1- نقش ایمان در بهبود روابط اجتماعی
انسان اجتماعی آفریده شده است. فرد به تنهایی قادر نیست نیازهای خویش را برطرف سازد. زندگی باید به صورت یک "شرکت"درآید که همه در وظایف و بهرهها سهیم باشند و یک نوع «تقسیمکار» میان افراد برقرار شود. بااین تفاوت میان انسان و سایر جاندارهای اجتماعی - مانند زنبور عسل - که در آنها تقسیم کار و وظیفه به حکم غریزه و به فرمان طبیعت صورت گرفته است و امکان هر نوع تخلف و سرپیچی از آنها گرفته شده است، بر خلاف انسان که موجودی آزاد و مختار است و کار خویش را آزادانه و به عنوان «وظیفه» و «تکلیف»باید انجام دهد. به عبارت دیگر، آن جاندارها همانطور که نیازهایشان اجتماعی است، غرایز اجتماعی نیز به صورت جبری حاکم بر آنهاست اما انسان نیازهایش اجتماعی است بدون آنکه چنان غرایزی بر او حکومت کند. غرایز اجتماعی انسان به صورت یک سلسله «تقاضا» در باطن انسان وجود دارد که در سایة تعلیم و تربیت باید پرورش یابد.
زندگی سالم اجتماعی آن است که افراد قوانین و حدود و حقوق یکدیگر را محترم شمارند، عدالت را امری مقدس به حساب آورند، به یکدیگر مهر بورزند، هر یک برای دیگری آن را دوست بدارد که برای خود دوست میدارد و آن را نپسندد که برای خویش نمیپسندد، به یکدیگر اعتماد و اطمینان داشته باشند، ضامن اعتماد متقابل آنها کیفیات روحی آنها باشد، هر فردی خود را متعهد و مسئول اجتماع خویش بشمارد، در سریترین نهانخانهها همان تقوا و عفاف از آنها بروز کند که در ملأ عام، در نهایت بیطمعی به یکدیگر نیکی کنند، در مقابل ظلم و ستم بپاخیزند و به ستمگر و فسادگر مجال ستمگری و افساد ندهند، ارزشهای اخلاقی را محترم بشمارند، با یکدیگر مانند اعضای یک پیکر متحد و متفق بوده باشند.
آن چیزی که بیش از هر چیز حق را محترم، عدالت را مقدس، دلها را به یکدیگر مهربان و اعتماد متقابل را میان افراد برقرار میسازد، تقوا و عفاف را تا عمق وجدان آدمی نفوذ میدهد،به ارزشهای اخلاقی اعتبار میبخشد، شجاعت مقابله با ستم ایجاد میکند و همۀ افراد را مانند اعضای یک پیکر به هم پیوند میدهد و متحد میکند، ایمان مذهبی است.
تجلیات انسانی انسانها که مانند ستارگان در آسمان تاریخ پرحادثۀ انسانی میدرخشد، همانهایی است که از احساسهای مذهبی سرچشمه گرفته است.
2- کاهش ناراحتیها
زندگی بشر خواه ناخواه همچنانکه خوشیها، شیرینیها، به دستآوردنها و کامیابیها دارد، رنجها،مصائب، شکستها،از دستدادنها، تلخیها و ناکامیها دارد. بسیاری از آنها قابل پیشگیری یا برطرف کردن است هر چند پس از تلاش زیاد. بدیهی است که بشر موظف است با طبیعت پنجه نرم کند،تلخیها را تبدیل به شیرینی نماید، اما پارهای از حوادث جهان قابل پیشگیری و یا برطرف ساختن نیست. مثلا پیری. انسان خواه ناخواه به سوی پیری گام برمیدارد و چراغ عمرش رو به خاموشی میرود. ناتوانی و ضعف پیری و سایر عوارض آن، چهرۀ زندگی را دژم میکند. بعلاوه اندیشۀ مرگ و نیستی، چشم بستن از هستی، رفتن و جهان را به دیگران واگذاشتن، به نوعی دیگر انسان را رنج میدهد.
ایمان مذهبی در انسان نیروی مقاومت میآفریند و تلخیها را شیرین میگرداند.انسان با ایمان میداند هر چیزی در جهان حساب معینی دارد و اگر عکسالعملش در برابر تلخیها به نحومطلوب باشد، فرضاً خود این غیرقابل جبران باشد، به نحوی دیگر از طرف خداوند متعال جبران میشود. پیری به حکم اینکه پایان کار نیست و بعلاوه یک فرد با ایمان همواره فراغت خویش را با عبادت و انس با ذکر خدا پر میکند، مطبوع و دوست داشتنی میشود بطوریکه لذت زندگی در دورة پیری برای مردم خداپرست از دوره جوانی بیشتر میگردد.
قیافة مرگ در چشم فرد با ایمان باآنچه درچشم فرد بیایمان مینماید، عوض میشود. از نظرچنین فردی دیگر مرگ، نیستی و فنا نیست، انتقال از دنیایی فانی و گذرا به دنیایی باقی و پایدار، و از جهانی کوچکتر به جهانی بزرگتر است، مرگ منتقل شدن از جهان عمل و کشت است به جهان نتیجه و محصول. از این رو چنین فردی نگرانیهای خویش را از مرگ با کوشش در کارهای نیک که در زبان دین «عمل صالح» نامیده میشود برطرف میسازد.
از نظر روانشناسان، مسلم و قطعی است که اکثر بیماریهای روانی که ناشی از ناراحتیهای روحی و تلخیهای زندگی است، در میان افراد غیرمذهبی دیده میشود. افراد مذهبی به هر نسبت که ایمان قوی و محکم داشته باشند از این بیماریها مصونترند. از این رو یکی از عوارض زندگی عصر ما که در اثر ضعف ایمانهای مذهبی پدید آمده است افزایش بیماریها و بیماریهای روانی و عصبی است.
نقش ایمان در بهبود روابط اجتماعی و کاهش ناراحتی ها
کد خبر:
۲۸۳۵۵