جی پلاس:از قرن ها پیش افرادی از سراسر جهان با هدف زیارت اماکن مقدس و جاذبه های مذهبی بار سفر می بستند و به راه می افتادند و در این راه با فرهنگ و رسوم نقاط مختلف هم آشنا می شدند. روند مذکور همان گردشگری مذهبی است که هرساله به ویژه در مناسبت های خاص گردشگران را به شهرهای مختلف می کشاند. هر چیزی که در آن نقش و بوی مذهب دیده شود، می تواند به عنوان جاذبه در این نوع از گردشگری شناخته شود؛ از اماکن گرفته تا سنت های مذهبی در نقاط مختلف دنیا؛ اما طبق تعریف سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری در یک تقسیم بندی کلی جاذبه های مذهبی شامل مساجد، امام زاده ها و بقعه ها، آرامگاه ها و قبور، تکیه ها و حسینیه های قدیمی، آتشکده ها و آتشگاه ها، صومعه ها و خانقاه ها می شود که هر کدام از این جاذبه ها می توانند دارای بعد محلی، منطقه ای، فرا منطقه ای، ملی و بین المللی باشند. با توجه به این تعریف، با دو دسته مختلف از گردشگران رو به رو هستیم؛ دسته اول کسانی که از اماکن مقدس دین خود دیدن می کنند مانند مسلمانانی که به زیارت کعبه ، عتبات عالیات و سایر اماکن متبرکه می روند و دسته دوم کسانی که از اماکن مقدس سایر ادیان دیدن می کنند. به عنوان مثال افراد زیادی وجود دارند که مسیحی نبوده اما از کلیساهای نقاط مختلف بازدید می کنند و یا مسیحیانی که به دیدن معابد بودایی ها یا سایر ادیان می روند. به طور کلی گردشگری مذهبی اثرات مثبت بسیاری دارد و به جرأت می توان گفت نسبت به سایر انواع گردشگری اثر منفی ندارد. در درجه اول این نوع گردشگری اثرات منفی زیست محیطی، فرهنگی- اجتماعی کمتری نسبت به سایر گونه های گردشگری دارد که شاید بخشی از این ویژگی به دلیل آموزه های مکاتب، ادیان و مذاهب زائران باشد. دومین ویژگی مثبت سفرهای مذهبی این است که گردشگران مذهبی بیشتر در جست و جوی معنویات هستند پس اگر بتوان فرهنگ مذهبی یک کشور را به خوبی و به درستی نشان داد، جذب آن می شوند. از دیگر شاخصه های مثبت آن هزینه پایین سفر و توانایی بخش قابل توجهی از افراد جامعه برای انجام آنهاست. تا جایی که گردشگری مذهبی در بسیاری از کشورهای در حال توسعه که صنعت توریسم مراحل ابتدایی خود را سپری می کند، برای بسیاری از طبقات اجتماعی، تنها فرصت سفر به شمار می آید. همچنین این وضعیت در جوامع متوسط و میانی که طبقات متوسط آن از نظر مالی و از نظر اجتماعی توانایی سفرهای طولانی را ندارند نیز بیشتر به چشم می خورد و وقت آزاد آنها اکثرا به وسیله بازدید از اماکن مذهبی و زیارتی پر می شود. تولید و فروش صنایع دستی قدیمی، طرح ها و تولیدات باستانی مناطق مختلف در مراکز مذهبی و زیارتی فرصتی برای معرفی و فروش این محصولات فراهم می کند که در نتیجه آن ضمن حصول درآمدی برای تولیدکنندگان، گردشگران را با فرهنگ جامعه میزبان آشنا می کند. مراکز مذهبی و زیارتی همچنین فرصتی برای ارتباط مردمی و به تبع آن فرهنگی اقوامی از ملل مختلف است. از طرفی گردشگری مذهبی دارای جنبه های سیاسی نیز هست، به طوری که بسیاری از اماکن مذهبی متعاقبا اماکن ملی نیز به شمار می آیند و برای برپایی جشن های ملی مورد استفاده قرار می گیرند. از دیگر ویژگی های گردشگری مذهبی فصلی بودن و انجام آن به صورت جمعی و سازمان دهی شده است. برخی سفرهای مذهبی از لحاظ اجرای فرامین مربوط به دین مربوطه، حالت اجباری یا تاکیدی به خود می گیرند که همین امر بر خاص بودن و جذابیت های معنوی آن سفر می افزاید مانند زیارت کعبه. ایران با دارا بودن انواعی از اماکن مذهبی به فراخور ادیان و تاریخ اعتقادی پیشینیان ظرفیت بالقوه قابل توجهی در این نوع از گردشگری داراست که می تواند علاوه بر جذب شیعیان و سایر مسلمانان، برای جذب گردشگرانی با گرایشات مذهبی دیگر هم برنامه داشته باشد تا ضمن بهره گیری از مزایای مادی حاصل از ورود توریسم به داخل کشور ، در جهت رسیدن به اهداف مهمی در زمینه ترویج فرهنگ و اندیشه اسلامی و معرفی آیین های زنده ایرانی - اسلامی گام بردارد.
گردشگری مذهبی، ظرفیت بالقوه ایران
کد خبر:
۴۶۷۰۴۱