که در سختترین شرایط نیز ایستادگی میکند. باید از سرداری ایران نوشت؛ ایرانی که وقتی رهبر، سردار، شاعر و استاد دانشگاهش شهید میشود، باز هم ایستادگی میکند. رسانهها باید ببینند مردم چه چیزی میخواهند و آن را بنویسند.
او تأکید کرد: بهجای روایتهای منفی و ناامیدکننده، باید واقعیتهای جامعه ایران را دید و درباره آن نوشت. تجربههای زیستی مردم ایران در مواجهه با بحرانها، از جنگ گرفته تا مشکلات اقتصادی، نشان میدهد زندگی و امید در این جامعه همواره جریان داشته است؛ حتی در شرایطی که دشوارترین فشارها بر کشور وارد شده است.
مترجم کتاب «بهار با کنجی شکسته» ماریو بندتی در ادامه با اشاره به ویژگیهای تاریخی و اجتماعی ملت ایران گفت: کمتر کشوری در جهان میتوان یافت که مردمی با این میزان ایستادگی و بزرگی داشته باشد. مردم ایران در مواجهه با سختیها، بارها ظرفیتهای کمنظیر خود را نشان دادهاند و بهنظر من، بهجای هر کتابی، باید خود مردم را خواند. جامعه ایران سرشار از تجربههای زیستهای است که میتواند موضوع تأمل، تحقیق و نگارش قرار گیرد. این ملت بزرگ، در دل بحرانها و دشواریها، همچنان توان ایستادگی و حفظ کرامت خود را داشته و همین ویژگی، آن را به موضوعی مهم برای مطالعه و شناخت تبدیل میکند.
وی درباره ژانرهای مناسب مطالعه در شرایط تنش و بحران اشاره کرد: بهنظر من، مطالعه کتابهای اتوبیوگرافی و خاطرات بسیار کمککننده است. مطابق ارجاع قرآنی «لَقَدْ خَلَقْنَا الْإِنسَانَ فِی کَبَدٍ» انسان در رنج آفریده شده و خاطرات نویسندگان و افراد برجسته نشان میدهد که آنان پس از عبور از دشواریها به بلوغ رسیدهاند. چه خاطرات معمولی و چه خاطرات مرتبط با جنگ، همگی میتوانند برای خوانندگان آرامشبخش و امیدآفرین باشند. همانگونه که ملتهایی مانند ویتنام پس از سختترین جنگها دوباره خود را ساختند.
نجمه شبیری در پایان با اشاره به برخی کتابهایی که میتواند برای مخاطبان در شرایط کنونی الهامبخش باشد، گفت: از جمله آثاری که میتواند در این زمینه مورد توجه قرار گیرد، کتاب «بهار با کنجی شکسته» است؛ اثری که به تجربه مبارزه و تبعید میپردازد و از این منظر میتواند برای مخاطب جذاب و تأملبرانگیز باشد.
