اعتماد در سرمقاله خود نوشت: میگویند فرمانفرما برای مرحوم مدرس پیغام فرستاد که لطفا پای خود را از روی دم ما بردارید. مرحوم مدرس از طریق آورنده پیام پاسخ داد که به حضرت اشرف بگویید مشکل از دم شماست که ما هر جا پا میگذاریم آنجا هست. قضیه امروز ایران است که هر موضوعی را میخواهیم بحث کنیم، به ناچار پای دولت سابق به میان کشیده میشود، حتی اگر علاقهای به این کار نداشته باشیم. این وضعیت یک علت خاص نیز دارد و آن اینکه کمتر کسی از عمق مشکلاتی که در دولت پیش ایجاد شده بود اطلاع داشت، لذا هرچه میگذرد ماجرا پیچیدهتر میشود و نکات تازهتری برملا میشود و جذابیت خبری برای بیان و انتشار پیدا میکند و با طنز و هجو نیز همراه میشود، نمونه اخیرش «آن دکل را لولو برد» است. این مساله فقط به مخالفان احمدینژاد محدود نمیشود، بلکه خود او و طرفدارانش نیز در همین مسیر حرکت میکنند.
به گزارش جماران در ادامه سرمقاله این روزنامه آمده است: نمونه روشن آن افشاگری اخیر احمدینژاد علیه منوچهر متکی، وزیر خارجه دولت خودش است که اگر مطالب گفته شده وی درست و دقیق باشد، به نوعی آن را میتوان فاجعه مدیریتی به ویژه در سیاست خارجی در دولت احمدینژاد دانست و گمان نمیرود خبری که در خصوص گم شدن یک دکل نفتی مطرح شده یا اخبار مربوط به فسادهای مالی در آن دولت، اهمیت بیشتری نسبت به خبر منتشره از سوی احمدینژاد علیه متکی داشته باشند. در هر حال مساله مهمی در این میان وجود دارد که نباید از آن غفلت کرد، به ویژه خطاب این موضوع به دولت است. در مبارزه با خلافهای رخ داده در دولت گذشته، نباید بر همان مسیری گام نهاد که آن دولت رفت. اظهارات گوناگون و کلی درباره فسادهای رخ داده در آن دولت، همان کاری است که احمدینژاد انجام میداد و برای هشت سال تهدید میکرد که یک لیست در جیب خود دارد.
این نحوه رفتار ممکن است در کوتاهمدت رقیب را تضعیف کند، ولی در بلندمدت موجب بیاعتمادی کلی جامعه میشود. نه تنها بیاعتمادی را دامن میزند، بلکه اغتشاش فکری و تحلیلی و اطلاعرسانی را نیز ایجاد خواهد کرد و طولی نخواهد کشید که موارد مشابه آن علیه دیگران گفته و پذیرفته خواهد شد. این نحوه افشاگریها اذهان جامعه را مشوش و نگران میکند و پس از مدتی گردش اطلاعاتِ درست و معتبر، مخدوش شده و دوغ و دوشابِ خبری قاطی میشود. این نحوه افشاگری را شاید بتوان از افراد غیرمسوول و کسانی که دستشان به اطلاعات نمیرسد پذیرفت، ولی مقامات دولتی حق ندارند اینگونه افشاگری کنند. آنان باید شیوه دیگری را پیش گیرند، زیرا به اسناد و مدارک و افراد دسترسی کامل دارند، و میتوانند و باید افشاگریهایشان به صورت مستند و در قالب شکایت و درخواست از دادستان و دستگاه قضایی برای پیگیری مقصرین یا خلافکاران باشد. اگر مقامات دولتی به وقوع خلاف و سوءاستفادهای اطمینان دارند، نباید از مردم هم انتظار داشته باشند که به دلیل اطمینان آنان، مردم هم ادعایشان را بپذیرند. چنین شیوهای نادرست است. مقامات دولتی باید ادعاهای خود را مستند و مستدل و مکتوب ارایه
کنند. مهمتر از اصل مبارزه با فساد ، شیوههای مبارزه با آن است. اگر امروز حرف و سخن شما را میپذیرند، فردا هم بیهیچ دلیلی ، حرف و سخن دیگران را علیه شما خواهند پذیرفت؛ فردایی که دسترسی شما به رسانهها ساده و راحت نیست، همچنان که دیروز هم ادعاهای مشابه را از احمدینژاد میپذیرفتند و همه شما ناراحت از پذیرش آن ادعاهای موهوم و غیرمستند بودید. دولت در هر بخش خود کارشناسان فراوان و در این مورد خاص حتی افراد باانگیره دارد، ضمن آنکه اسناد کافی نیز در اختیار دولت هست. اگر هم اسناد از میان رفته باشد، باز هم قابل بررسی است.
از این رو وزارت نفت اگر میخواهد فساد نفتی را ریشهکن کند، بهتر است به جای عنوان اینکه یک دکل نفتی گم شده، شرح کل ماجرا را با ریز جزییات و به پیوست کپی اسناد و مدارک طی یک گزارش رسمی به اطلاع عموم مردم برساند و نسخهای از آن را از طریق اداری برای پیگیری قضایی به مراجع ذیصلاح ارسال کند. وظیفه دولت افشاگری نیست. این وظیفه رسانههاست. وظیفه دولت تهیه گزارشهای مستند و کارشناسانه و پیگیری حقوقی ماجراست. رسانهها هم حتی اگر بتوانند باید گزارشهای خود را مستند و مستدل کنند و فقط وقتی باید به اقدامات افشاگرانه متوسل شوند که راهی برای تهیه و تکمیل گزارشهای تحقیقی نداشته باشند.
مشکل اصلی دولتِ پیشین این نبود که فساد در آن زیاد شد و به حد خطرناک و غیرقابل باور رسید، مشکل اصلی آن دولت استفاده از شیوههای نادرست در انجام امور بود. آن دولت را میتوان به معنای دقیق کلمه دولت شفاهی دانست. به طوری که حتی مانع از تهیه و انتشار گزارشهای اقتصادی سالانه سازمان برنامه و گزارشهای نظارتی بر انجام برنامههای پنج ساله کشور شد. همچنین تا حد امکان مانع از انتشار گزارشهای آماری درباره تولید و اقتصاد کشور از سوی بانک مرکزی شدند و آن را به تاخیر انداختند، رییس دولت همه مسائل حساس را شفاهی بیان میکرد. طرحهای مهم مثل مسکن مهر و هدفمندی یارانهها فاقد گزارشهای سیاستگذارانه و دقیق و معتبر متناسب با اندازه طرح هستند. همیشه هم لیست مفسدینی که هیچگاه افشا نشدند در جیب رییس دولت بود، و در نهایت با بازداشت همکاران آن دولت وجود این لیست در جیب رییس دولت تعبیر به چیزی دیگر و مایه طنز شد. در هر حال امیدواریم که دولت موجود تمام کوشش خود را معطوف به این مساله کند که شیوههای نادرست دولت پیشین در این دولت متروک شود.