به گزارش جی پلاس، این لک ها از جمله موارد مهمی است که بهتر است دلیل به وجود آمدن آن و راه های جلوگیری از ایجادش و نیز درمانش را از زبان محمدعلی نیلفروشزاده، متخصص پوست و رئیس مرکز تحقیقات پوست و سلول های بنیادی بشنوید. لکها چرا و چطور روی پوست ظاهر می شوند؟ رنگپذیری پوست به هموگلوبین، کاروتنوئید و ملانوسیت ها بستگی دارد و بیشترین تأثیر را ملانین بر رنگ پوست می گذارد. تغییرات رنگ پوست به دو شکل است؛ یا رنگ ذاتی و ژنتیکی است یا اکتسابی که در اثر مواجهه با نور خورشید بروز می کند. در نواحی مختلف بدن چون تراکم ملانوسیت ها یا سلول های حاوی ملانین تفاوت دارد، رنگ پوست ممکن است متفاوت باشد. در اثر تحریکات درونی و بیرونی و افزایش سلولهای رنگساز، لک های پوستی ظاهر می شود. عوامل مختلفی در این بین نقش دارد که از آن جمله می توان به اختلال های ژنتیکی، عفونت های موضعی، داروها، مواد شیمیایی، تغذیه و سوءتغذیه، بدخیمی های پوستی، اختلال های هورمونی، بارداری و... اشاره کرد. آیا لکها در سن یا جنس خاصی شایعترند؟ این به دلیل بروز لک بستگی دارد. برخی لک ها در مردان و برخی در زنان شایعترند و بعضی به دوران کودکی مربوط هستند و بعضی نیز در سالمندی ظاهر می شوند. در مورد شایع ترین دلیل بروز لک برایمان بگویید. شایع ترین علت بروز لک، نور آفتاب است و شایع ترین نوع لک، لک های بارداری است که بیشتر در خانم ها به رنگ قهوه ای به شکل قرینه و بهتدریج ظاهر می شود. بعضی خانم هایی که از قرص های جلوگیری از بارداری استفاده می کنند نیز دچار همین لک ها می شوند. گاهی بعد از اتمام بارداری یا قطع مصرف قرص، لک برطرف می شود اما گاهی تا سال ها باقی می ماند. کدام لک ها از دوران کودکی ظاهر می شوند؟ کک و مک از پنج سالگی ظاهر و بیشتر روی نقاط باز بدن دیده می شود. این نوع لک به خصوص در افرادی که پوست روشن و موهای قرمز یا چشمان آبی دارند بیشتر دیده می شود و با افزایش سن روشن می شود. کک و مک گرچه از نظر زیبایی آزاردهنده است اما خطری برای سلامت ندارد. کدام لک در سالمندی ظاهر می شود؟ لک های پیری که از نامشان هم مشخص است به دنبال تماس طولانی مدت با نور آفتاب و افزایش سن ظاهر می شوند. این لک ها مسطح و قهوه ایرنگ در صورت و پشت دست ها هستند و به مرور پررنگتر و وسیعتر می شوند و باید حتماً معاینه شوند زیرا ممکن است به ضایعات بدخیم تبدیل شوند. آیا تغذیه هم در بروز لک تأثیر دارد؟ بله، برخی لک ها به دنبال کمبود ویتامین B12 بروز می کند. این لک ها در افرادی که پوست تیره دارند شایعتر است. کمبود ویتامین A، اسید فولیک و کمخونی هم میتواند باعث بروز این مشکل شود. داروها چطور؟ می توانند عامل بروز لک باشند؟ بله، بسیاری از افراد می گویند از پوست شان در برابر آفتاب محافظت می کنند اما دلیل بروز لک را نمی دانند. مصرف برخی داروها از جمله قرص های ضد بارداری، ضد مالاریا و برخی داروهای روانپزشکی رنگ قهوه ای یا آبی تیره روی پوست ایجاد می کند. داروهای شیمی ـ درمانی و داروهایی که پوست را به نور حساس می کنند نیز می توانند باعث بروز لک باشند. اینکه می گویند روی زخم های تازهترمیمشده هم باید کرم ضدآفتاب زد چون آفتاب باعث لک در محل جای زخم می شود، درست است؟ بله، برخی لک ها به دنبال التهاب پوست ایجاد می شوند. پوست کسانی که دچار آکنه هستند، زخم می شود یا جوش های شان را دستکاری می کنند، مبتلا به لوپوس هستند یا پوست شان تحت سایش است یا لیزر می کنند اگر در تماس با نور آفتاب باشند، تیره می شود. کسانی که صورت را کیسه می کشند هم ممکن است با تکرار این عادت دچار لک شوند. بیماری ها چطور؟ بیماری هم می تواند عامل بروز لک باشد. در پوست مبتلایان به برخی بیماری ها از جمله آسم، مشکلات کبدی و ریوی، روماتیسم و... لک های تیره بهوجود می آید. آیا ممکن است شغل هم در شکلگیری لک های پوستی تأثیر داشته باشد؟ بله، مثلاً لک های شغلی به دنبال تماس پوست با آسفالت یا ترکیب های روغنی و نور خورشید بهوجود می آیند. این نوع لک ها باید حتماً به وسیله پزشک بررسی و اگر لازم است، نمونه برداری و درمان شوند. گاهی هم پدها و ادکلن ها عامل بروز لک هستند. وقتی برخی ترکیب های شیمیایی عطرها و ادکلن ها روی پوست اسپری می شود، لک تیره ایجاد می کند. این مشکل بهخصوص در آقایانی که ادکلن را به گردن یا پشت گوش اسپری می کنند، بیشتر دیده می شود. آیا می توان از بروز لک ها پیشگیری کرد؟ در مورد برخی لک ها بله اما برخی دیگر مثل کک و مک ژنتیکی هستند و راه پیشگیری ندارند. از بروز لک ناشی از داروها یا بیماری ها هم نمی توان پیشگیری کرد، مگر اینکه دلیل بروز بیماری را رفع کرد. بیشتر داروها را هم باید شب ها استفاده کرد تا حساسیت به نور بیشتر نشود. یکی از مهم ترین راه های پیشگیری از بروز بسیاری از لک ها استفاده مکرر و مرتب از ضدآفتابهاست که باید باتوجه به SPF تعیینشده و نوع پوست فرد استفاده شود. قرار نگرفتن در نور شدید آفتاب به خصوص بین ۱۰ساعت صبح تا چهار بعد از ظهر و استفاده از پوشش مناسب یعنی کلاه و عینک آفتابی می تواند کمک کننده باشد. ترکیب های شیمیایی نباید با پوست در تماس مستقیم باشند و اگر با توجه به شغل تان با این مواد در تماس هستید، باید از محافظ هایی مثل دستکش و ماسک استفاده کنید. عطر را هم باید به لباس اسپری کرد. درمان لک های پوستی چیست؟ در درمان برخی از لک های پوستی، استفاده از لایهبردارها یا پیلینگ شیمیایی سطحی با دوز مناسب توصیه می شود. استفاده از داروهای ضدلک یا روشن کننده ها که ترکیب های بیرنگ کننده از جمله هیدروکینون و کورتیکواستروئید دارند نیز می تواند مؤثر باشد. گاهی درمان های موضعی کافی نیست و به درمان های لیزری یا ساب سیژن نیاز است. در این صورت باید حتماً به متخصص پوست مراجعه کرد زیرا انتخاب درست پارامترها بسیار مهم است. نباید از تجویز افراد غیرمتخصص برای رفع لک استفاده کرد زیرا برخی اقدام های نابجا باعث ماندگاری و پررنگ شدن لک می شود. تمام روش های درمان چه موضعی چه لیزر باید با توجه به شرایط بیمار و رنگ پوست و وسعت و عمق لک انتخاب شوند. طی درمان باید از کرم های پوشاننده استفاده کرد تا فرد از نظر ظاهری ناراحت نباشد و روند درمان طی شود. لک های پوستی معمولاً در کسانی که پوست و رنگ چشم روشن و کسانی که موهای قرمز دارند، شایعتر از افراد دیگر بروز می کنند. منبع: هفته نامه سلامت
توصیههایی برای پیشگیری از لکهای پوستی سلامت نیوز
به پشت گوش و گردنت عطر نزن!
گاهی اگر جلوی آینه بایستید و به پوست تان نگاه کنید، متوجه وجود لکهایی می شوید که شاید حتی نفهمیده باشید کی و چرا روی پوست تان ظاهر شده اند؛ لک هایی که در خیلی از مواقع پیشگیری از ایجاد آنها چندان هم سخت نیست.
کد خبر:
۴۷۸۱۲۴