نقش و جایگاه یگانه و بی مانند امام خمینی(س) در رهبری انقلاب اسلامی و رابطه معنوی ایشان با مردم بارزترین و نمایان ترین ویژگی دهه فجر انقلاب اسلامی ایران است. رابطه دوسویه امام و امت به طرز بارزی در پیروزی انقلاب اسلامی نقش ایفا کرد و توانست مردمی ترین انقلاب تاریخ معاصر جهان را رقم بزند.
پایگاه اطلاع رسانی و خبری جماران به مناسبت ایام الله دهه مبارک فجر در مجموعه مقالاتی با عنوان "امام امت، امت امام" به واکاوی و بررسی وجوه مختلف این رابطه بپردازد. پنجمین مقاله از این مجموعه را در ادامه می خوانید:
آن کسى که دانش دارد، لکن دانشش توأم با یک تهذیب اخلاق و یک تربیت روحى نیست، این دانش موجب این مىشود که ضررش بر ملت و بر کشور زیادتر باشد از آنهایى که دانش ندارند. همین دانش را یک شمشیرى مىکند در دست خودش، و با آن شمشیرِ دانش ممکن است که ریشه یک کشور را از بین ببرد و قطع کند. (صحیفه امام، ج8، ص 310)
1. میگویند خمینی کبیر، در نخستین روزهای نهضت، وقتی گام در راه تبعید مینهاد، شخصی (از سر دلسوزی یا طعنه) به ایشان گفت که شما با کدامین اندوخته، کدامین توشه انسانی و کدام سرباز و نیرو، راه براندازی حکومتی با پایههای دو هزارو پانصد ساله را پی گرفتهاید و روح بلند انقلاب در پاسخ او فرمود که سر بازان من در گهوارهها هستند.
2. این نقل تاریخی به زیور صحت آراسته باشد یا که خیر، در حقیقت و واقعیت بیرونی تأثیری ندارد؛ کودکان شیر خواری که آن روز، همان روز که امام به تبعید میرفت، در گهوارهها، لای لای مادر نوش میکردند، در 17 شهریوردر برابر گلولههای دژخیمان پهلوی سینه سپر کردند؛ در 12 بهمن همراه با خودروی حامل امام، از فرودگاه تا بهشت زهرا دویدند؛ 22بهمنبساط خودکامگی و استبداد را برچیدند؛13 آبان 58 لانه جاسوسی را کور کردند؛ 31 شهریور 59 لباس رزم پوشیدند و پا در میدان جهاد نهادند؛ و....
گویی امام به فرزندان خود و سربازان انقلابفرصتی داده بود که در این سالها که خود در پس پردهٴ تبعید میرفت، راه خودسازی پیش گیرند و پیش از آنکه برای ساختن ایرانی نو پا در رکاب کنند، ساختن انسانی نو را تجربه خویش سازند.
3. بنا بر آنچه گفتهشد امام گام نخست حرکت را در تربیت سربازان و فرزندان انقلاب دید: « اول مطلب این است که این جوانهاى ما درست بشوند. این جوانهایى که در آتیه باید این مملکت را حفظ کنند، این مملکت را اداره بکنند، اینها باید درست تربیت بشوند و اصلاح بشوند». (صحیفه امام، ج10، ص440)
برهمین اساس ایشان تداوم حرکت را نیز در همین عامل، یعنی تربیت این نسل جستو جو میکرد: « بچههاى کوچک ما را اگر اسلامى بار بیاورید، استقلال و آزادى مملکت شما بیمه خواهد شد». (صحیفه امام، ج10، ص 88)
4. جمهوری اسلامی، دسترنج و خون دل نخبگانی است که برای رسیدن به نقطه پیروز، در اسفار اربعه خودسازی هروله کردند. سعی امام عزیز میان صفای بامردم بودن و مروه از خود گذشتن، راه را برای پیروزی در دو جبهه درون و بیرون برای او هموار ساخت، پساین نظان که محصول و میوه آن انقلاب بزرگ است، رای حفظ خود، نیز به همین عامل، یعنی تربیت نیاز مبرم دارد: « جمهورى اسلامى محتاج به تربیت و تزکیه است. تمام قشرهاى ملت ما و همه ملتها احتیاج به تربیت و تزکیه دارند، احتیاج به تعلیماتى که از ناحیه انبیا آمده است دارند. مجرد اینکه ما ادعا بکنیم که جمهورى ما اسلامى است این ادعا پذیرفته نیست». (صحیفه امام، ج13، ص 509)
5. از نگاه امام خمینی اگر انسان، به حسب ظاهر رتبههای بالاتری را تجربه کند و از طرفی در مراحل معنوی در نردبان نزول نشسته باشد، به خدعهٴ نفس سرنگون میشود: « انسان یک موجودى است که چنانچه مهار نشود و سر خود بار بیاید و یک علف هرزهاى باشد و تحت تربیت واقع نشود، هر چه بزرگتر بشود به حسب سال و بلندپایهتر بشود به حسب مقام، آن جهات روحى تنزل مىکند و آن معنویات تحت سلطه شیطان، شیطان بزرگ- که همان شیطان نفس است- واقع مىشود.» (صحیفه امام، ج14، ص 153)
ایشان علت و ریشهٴ همه کشمکشها و اختلافات بیرونی را در رنگرنگی و اختلاف درونی میبیند و راه درمان آن راتربیت صحیح دینی میشناسد: « ما اگر خودمان را تربیت بکنیم مشکلاتمان همه رفع مىشود. همه مشکلات از این است که ما تربیت نشدهایم. یک تربیت الهى و تحت بیرق اسلام در نیامدیم. به حسب واقع، همه این کشمکشهایى که شما ملاحظه مىکنید، همه این کارشکنیهایى که براى ملت ما هست، همه اینها براى این است که تربیت نیست در کار، تزکیه نیست در کار، فقط یا جهالت است و یا علمى که از جهالت براى انسان مضرتر است». (صحیفه امام، ج13، ص508)
پایگاه اطلاع رسانی و خبری جماران به مناسبت ایام الله دهه مبارک فجر در مجموعه مقالاتی با عنوان "امام امت، امت امام" به واکاوی و بررسی وجوه مختلف این رابطه بپردازد. پنجمین مقاله از این مجموعه را در ادامه می خوانید:
آن کسى که دانش دارد، لکن دانشش توأم با یک تهذیب اخلاق و یک تربیت روحى نیست، این دانش موجب این مىشود که ضررش بر ملت و بر کشور زیادتر باشد از آنهایى که دانش ندارند. همین دانش را یک شمشیرى مىکند در دست خودش، و با آن شمشیرِ دانش ممکن است که ریشه یک کشور را از بین ببرد و قطع کند. (صحیفه امام، ج8، ص 310)
1. میگویند خمینی کبیر، در نخستین روزهای نهضت، وقتی گام در راه تبعید مینهاد، شخصی (از سر دلسوزی یا طعنه) به ایشان گفت که شما با کدامین اندوخته، کدامین توشه انسانی و کدام سرباز و نیرو، راه براندازی حکومتی با پایههای دو هزارو پانصد ساله را پی گرفتهاید و روح بلند انقلاب در پاسخ او فرمود که سر بازان من در گهوارهها هستند.
2. این نقل تاریخی به زیور صحت آراسته باشد یا که خیر، در حقیقت و واقعیت بیرونی تأثیری ندارد؛ کودکان شیر خواری که آن روز، همان روز که امام به تبعید میرفت، در گهوارهها، لای لای مادر نوش میکردند، در 17 شهریوردر برابر گلولههای دژخیمان پهلوی سینه سپر کردند؛ در 12 بهمن همراه با خودروی حامل امام، از فرودگاه تا بهشت زهرا دویدند؛ 22بهمنبساط خودکامگی و استبداد را برچیدند؛13 آبان 58 لانه جاسوسی را کور کردند؛ 31 شهریور 59 لباس رزم پوشیدند و پا در میدان جهاد نهادند؛ و....
گویی امام به فرزندان خود و سربازان انقلابفرصتی داده بود که در این سالها که خود در پس پردهٴ تبعید میرفت، راه خودسازی پیش گیرند و پیش از آنکه برای ساختن ایرانی نو پا در رکاب کنند، ساختن انسانی نو را تجربه خویش سازند.
3. بنا بر آنچه گفتهشد امام گام نخست حرکت را در تربیت سربازان و فرزندان انقلاب دید: « اول مطلب این است که این جوانهاى ما درست بشوند. این جوانهایى که در آتیه باید این مملکت را حفظ کنند، این مملکت را اداره بکنند، اینها باید درست تربیت بشوند و اصلاح بشوند». (صحیفه امام، ج10، ص440)
برهمین اساس ایشان تداوم حرکت را نیز در همین عامل، یعنی تربیت این نسل جستو جو میکرد: « بچههاى کوچک ما را اگر اسلامى بار بیاورید، استقلال و آزادى مملکت شما بیمه خواهد شد». (صحیفه امام، ج10، ص 88)
4. جمهوری اسلامی، دسترنج و خون دل نخبگانی است که برای رسیدن به نقطه پیروز، در اسفار اربعه خودسازی هروله کردند. سعی امام عزیز میان صفای بامردم بودن و مروه از خود گذشتن، راه را برای پیروزی در دو جبهه درون و بیرون برای او هموار ساخت، پساین نظان که محصول و میوه آن انقلاب بزرگ است، رای حفظ خود، نیز به همین عامل، یعنی تربیت نیاز مبرم دارد: « جمهورى اسلامى محتاج به تربیت و تزکیه است. تمام قشرهاى ملت ما و همه ملتها احتیاج به تربیت و تزکیه دارند، احتیاج به تعلیماتى که از ناحیه انبیا آمده است دارند. مجرد اینکه ما ادعا بکنیم که جمهورى ما اسلامى است این ادعا پذیرفته نیست». (صحیفه امام، ج13، ص 509)
5. از نگاه امام خمینی اگر انسان، به حسب ظاهر رتبههای بالاتری را تجربه کند و از طرفی در مراحل معنوی در نردبان نزول نشسته باشد، به خدعهٴ نفس سرنگون میشود: « انسان یک موجودى است که چنانچه مهار نشود و سر خود بار بیاید و یک علف هرزهاى باشد و تحت تربیت واقع نشود، هر چه بزرگتر بشود به حسب سال و بلندپایهتر بشود به حسب مقام، آن جهات روحى تنزل مىکند و آن معنویات تحت سلطه شیطان، شیطان بزرگ- که همان شیطان نفس است- واقع مىشود.» (صحیفه امام، ج14، ص 153)
ایشان علت و ریشهٴ همه کشمکشها و اختلافات بیرونی را در رنگرنگی و اختلاف درونی میبیند و راه درمان آن راتربیت صحیح دینی میشناسد: « ما اگر خودمان را تربیت بکنیم مشکلاتمان همه رفع مىشود. همه مشکلات از این است که ما تربیت نشدهایم. یک تربیت الهى و تحت بیرق اسلام در نیامدیم. به حسب واقع، همه این کشمکشهایى که شما ملاحظه مىکنید، همه این کارشکنیهایى که براى ملت ما هست، همه اینها براى این است که تربیت نیست در کار، تزکیه نیست در کار، فقط یا جهالت است و یا علمى که از جهالت براى انسان مضرتر است». (صحیفه امام، ج13، ص508)