دکتر ناصر مهدوی در پنجمین یادداشت خود غفلت از جوهر گرانبهای خرد را با سقوط در دام ظلمت های زندگی برابر می داند.
متن کامل این یادداشت را در زیر می خوانید:
«به نام خداوند کریم»
در یادداشت پیش اشاره کردم گرچه سرشت آدمی بر نیکی و حقیقت خواهی بنا شده است ولی در میدان زندگی برخی آدمیان قدر این منزلت والا را به درستی درک نمی کنند و در کوچه و بازار زندگی تن به تعلقاتی می سپارند که جان را تباه می کند و هنگامی که جان تاریک و تباه باشد جهانی را تخریب می کند.
«چونکه در جان رفت، جان دیگر شود جان که دیگر شد جهان دیگر شود»
در خیلی از نوشته های عرفانی و روانشناختی تاکید شده است که در بسیاری اوقات چون ما آدمیان دستگاه روحی خود را تیره کرده ایم و چون از پشت عینک جانمان به جهان تماشا می کنیم وقتی عینک دل تیره باشد، ما همه دنیا را سرد و تیره خواهیم دید و در صورتی که روح آدمی غبارآلود باشد آنگاه همه انسان ها جهان را غبارآلود و تاریک خواهیم دید. مولوی جایی می گوید:
«ای برادر چون ببینی قصر او چون که در چشم دلت رسته ست مو؟
پاک کن دو چشم را از مو و عیب تا ببینی باغ و سروستان غیب»
یعنی تیرگی درون سبب تیره دیدن بیرون می شود و همین سبب قضاوت های ناصواب و نادرست در مورد زندگی و همه انسان ها می گردد. حافظ می گوید:
« ای دل مباش یک دم خالی ز عشق و مستی وان گه برو که رستی از نیستی و هستی
تا فضل و عقل بینی بیمعرفت نشینی یک نکتهات بگویم خود را مبین که رستی »
یعنی ما در زندان درون خودمان اسیر شده ایم و آلودگی هایی همچون تکبر، خودخواهی، حسادت، کشمکش، حرص و تمامیت خواهی هستی ما را تباه کرده و همین جان های تباه است که لطمه به زندگی فردی و جمعی انسان ها وارد کرده است.
داستان معروفی وجود دارد که زنی به همسرش گفت که فلان همسایه لباسی فاخر به تن کرده است. مرد در جواب گفت: عزیز او همیشه لباس فاخر به تن می کند منتها چون شیشه پنجره اتاق ما کثیف بوده، تو صورت شایسته همسایه را نمی دیدی و تصور می کردی او لباس ژنده به تن کرده است. امروز صبح من شیشه پنجره را تمیز کرده ام و تو می توانی بدون تیرگی بیرون خانه همسایه را تماشا کنی.
اینگونه است که بسیاری از تشخیص های غلط ما در زندگی، دلبستگی های ویرانگر، عشق ها و نفرت های زیان بار ناشی از همین شیشه تاریک ذهن و دل خودمان است. وقتی آدمی از جوهر گرانبهای خرد غافل می شود و به دام ظلمت های زندگی می افتد آنگاه داوری درست و قضاوت های صحیح و انتخاب راه مناسب زندگی برایش دشوار می شود و به فرموده امام علی (ع) از راه نزدیک گرفتار تیر بلا می شود یعنی خودش آنگاه مجبور می شود همه عمر رنج کشیده و به جای رهایی در بن چاه خودپرستی اسیر بماند.
«دائما از ظلمتی در ظلمتی می روند و نیست غوثی رحمتی
تو درون چاه رفتی ز کاخ چه گند دارد جهانهای فراخ»
ادامه دارد...