یک/ حرف زدن از غزه به حرف زدن از خدا میماند. با امر ناگفتنی روبهرو هستیم. نمیتوانیم از آنچه میبینیم حرف بزنیم. یا اگر حرف بزنیم، ما را متهم میکنند که عقل سلیم نداریم، که برخوردمان با مسالهیی دشوار واقعگرایانه نبوده است. این مساله چیست؟ فلسطینیها مساله هستند. مثل خیلیهای دیگر در این دنیا، آنها که قدرتمندند به فلسطینیها برچسب «تروریست» زدهاند، بنابراین زور حاکم است و خشونت خارج از حد - یا بیاعتنایی تنبیهی - چه بسا بیتبعیض و یکسان نصیب نظامی و غیرنظامی بشود. مساله، مسالهیی ساده نیست. اگر تظاهر کنیم ساده است، اعتبار کسانی را که اسراییل را ملزم به رعایت استانداردی نامنصفانه میدانند، یا از آن بدتر، حق موجودیت اسراییل را زیر سوال میبرند، به بازی گرفتهایم. و اگر به سیاستهای اسراییل اعتراض کنیم و وحشت خود را از بیرحمی افراطیاش ابراز بداریم، ممکن است متهم شویم که «یهودستیز» هستیم، یا از آن بدتر، «یهودی از خودبیزار» هستیم....
دو/ چگونه از آغاز انتفاضه دوم سخن بگوییم، انتفاضهیی که به عربی یعنی «تکاندن»، مثل وقتی خاک را از دستانتان میتکانید؟ روز 28 سپتامبر، «آریل شارون» به
«حرم الشریف» در بخش قدیمی شهر قدس رفت. در جریان این هتک حرمت حسابشده و تحریک زیرکانه، او اعلام کرد «تپه معبد در دستان ماست»، و با این جمله، اعلامیه رادیویی از ژوئن 1967 را به یادها آورد، همان زمانی که نیروهای اسراییلی آخرین بخشهای باقیمانده از مناطق فلسطینی را که در 1948 فتح نشده بود، اشغال کردند. سیاستگذاری، مثل خیلی چیزهای دیگر در اسراییل، غالبا با نزدیکی انتخابات رقم میخورد. اما همیشه همراه با دور جدیدی از خشونت لجامگسیخته. من که از صحنه آغازین انتفاضه دوم حرف میزنم، نمیخواهم حملات انتحاری برضد اسراییلیها را که تا چند سال بعد از آن ادامه یافت توجیه کنم، بلکه در عوض، میخواهم درباره استفاده از زور و خشونت، و حد و مرز تحقیر تعمدی، پرسشهایی نگرانکننده را پیش کشم...
سه/ وقتی تحرکات اسراییل را مشاهده میکنم، که تلفات آن در حال افزایش است، عدم اطلاعرسانی در جریان آخرین حمله به غزه در سال 2008 را به یاد میآورم. حملات دو روز پس از کریسمس آغاز شد. یک روز پس از آنکه مرز را برای انتقال کمکهای انساندوستانه باز کردند، اسراییل بمباران غزه با هواپیماهای F-16 را آغاز کرد، بهظاهر برای اینکه شلیک موشک به مناطق جنوبی اسراییل را متوقف کند. سیلابهای دود، بارانی از گلوله، مردمی که در ازدحام فلز و بتن میدویدند. زنان و کودکان کشته شدند، بیگناه و گناهکار. حمله در نیمروز شروع شد، درست همان هنگام که دانشجویان دانشکده افسری پلیس در مراسم فارغالتحصیلی بودند، زنان در فروشگاهها مشغول خرید بودند، و کودکان مدرسه را ترک میکردند. وقتی غیرنظامیان بیشتر و بیشتری هدف خشونت ظالمانه قرار گرفتند، «تزیپی لیونی» وزیر امور خارجه وقت اعلام کرد: «هیچگونه بحران انسانی وجود ندارد.» روز 30 دسامبر 2008، در چهارمین روز از حملهیی که «نیروهای دفاعی اسراییل» نام آن را «عملیات سرب گداخته» گذاشته بود، باران میبارید و من از «امریکن کلونی هتل» در قدس شرقی به سمت فرودگاه تلآویو در حرکت بودم. راننده تاکسی ساکن «شیخ جراح» بود، منطقهیی در نزدیکی قدس شرقی که همین چندی پیش از آن، بولدوزرهای اسراییلی چند خانه دیگر آن را تخریب کرده بودند. وقتی از او پرسیدم هوادار حماس است یا فتح، پاسخ داد: «من هوادار زن و بچهام هستم.»...
چهار/ همانطور که با راننده تاکسی حرف میزدم، در وصف زیبایی و شگفتی زندگی فلسطینی در این مناطق، نمونهیی از آنچه «جان برگر» خیلی خوب «موضع یأس شکستناخورده» نامیده است آموختم. همان هنگام که راننده به من گفت: «ماجراها شاید بیرحم باشند، اما واقعی هستند، تاریخ دارند.» اسراییل، شهرکها - معالیه أدومیم، آریل، مودیعین عیلیت، بیتار عیلیت - مناطق اشغالی، هر جایی ماجرایی برای گفتن دارد.
پنج/ امروز، در سال 2014، همچنانکه بمبها غزه را میکوبند اعلامیهها بر سر شهر فرود میآید، و غیرنظامیان را هشدار میدهد که از سر راه کنار روند و به آنها اطمینان میدهد که آنها هدف حمله نیستند. اما جایی برای رفتن نیست. در عکسها، اعلامیههای هشداردهنده مثل برف فرو میریزند. نوشته است: «اطلاعیهیی مهم برای ساکنان نوار غزه.» اعلامیه تقصیر خشونت را به گردن حماس میاندازد و به شهروندان هشدار میدهد که از ساختمانهای متعلق به حماس دور بمانند: اما در آن زندان صحرایی که نامش غزه است، 7/1 میلیون نفر قادر به ورود و خروج نیستند.
شش/ اوباما آنچه در حال وقوع است واکنش مناسب کشوری میداند که حق دفاع از خویش دارد. اما احتمالات دیگری هم برای این کشتار یکسره، برای فراخوانی «به مسطح کردن تمام غزه» آنطور که «گیلاد شارون » پسر «آریل شارون» در شماره 18 نوامبر «جروزالم پست» نوشت، وجود دارد. همانطور که افراد بسیاری خاطرنشان کردهاند، پیش از آنکه اسراییل تصمیم به قتل «احمد جعبری» بگیرد حماس با یک آتشبس غیررسمی موافقت کرده بود. «گرشون بسکین» که برای آزادی «گیلاد شالیت» سرباز اسراییلی اسیر با حماس مذاکره کرده بود، میگوید: «آقای جعبری صبح همان روزی که کشته شد، پیشنویس طرحی برای یک آتشبس تمدیدشده با اسراییل دریافت کرد، که شامل سازوکارهایی برای تصدیق نیات و اطمینان از تمکین به آن بود.» پس، اسراییل تاوان چه چیز را میگرفت؟ چرا یک جامعه از تمامی زیرسازههایشان محروم شود؟ این رفتار، آنطور که «ریچارد فالک» در مصاحبهیی با «امی گودمن» در برنامه «اکنون دموکراسی!» پرسید، چگونه «امنیت ایجاد میکند؟»
هفت/ «پس من حصارهای غزه را به آتش خواهم کشید / آتشی که تمام قلعههایش را بسوزاند» (کتاب عاموس نبی 1:7) هرکدام از حملات اسراییل به غزه، نامی با خود یدک میکشد که حامل پیامی نه تنها برای آنها که محصورند، بلکه برای دیگران در اسراییل و سایر نقاط جهان است. این نامها به ما چه میگویند؟ «عملیات باران تابستانی» در 27 ژوئن 2006. «عملیات ابرهای پاییزی» در یک نوابر 2006. «وقتی ابرها لبریزند، باران بر زمین میریزند.» پیشگوی «کتاب جامعه» چنین میگوید. این نامها که مثل قطعههای هایکو تاحدی غنایی هستند، حاکی از طبیعتی هستند که تباه شده است: بارانی که زمین راتر نمیکند بلکه میسوزاند؛ ابرهایی که چنان بیرحمانه وعده وحشت میدهند که هیچ فصلی نمیتواند جان از آن بهدر ببرد. دیگر پاییزی نیست. دیگر زمستانی نیست.
تخلیص از ترجمه: کمالالدین دعایی/ منبع شفقنا