جماران | آخرین اخبار ایران و جهان، سیاست، اقتصاد و اندیشه

مجلس در بوته آزمایش استیضاح مرد ضد تورم/ فشار علیه طیب نیا از کجاست؟

هرچند با سه کارته شدن مرد اول اقتصاد کشوردر مجلس شورای اسلامی طرح استیضاح علی طیب نیا با 25 امضا تقدیم هیات رئیسه شد اما اکثر نمایندگان مجلس معتقدند، باتوجه به اقدامات اقتصادی دولت این استیضاح نه تنها حق طیب نیا نیست بلکه با توجه به شرایط حساس اقتصادی به صلاح کشور نیست.

کد خبر: ۹۷۴۸۳
مجلس در بوته آزمایش استیضاح مرد ضد تورم/ فشار علیه طیب نیا از کجاست؟

هرچند با سه کارته شدن مرد اول اقتصاد کشوردر مجلس شورای اسلامی طرح استیضاح علی طیب نیا با 25 امضا تقدیم هیات رئیسه شد اما اکثر نمایندگان مجلس معتقدند، باتوجه به اقدامات اقتصادی دولت این استیضاح نه تنها حق طیب نیا نیست بلکه با توجه به شرایط حساس اقتصادی به صلاح کشور نیست.

به گزارش جماران، به نقل از ایرنا براساس آئین نامه مجلس شورای اسلامی؛ طرح استیضاح وزرا با 10 امضا در دستور کار مجلس قرار می گیرد که طرح استیضاح وزیر اقتصاد با 25 امضا به هیات رئیسه ارایه شده و از آنجا که وزیر اقتصاد تاکنون 3 کارت زرد از مجلس گرفته به نظر می رسد این طرح استیضاح با سرعت بیشتری در مجلس بررسی شود.

اما با وجود در پیش رو بودن استیضاح طیب نیا؛ نمایندگاه مجلس شورای اسلامی نظرات مختلفی در این خصوص دارند.

محمدرضا پورابراهیمی عضو کمیسیون اقتصادی مجلس شورای اسلامی با بیان اینکه، طیب نیا به دلیل ویژگی های شخصیتی و توانایی ها بیشترین میزان رای را در طول تاریخ وزرا به خود اختصاص داده است، افزود: مشکلاتی که در مدت وزارت وی وجود داشته به دو بخش تقسیم می شود.

این نماینده مجلس ادامه داد: بخشی از این مشکلات مربوط به کوتاهی هایی است که مسئول آن وزیر اقتصاد نیست اما به طور خواسته و یا ناخواسته نمایندگان از وزیر اقتصاد سوال می کنند.

وی خاطرنشان کرد: سوالاتی که مطرح شد تقریبا به طور مستقیم زیر نظر حوزه کاری وزیر اقتصاد نبود. (نرخ سود بانکی)زیر نظر شورای پول و اعتبار و بانک مرکزی قرار دارد. بسیاری از وزارتخانه ها در بخش اقتصادی نقش ایفا می کنند اما به دلیل مسئولیت خاص طیب نیا از وی سوال شد.

** با توجه به شرایط لغو تحریم ها بدون وزیر ماندن وزارت اقتصاد به صلاح نیست
احمد جباری عضو کمیسیون عمران نیز با تاکید بر اینکه بنده یکی از موافقین عملکرد طیب نیا هستم، گفت: خدای ناکرده سوال و استیضاح به معنی مچ گیری نیست و برای بهتر شدن اوضاع است.

وی ادامه داد: به هر حال بنده به عنوان موافقین در زمان رای اعتماد وی بودم و در حال حاضر نیز از وی دفاع می کنم و وی را یک وزیر موفق می دانم.

جباری تاکید کرد: در این شرایط که تحریم ها لغو شده و توافقات شکل گرفته است با توجه به اینکه وزیر اقتصاد نیز پایه اقتصادی محسوب می شود اگر این وزارتخانه به این شکل به حالت معلق دربیاید و بدون وزیر بماند به صلاح کشور و مسائل اقتصادی نیست.

** آیا با رفتن طیب نیا مشکلات عدیده اقتصادی رفع می شود
کارن خانلری عضو کمیسیون آموزش و پرورش با تاکید براینکه در زمان رای اعتماد به طیب نیا رای مثبت دادم، اظهار داشت: در شرایط سنگین اقتصادی که در حال حاضر در آن قرار داریم کلیه مسئولیت مشکلات اقتصادی بر گردن طیب نیا نیست.

وی تصریح کرد: باید از افرادی که سوال پرسیدند و موافق استیضاح هستند پرسید که آیا با رفتن این وزیر و دادن کارت زرد به وی، مسائل و مشکلات عدیده اقتصادی حل خواهد شد؟

** برخی از مشکلات ایجاد شده در حوزه کاری وزیر اقتصاد نیست
خسروی سهل آبادی عضو کمیسیون آموزش و پرورش نیز در این خصوص اظهار داشت: معتقدم وی فردی بسیار پر تلاش فعال و دانشگاهی است و در فعالیت هایش با معیارهای علمی پیش می رود. طبیعی است، این گونه مسائل در هر دولتی وجود دارد.

وی افزود: با توجه به ابهامی که در وظایف و اختیارات حوزه اقتصادی وجود دارد بحث را مشکل تر می کند. برخی از مشکلات به وجود آمده در حوزه کاری وزیر اقتصاد نیست و از طرفی شخص دیگری جز وزیر اقتصاد به مجلس پاسخگو نیست.

**در مقطع کنونی استیضاح صلاح نیست
عضو کمیسیون شوراها و امور داخلی گفت: بنده نه موافق استیضاح وزیر و نه کارت های زرد وی هستم. در حال حاضر در شرایط خاصی قرار داریم و همه توقع دارند شرایط اقتصادی هرچه زودتر حل شود.

محمد ابراهیم رضایی با بیان اینکه، هم اکنون در مرحله گذار قرار داریم، اظهارداشت: از یک مرحله بی حساب و کتابی به مرحله برنامه های منسجم در حال گذار هستیم ؛ به همین دلیل فشارهای به حق و ناحق به افرادی همچون وزیر اقتصاد وارد می شود.

وی تصریح کرد: برخی از آن مربوط به جریان استانی و شهرستانی می شود که باید پیام وزیر اقتصاد را درک کرده و برنامه ها را به خوبی اجرایی کنند. علاوه بر آن مجلس، دولت و کارشناسان باید به تعامل بیشتری بپردازند. با کارت زرد و استیضاح راه درستی طی نمی شود بلکه متضرر خواهیم شد.

رضایی افزود: در این مقطع زمانی قطعا استیضاح مصلحت نیست. از همکاران در مجلس و هیات رئیسه می خواهم که فضایی ایجاد شود که در آن به جای تنش و کارت زرد به تعامل ختم شود. طیب نیا وزیر خوبی است همچنان که رای بالایی را به دست آورده باید از وی حمایت کرد.

** تزلزل وزیر اقتصاد به نفع دولت و کشور نیست
عبدالرضا عزیزی رئیس کمیسیون اجتماعی گفت: به عقیده من در حال حاضر که دولت خصوصا در حوزه اقتصادی در حال فعال شدن است. همچنین سفرهای مقامات کشورهای اروپایی بیشتر شده، سطح مراودات و تعاملات اقتصادی افزایش یافته است. در این موقعیت اگر وزیر اقتصاد و دارایی متزلزل شود این به نفع دولت و کشور نخواهد بود.

وی خاطرنشان کرد: در جاهایی ایراداتی وجود دارد که زیر ذره بین مجلس قرار گرفته اما در این شرایط صلاح نیست که نه تنها این وزیر بلکه وزرای دیگر استیضاح شوند. در موقعیتی قرار داریم و کشور در حال مذاکره برای رفع تحریم هاست باید دولت را حمایت کرد زیرا مشکلات یکی پس از دیگری در حال مرتفع شدن هستند.

** طیب نیا شخصیتی دانشگاهی و اخلاقی است
قاسم جعفری عضو کمیسیون آموزش و تحقیقات با بیان اینکه، عوامل مختلفی در استیضاح وزیر اقتصاد دخیل است، اظهار داشت: طیب نیا شخصیتی دانشگاهی و اخلاقی است. فکر می کنم شرایط فعلی کشور به نوعی رقم خورده که اکثریت تعاملات بر مبنای اقتصاد است. بنابراین طبیعی است که این اتفاقات و مشکلات برای وزیر پیش آید.

**باید عادلانه صحبت کرد
سیداحسن علوی نماینده مردم سنندج در مجلس نیز می گوید: باید عادلانه صحبت کرد. برخی حوزه ها مربوط به مجموعه عملکرد دولت است و از حوزه اختیارات وزیر خارج است.

وی افزود: به طور کلی قبول دارم برخی از مشکلات به شخص وزیر مربوط نمی شود. به اعتقاد بنده معاونین چندان تمکینی به دستور وزیر ندارند.

علوی تصریح کرد: بنده پاسخ وزیر را در زیرمجموعه های وی نمی بینیم. در وزارتخانه های متعددی دیدم که معاونان به دستورات وزیر عمل نمی کنند. وزیر شاید عملکرد بسیار خوبی داشته باشد اما زیر مجموعه به نظر وزیر توجه نمی کنند که این اشکال بزرگی است.

** سوالات مطروحه از وزیر اقتصاد به نوعی پارادوکس است
جعفری بنه خلخال عضو کمیسیون می گوید: وزیر اقتصاد وزیر توانمندی است اما مشکلی که وجود دارد سوالاتی که پرسیده می شود سوالات تخصصی در حوزه وزیر اقتصاد نیست. سوالاتی که پرسیده شد به شکلی پارادوکس است. وزیر با پرسیدن این سوالات عصبانی می شود.

وی گفت: وزیر اقتصاد از لحاظ عملکرد از وزرای خوب کشور است. فکر نمی کنم مشکل عملکردی داشته باشد و برای آن استیضاح شود.

** تیم همراه طیب نیا وی را با مشکل مواجه کرد
علیرضا خسروی عضو کمیسیون عمران نیز گفت: وزیر اقتصاد بیشترین رای را آورد و این موضوع دلایل مختلفی دارد. او از شخصیت های برتر علمی است .

وی خاطرنشان کرد: طیب نیا وزیر توانایی است اما تیمی که همراهش است، وی را با مشکل روبه رو می کند.

در همین حال تابناک در گزارش با عنوان " کدام جریان پشت استیضاح طیب نیا نشسته است؟" آورده است:

ماجرای کارت زرد سوم علی طیب نیا وزیر اقتصاد روحانی حاشیه های خاص خود را به دنبال آورده است. در حالی که وزیر اقتصاد هفته گذشته سومین کارت زرد خود را از مجلس دریافت کرد، موضوع استیضاح وی از سوی برخی نمایندگان مخالف دولت در بهارستان پیگیری میشود و از سوی دیگر بسیاری از نمایندگان مخالف استیضاح طیب نیا، در مقابل این شرایط موضع گیری کرده اند.

کارت زرد سوم در حالی از سوی مجلس به طیب نیا نشان داده شد که نمایندگان از توضیحات وی پیرامون موضوع مالیات و واردات قانع نشدند. در حالی که طیب نیا با توضیحات مفصل پیرامون وضعیت اخذ مالیات و بهبود درآمدهای مالیاتی دولت نتوانست مهرداد بذرپاش نماینده منتقد دولت در بهارستان را قانع کند، رای مخالف 110 تن از نمایندگان منجر به آن شد که نهایتا وزیر اقتصاد سه کارته شده و اکنون موضوع استیضاح وی در مجلس شورای اسلامی مطرح شود.

فشار برای استیضاح وزیر اقتصاد از چه سمتی است؟

موضوع درآمدهای مالیاتی کشور، موضوعی است که اکنون برای مدت زمانی مدید در بحثو چالش افتاده است. قطع وابستگی درآمد دولت به نفت اساسا از چند مسیر مورد توجه بوده است که مهمترین آن افزایش درآمدهای مالیاتی بوده است. بر همین اساس مجلص طی مصوبه ای دولت را مکلف به سر و سامان دادن به بخش مالیات کشور و افزایش درآمدهای مالیاتی و شفاف سازی ساختار مالیاتی کشور کرد.

بر همین اساس برنامه وزارت اقتصاد برای افزایش درآمد های مالیاتی در دستور کار قرار گرفت و آنگونه که خود طیب نیا در مجلس و در پاسخ به سوال بذرپاش عنوان کرد هدف این طرح این است که درآمد کافی برای تأمین مالی هزینه‌های جاری دولت فراهم کند. طیب نیا با ارائه آمار شفاف اعلام کرد: درآمدهای مالیاتی در این سال - سال 93 - 71 هزار میلیارد تومان بود که نسبت به بودجه مصوب 101 درصد محقق شد و نسبت به سال 92، 43.6 درصد افزایش یافت. درآمدهای گمرکی 66 درصد نسبت به سال قبل افزایش یافت و مالیات هم 40 درصد نسبت به سال قبل افزایش و حدود 97 درصد میزان مصوب محقق شد. در سال 93، 36 درصد منابع دولت از نفت و 41 درصد از مالیات تأمین شد که این نشانه تحقق سیاست‌های ماست و نشان می دهد میزان وابستگی دولت به درآمدهای نفتی کاهش یافته است.

وی در ادامه با اشاره به میزان افزایش مالیات های مشاغل و برآوردی از نسبت پرداخت مالیات حقوق بگیران به صاحبان مشاغل آمارهای دقیقی نیز از این حوزه ارائه کرد اما در نهایت همه این آمارها و ارقام شفاف منجر به آن نشد که بذرپاش و نمایندگان مخالف دولت و وزیر اقتصاد از پاسخ وی قانع شوند و در نهایت وزیر اقتصاد کارت زرد سوم را نیز دریافت کرد.

اما سوال اینجا است که چرا نمایندگان با ارائه آمارهای دقیق از سوی وزیر اقتصاد باز هم قانع نشدند. طی روزهای اخیر یک موضوع اساسی و چالشی در بین افکار عمومی و رسانه ها به جریان افتاده است، مبنی بر اینکه اصناف پشت استیضاح وزیر اقتصاد هستند. افزایش مالیات این بخش منجر به نارضایتی شدید آنها شده است و در نتیجه با استفاده از اهرم های خود چه در بهارستان و چه در سایر بخش های دیگر از ساختار سیاسی و قانونی فشار لازم را وارد کرده و موفق شدند تا وزیر اقتصاد را -که برنامه های اساسی برای افزایش مالیات و شفافیت مالیاتی اصناف داشته و دارد - تا مرز استیضاح به پیش ببرند.

عقب نشینی دولت در اخذ مالیات از اصناف

این موضوع زمانی روشن تر و مشخص میشود که به سخنان هفته قبل خسورتاج قائم مقام وزیر صنعت توجه کنیم. وی در سومین اجلاس دور ششم اتاق اصناف ایران صراحتا بیان کرد: با رئیس سازمان امور مالیاتی صحبت کرده‌ایم و من هم موافق افزایش دریافت مالیات از اصناف نیستم که در این موضوع باید تجدیدنظر شود.

این رویکرد وزارت صنعت به مماشات مالیاتی با اصناف به خوبی نشان میدهد که شاید فشارهای مضاعف این قشر بر بدنه دولت و استفاده از موقعیت برخی از نمایندگان مخالف دولت همچون بذرپاش در بهارستان - که از هر موقعیتی برای انتقاد و تحت فشار قرار دادن دولت استفاده میکنند - منجر به آن شده است که معتمد ترین وزیر در ساختار سیاسی کشور بعد از انقلاب، اینگونه تا پای استیضاح پیش رود.

طیب نیا در جریان طرح سوال در مجلس به موارد قابل توجهی اشاره کرد. وی بیان کرد: طی سال‌های 81 تا 94 درآمد مالیاتی مشاغل به طور متوسط سالانه 17.2 درصد افزایش یافت. این در حالی است که مالیات حقوق‌بگیران و کارمندان در این مدت سالانه 26.3 درصد مالیات اشخاص حقوقی 24.6 درصد و مالیاتهای مستقیم 23.7 درصد و مالیات بر کالاها و خدمات 34.6 درصد افزایش یافته است که معنای آن این است که رشد مالیات بخش مشاغل به مراتب از سایر بخش‌ها کمتر بوده است. بر همین اساس طیب نیا با ارائه آماری دقیق و شفاف اشاره کرد: در 4 ماه اول سال 94 نسبت مالیات مشاغل به کل مالیات وصولی 6 درصد و نسبت به مالیات‌های مستقیم 9 درصد و نسبت به کل مالیات‌ها 18 درصد بوده است. یعنی دولت از حقوق‌بگیران دو برابر مشاغل مالیات اخذ کرده است.

وی سپس توضیح داد: مجموعه این موارد نشان می‌دهد که بخش مشاغل طی سال‌های گذشته مشمول مالیاتی با نرخ به مراتب کمتر از سایر پایه‌های مالیاتی بوده است. در حالیکه رشد عمومی مالیات مشاغل نسبت به سایر بخش‌ها کمتر بوده است در بعضی موارد به علت استقرار نظام اطلاعات مالیاتی و عملکرد مطلوب سیستم جامع مالیاتی توانسته‌ایم به درآمدهای واقعی برخی از مؤدیان که از پرداخت مالیات فرار می‌کردند دسترسی یابیم. بنابراین در موارد خاص رشد قابل ملاحظه‌ای را داشتیم.

و گویا همین موضوع بود که در نهایت منجر به گرفتن کارت زرد سوم طیب نیا از مجلس شد. شمشیر از رو بسته وزارت اقتصاد برای جلوگیری از فرار مالیاتی اصناف و شفاف سازی درآمد های آنها منجر به احتمال زیاد آن چیزی است که منجر به آن شده تا کلید استیضاح طیب نیا در قفل بچرخد و فشار اصناف با استفاده از اهرم های سیاسی خود، بیش از وزن واقعی آنها در ساختار سیاسی کشور تاثیر گذار شده است.

شاهد همه اینها سخنان مهرداد بذرپاش، نماینده سوال کننده از طیب نیا و عامل کارت زرد سوم به آکادمیک ترین و به اذعان بسیاری از با سواد ترین وزیران دولت، است. وی در طرح سوال خود به صراحت در جایی بیان کرد: اغلب نمایندگان مجلس امروز به دلیل اقدامات غلط در حوزه مالیات با مردم حوزه‌های انتخابیه خود درگیرند. بنده چند روز پیش در یک خیاطی طی گفت‌وگو با صاحب مغازه متوجه شدم که آن مغازه افزایش 600درصدی مالیات داشته است، آن مغازه‌دار از من می‌پرسید آقای بذرپاش مگر ما چقدر افزایش درآمد داشته‌ایم که به این میزان مالیات افزایش پیدا کرده است؟

به خوبی مشخص است که منویات سیاسی نمایندگان مخالف دولت برای کسب رای در انتخابات پیش روی مجلس با منویات اقتصادی اصناف در یک جا به هم گره خورده است و منجر به آن شده که طیب نیا اکنون در معرض خطر استیضاح قرار بگیرد. و چناتچه مجلس به استیضاح وزیر اقتصاد رای دهد، یکی از شگفت ترین اتفاقات تاریخ مجلس رقم میخورد. چرا که مجلس وزیری را از کار بر کنار میکند که خود بالاترین رای اعتماد در تاریخ جمهوری اسلامی را به وی داده است.

انتهای پیام

دیدگاه شما