جماران ـ بهاره کنجکاوفرد: امام محمد باقر (ع) پنجمین امام شیعیان است. ایشان بنا به برخی منابع تاریخی در واقعه کربلا حضور داشتند و نقش مهم و مؤثری در رساندن پیام عاشورا به آیندگان کردند اما آن حضرت را شکافنده علوم می خوانند چرا که نقش پررنگی در نشر علوم و معارف ایفا کردند، به طوری که فرزند برومندشان یعنی امام صادق با ادامه راه پدر و به دلیل تغییر فضای سیاسی توانستند مکتب جعفری را پایه گذاری کرده و شاگردان بسیاری در حوزه های مختلف به جهان عرضه کنند.
به مناسبت فرا رسیدن ولادت این امام بزرگوار گفتگویی داشته ایم با آیت الله رحمت که متن آن را در زیر می خوانید.
آیت الله محمدرضا رحمت در گفتگوی اختصاصی با جماران با اشاره به سیره امام محمد باقر (ع) به عنوان کوچکترین بازمانده کربلا گفت: فرمایشات امام باقر(ع)، امام سجاد (ع) و اولاد این بزرگواران که در کربلا حضور داشتند به عنوان بهترین نمونه هایی است که می توان به وسیله آن ها به صورت مستند از کربلا سخن گفت. درواقع چنین منابعی مستندات واقعی ما به شمار می رود و مشخص است نسبت هایی که امروز تعدادی از مداحان به اهل بیت می دهند و حرف های بی ربطی که در این مسیر بیان می شود، هیچ یک را نه اهل بیت گفته اند و نه قبول دارند.
وی ادامه داد: امام باقر (ع) جریان عاشورا را احیا کرد و زنده نگه داشت و حتی دستور داد که چندین سال پشت سر هم در منا برای امام حسین (ع) مراسم برگزار شود. برگزاری مراسم بزرگداشت در منا به معنای برگزاری چنین مراسمی در موقعیتی است که تمامی مسلمانان آنجا جمع می شوند و امام محمد باقر (ع) اینگونه ذکر عاشورا و جریان کربلا را زنده نگه داشت.
آیت الله رحمت تصریح کرد: امام باقر (ع) همچنین کوشش کرد تا مسلمان ها را به عناوین مختلف با جریان عاشورا آشنا کند چون می دانست اگر عاشورا زنده بماند، اسلام زنده مانده است.
وی اظهار کرد: ایشان از لحاظ زندگی شخصی بسیار ساده زندگی می کرد. امام باقر (ع) در جریان زندگی ساده شان، برای امرار معاش زحمت بسیاری می کشیدند به صورتی که کشاورزی و از درآمد خودشان ارتزاق می کردند، به هیچکس وابسته نبودند و در توسعه احکام اسلام، تلاش می کردند.
وی درباره اینکه بعد شکافندگی علوم امام باقر (ع) و همچنین این نکته که امام صادق (ع) در محضر پدرشان شاگردی می کرده اند کمتر مورد بحث قرار گرفته است، گفت: به دلیل اختناقی که در زمان امام سجاد (ع) وجود داشت و طی آن، حضرت به هیچ عنوان نمی توانست مسائل سیاسی و اجتماعی و جریانات را به طور واضح برای مردم بیان کند و تنها با دعاهای صحیفه سجادیه مطالب خود و همچنین مباحث مربوط به عاشورا را برای مردم بیان می کرد. در چنین شرایطی امام باقر (ع) فرصتی پیدا کرد تا در اختلاف میان بنی امیه، بنی مروان و بنی عباس به نشر علوم و علوم پیامبر بپردازد.
وی خاطرنشان کرد: نشر علوم توسط امام محمد باقر (ع) باعث شد تا امروز در کتاب هایمان به طور مرتب نقل قول هایی محکم و استوار از امام باقر (ع) که توسط امام صادق (ع) بیان می شود را بشنویم. به جرات می توان گفت امام محمد باقر نخستین مسیر را گشود و چشمه جوشان علم پیامبر را جاری کرد و پس از آن به عنوان شکافنده علوم مطرح شد.