بمب خبریای که وزیر بهداشت هفته پیش با اعلام سرطانزا بودن استفاده از روغن پالم در لبنیات منتشر کرده بود پس از فراز و فرودهای بسیاری که طی این هفته منتشر شد ظاهرا قرار است با اعلام رسمی رضا باکری، دبیر انجمن صنایع لبنی مبنی بر «حذف استفاده از چربیهای گیاهی در کلیه محصولات لبنی» روزهای پایانی خود را پشت سر بگذارد.
بنا به گفته وی، در جلسه مدیران صنعت لبنی با معاون غذا و داروی وزیر بهداشت مقرر شد برای بهبود کیفیت محصولات لبنی، رفع نگرانیهای مردم و جلوگیری از هرگونه سوءاستفاده، مصرف انواع چربیهای گیاهی از کلیه محصولات لبنی به صورت قانونی منع شود. برای اجرایی شدن این امر نیز به زودی و با همکاری صنایع لبنی، پروانه ساخت محصولاتی که استفاده از چربی گیاهی در آنها مجاز اعلام شده بود توسط معاونت غذا و داروی وزارت بهداشت اصلاح میشود. وی در خصوص بروز تخلف در استفاده غیرمجاز از روغن پالم در محصولات لبنی نیز که این روزها در رسانهها بازتاب گستردهیی پیدا کرده بود، گفت: «اختلاف نظر میان کارشناسان صنایع لبنی و وزارت بهداشت در خصوص نحوه آزمایشات زیاد بود و به همین منظور مقرر شد وزارت بهداشت با انجام آزمایشات تکمیلی و با اصلاح برخی شیوهها نتایج آزمایشات را اعلام کند. در صورت مشاهده هرگونه تخلف قطعی و مستدل در کارخانجات صنایع لبنی، انجمن با قاطعیت با متخلفان برخورد خواهد کرد و آنان به قوه قضاییه معرفی خواهند شد. هیچ نگرانیای بابت کیفیت محصولات لبنی وجود ندارد و مردم میتوانند با خیال راحت لبنیات مصرف کنند.»در حالی که انجمن صنایع لبنی با انتشار این اطلاعیه سعی در بازگشت آرامش به بازار محصولات لبنی و البته خانوادهها دارد، اما برخی اظهارات دیگر حکایت از استفاده قانونی روغن پالم دارد به گونهیی که فریبرز مدد نوعی یکی از اعضای انجمن صنایع روغنی درخصوص تاریخچه استفاده از این روغن در صنایع روغنی گفت که این کار به سال 61 باز میگردد که برای جبران حجم زیاد واردات سویا و ذرت از آرژانتین، برزیل و امریکا که احتمال تحریمهای غربی را داشت به سمت استفاده از روغن گیاهی پالم حرکت کردیم و این امری بود که در تمام دنیا مرسوم است. استفاده از این روغنها در صنایع روغنی به دلیل ترانس پایین موجب میشد تا استفاده از روغنهای نیمهجامد که هدف دولت برای ترغیب خانوادهها به استفاده کمتر از روغن جامد بود محقق شود.»
به گفته وی این امر در صنایع روغنی کاملا منطقی بود و همچنان در حال انجام است اما اینکه در صنایع لبنی نیز از این روغن گیاهی استفاده شود در حیطه وظایف و اظهارنظر ما نیست، اما این یک اصل قانونی است که در هیچ یک از تولیدات صنایع غذایی هیچ مادهیی بدون نظر وزارت بهداشت و تایید آنها حذف یا اضافه نمیشود.
در عین حال محمد قبله، دبیر انجمن صنایع روغن نباتی نیز با دفاع از انجمن خود و صنایع روغنی در نشستی خبری که ظاهرا بیشتر دفاع رو به جلو از صنایع روغنی محسوب میشد در مورد استفاده از روغن پالم در صنایع روغنی گفت: «چرا یک مدیر دولتی که ابزار برخورد قانونی با متخلفان را دارد به جای برخورد با متخلف نقش انتشاردهنده تخلف را بازی میکند و موجب میشود اخبار متفاوتی منتشر شود؟ وقتی مدیری با تخلف در یک واحد تولیدی روبهرو میشود، بهتر است به جای رسانهیی کردن آن مساله و ایجاد نگرانی بین مردم، به برخورد با واحد متخلف بپردازد. ناظران وزارت بهداشت و سازمان استاندارد در خطوط تولید صنایع حضور دارند و اگر تخلفی در مورد استفاده از روغن پالم در واحدهای صنعتی صورت گرفته است، باید به جای ایجاد نگرانی برای مردم، با متخلف برخورد شود.»
وی در ذکر تاریخچه استفاده از پالم ادامه داد: «از سال 86 که قیمتگذاری محصولات لبنی تا 5/2 درصد چربی مشمول قانون تعزیرات حکومتی و محصولات با میزان چربی بالای 5/2 درصد از نظر قیمتگذاری آزاد اعلام شد، قابل پیشبینی بود که ممکن است برخی واحدهای تولیدی برای اینکه محصولات خود را بدون زیان عرضه کنند، به استفاده از برخی مواد اولیه ارزانتر روی آورند.»
قبله تصریح کرد: «در سال 86 اداره نظارت بر مواد غذایی وزارت بهداشت مجوز استفاده از روغن پالم را در صنعت روغن نباتی صادر کرد که در واقع شکل این روغن جامد است، ولی میزان ترانس پایینتری نسبت به روغنهای جامد قبلی دارد. در عین حال، وزارت صنعت نیز سعی کرد با ابزارهای مختلف مانند کالابرگ، میزان مصرف روغن پالم را در کشور کاهش دهد، بهطوری که میزان مصرف روغن مایع از سهم شش درصدی به 45 درصد رسید و از سال 68 نیز روغن پالم به جای جامد شدن از طریق هیدروژنه شدن، وارد صنعت روغننباتی شد.»
دبیر انجمن روغن نباتی افزود: «در سال 86، 28 درصد ترکیب روغن وارداتی به کشور به روغن پالم اختصاص داشت که این رقم در سال 87 به 57 درصد، سال 88 به 50 درصد، سال 89 به 44 درصد، سال 90 به 46 درصد و سال 91 به 44 درصد رسید و طبق برآورد اولیه، این میزان در سال 92 نیز حدود 45 درصد روغن وارداتی به کشور بوده است که حدود 650 هزار تن برآورد میشود.»
وی با بیان اینکه 30 درصد از ترکیبات روغن سرخکردنی به روغن پالم اختصاص دارد، در پاسخ به این سوال که گفته میشود پس از اجرای قانون هدفمندی یارانهها به کارخانههای صنایع غذایی اجازه داده شد تا برای کاهش قیمت تمام شده تولید از روغن پالم استفاده کنند، گفت: از این موضوع اطلاعی ندارم.
دبیر انجمن روغننباتی در پاسخ به این سوال که گفته میشود 95 درصد روغن پالم وارداتی، در صنعت روغننباتی مورد استفاده قرار میگیرد و بقیه آن در صنایع لبنی مصرف میشود، نیز گفت: «از نظر ما 100 درصد روغن پالم وارداتی، وارد صنعت روغن میشود، زیرا ما تولیدکننده روغن هستیم و اگر قرار باشد روغنی به صنایعی دیگر وارد شود، باید توسط صنعت روغننباتی تولید شود. وی در پاسخ به این سوال که پالم سرطانزاست یا خیر، تاکید کرد: «به جز وزیر بهداشت از هیچ شخصی نشنیدهایم که روغن پالم سرطانزا است.»
بقایی یکی دیگر از اعضای انجمن صنایع روغنی حاضر در نشست در واکنش به اینکه گفته میشود نوع خاصی روغن پالم وارد شده که سرطانزاست با بیان اینکه هیچ روغنی بدون مجوز وزارت بهداشت به کشور وارد نمیشود، گفت: «برای استفاده از روغن پالم استاندارد اجباری تدوین شده است، تمام واردات روغن خام از مخازن جنوب با مجوز وزارت بهداشت صورت میگیرد و اگر مجوز وزارت بهداشت وجود نداشته باشد، هیچ روغن پالمی ترخیص نمیشود. این در حالی است که وزیر بهداشت روغن پالم را سرطانزا میداند.»
به گفته وی، «40 درصد تجارت روغن خام دنیا به روغن پالم اختصاص دارد و در حال حاضر کشور مالزی سالانه 16 میلیون تن روغن پالم تولید میکند که 10 میلیون تن آن صادر و شش میلیون تن نیز در داخل این کشور مصرف میشود. در سال گذشته در شورای تولید و توزیع روغن نباتی، ترکیب واردات روغن با اختصاص 30 درصد به روغن پالم، 50 درصد به روغن سویا و 20 درصد به روغن آفتابگردان مصوب شد تا این ترکیب در سال 93 توسط وزارت صنعت و انجمن روغن رعایت شود.»
منبع: اعتماد