آیتالله سبحانی :کسانی که دیگر مسلمانان را به شرک متهم میکنند از قرآن اطلاعی ندارند
به گزارش جماران به نقل از شفقنا، حضرت آیتالله جعفر سبحانی در ادامه سلسله جلسات درس تفسیر خود در تفسیر آیه پنجم سوره مبارکه «زمر» روز شنبه ، 14 تیرماه، بیان کرد: مشرکان در دو مطلب حساس بودند یکی در مساله وحدت خداوند که از آیات قرآن استفاده میشود که بر اساس آیه 35 سوره صافات هر وقت پیش آنان گفته میشد «لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ» به شدت ناراحت میشدند و فوق العاده اظهار کبر میکردند«إِذَا قِیلَ لَهُمْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ یَسْتَکْبِرُونَ». در جای دیگر خداوند در مورد ناراحتی مشرکان از اصل وحدانیت میفرماید:«وَإِذَا ذُکِرَ اللَّهُ وَحْدَهُ اشْمَأَزَّتْ قُلُوبُ الَّذِینَ لَا یُؤْمِنُونَ بِالْآخِرَةِ وَإِذَا ذُکِرَ الَّذِینَ مِن دُونِهِ إِذَا هُمْ یَسْتَبْشِرُونَ؛ و آن گاه که خدا به تنهایی یاد شود قلبهای آنان که به آخرت ایمان ندارند متنفّر میگردد و آن گاه که معبودهایی که غیر او هستند یاد شوند بی درنگ شادمانی میکنند.».
وی ادامه داد: بر این اساس علامت جدایی مشرک از مومن همین دو آیه است، آن میزانی که باید با آن مشرک و مومن جدا شود اساس وحدانیت و وحدت خداوند است، اینکه دیگران میزانی در دست گرفتند و دیگران را همهاش به شرک متهم میکنند از قرآن اطلاع ندارند و اصلا کارشان قرآنی و اسلامی نیست. مگر میشود مسلمانی با شنیدن کلمه لااله الا الله متنفر گردد و یا با شنیدن آن کبر میورزد؟ به هر حال به نظر میرسد این دو آیه میزان اساس برای این مسئله است.
این مفسر قرآن کریم اظهار کرد: قرآن هر چقدر که مشرکان از مسئله توحید گریزان هستند بر این مسئله تاکید میکند و در جاهای مختلف سخن از توحید خداوند به میان میآورد. آیه پنجم سوره زمر نیز به این مسئله تاکید کرده است. در قسمت اول این آیه خداوند میفرماید «خَلَقَ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضَ بِالْحَقِّ». این قسمت از آیه ربطی به مشرک ندارد و مشرکان نیز خالق را خداوند میدانستند، شاید در تاریخ بشر کمتر فرقهای سراغ داریم که قائل به تعدد خالق باشد. حتی اگر برخی خالقها را از یکدیگر جدا بدانند خالق اصلی را یکی میدانستند. بنابراین در اینکه خالق یکی است سخنی نیست. اما آنچه در این آیه مهم است کلمه «بالحق» است. وقتی که سخن از حق است یعنی خلقت آسمان و زمین بیهوده نیست و غرض و هدفی در خلقت وجود دارد. البته این غرض به خالق بر نمیگردد بلکه به مخلوق بر میگردد. چرا که اگر هدف و غرض به خالق برگردد نشانه نقض خالق است.
وی افزود: قران کریم در آیات مختلفی به با هدف و غرض بودن خلقت آسمان و زمین اشاره کرده است «أَفَحَسِبْتُمْ أَنَّمَا خَلَقْنَاکُمْ عَبَثًا وَأَنَّکُمْ إِلَیْنَا لَا تُرْجَعُونَ» که آن غرض خلقت انسانی است که این انسان در این جهان خداشناس و معارف شناس باشد و به کمال برسد و به حیات آخرت برود و عدهای نیز از هدف و غرض باز بمانند. بر این اساس با کلمه بالحق میخواهد معاد را ثابت کند.
آیت الله سبحانی تصریح کرد: در ادامه آیه خداوند میفرماید: «یُکَوِّرُ اللَّیْلَ عَلَى النَّهَارِ وَیُکَوِّرُ النَّهَارَ عَلَى اللَّیْلِ» در بخش از آیه خداوند وارد مسئله مشرکان میشود که آنها خداوند را خالق میدانستند اما شب و روز آوردن را کار خداوند نمیدانستند و این مال عقول است و ارباب است و اصنام. در حقیقت این فقره ناظر بر توحید تدبیر است که خداوند میفرماید این کار من است و کار اصنام و عقول نیست.
وی ادامه داد: خداوند در مورد آمدن شب و روز سه تعبیر دارد تعبیر اول «یُکَوِّرُ» که در این آیه بیان شده است، تعبیر دیگر «یغشی» و تعبیر سوم «یولج» است. این تعابیر علمی است و در حقیقت یکی از معجزات علمی قرآن کریم است. البته قران کتاب هیات، فیزیک یا شیمی نیست اما در عین حال زمانی که بخواهد انسان را به توحید راهنمایی کند حقایقی را بیان میکند که در آن نکته علمی وجود دارد.
این مرجع تقلید شیعیان در تشریح معجزه قرآن در مورد پیچش روز بر شب و همچنین پیچش شب بر روز بیان کرد: قرآن می فرماید ما شب را بر سر روز میپیچانیم، به طور مثال اگر در اتاق تاریکی شمعی را روشن کنید و یک شی گرد را بچرخانیم همیشه یک جزء از توب روشن است و با چرخش توپ جزء دیگر آن روشن میشود و جز قبلی تاریک. این معنای «یکور» در این آیه است. در آیه دیگر که سخن از «یولج» در مورد شب و روز است نیز همین مسئله وجود دارد یعنی با چرخش شیئ گرد به دور خودش در مقابل یک روشنانیی شب وارد روز میشد و آن را از بین میبرد و روز نیز وارد شب میشود و آن را از بین میبرد و این مداوم در روز زمین تکرار میشود. و اصطلاح سومی که در مورد تصادم شب و روز در قرآن آمده است «یغشی» به معنای پوشاندن است یعنی زمین وقتی در مقابل خورشید به دور خودش میچرخد روز شب را میپوشاند و شب نیز روز را میپوشاند و همه این اصطلاحات دلیلی بر این هستند که زمین به دور خورشید میچرخد.
وی افزود: اصطلاحات متفاوتی که قرآن در مورد شب و روز در زمین استفاده میکند نشان دهنده یک حقیقت واحد است و اگر چه در بیان چگونگی این امر است اما هدف و غرض اصلی او این است که به وحدانیت و اصل وحدت در خلقت اشاره کند.
آیت الله سبحانی تاکید کرد: خداوند در بخش پایانی این آیه بعد از بیان چگونگی شب و روز و ماه و خورشید و نسبت آنان با زمین به مسئله مهمی اشاره میکند که بازگشت آن به همان کلمه حق یا معاد است. خداوند میفرماید: « کُلٌّ یَجْرِی لِأَجَلٍ مُسَمًّى أَلَا هُوَ الْعَزِیزُ الْغَفَّارُ؛ هر یک تا سرآمدى معیّن در حرکتند. آگاه باشید که اوست آن عزّتمندِ آمرزگار»که این جهان پایدار نیست و برای ان انتهایی است. علم نیز این مسئله را تایید میکند که آنچه این جهان را حفظ کرده است انرژی است و زمانی که این انرژی تمام شد همه اینها از بین میرود. جاودان فقط خداوند است و غیر او ابدی و جاودان نیست.