اگرچه برخی منابع خبری از لغو سفر ملک سلمان بن عبدالعزیز پادشاه عربستان سعودی به مسکو خبر میدهند، اما بر اساس گزارشها مسکو این روزها میزبان مقامات زیادی از جهان عرب است که در این میان سه تن از آنها برجستهتر بوده و از نظر تحلیلگران حضور همزمان آنها در روسیه، مهم و معنادار است. سفر همزمان عبدالفتاح سیسی رییسجمهور مصر، ملک عبدالله دوم پادشاه اردن و محمد بن زاید آل نهیان ولیعهد ابوظبی به روسیه، از آن رخدادهای کم سابقه در روابط مسکو و جهان عرب است.
دلیل حضور در مسکو
به گزارش جماران، دلیل مستقیم سفر رهبران عربی به روسیه بازدید از نمایشگاه هوایی نظامی و غیر نظامی ماکس ٢٠١٥ اعلام شده، و مسکو خبری از نشست مشترک چندجانبه بین این رهبران نداده اما به نظر میرسد حضور همزمان سران و مقامات کشورهای عربستان، مصر، اردن و امارات در مسکو نشان از تلاش روسیه برای رایزنی با مقامات این کشورها برای حل و فصل پروندههای خاورمیانه است. خبرگزاری العربیه که از پشت پرده تحولات جهان عرب خبر میدهد، عنوان داشت که از منابع معتبر کسب اطلاع کرده که زمینه گفتوگوهایی استراتژیک مهیا شده و روسیه تلاش دارد پروندههای منطقهای ذیربط به مسکو را از تنگنا خارج کند. العربیه گزارش داد در این دیدارها پروندههای سوریه و یمن روی میز مذاکره به بحث گذاشته خواهد شد و مسکو در این رابطه به طور ضمنی به نمایندگی از تهران نیز سخن خواهد گفت. و در این راستا روسیه پیشنهاد ایجاد پیمان خلیجی برای تضمین امنیت این منطقه با مشارکت کشورهای عضو شورای همکاری و ایران را بار دیگر ارایه خواهد کرد، پیمانی که به ویژه در گفتوگو با شیخ محمد بن زاید تحت عنوان مبارزه با تروریسم مطرح خواهد شد.
این منبع خبری نزدیک به سعودیها، همچنین افزود: در مقابل طرفهای عربی چندان آماده شرطبندی بر سر موفقیت تلاشهای روسیه برای بهبود روابط با ایران نیستند، هر چند اگر مخالفتی هم نشان ندهند، با این همه این پرونده بسیار پیچیده و بغرنج میماند.
تمایل زیاد مسکو به قاهره
به نظر میرسد دیدار روسای جمهور روسیه و مصر در حاشیه دیدار چندجانبه رییسجمهور روسیه با سه رهبر جهان عرب، از اهمیت ویژهای برخوردار است. از زمانی که عبدالفتاح سیسی در مصر به قدرت رسیده، دوران طلایی در روابط مسکو و قاهره آغاز شده که یادآور اتحاد مصر و اتحادجماهیر شوروی در دوران جنگ سرد است.
از دو سال پیش پوتین و سیسی روابط شخصی دوستانه و برجستهای را بنیان گذاشتهاند و در سلسله دیدارهای دوجانبه درباره راههای توسعه داد و ستد بازرگانی، سرمایهگذاری روسیه در پروژه جدید کانال سوئز و نیز درباره مسائل سوریه و لیبی رایزنی میکنند. این سومین سفر سیسی به روسیه در دو سال گذشته است و پیشتر در پی سفر پوتین به مصر در فوریه ٢٠١٥ دو طرف توافق کردند تا به تقویت روابط و همکاریهای اقتصادی، تجاری، امنیتی و نظامی بپردازند.
منابع روسی گزارش دادند سیسی در روسیه با رییس مجلس عوام روسیه نیز دیدار کرده و درباره همکاری میان پارلمان دو کشور به گفتوگو میپردازد. همزمان مشاور وزارت انرژی مصر در مصاحبهای اعلام کرد که قرارداد ساخت دو نیروگاه هستهای میان روسیه و مصر در حال نهایی شدن است و به زودی امضا میشود. ابراهیم عیساری، مشاور وزارت انرژی مصر در مصاحبه با روزنامه مصری الیوم با اعلام این خبر تصریح کرد که مصر همکاری با امریکا، چین و کره جنوبی در این زمینه را رد کرده و شرکت روس اتم روسیه را برای ساخت این دو نیروگاه انتخاب کرد.
گفتنی است ولادیمیر پوتین و عبدالفتاح سیسی، روسای جمهور روسیه و مصر در ماه فوریه امسال یادداشت تفاهم توسعه همکاری هستهای میان دو کشور را امضا کرده و درباره ساخت یک نیروگاه هستهای در شهر ضبعه توافق کردند.
اهداف اقتصادی مسکو در ابوظبی
محمد بن زاید آل نهیان روز گذشته به دعوت رییسجمهوری روسیه وارد مسکو شد تا ضمن بازدید از نمایشگاه بینالمللی هوا- فضای ماکس-٢٠١٥، در دیدارهای دوجانبه و چندجانبهای که مسکو ترتیب داده شرکت کند. بر اساس گزارشها در نخستین روز حضور ولیعهد ابوظبی در روسیه، وی با ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه دیدار و گفتوگو داشت تا مسائل مرتبط با همکاریهای دو کشور از جمله در عرصههای انرژی و سرمایهگذاری را مورد بحث قرار دهد و درباره راهکارهای احتمالی برای تامین ثبات و امنیت در منطقه تبادل نظر کند.
روزنامه اعتماد