رسانه آمریکایی «سمافور» در گزارشی اختصاصی از احتمال حذف پنج ورزشگاه از برنامه میزبانی عربستان برای جام جهانی فوتبال ۲۰۳۴ خبر داده است؛ تصمیمی که در چارچوب کاهش هزینه‌های برخی پروژه‌های بزرگ داخلی این کشور بررسی می‌شود و در صورت نهایی‌شدن، شمار ورزشگاه‌های میزبان مسابقات را به ۱۰ ورزشگاه کاهش خواهد داد.
بر اساس این گزارش که روز چهارشنبه ۲۲ مهرماه ۱۴۰۵ منتشر شد، منابع آگاه اعلام کرده‌اند صندوق سرمایه‌گذاری عمومی عربستان قصد دارد در راستای کاهش هزینه‌های برخی سرمایه‌گذاری‌های بزرگ داخلی، تمرکز خود را به ساخت سه ورزشگاه جدید محدود کند.
در صورت اجرای این طرح، عربستان برای برگزاری مسابقات جام جهانی ۲۰۳۴ از مجموع ۱۰ ورزشگاه استفاده خواهد کرد. تغییرات پیشنهادی بخشی از برنامه اصلاح‌شده‌ای است که مقام‌های سعودی در حال آماده‌سازی آن برای ارائه به فدراسیون بین‌المللی فوتبال (فیفا) هستند.
کدام پنج ورزشگاه از برنامه ساخت کنار گذاشته می‌شوند؟
طبق گزارش سمافور، صندوق سرمایه‌گذاری عمومی عربستان در حال بررسی حذف پنج ورزشگاه از طرح‌های توسعه‌ای خود است.
این ورزشگاه‌ها شامل ورزشگاه شهر اقتصادی ملک عبدالله و ورزشگاه ساحل القدیه در نزدیکی جده، ورزشگاه روشن و ورزشگاه المربع الجدید در ریاض و ورزشگاه پروژه نیوم در شمال‌غرب عربستان هستند.
چند مورد از این ورزشگاه‌ها به پروژه‌های بزرگ عمرانی، گردشگری و توسعه املاک وابسته‌اند؛ پروژه‌هایی که اجرای برخی از آن‌ها متوقف شده یا روند پیشرفتشان با کندی مواجه شده است.
یکی از طرح‌هایی که احتمال حذف آن مطرح شده، ورزشگاه ۴۵ هزار نفری ساحل القدیه است که قرار بود در یک مجموعه گردشگری و تفریحی در شمال جده ساخته شود. با این حال، اجرای طرح توسعه این منطقه نیز به حالت تعلیق درآمده است.
ورزشگاه ۴۵ هزار نفری منطقه المربع الجدید در ریاض نیز از دیگر پروژه‌هایی است که احتمال کنار گذاشته شدن آن وجود دارد.
فعالیت‌های عمرانی در مجموعه المربع الجدید پس از کناره‌گیری مایکل دایک، مدیرعامل این پروژه، و تعلیق عملیات اجرایی سازه اصلی آن کاهش یافته است. این سازه قرار بود یک آسمان‌خراش مکعبی‌شکل با ارتفاع ۴۰۰ متر باشد که فضای داخلی آن به نمایشگرهای گسترده، مشابه مجموعه تفریحی «اسفیر» در لاس‌وگاس، مجهز شود.
توقف پروژه نیوم؛ سرنوشت نامشخص ورزشگاه مرتفع جام جهانی
یکی از مهم‌ترین ورزشگاه‌هایی که حذف آن از برنامه میزبانی عربستان مطرح شده، ورزشگاه پروژه نیوم است؛ سازه‌ای که قرار بود بر فراز آسمان‌خراش ۵۰۰ متری «لاین» ساخته شود و از متفاوت‌ترین ورزشگاه‌های پیشنهادی جام جهانی ۲۰۳۴ باشد.
پیش‌تر خبرگزاری رویترز از کنار گذاشته شدن طرح ساخت این ورزشگاه خبر داده بود.
بر اساس گزارش‌های قبلی سمافور، عملیات اجرایی پروژه لاین عملاً متوقف شده و مجموعه نیوم دست‌کم تا پس از سال ۲۰۳۰ بودجه‌ای برای ادامه این پروژه اختصاص نداده است.
حذف احتمالی ورزشگاه نیوم از برنامه جام جهانی، در شرایطی مطرح می‌شود که این پروژه یکی از طرح‌های شاخص توسعه‌ای عربستان به شمار می‌رفت.
ساخت کدام ورزشگاه‌ها ادامه خواهد یافت؟
با وجود احتمال حذف پنج ورزشگاه، عربستان همچنان برنامه ساخت چند مجموعه ورزشی دیگر را دنبال می‌کند.
از جمله این پروژه‌ها می‌توان به ورزشگاه آرامکو در شهر ظهران، ورزشگاه بین‌المللی ملک سلمان و ورزشگاه شاهزاده محمد بن سلمان در ریاض اشاره کرد.
بر اساس برآوردهای مطرح‌شده در گزارش سمافور، تغییرات احتمالی ممکن است برنامه نهایی عربستان برای جام جهانی ۲۰۳۴ را به ساخت شش ورزشگاه جدید و بازسازی چهار ورزشگاه موجود محدود کند.
همچنین چهار ورزشگاهی که قرار است در جام جهانی ۲۰۳۴ مورد استفاده قرار گیرند، برای میزبانی مسابقات جام ملت‌های آسیا ۲۰۲۷ نیز در نظر گرفته شده‌اند؛ رقابت‌هایی که قرار است از ژانویه ۲۰۲۷ آغاز شوند.
سمافور در گزارش خود همچنین به تردیدهایی درباره برگزاری جام ملت‌های آسیا ۲۰۲۷ در عربستان، به دلیل درگیری این کشور در جنگ یمن و حملات اخیر حوثی‌ها به شهرهای سعودی، اشاره کرده است.
تصمیم نهایی هنوز اعلام نشده است
به گفته منابع آگاه، مقام‌های سعودی همچنان در حال بررسی و تدوین پیشنهادهای اصلاح‌شده برای ارائه به فیفا هستند و احتمال تغییر در برنامه‌های فعلی وجود دارد.
صندوق سرمایه‌گذاری عمومی عربستان و وزارت ورزش این کشور نیز به درخواست‌های سمافور برای اظهارنظر درباره تغییرات احتمالی پاسخ نداده‌اند.
در همین حال، سمافور یادآور شده است که کاهش تعداد ورزشگاه‌های پیشنهادی در آستانه برگزاری جام جهانی سابقه دارد؛ به‌طوری‌که قطر نیز پیش از میزبانی جام جهانی ۲۰۲۲، ساخت چهار ورزشگاه پیشنهادی خود را از برنامه کنار گذاشته بود.
بر این اساس، حذف پنج ورزشگاه از برنامه میزبانی عربستان هنوز به‌عنوان تصمیمی قطعی اعلام نشده و اجرای آن به نهایی‌شدن طرح اصلاحی و بررسی پیشنهادهای ارائه‌شده به فیفا بستگی دارد.
