عضو هیأت علمی دانشگاه تهران، یکی از مشکلات کشورهای اسلامی را نداشتن مدیریت منسجم و یکپارچه میداند و بیان میکند: کشورهای اسلامی در برنامهریزی و آموزش دچار چالش اساسی هستند. او که معتقد است در کشورهای اسلامی نداشتن برنامهریزی صحیح باعث عقب ماندگیهای چندین ساله شده است، ایراد برنامهریزی در کشورهای اسلامی را فرد محور بودن این برنامهها میداند.
به گزارش پایگاه اطلاعرسانی و خبری جماران، دکتر محمدرضا کرامتی در گفت وگو با خبرنگار شفقنا، در مقایسه اسلام با ادیان دیگر، اسلام را دینی کامل، جامع و محکم میداند و بیان میکند: فارغ از اینکه انسان در چه دوره تاریخی زندگی میکند، اسلام همه برنامههایی که بشر امروز برای زندگی لازم دارد را پیشبینی کرده است و این برنامهها در قرآن کریم و سیره پیامبر و ائمه اطهار وجود دارد و قابل تحقیق و بررسی و تدوین است. واقعا از ریزترین و بی اهمیتترین مسایل تا برنامههای کلان اقتصادی و اجتماعی که لازمه زندگی امروز است، در این دین بزرگ وجود دارد.
عضو هیأت علمی دانشگاه تهران، پرداختن اسلام به زوایای پنهان زندگی بشر چه از لحاظ فردی و چه از لحاظ اجتماعی را نکته مهم و اساسی و قابل تأمل دین اسلام می داند و می افزاید: در اندیشههای کاربردی اسلام، زوایای پنهانی که در زندگی اجتماعی - فردی انسان وجود دارد را کشف کرده و به آن پرداخته است و اتفاقاً برای آن برنامه دارد و این یکی از بزرگترین تفاوت های دین اسلام با ادیان دیگر است.
مدرس دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه تهران معتقد است: اسلام از لحاظ نظری دارای پشتوانه بسیار قوی و غیرقابل انکار است اما ما در مقام یک تحلیلگر و متخصص دانشگاهی باید به این نکته توجه کنیم که این درس در آموزه زندگی تا چه حد در بلاد و سرزمین های اسلامی کاربردی شده و ما تا چه حد در پیاده کردن آن در زندگی مسلمانان موفق بوده ایم.
او در ادامه می افزاید: واقعیت اینجاست که در موضوع برنامهریزی و آموزش در کشورهای اسلامی مشکلات زیادی وجود دارد یعنی ما نتوانستهایم از این پشتوانه نظری قوی و محکم به درستی استفاده کنیم.
این استاد دانشگاه اعتقاد دارد که کشورهای اسلامی باید کار را از برنامهریزی شروع کنند و برای ادامه ندادن راه غلط باید دانشگاههای علوم انسانی به وظیفه تاریخی خود عمل کنند و موضوع را یک بار برای همیشه تبیین کنند و با تشکیل یک گروه از صاحب نظران برنامهریز در حوزه دین و علوم مختلف دیگر و تشکیل یک گروه «ناهمگون» و تخصصهای گوناگون، یک برنامه جامع و کامل با بهره گرفتن از آموزه های اصیل اسلام تشکیل داده و تئوری «زندگی برتر» را طراحی کنند.
دکتر کرامتی، برنامهریزی در دنیای امروز را مهم میداند و درس گرفتن و الگوبرداری مثبت از کشورهای بزرگ و قدرتمند در این حوزه را راه کار مناسبی برای اصلاح الگوهای غلط میداند و میافزاید: کشورهای پیشرفته و غربی با اینکه قائل به «پراگماستیم» هستند و معتقدند که همه چیز در حال تغییر است اما برای کشورهای خود برنامهریزیهای بلند مدت و جامعی دارند و این برنامهها نیز با تحولات و تغییرات سیاسی دستخوش تغییر نمیشود یا حداقل استخوان بندی کلی آن هرگز تغییر نمیکند. در برخی کشورها برای یکصد سال بعد هم برنامه دارند و معتقدم ما مسلمانان با توجه بیشتر و کمی بازنگری به پشتوانه دین مقدس اسلام میتوانیم برای رسیدن به اهدافمان برنامه ریزی کنیم.
عضو هیأت علمی دانشگاه تهران، برنامهریزی را گام اول برای دستیابی به هدف میخواند و معتقد است که برنامهریزی هم به تنهایی کافی نیست و در کنار آن لازم است که ارزیابی دقیقی از شرایط جغرافیایی، تمدنی و محیطی خود داشته باشیم و به نوعی تطبیق شرایط محیطی با اندیشههای توسعهای داشته باشیم. گاهی به نظر میرسد که در حال دور با طلسم و به دور خود میچرخیم. اندیشههایی را وارد میکنیم و بدون بومیسازی و تطبیق آن با شرایط محیطی و فرهنگی خود آن را اجرا میکنیم و بعد از چند سال میفهمیم که اشتباه کرده ایم و راه را درست انتخاب نکرده ایم و این مقوله باعث عقب افتادگی چندین ساله میشود.
او برنامههای کوتاه مدت و نداشتن ثبات و انسجام و یکپارچگی در مدیریتها را یکی از مشکلات و چالشهای دنیای اسلام بیان میکند و میگوید: نداشتن انسجام و یکپارچگی و برنامههای کوتاه مدت و فرد محور از چالشها و مشکلات اساسی جهان اسلام است و راه برون رفت از این وضعیت را تمکین به عقل جمعی و تمرین برای کار گروهی دانست.
کرامتی در پایان مسیر تمامی کشورهای اسلامی را به یک سمت و سو میداند و میافزاید: باید توجه داشته باشیم که همه مسلمانان فارغ از این که در چه مکان جغرافیایی زندگی میکنند و فارغ از منافع فردی و گروهی دارای منافع مشترکی هم هستند و به اصطلاح بر روی یک کشتی سوار هستند، باید در قالب یک هدف مشترک با مقتضیات محیطی و جغرافیایی خود برنامهریزی کنند. بیداری اسلامی که در جهان اسلام اتفاق افتاده باید برای همه یک فرصت باشد و با الهام از آموزههای اسلامی و انقلابی و درک صحیح موقعیت پیش آمده در جهت یک هدف مشترک گام برداشته و از نفاق پرهیز کنند.