بعد از اعلام آتش بس در منطقه در پی تسلیم شدن آمریکاییها مقابل شروط ایران، واکنشها در داخل محافل اسرائیل نشاندهنده بدبینی عمیقی نسبت به نتایج جنگ است، به ویژه با افزایش انتقاداتی که آن را فاجعه استراتژیک توصیف کردهاند.
محافل عبری با اذعان به دستاوردهای چند جانبه ایران تاکید کردند نتیجه این جنگ فاجعه استراتژیک برای اسرائیل است.
به گزارش جماران، بعد از اعلام آتش بس در منطقه در پی تسلیم شدن آمریکاییها مقابل شروط ایران، واکنشها در داخل محافل اسرائیل نشاندهنده بدبینی عمیقی نسبت به نتایج جنگ است، به ویژه با افزایش انتقاداتی که آن را فاجعه استراتژیک توصیف کردهاند.
در این زمینه ارزیابیهای منابع عبری از شکست سیاسی و نظامی پرده برمیدارند که جایگاه ایران را تقویت و موقعیت تلآویو را تضعیف کرده است.
فاجعه استراتژیک برای اسرائیل
طبق گزارش الاخبار، آتشبس موقت، که به طور اولیه بین ایران و ایالات متحده با میانجیگری پاکستان توافق شده بود، سایه سنگینی بر نهادهای سیاسی و نظامی، نخبگان و رسانههای اسرائیل افکند و وجه مشترک در اظهارنظرها و افشاگریهایی که پس از این اعلامیه صورت گرفت، بیان گسترده ناامیدی، نگرانی و احساس شکست، و محکومیت کوتهبینی، برنامهریزی و اجرای ضعیف بود؛ تا جایی که آنچه رخ داد به عنوان فاجعه استراتژیک که بر اسرائیل وارد شد، توصیف گردید، علاوه بر تبادل اتهامات میان نهادها و مقامات.
این صحنه با انتظارات و امیدهای مبالغهآمیزی که مقامات صهیونیست در روزهای اول جنگ ترویج کرده و بر آن شرط بسته بودند، به ویژه بنیامین نتانیاهو که بارها وعده «تغییر خاورمیانه» را داده بود، در تضاد است، و صهیونیستها معتقدند که نتانیاهو تلاش دارد شکست خود را زیبا جلوه دهد.
از آنجا که رسانههای عبری در طول جنگ به دستورات سانسور نظامی پایبند بودند که بر خودداری از انتشار هر آنچه ممکن است به نفع دشمن باشد یا روحیه داخلی را تضعیف کند، از جمله محدود کردن ابراز نظرات مخالف، تأکید داشتند، این پایبندی پس از اعلام آتشبس به سرعت کاهش یافت.
این امر در ظهور موجی از انتقادات شدید، به یکباره، به ویژه در سایه سبد بندهایی که گفته شد توافق بر سر مذاکره درباره آتشبس بین تهران و واشنگتن، دور از تلآویو، حاصل شده است، و این مسئله در رسانههای اسرائیلی «وحشتناک» توصیف شد، آشکار گردید.
آنچه دیروز در مطبوعات عبری منتشر شد، احساس شکستی را منعکس میکرد که آگاهی جمعی اسرائیلی را فرا گرفته بود؛ در حالی که سوالات مطرح شده، دیدگاه نخبگان اسرائیلی را نسبت به نتایج جنگی که بر آن به عنوان فرصتی برای رهایی از تهدید وجودی برای اسرائیل شرط بسته بودند، نشان میداد.
هیچ یک از اهداف اعلام شده نتانیاهو در جنگ با ایران محقق نشد
در این زمینه، روزنامه عبری«هاآرتص» مجموعهای از سوالات اساسی را مطرح کرد که میتوان آنها را در بازنگری اهدافی که اسرائیل در آغاز جنگ اعلام کرده بود و اینکه آیا آنها محقق شدهاند، خلاصه کرد.
در مقاله روزنامه هاآرتص به این منظور آمده است که نظام ایران همچنان پابرجاست، در حالی که سرنوشت حدود 440 کیلوگرم اورانیوم غنیشده مشخص نشده و برنامه موشکهای بالستیک نیز فعال باقی مانده است. درواقع اهدافی که نتانیاهو در سخنرانی خود در ماه مارس گذشته ترسیم کرده بود، و در رأس آنها «جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای»، جلوگیری از توسعه موشکهایی که جهان را تهدید میکنند، و فراهم آوردن شرایط برای سرنگونی نظام ایران، هیچ یک به طور قابل توجهی محقق نشدند.
این روزنامه صهیونیستی همچنین به موقعیت اسرائیل در ایالات متحده پس از جنگ پرداخت؛ به ویژه در سایه اتهاماتی که به آن وارد شده مبنی بر اینکه واشنگتن را به یک رویارویی غیرمحاسبهشده سوق داده است.
در این چارچوب، تحقیقی که توسط «نیویورک تایمز» منتشر شد، و بر اساس افشاگریهایی از محافل نزدیک به دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا استناد شده، نشان میدهد که مقامات ارشد آمریکایی پیشنهادات اسرائیل برای تغییر نظام ایران را «غیرمنطقی» و «مزخرف» توصیف کرده بودند و این امر ضربهای بزرگ به اعتبار اسرائیل در ایالات متحده تلقی شد.
از جمله دیگر سوالاتی که در محافل صهیونیستی مطرح شد، مربوط به نتایج معکوس جنگ بود؛ زیرا اسرائیل تهدید به نابودی نظام ایران کرده بود اما موجب قویتر شدن آن شد.
روزنامه هاآرتص در این راستا اعلام کرد که به رسمیت شناختن رسمی ایران به عنوان شریک در مذاکرات توسط آمریکا، و اعطای مشروعیت بینالمللی به آن، راه را برای تقویت تواناییهای اقتصادی و نظامی ایران باز میکند؛ این بدان معناست که ایران از بحران قویتر بیرون آمده و قادر به بازسازی تواناییهای خود تحت چتر بینالمللی جدید است.
دستاوردهای اقتصادی ایران بعد از پیروزی در جنگ
این رسانه عبری تصریح کرد: همچنین، دستاوردهای اقتصادی که تهران ممکن است در نتیجه توافق به دست آورد، به ویژه در سایه صحبت از لغو تحریمها، آزادسازی داراییهای مسدود شده، و پرداخت غرامت، علاوه بر لغو قطعنامههای شورای امنیت و آژانس بینالمللی انرژی اتمی، و سایر اقدامات پیشین که میتوانند نقدینگی مالی عظیمی را به نظام ایران بدهند که سالها از آن محروم بود، از دیگر نتایج معکوس این جنگ برای اسرائیل است.
در ادامه این مقاله آمده است که ایران ممکن است درآمد فوقالعادهای از اعمال عوارض بر عبور کشتیها در تنگه هرمز داشته باشد و به دو میلیون دلار برای هر کشتی برسد. این امر میتواند درآمدهایی بیش از درآمدهای نفت و گاز برای ایران به همراه داشته باشد، و اهرم استراتژیک جدیدی برای تهران باشد که قبل از شعلهور شدن این جنگ شکستخورده توسط نتانیاهو، تنها یک رویا برای نظام ایران بود. این امر میتواند جایگاه ایران را به سطح یک بازیگر تأثیرگذار در سیاست و استراتژیهای بینالمللی، و نه فقط در منطقه، ارتقا دهد.
تقویت بازدارندگی ایران در مقابل تضعیف اسرائیل
رسانههای عبری همچنین از سوالات مربوط به سطح بازدارندگی ایران و اسرائیل غافل نماندند و تاکید کردند: سطح بازدارندگی ایران افزایش یافته و در حال افزایش است؛ در حالی که بازدارندگی اسرائیل در برابر پایداری و مصونیت دشمن از بین رفته است، حتی با وجود اینکه ایران به طور همزمان مقابل تواناییهای اسرائیل و تواناییهای یک قدرت بزرگ، یعنی ایالات متحده که در جنگ شرکت داشت، روبرو شد.
به گفته تحلیلگران صهیونیست، اسرائیل با انتظارات دستیابی به یک پیروزی سریع و قاطع وارد جنگ شد، اما در نهایت از میز مذاکرات مربوط به امنیت داخلی خود کنار گذاشته شد، که یکی از برجستهترین پیامدهای منفی این رویارویی است.
مواضع اکثر رسانههای عبری و نظرات خبرنگاران و تحلیلگران آنها، از «یدیعوت آحارونوت» تا «معاریو» و «اسرائیل هیوم» و وبسایت «والا» و ... هم، در این ارزیابی همگرا شدند؛ در صحنهای نادر از خودانتقادی شدید، که عمق شوک در داخل اسرائیل را در مورد نتایج جنگ و افزایش ترس از پیامدهای آن منعکس میکند.