جماران | آخرین اخبار ایران و جهان، سیاست، اقتصاد و اندیشه

با کودکان حسود چه کنیم؟

حسادت، صفت مذموم و ناپسندی به شمار می‌ رود، با بروز آن در کودکان چه باید کرد؟

کد خبر: ۴۸۲۶۲۸
با کودکان حسود چه کنیم؟

به گزارش جی پلاس، معمولا تعاریف مختلفی از حسادت ارائه می‌ شود؛ واکنش‌ های کودک نسبت به از دست دادن محبت واقعی یا ذهنی والدین و نزدیکان که به‌صورت رفتارهای مزاحم بروز می‌ کند؛ نوعی خشم یا ترس از احساس حقارت و محرومیت و اضطراب حاصل می‌ شود احساس ناشی از تضادها و کشمکش‌ های ناشناخته و مبهمی که در درون کودک می‌ گذرد. حسادت از ۱۴ ماهگی به‌ عنوان بعدی از رشد هیجانی دیده می‌ شود و در کودکان ۳ ساله خیلی شدید است و در این دامنه سنی به خاطر وابستگی به مادر بیشتر دیده می‌ شود، از یک تا پنج‌ سالگی این واکنش طبیعی است و در همه کودکان مشاهده می‌ شود. مطالعات نشان می‌ دهد حسادت در میان کودکانی که در مؤسسه حمایت کودکان پرورش‌ یافته‌ اند ۳۰ درصد گزارش‌ شده است، البته نوع، میزان و شدت حسادت به زمان و مکان و سن و جنس کودک نیز بستگی دارد. حسادت در دختران به‌ مراتب بیشتر از پسران مشاهده می‌ شود و در کودکان اول خانواده بیشتر شایع است اما حسادت در بین اقشار و طبقات اجتماعی و در همه سنین وجود دارد و یکی از رفتارهای شایع کودکان و نوجوانان است. علائم و نشانه‌ ها هر کودک با توجه به سن و جنس و موقعیت برای ابراز حسادت از روش خاصی استفاده می‌ کند. برخی از علائم و نشانه‌ ها که در کودکان حسود مشاهده می‌ شود، عبارت است از: پرخاشگری، لگد زدن، گاز گرفتن، ناخن جویدن، شب‌ ادراری، نادیده گرفتن حقوق دیگران، خراب کاری، فحاشی، دروغ‌ گویی، تقلب، هجوم، گوشه‌ گیری و شکستن اشیاء، قهر کردن، رقابت‌ های افراطی، امتناع از غذا خوردن، کم‌ حوصلگی، توسل به رفتارهای بد اجتماعی برای جلب‌ توجه دیگران، اضطراب و خود خوری، احساس خود کم‌ بینی. حسادت علاوه بر ایجاد احساس خود کم‌ بینی در کودک باعث می‌ شود که در سنین بالاتر شخص تماس خود را با محیط و افراد اجتماع از دست بدهد و تنها بماند، حسادت غالباً با ترس و خشم توأم است. علل حسادت حسادت از دوران کودکی پدید آمده و باقی می‌ ماند و یکی از شایع‌ ترین واکنش‌ هایی است که اغلب در کودکان و نوجوانان مشاهده می‌ شود. اما چه ارتباطی با عامل رقابت دارد، باید پذیرفت که عامل رقابت یا هم‌ چشمی معقول و یک صفت طبیعی است که باعث پیشرفت افراد می‌ شود، اما وقتی این حالت تشدید پیدا کرده و جنبه مرضی پیدا کند، در سازگاری کودک اختلال ایجاد می‌ کند. در خانواده‌ هایی که بیش از دو یا سه فرزند دارند حسادت بیشتر به چشم می‌ خورد، در این خانواده‌ ها حمایت مادر از یک کودک باعث ایجاد حسادت یا شدت آن در کودکان دیگر می‌ شود. چون محرک اصلی حسادت در کودکان، تمایل به داشتن مادر به‌ طور انحصاری است و مواقعی به چشم می‌ خورد که مادر، کودک دیگری به دنیا می‌ آورد. به ویژه زمانی که کودک ۲ تا ۴ ساله است. اضافه شدن کودک نو رسیده به خانواده باعث می‌ شود که کودک حسادت خود را به‌ صورت مختلف مانند شب‌ ادراری، حالت خشم، اضطراب و افسردگی و حتی برگشت به عادات دوران کودکی نشان دهد. اگر دقت کرده باشید گفته‌ اند که حسادت یک واکنش زود گذر و تطابقی است که برخورد نادرست با آن در کودکان می‌ تواند این واکنش زود گذر تطابقی را به احساس مداوم تبدیل کند. حسادت غالباً با احساس کمبود یا حقارت همراه است و بیشتر در مواقعی دیده می‌ شود که کودک دیگری به علت داشتن صفت ویژه‌ ای مورد توجه و تحسین شدید قرار می‌ گیرد. تنبیه کودک به علت حسادت نیز باعث می‌ شود تا احساس رقابت کم‌ کم به دشمنی و انتقام‌ جویی تبدیل گردد، معمولاً علل زیر باعث حسادت می‌ شود: احساس خطر و ترس از این که مبادا موقعیت فرد از او گرفته شود و دیگران از او جلوتر بیفتند. تنگ‌ نظری و میل شدید به برتری‌ طلبی و قدرت، حمایت بی‌ مورد و توجه افراطی، احساس ناامنی، حق کشی و تبعیض، مقایسۀ کودکان با یکدیگر توسط والدین، محرومیت و اضطراب. روش تشخیص برای تشخیص مشکلات رفتاری کودکان لازم است به سن کودک و دوره‌ ای که در آن قرار دارد توجه کرد. زمانی که کودک در دوره اول کودکی قرار دارد (تولد تا سه‌ سالگی) استفاده از بازی و مشاهده بازی‌ های کودکان بهترین ابزار تشخیصی است، زمانی که کودک در دوره دوم قرار دارد، گفت‌ و شنود خیالی کودک برای تشخیص مشکلات رفتاری به ویژه حسادت در کودکان ابزار مناسبی است و باز زمانی که کودک در دوره سوم کودکی خود قرار گرفته است، نقاشی بهترین ابزار تشخیص مشکلات رفتاری محسوب می‌ شود. پس بهترین شیوه پی بردن به حسادت، نقاشی و بازی‌ درمانی است. ممکن است کودکی که به فردی حسادت می‌ ورزد موقع نقاشی کردن او را رسم نکند یا محلی برای آن فرد در نظر نگیرد و یا وقتی می‌ گوییم اسامی افراد را بنویس، اسم فردی را که به او حسادت می‌ کند ننویسد یا در بازی به عروسکی که به نام شخص مورد نظر نام‌ گذاری کرده توجهی نمی‌ کند یا آن را پاره می‌ کند. درمان روش‌ های مختلفی برای درمان حسادت پیشنهاد شده است که با توجه به شناخت علل باید از آن‌ ها استفاده صحیح به عمل آید. اگر دقت کرده باشید بازی‌ درمانی هم یک روش تشخیصی و هم یک روش درمانی محسوب می‌ شود، زیرا فرد به‌ وسیله آن احساسات خود را بیان و تمایلاتش را از این طریق تخلیه می‌ کند. باید به کودک برای برون‌ ریزی احساسات از نوع حسادت کمک کرد و احساسات خشم‌ آلود کودک را از این طریق حذف و احساسات خوشایند را جایگزین آن کرد و اعتماد به‌ نفس کودک را افزایش داد، روابط خانوادگی مطلوب را ایجاد و روح همکاری و مساعدت در کودکان را در خانه و مدرسه تقویت کرد. وقتی‌ کودک نورسیده‌ ای قرار است به جمع خانواده اضافه شود، وظیفۀ مادر است که قبل از زایمان با بیان این مطلب که نورسیده‌ ای به جمع آن‌ ها اضافه خواهد شد زمینه را فراهم کند تا کودک بزرگ‌ تر، نوزاد را مسبب وقایع ناگوار نداند و با او به رقابت نپردازد. والدین باید حسادت کودکان خود را بپذیرند، تحمل داشته باشند و کوشش کنند که بامحبت، صرف وقت بیشتر و متقاعد ساختن کودک بزرگ‌ تر، واکنش حسادت را کاهش داده و مجرای صمیمی برای بروز آن جستجو نمایند. این مجرای طبیعی، جرأت دادن به کودک است، رعایت عدالت و انصاف در روابط است. ایجاد زمینۀ اعتماد و توجه و محبت به کودک وقتی‌ که وی تنهاست، شیوه‌ ای مطلوب برای کاهش حسادت محسوب می‌ شود. آموختن، انجام دادن اعمال نیک برابر کودک، عدم دخالت والدین در دعواهای کودکان، قصه گفتن مادر برای کودک و تسلی دادن به او و در نهایت، بحث در مورد ضررها و خسارت حسادت از راهبردهایی است که می توان در کاهش حسادت به کاربرد. منبع: کودک آنلاین

انتهای پیام

دیدگاه شما