روزنامه ایران نوشت: در میان 28 دولت اروپایی برای آمدن به ایران، هیچکس معطل مجوز کنگره امریکا نماند. ساکنان قاره سبز از همان فردای توافق وین، بلیت بازگشت به تهران را رزرو کردند. گویی نزد سیاستمداران اروپا همه قصه پر غصهتحریم در هتل کوبورگ (محل مذاکرات هستهای) به پایان آمد. دست کم اتفاقات 2 هفته بعد از توافق وین نشان داد که در پایتختهای اروپا همه چیز برای آغاز فصل جدید همکاری با ایران فراهم آمده است نه در لندن و نه در برلین و پاریس کسی اعتنایی به جار و جنجال تندروهای مخالف توافق ندارد. اتفاقی که محافل سیاسی از آن به عنوان «موج بازگشت دوباره اروپا به ایران» یاد میکند گرچه با چاشنی هیجان و رقابت همراه است، کما اینکه فرانسویها میکوشند از آلمانها عقب نمانند، اما این موج بازگشت یک حرکت واکنشی و احساسی نیست بلکه به نظر میآید که بر پایه سلسلهای از محاسبه و عقلانیت استوار است.
به گزارش جماران در ادامه این یادداشت آمده است: اولین نشانه این عقلانیت همان روز نمایان شد که 28 وزیر خارجه اروپا در بروکسل جمع شدند و پیشتر از شورای امنیت مهر تأیید خود را پای توافق وین زدند. درست است که طی 23 ماه مذاکره هستهای این طرف امریکایی بود که نقش اصلی را در تیم1+5 ایفا میکرد و سهم جان کری و اوباما از این توافق بیش از مرکل و اشتاین مایر یا کامرون است اما آنچه اکنون در فصل خوشه چینی از توافق وین به وقوع میپیوندد پیش افتادن کاروان اروپا از دیگر حریفان است و دیپلماتهای اروپاییها گوی سبقت را هم از طرف امریکایی و هم از طرفهای روسی و چینی ربودهاند. در این چرخش نگاه اروپا به ایران هیچ اختلاف نظری میان جناحهای درون اتحادیه به چشم نمیخورد، قدرتهای غرب اروپا به همان اندازه برای حضور در بازار ایران تقلا میکنند که جبهه شرقی این قاره. در لیست متقاضیان سفر به ایران هم نام دولتهای کهنه کار اروپا یعنی آلمان و انگلیس و فرانسه به چشم میخورد هم نام کشورهای جوان این قاره.
نکته جالب تر این است که در روزهای اخیر که دو مقام برجسته اروپا (لوران فابیوس و فدریکا موگرینی) عزم سفر به ایران کردند جناح مخالف مذاکره در داخل ایران و گوشه کنار اروپا کوشیدند پارهای اختلافهای گذشته را زنده کنند آنها حتی به سراغ برخی از پروندههای بایگانی شده در روابط تهران و پاریس یا تهران و لندن رفتند اما همه این تلاشها در گرمای اعتماد برخاسته از توافق وین رنگ باخت. در این باره میتوان سخن میهمان فرانسوی تهران را به خاطر آورد که بیاعتنا به تلاش مخالفان گفت که همه اختلافهای گذشته را در وین دفن کردیم.
هر چه هست نگاهها در دنیای رسانه و خبر به ترافیک دیپلماتیک در روابط تهران و اروپا معطوف شده است. فهم دلیل این همه اقبال و اشتیاق از سمت دنیای مغرب زمین به سوی ایران چندان پیچیده و پنهان نیست. اغلب ناظران سیاسی پاسخی روشن به این سؤال دارند که «ایران امروز» چه اهمیتی برای اروپا دارد و چرا هیچ دولت شرق و غرب اروپا برای آمدن به تهران تردید و تعلل نمیکند؟
در صف اول کاروان اروپاییهای رهسپار ایران، شرکتها و سرمایهگذاران و تجار ایستادهاند اما واقعیت این است که انگیزه کسب سود تنها محرک و موتور حرکت اروپا نیست بلکه در این برهه از تاریخ مجموعهای از عوامل سیاسی و ژئوپلتیک دست به دست هم داده تا ایران عیار و ارزش فراتر از همه بازارهای خاورمیانه و حتی آسیا پیدا کند.
راز و رمز علاقه و اقبال امروز اروپا را باید در عنصری به نام اعتماد سیاسی جستوجو کرد. اعتماد سیاسی حلقه مفقوده هر رابطه است که اگر فراهم نشود، هر حرکت دیگری در دنیای دیپلماسی عقیم میماند، کما اینکه در دولت قبل با آنکه تلاش فراوانی برای بازی با کارت نفت ایران نزد غرب صورت گرفت اما چون عنصر اعتماد وجود نداشت، نتیجهای معکوس رقم خورد. سنگ بنای اعتماد امروز غرب به ایران بعد از انتخابات 24 خرداد 92 و در گذر 23 ماه مذاکره نهاده شد وگرنه چرخش یک بلوک بزرگ سیاسی و اقتصادی مثل اروپا چیزی نیست که به یک شبه و ناگهانی رخ دهد. شواهد مختلف دلالت بر این دارند که در گذر دو سال رایزنی و تعامل تیم دیپلماسی روحانی با دیپلماتهای غرب، آنها تصورات بدبینانه برجای مانده از دوران دولت سابق را کنار گذاشتهاند. در واقع اعتماد امروز دیپلماتهای اروپا اعتماد به صلاحیت و کارآمدی سیاست خارجی ایران دوره دولت اعتدال نیز هست. از نگاه آنها دور نمانده که ایران طی این مدت در معرکه سخت خاورمیانه توانست کارنامهای موفق از خود برجای گذارد و حریفان منطقه ای خود از آنکارا تا ریاض و قاهره را پشت سر گذارد.