جماران | آخرین اخبار ایران و جهان، سیاست، اقتصاد و اندیشه

نظرخواهی از تعدادی نمایندگان ادوار مختلف در مورد جایگاه کارنامه این قوه؛

اندر مواهب و مصایب پارلمان

کد خبر: ۶۶۵۱۵
اندر مواهب و مصایب پارلمان

انتخابات مجلس هر دوره در حالی برگزار می شود که دولت وقت دوسالی از عمر خود را گذرانده است. ایران تاکنون ٩ دوره مجلس و ١١ دولت را انتخاب کرده و هر بار متناسب با روابط مجلسی ها با دولت شاهد مناسبات متفاوتی میان این دو قوه بوده است. معمولاهر دولتی در ابتدای کار خود چندان حمایتی از سوی مجلس نمی بیند اما این رابطه با انتخابات دور بعد پارلمان به نوعی بهبود می یابد. از طرفی انتخابات ریاست جمهوری با وسعت ملی خود تفاوت های زیادی با انتخابات مجلس دارد و همین مساله تا حدودی بر رابطه میان دولت و پارلمان اثر می گذارد. نمایندگان مجلس از کوچک ترین و دورافتاده ترین مناطق تا کلانشهری مثل تهران با تفکیک حوزه های انتخابیه انتخاب می شوند در حالی که هر کدام از روسای جمهور حمایت بدنه اجتماعی گسترده یی در کل کشور را همراه خود دارند. دو قوه پرسر و صدای کشور با تفاوت هایی آشکار انتخاب می شوند در حالی که هر دو وظیفه صیانت از منافع خرد و کلان ملت را بر عهده دارند. نمی توان به راحتی از رقابت و تنش میان این دو قوه گذشت آن هم درحالی که هر یک داعیه ملی و مردمی بودن دارند. مطالبات ملی و کلان در شعارهای انتخاباتی و همچنین خواسته های عمومی و یکپارچه مردم در انتخابات ریاست جمهوری مشهود است اما این وجه در انتخابات مجلس با توجه به منطقه یی بودن چندان بارز نیست اما چرا مجلسی که بناست ملی باشد عموما طبق خواسته های خرد و منطقه یی مردم چیده می شود و شروع به کار می کند؟ عمر دوساله هر دولت و عملکرد این قوه چه تاثیری بر انتخابات پارلمان ایران می گذارد؟ این دو پرسش را با چند تن از نمایندگان اسبق مجلس در میان گذاشتیم. برآیند نظر کرسی نشینان قدیمی به سمت تایید غلبه مطالبات منطقه یی بر مطالبات ملی در انتخابات مجالس مختلف رفته و البته که این ویژگی را تا حد زیادی مضر دانسته است اما تحلیل آسیب شناسانه این ١٠ نفر زیرساخت های مردم سالاری در ایران را نشانه رفته و ضعف تحزب در کشور را علت اصلی مشکل انتخاب مردم برای پارلمان شان عنوان کرده است. بیشتر مهمان های سیاستنامه امروز انتخابات مجلس را متاثر از انتخابات ریاست جمهوری و به ویژه رابطه میان دولت تازه وارد و مجلس وقت بیان کرده اند، هرچند برخی این تاثیر را طبیعی و نه لزوما منفی و برخی دیگر ویژگی نامطلوب مجلس در ایران دانسته اند. مشروح نظرات نمایندگان پیشین مردم را با هم می خوانیم.

اگر مجلس با دولت مقابله کند مردم نمایندگان شان را عوض می کنند/هاشم صباغیان
بررسی نقش مطالبه های ملی در انتخابات مجلس ابعاد مختلفی دارد. هر مجلس در ایران ترکیب خاص خود را داشته و با دوره های دیگر متفاوت بوده است. اگر بخواهیم یک تقسیم بندی کلی در نمایندگان مجلس داشته باشیم می توانیم آنها را به سه طیف کلی تقسیم کنیم. یک طیف شامل چهره های سیاسی و شناخته شده یی است که از کارنامه آنها وابستگی شان به جریانات سیاسی مشخص است. طیف دیگر نمایندگان وابسته به دستگاه های حکومتی مثل نهادهای نظامی و ادارات دولتی و احزاب وابسته به آنها هستند. اما اکثریت مجلس را طیف سوم یعنی مردم و افراد خوشنام در شهرستان ها حوزه های انتخابیه تشکیل می دهند. با این حال همه این افراد وقتی وارد مجلس می شوند هویتی جدید می گیرند و تغییر می یابند. برخی از آنها جذب قدرت و برخی هم جذب منافع ملی و سیاسی می شوند. اصولانمایندگان واقعی با قسمی که در ابتدای کار خود یاد می کنند موظف به صیانت از قانون و دفاع از حقوق مردم می شوند اما در عمل این گونه نمی بینیم. اکثر نمایندگان با دغدغه های منطقه یی وارد مجلس می شوند اما در ادامه اظهارنظرات و تفکرات شان تغییر می یابد و جناحی می شود. به هر صورت رای مردم در انتخابات مجلس وجه ملی کمتری نسبت به انتخابات ریاست جمهوری دارد و با وجود پیچیدگی های بسیار می توان گفت منافع ملی در انتخابات مجلس کمرنگ تر است. همین مساله عملکرد نمایندگان را هم تحت تاثیر قرار می دهد و آنها را از منافع ملی دور می کند. انتخابات ریاست جمهوری بر انتخابات مجلس تاثیر می گذارد اما این تاثیر در جهت کارکردهای هیچ یک از دو قوه نیست. فاصله زمانی بسیار زیاد میان دو انتخابات مجلس و ریاست جمهوری اجازه تحلیل و مقایسه این دو را نمی دهد. جامعه رای دهنده به رییس جمهور همان جامعه یی نیست که نمایندگان را برمی گزیند در صورتی که عملکرد این دو قوه بسیار نزدیک است و باید یک جامعه هر دو را برگزیند. بنابراین مطالبات جامعه از انتخابات ریاست جمهوری تا مجلس تغییر می کند و نمی توان مقایسه دقیقی میان این دو انجام داد.

انتخابات مجلس یکپارچگی ملی ندارد/عبدالمجید معادیخواه
مولفه های بسیاری در انتخابات مجلس دست به دست هم می دهند و فقط یکی از این مولفه ها مطالبه مردم است. در انتخابات ریاست جمهوری شعارهای کاندیدها و همچنین اتفاقات سیاسی در انتخاب مردم موثر است. مثلادر انتخابات سال گذشته رد صلاحیت هاشمی تاثیر زیادی بر پیروزی روحانی داشت. فضای انتخابات ریاست جمهوری ویژه است و بازسازی آن در انتخابات مجلس بسیار سخت است. شعارها و وعده های کاندیداهای مجلس اثر خود را بر انتخابات می گذارد اما در واقع برای تحلیل عوامل موثر در انتخابات مجلس و همچنین بررسی نقش مطالبات مردم در آن نیاز به بررسی یک یک حوزه های انتخابیه دارد. به هرحال اینکه چه چیزی هر مجلس را شکل می دهد برآیند چند عامل و بسیار پیچیده است. تصمیم گیری در انتخابات ریاست جمهوری مجموعا آسان تر است اما انتخابات مجلس یکپارچگی ریاست جمهوری را ندارد و هرکدام از حوزه های انتخابیه مقتضیات خود را دارا است. اما به طور کلی در انتخابات مجلس گرایش های عمومی و مطالبات ملی کمرنگ تر می شود. معمولاانتخابات ریاست جمهوری بر انتخابات مجلس مقدم می شود و دولت وقت یکی از مولفه های موثر در چینش مجلس است. جنگ های قدرت میان جناح های مختلف بسیار در انتخابات مجلس موثر است و به طور کلی اگر شرایط منطقه یی مردم را خطرگریز کند از تاثیر عنصر سیاست کلان و مطالبات عمومی در مجلس کاسته خواهد شد.

انتخابات مجلس متاثر از ریاست جمهوری نیست/سیدرضا اکرمی
انتخابات مجلس را نمی توان با هیچ انتخابات دیگری از جمله ریاست جمهوری، خبرگان یا شوراها مقایسه کرد. انتخابات مجلس ویژگی های خود را داراست و باید به طور مستقل و ویژه به آن پرداخت. عموما داوطلبان تازه برای ورود به مجلس و همین طور نمایندگان دوره قبلی برای پیروزی در انتخابات بر سر توجه به مسائل منطقه یی رقابت می کنند. فصاحت و بلاغت نماینده امتیاز او محسوب می شود و اگر چهره سیاسی، دانشگاهی، مذهبی و سیاسی سرشناسی باشد هم امکان بیشتری برای پیروزی دارد. کارنامه او در مسائل منطقه یی شرط مهمی برای پیروزی است و اگر کارنامه قابل قبولی داشته باشد از کاندیداهای تازه وارد جلوتر است. به طور کلی فضای انتخابات مجلس در شهرستان های کوچک با کلانشهرها به ویژه تهران متفاوت است. اگر حوزه یی تنها یک نماینده داشته باشد مردم حساسیت زیادی نسبت به کاندیداها نشان می دهند و با بالاتر رفتن تعداد نمایندگان هر حوزه این حساسیت پخش می شود تا جایی که در شهری مثل تهران می بینیم توجه مردم معطوف به لیست های انتخابی و نه افراد است. در کلانشهرها لیست های انتخاباتی به حدی اهمیت دارند که شاهد هستیم افراد خارج از لیست های انتخاباتی بخت کمتری برای ورود به مجلس دارند. در نهایت هم مقبولیت فرد در میان اقشار خاص حوزه انتخابیه مثل نخبگان سیاسی، مذهبی و دانشگاهی نیز امتیاز خود را داراست. انتخابات مجلس به حدی پیچیده و متاثر از عوامل مختلف است که نمی توانیم نسخه یی ثابت برای همه حوزه های انتخابیه صادر کنیم. عوامل متعددی در سطوح منطقه یی تا ملی در پیروزی کاندیداها موثر هستند و از این نظر انتخابات مجلس شورای اسلامی تفاوت گسترده یی با انتخابات ریاست جمهوری دارد. در انتخابات ریاست جمهوری یک نفر پیروز می شود و داوطلبان هم اندک هستند. مطالبات مردم از کاندیداهای ریاست جمهوری کلان و مسائلی مانند سیاست خارجی یا فرهنگی هستند اما در انتخابات مجلس پارامترها تا حد منطقه کوچک می شوند و اثر پارامترهای کلان چندان پررنگ نیست. تا زمانی که ما با انفعال احزاب و فقدان برنامه آنها مواجهیم باید در همه انتخابات های کشور منتظر اتفاق باشیم. در سال ٧٦ پیروزی خاتمی و در سال ٨٤ پیروزی احمدی نژاد و حتی پیروزی روحانی در سال گذشته هیچ کدام پیش بینی نشده بودند. فقدان تحزب در ایران منجر به اتفاقی شدن نتایج انتخابات ریاست جمهوری شده است. به همین خاطر باور من این است که انتخابات ریاست جمهوری و جهت گیری های دولت تاثیری بر انتخابات مجلس و چینش نمایندگان نمی گذارد.
مجلس تبلور اراده مردم است/الیاس حضرتی
انتخابات مجلس و ریاست جمهوری با فاصله یی دوساله انجام می شود و تجربه سال های گذشته نشان داده که مردم وقتی یک جهت گیری را در انتخابات ریاست جمهوری اعمال می کنند در انتخابات مجلس نیز اکثریت نمایندگان را هماهنگ با همان سلیقه انتخاب می کنند. وقتی هاشمی رفسنجانی بر سر کار آمد مجلس دوم نیز با شعار حمایت از هاشمی و اطاعت از رهبری شکل گرفت. مجلس ششم پس از دو سال فعالیت اصلاحات با شعار حمایت از خاتمی شکل گرفت. شعار مجلس هشتم هم حمایت از احمدی نژاد بود. با این فرمول مجلس دهم هم با اکثریت قابل قبولی شعار اطلاح طلبانه و اعتدال گرایانه خواهد داشت. البته مثال نقض این فرمول ریاست جمهوری بنی صدر و مجلس اول است. مجلس اول با اکثریتی مخالف بنی صدر تشکیل شد و درگیری دولت و مجلس به بررسی عدم کفایت رییس جمهور انجامید. انتخابات مجلس توسط مردم شکل می گیرد و مردمی ترین انتخابات دنیا که بدون شائبه دخالت تایید می شود انتخابات مجلس شورای اسلامی در ایران است. به هرحال سلیقه هایی اعمال می شود و بی حرف و حدیث هم نیست اما عمده برگزاری آن به دست مردم است. جامعه با هر سلیقه و ذایقه یی که در زمان برگزاری دارد انتخاب می کند و این انتخاب هماهنگ با دولت وقت است. انتخابات مجلس تبلور اراده مردم است و در واقع نمودی ریزتر، بخشی تر و قومی تر از انتخابات ملی ریاست جمهوری است. ریاست جمهور میان چند کاندیدا انتخاب می شود اما نمایندگان در همه حوزه های انتخابیه و با توجه به علایق قومی، قبیله یی و زبانی انتخاب می شوند. به نظر من انتخابات مجلس در مقایسه با ریاست جمهوری نسبتی قوی تر با با اراده ملت دارد. به همین خاطر نمایندگان چهارسال پاسخگوی مطالبات کلان و به ویژه مطالبات بخشی و قومی هستند. معمولاهر دولتی هشت سال قدرت را در دست دارد و در این زمان دو سال از مجلس قبل و دو سال از مجلس بعد و یک مجلس را به طور کامل می بیند. تشکیل مجلس اول تاثیری از دولت نگرفته است، مجلس دوم در صورت موفقیت دولت وقت همسو با دولت خواهد بود. به طور کلی دولت و مجلس تاثیری متقابل بر یکدیگر دارند، نظارت مجلس بر دولت هم بر ذایقه مردم موثر است.
نماینده دوره های سوم تا ششم***

مسائل حاشیه یی از وجهه ملی مجلس کاسته است/سید طه هاشمی
اگر با نگاهی واقع بینانه به موضوع انتخابات در ایران نگاه کنیم به مشکلی ساختاری و جدی برخواهیم خورد. در همه نظام هایی که مراجعه به آرای عمومی حاکمیت را شکل می دهد انتخابات ساز و کار خود را داراست و لوازمی خاص را می طلبد. ما نیز مجبور به پذیرش لوازم هر پدیده برای استفاده از آن هستیم. حاکمیت در ایران با عقلانیت، جمهوریت و اسلامیت شکل گرفته است اما نهادهای مدنی که ساختار جمهوریت را می سازند جایگاه حقیقی خود را پیدا نکرده اند. یکی از مهم ترین ابزارهای انتخابات و شکل گیری نهادهای حاکمیت احزاب فراگیر هستند. این احزاب باید بتوانند در سراسر کشور افکار عمومی را متوجه خود کنند و عضو بپذیرند. این احزاب هستند که در نظام های دموکراتیک در انتخابات و هم اداره امور و ریاست جمهوری نقش دارند. اما در ایران شاهد هستیم که نتایج انتخابات در ناباورانه ترین حالت رقم می خورد. این مساله معلول یک عیب ساختاری است. رییس جمهوری در عمده کشورها برآیند فعالیت های یک حزب است که برنامه های مورد نیاز کشور را برآورد کرده و فرد مورد نظر خود را به مردم معرفی کرده است. مردم هم پای صندوق های رای با توجه به برنامه ها و وعده های حزب و همچنین کارنامه فعالیت آن، کاندیدای مورد نظر خود را انتخاب می کنند. اما در ایران افراد و نه احزاب میدان دار انتخابات هستند. این مساله در انتخابات مجلس هم به چشم می خورد و چینش این نهاد را تحت تاثیر قرار می دهد. بزرگ ترین مشکل نمایندگان مجلس در کشور ما این است که از وظایف اصلی خود در زمان انتخابات فاصله می گیرند و شعارهایی خارج از وظیفه و اختیارات مجلس اتخاذ می کنند. کاندیداها بیشتر نیازهای منطقه یی و بخشی را مطرح می کنند و مردم هم ناچار به گزینه های نمایندگی رای می دهند. معمولاافرادی در انتخابات مجلس پیروز می شوند که سخنوران بهتری هستند و شیوه های تبلیغاتی انتخابات را بهتر می دانند. مردم به ویژه در مناطق محروم درگیر تبلیغات می شوند و در این میان برنامه های کلان کشور مغفول باقی می ماند. نماینده باید بداند که منافع کشور را در اولویت قرار دهد اما در واقعیت اینچنین نیست. زمانی که کشور با وضعیت مطلوب فاصله دارد باید افراد شایسته تر وارد مجلس شوند اما مسائل حاشیه یی در اولویت قرار می گیرند و عملااز کیفیت کار مجلس کاسته می شود. رابطه دولت جدید با مجلس همزمانش تاثیر زیادی بر انتخاب مردم در دور مجلس می گذارد. زمانی که جامعه شاهد درگیری دولت و مجلس باشد برای پیشبرد اهدافش مجلسی را روی کار می آورد که همسو با دولت عمل کند. اما در یک نظام دموکراتیک نباید چنین باشد و نبایست مجلس یک کشور تحت تاثیر رابطه مجلس قبل با دولت شکل بگیرد.

تاثیر انتخابات ریاست جمهوری بر انتخابات مجلس طبیعی است/ احمد پورنجاتی
برگزاری انتخابات ریاست جمهوری ملی و انتخابت مجلس منطقه یی است. توجه شهروندان هر منطقه در انتخابات مجلس، به جز مراکز استان ها و کلانشهرها بیشتر معطوف به مشکلات محلی است. پس به نظر می رسد چینش نمایندگان معلول گرایش آرای مردم در هر دوره به سمت مسائل منطقه یی است که فارغ از جنبه های سیاسی و عمومی کشور است. علاوه بر آن انتخاب مردم برای مجلس به برداشت آنها از عملکرد منطقه یی نمایندگان شان در دروه قبل و همچینین مدیریت سیاسی کشور و انتظارات آنها از آینده نیز برمی گردد. این امر عادی و طبیعی است و اگر اولویت های امروز مردم را با چند سال گذشته مقایسه کنیم متوجه تفاوت های به وجود آمده در این زمینه خواهیم شد. عملکرد پر حرف و حدیث مدیریت ملی در چند سال گذشته دامنگیر همه لایه های اجتماعی از طبقات برخوردار تا ضعیف شده و همین مساله انتظار مردم را از مجلس برساخته است. در مجالس اخیر نوعی همگرایی افراطی نسبت به دولت وقت داشته و دولت حاضر هم واگرایی شدیدی با مجلس حس می کند. وانهادن دولت و نظارت کم بر دولت گذشته در مجالس اخیر و رویارویی افراطی با دولت فعلی مردم را به سمت انتخاب مجلسی همسو با دولت سوق خواهد داد. همواره نقطه تحولات سیاسی جامعه انتخابات ملی یعنی ریاست جمهوری بوده است. پس از دوم خرداد مجلس ششم با رویکردی اصلاح طلبانه شکل گرفت و مجلس هشتم نیز همسو با احمدی نژاد شد. این قاعده طبیعی است که انتخابات مجلس از انتخابات ریاست جمهوری و جهت گیری پیروز این رقابت تاثیر بپذیرد. واقعیت این است که رییس جمهور منتخب همه مردم و نماینده مردم در نظام است و نقشی محوری در این میان دارد. نتیجه انتخابات مجلس معمولاهمسو با دولت و هدف های کلان آن است و اصولااگر اتفاق خاصی نیافتد مردم مجلسی همسو با دولت منتخب شان راهی بهارستان می کنند.

انفعال احزاب نمایندگان را از وظایف اصلی دور کرده است/شهربانو امانی
مجلس نهادی ملی است و یکی از مهم ترین قوای حکومتی در ایران است. نظام سه ستون اساسی دارد و قوه مقننه یکی از قدرتمندترین آنهاست. قدرت مجلس آنقدر زیاد است که می تواند از رییس جمهور سوال و در صورت لزوم او را استیضاح کند اما دولت چنین قدرتی در مقابل نمایندگان ندارد. اما زیرساخت های تشکیل یک نهاد ملی از مشروطه تا حال در ایران نهادینه نشده است. احزاب به عنوان یکی از این زیرساخت ها در واقع تسهیل گر فرآیندهای انتخاباتی و بخش مغفول مانده این فرآیندها هستند. انفعال احزاب مجلس را از کارکرد اصلی خود دور کرده و انتخابات این نهاد را نیز تحت تاثیر قرار داده است. وظیفه اصلی مجلس قانونگذاری و نظارت بر اجرای درست قانون است و وظیفه اجرایی ندارد. اما نمایندگان عموما درگیر پروژه های اجرایی حوزه های انتخابیه شان می شوند. در نتیجه کارنامه اکثر نمایندگان به جای نظارت بر قانون و قانونگذاری شامل بحث های اجرایی و پیگیری پروژه های حوزه های انتخابیه است. مجلس عهده دار نظارت بر تخصیص بودجه و عملکرد دولت است و نظارت بر پروژه های اجرایی در واقع وظیفه شوراهای شهر و روستاست. اما این حلقه مفقوده، یعنی شوراهای اسلامی کجا هستند که قوه تقنینی نمی تواند به نقش نظارتی خود به طور کامل عمل کند؟ ضعف عملکرد نظارتی مجلس منجر به گستردگی فساد اقتصادی در کشور و مشکلات ساختاری در نظام شده است. همین مساله باعث شده نمایندگان به جای نظارت به واسطه بازوی اجرایی شان یعنی دیوان محاسبات، رو به افشاگری های گسترده بیاورند. ضعف کار حزبی شعارهای تبلیغاتی کاندیداها را به سمت وعده هایی خارج از اختیارات نمایندگان مجلس برده است. وعده های خارج از اختیار توقع مردم را هم بالابرده و از طرفی نگاه منطقه یی را هم تقویت کرده است. توزیع قطره چکانی منابع مالی کشور هزاران طرح نیمه تمام بدون برنامه و نظر کارشناسی کشور را مثل آفتی بزرگ فرا گرفته است. اصل کار در دموکراسی های پویا احزاب هستند که حمایت نمی شوند. بنابراین نمایندگان پایگاه حزبی ندارند و در صورتی که یکی از ویژگی های مهم نمایندگی سیاسی بودن است اظهار می کنند که نسبتی با سیاست ندارند. نمایندگان مجلس میان کار سیاسی و سیاست زدگی تفکیکی قایل نمی شوند و از مطالبات کلان و سیاسی کشور می گریزند. برخی از نمایندگان درگیر سطحی نگری و فردی نگری شده اند و این معضل ضعف فعالیت احزاب در کشور است. اصلاح قانون انتخابات در هر دوره از مجلس مطرح شده تا به نوعی ترمیم کننده فقدان کار حزبی در کشور باشد اما راه به جایی نبرده است. استانی شدن انتخابات مجلس می تواند یک گام رو به جلو برای استقرار دموکراسی در کشور باشد و از طرفی عنصر مطالبات ملی را در انتخابات مجلس پررنگ تر کند. استانی شدن انتخابات از اصطکاک و رقابت میان نمایندگان هم خواهد کاست و روابط آنها را ترمیم خواهد کرد. ممکن است زمانی حاکمیت مانند گذشته به سمت دو مجلسی بودن نظام برود و به این نتیجه برسد که استقرار یک ساختار جدید نمایندگان را از درگیری های منطقه یی و محلی جدا می کند. در این صورت به سالم سازی مجلس و توانمندسازی آن امیدوار بود. انفعال احزاب در انتخابات ریاست جمهوری هم موثر است اما در مقایسه با مجلس وجهه سیاسی آن را نخواهد کاست. انتخابات مجلس معمولامتاثر از دولت نیست اما اگر مجلس با دولت مقابله کند مردم هم نمایندگان را در دور بعد تغییر خواهند داد. تجربه نشان داده دو سوم نمایندگان هر دور در دور بعد رای نخواهند آورد و یکی از علت های این تغییر گسترده رابطه مجالس مختلف با دولت هاست. در حال حاضر جایگاه مجلس آنقدر از ملی بودن فاصله گرفته که معاونتی برای نظارت بر نمایندگان در مجلس ایجاد شده است. این درحالی که است که وظیفه اصلی نمایندگان نظارت بر اجرای قانون و در واقع امانتداری قانون است.

مطالبات مردم از انتخابات مجلس همان مطالبات خرداد ٩٢ است/محمد غریبانی
انتخاب روحانی در سال ٩٢ نشان داد که مطالبات مردم در چه راستا بوده و طبیعتا در انتخابات مجلس آینده نیز مردم همین مطالبات را دنبال خواهند کرد. به طور کلی مجلس باید پویا باشد و ملی دولت را در ایفای نقشش همراهی کند. در گذشته دولت دخالتی در انتخابات مجلس نداشت و اجازه می داد شکل گیری مجلس روند طبیعی خود را طی کند. دولت فعلی قصدی برای دخالت در انتخابات ندارد اما به کمک مردم برای شکل گیری مجلسی منطقی نیاز دارد. انتخابات مجلس منطقه یی است و بسیاری از کاندیداها وجهه سیاسی ندارند اما باید توجه داشت که گروه های سیاسی در حال ورود به این میدان هستند و همه کاندیداها باید علاوه بر مسائل منطقه منافع ملی را هم در نظر بگیرند. این درست است که نماینده یی به فکر مشکلات حوزه انتخابیه خود باشد اما هر نماینده، وکیل کل مردم ایران است و باید بداند که فقط نماینده حوزه انتخابیه اش نیست. دیدگاه نماینده مجلس باید ملی باشد و این وظیفه گروه های سیاسی است که برای ملی شدن رقابت میان کاندیداها و همین طور عملکرد نمایندگان در مجلس تلاش کنند و برای پررنگ تر شدن وجهه ملی مجلس شورای اسلامی برنامه داشته باشند.

اساس دموکراسی احترام به رای مردم است /فاطمه راکعی
کشور ما چندصدایی است و قومیت ها، فرقه ها و ادیان مختلفی را در بر گرفته است. انتخابات ریاست جمهوری در کشور حرکتی سیاسی است و در جهت اداره امور کشور متد سیاسی کاندیداها حرف اول را برای پیروزی آنها می زند. انتخابات مجلس سازو کار خود را داراست و پیروزی کاندیداها به عوامل بسیاری بستگی دارد. اما در انتخابات مجلس، قومیت ها و مذاهب مختلف به کسانی از میان خود رای می دهند که گرایش خاص و شعارهای حامی مطالبات مردم داشته باشند. در ایران دو جناح عمده اصولگرا و اصلاح طلب در راس جریانات سیاسی هستند و هر یک از این جریانات در بین افراد خود کسانی را برای کاندیداتوری مجلس انتخاب می کنند و در حوزه های انتخابیه بزرگ تر مردم نمایندگان خود را بسته به اینکه به کدام جریان سیاسی نزدیک ترند برمی گزینند. در برخی مناطق هم ممکن است کاندیداهای مستقل رای بیشتری از کاندیداهای وابسته به جریانات سیاسی کسب کنند. البته مشخصا قبول ندارم که کسی خود را مستقل معرفی و ادعا کند که به هیچ جریانی وابسته نیست. اما چنین افرادی به خاطر عدم حمایت از سوی احزاب بزرگ مستقل محسوب می شوند و از امکان کمتری برای راهیابی به مجلس برخوردارند. در شهرستان های کوچک اکثرا رای کاندیداها بسته به گرایش های قومی و قبیله یی و همچنین اقلیتی است. بنابراین اگر در انتخابات تخلفی صورت نگیرد و سالم برگزار شود افراد مستقل و همچنین کاندیداهای در اقلیت هم به مجلس راه می یابند. اساس دموکراسی و پارلمانتاریسم همین است و در واقع احترام به مردم اصل دموکراسی است. حتی اگر نماینده یی فارغ از مسائل سیاسی از قوم یا قبیله یی رای بیاورد حق دارد که وکیل آنها در مجلس باشد. این حق مردم و آن شخص نماینده مردم است. با این حال وظیفه اصلی نمایندگان صیانت از منافع ملی است. اما در مناطق محروم و کوچک تر مردم حق دارند مسائل رفاهی را اصل قرار دهند و از نماینده شان بخواهند در درجه اول از این حقوق دفاع کند. معمولابیشتر وقت نمایندگان حوزه های کوچک تر صرف مسائل منطقه یی می شود اما نمایندگان کلانشهرهایی مثل تهران بیشتر درگیر مسائل ملی هستند. این تفاوت عملکردی مساله بدی نیست و طبیعت شرایط کشور آن را به وجود آورده است. اما با وجود تفاوت های بسیار میان انتخابات ریاست جمهوری و مجلس، معمولاجریانی که رییس جمهوری را روی کار می آورد مجلس را هم در دست می گیرد. تفکر سیاسی که روحانی را سر کار آورد آمیزه یی از اصولگرایی و اصلاح طلبی است و بن بست سیاسی و اقتصادی سال های اخیر مردم را به سمت این گرایش سوق داده است. مطابق معمول گذشته به نظر می رسد این بار هم مردم گرایشی همسو با دولت وقت را در مجلس سر کار آورند.

منبع: اعتماد

انتهای پیام

دیدگاه شما