منطقه خلیج فارس با نسخهای منطقهای از «تله توسیدید» روبهرو شده است؛ وضعیتی که در آن، یک قدرت نوظهور و چابک مانند امارات، در حال به چالش کشیدن جایگاه سنتی عربستان بهعنوان بازیگر مسلط جهان عرب و خلیج فارس است. این رقابت دیگر صرفاً در سطح دیپلماسی باقی نمانده و آثار آن در پروندههایی چون یمن، سودان، سیاست انرژی و نحوه مواجهه با ایران قابل مشاهده است.
به گزارش سرویس بین الملل جماران، نشریه آمریکایی نیوزویک در تحلیلی به بررسی شکافهای رو به گسترش درون شورای همکاری خلیج فارس پرداخته و نوشته است که جنگ با ایران، برخلاف انتظار، نهتنها به انسجام بیشتر کشورهای عربی منجر نشده، بلکه بهعنوان یک کاتالیزور، رقابت راهبردی میان عربستان سعودی و امارات متحده عربی را آشکارتر کرده است.
بر اساس این تحلیل، منطقه خلیج فارس با نسخهای منطقهای از «تله توسیدید» روبهرو شده است؛ وضعیتی که در آن، یک قدرت نوظهور و چابک مانند امارات، در حال به چالش کشیدن جایگاه سنتی عربستان بهعنوان بازیگر مسلط جهان عرب و خلیج فارس است. این رقابت دیگر صرفاً در سطح دیپلماسی باقی نمانده و آثار آن در پروندههایی چون یمن، سودان، سیاست انرژی و نحوه مواجهه با ایران قابل مشاهده است.
محور اصلی گزارش نیوزویک، تقویت همکاریهای امنیتی و عملیاتی میان امارات و رژیم صهیونیستی در جریان جنگ با ایران است. به نوشته این نشریه، روابط ابوظبی و تلآویو از سطح عادیسازی سیاسی فراتر رفته و به حوزههایی چون هماهنگی امنیتی، استقرار تجهیزات دفاعی و همکاریهای میدانی نزدیک شده است. در این چارچوب، امارات تلاش میکند با تکیه بر پیوندهای امنیتی جدید، از زیرساختهای حیاتی، پروژههای فناورانه، مراکز داده و مسیرهای انرژی خود محافظت کند.
در مقابل، عربستان سعودی مسیر متفاوتی را دنبال میکند. ریاض بهجای اتکا به رژیم صهیونیستی، در پی تقویت یک بلوک مستقل با مشارکت بازیگرانی مانند مصر، ترکیه و پاکستان است؛ بلوکی که هم بتواند در برابر ایران نقش بازدارنده داشته باشد و هم عربستان را از تبعات رفتارهای بیثباتکننده تلآویو دور نگه دارد.
از نگاه سعودیها، رژیم صهیونیستی اگرچه در تقابل با ایران قرار دارد، اما اقدامات منطقهای آن میتواند امنیت بلندمدت جهان عرب را تهدید کند. به همین دلیل، ریاض تمایل ندارد در قالب محور موسوم به «ابراهیم» تعریف شود و ترجیح میدهد رهبری یک موازنه مستقل عربی ـ اسلامی را در دست داشته باشد.
نیوزویک در جمعبندی خود تأکید میکند که خلیج فارس وارد مرحلهای تازه از رقابت قدرت شده است؛ مرحلهای که در آن، اختلاف میان ریاض و ابوظبی دیگر صرفاً یک رقابت اقتصادی یا دیپلماتیک نیست، بلکه به نبردی بر سر تعریف نظم آینده منطقه تبدیل شده است.
در چنین شرایطی، جنگ با ایران نهتنها معادلات امنیتی منطقه را تغییر داده، بلکه شکاف پنهان میان دو شریک سنتی خلیج فارس را نیز آشکار کرده است؛ شکافی که میتواند در سالهای آینده، به اندازه تقابل با تهران، بر آینده امنیت و ثبات منطقه اثرگذار باشد.
