اعدام شیخ نمر و واکنش جمعی از شخصیت ها به ویژه مراجع تقلید به این فاجعه، درگذشت محمد علی اینانلو آقای طبیعت ایران، صحبت های معاون اول رئیس جمهور مبنی بر ادامه پرداخت یارانه ها به مردم در سال آینده، شدت گرفتن برنامه های انتخاباتی نامزدها، گمانه زنی ها درباره مرحله دوم آزمون خبرگان و جزئیات سی و چهارمین دوره از جشنواره فیلم فجر مهم ترین خبرهای امروز روزنامه ها است.
به گزارش خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی و خبری جماران، مهم ترین خبرهای روزنامه های صبح یکشنبه 13 دی را در گزارش زیر بخوانید:
روزنامه اطلاعات
خشم و نفرت جهان اسلام از به شهادت رساندن شیخ نمر توسط رژیم سفّاک آل سعود
اعدام آیتالله نمر روز گذشته توسط رژیم سعودی خشم جهان اسلام را برانگیخت و واکنش بسیاری از شخصیت های مذهبی و سیاسی را در پی داشت. مراجع عظام تقلید با صدور بیانیه این اقدام وحشیانه را به شدت محکوم کردند و سازمانهای اسلامی در پاکستان، لبنان و یمن نیز اعدام رهبر شیعیان عربستان را آغازی بر پایان آل سعود دانستند. همچنین علمای اهل سنت کشورمان از اقدام وحشیانه رژیم سعودی ابراز انزجار کردند. روزنامه اطلاعات در شماره روز یکشنبه خو درباره جزئیات این فاجعه نوشته است: وزارت کشور عربستان با صدور بیانیهای از اجرای حکم اعدام «شیخ نمر باقر النمر»، رهبر شیعیان این کشور خبر داد.بر اساس بیانیه وزارت کشور عربستان، حکم اعدام شیخ نمر به همراه 46 متهم دیگر که اغلب آنها تروریست معرفی شدهاند در 12 منطقه در عربستان اجرا شد. در حالی که اتهامات وارد شده به شیخ نمر مربوط به فعالیتهای سیاسی و حقوق بشری او بود، ریاض با قرار دادن نام او در کنار نام افرادی که دست به فعالیتهای تروریستی زدهاند سعی کرد جنایت خود را پنهان نگه دارد. حکم اعدام شیخ نمر، کمتر از سه ماه پیش با امضای «محمد بن نایف»، ولیعهد این کشور تأیید شد. این تایید
به معنای مجوز به وزارت کشور برای اعدام شیخ نمر پس از امضای «سلمان بن عبدالعزیز»، پادشاه عربستان بود. شیخ نمر در پی اعتراضات شیعیان عربستان در سال 2012 بازداشت شد و در 23 مهرماه 1393 دادگاه جنایی عربستان سعودی شیخ نمر را به اتهام اقدام علیه امنیت ملی و محاربه، به اعدام با شمشیر و به صلیب کشیده شدن در انظار عمومی محکوم کرد.
«محمد النمر»، برادر شیخ نمر در گفتگویی با شبکه خبری «المیادین»، ضمن تأیید خبر اعدام برادرش این اقدام آل سعود را محکوم و آن را شنیع توصیف کرد. وی افزود، با وجود اینکه انتظار عقلانیت بیشتری از مقامات سعودی داشتیم، در اعتراض به این اقدام به سازمانهای بین المللی مراجعه نخواهیم کرد زیرا میدانیم از دست این سازمانها کاری بر نمیآید. وی همچنین خواستار شد اعتراضات مردمی در شأن جایگاه رهبر شیعیان عربستان و به صورت مسالمتآمیز برگزار شود. حکم اعدام شیخ نمر بارها از سوی سازمانهای حقوق بشری محکوم شده و از عربستان خواسته شده بود که این حکم را اجرا نکند.
از سویی، منابع آگاه در منطقه الشرقیه عربستان اعلام کردند، رژیم آل سعود ضمن خودداری از تحویل پیکر شهید شیخ نمر به خانوادهاش، اجازه برگزاری مراسم تشییع نیز نمیدهد. در این میان، پس از اعلام شهادت شیخ نمر در شهر قطیف عزای عمومی اعلام شد و همزمان خبرگزاری رویترز گزارش داد، دهها شهروند شیعه عربستان در اعتراض به اعدام آیت الله شیخ نمر روحانی برجسته شیعه در منطقه قطیف این کشور تظاهرات کردند. اعتراضات در منطقه العوامیه در نزدیکی القطیف نیز جریان دارد و نیروهای امنیتی نیز در این شهر حضور گستردهای دارند. همچنین منابع داخلی در عربستان از آماده باش نیروهای امنیتی و پلیس این کشور به ویژه در مناطق شیعه نشین خبر دادند. منابع داخلی در عربستان خبر دادند، پاسگاههای پلیس و مقرهای امنیتی عربستان سعودی در مناطق شرقی که احتمال حمله به آنها وجود دارد به طور کامل تخلیه شده است. از طرفی، صدها خودروی زرهی ضد شورش، از صبح دیروز با اعلام خبر اجرای اعدام آیتالله النمر، به سوی شهر القطیف، برای مقابله با شیعیان حرکت کردند.در خبری دیگر، آخرین صحبت های شهید شیخ نمر پس از تأیید حکم اعدامش توسط آل سعود منتشر شد. وی در نامهای به مادرش
خداوند را به خاطر همه چیز سپاس گفته و تاکید کرده بود که خودش را تسلیم مشیت الهی کرده است. در این نامه آمده است، مادرم خداوند را به خاطر هر چه که در تقدیر ما نهاده است شکرگزار باش، تقدیر الهی بهتر از تقدیر ماست و انتخابش بهتر از انتخاب ماست. ما چیزی را انتخاب میکنیم اما همواره خدا بهترین را برای ما برمیگزیند.
احضار کاردار عربستان
در چنین شرایطی و در واکنش به اعدام شیخ نمر کاردار عربستان در تهران به وزارت خارجه ایران احضار و مراتب اعتراض جمهوری اسلامی ایران به وی ابلاغ شد. حسین امیرعبداللهیان معاون عربی و آفریقای وزارت امور خارجه مراتب اعتراض جمهوری اسلامی ایران را در این زمینه به احمد المولد ابلاغ کرد.از طرفی، «حسین جابرانصاری»، سخنگوی وزارت خارجه کشورمان اعدام آیت الله شیخ باقر النمر روحانی سرشناس سعودی را شدیدا محکوم کرد و گفت: در حالی که تروریستهای افراطی و تکفیری، امنیت و آسایش ملت های منطقه و جهان را سلب و ثبات و موجودیت برخی دولت های منطقه را تهدید میکنند، اعدام شخصیتی مانند شیخ نمر که ابزاری جز سخن گفتن برای پی گیری اهداف سیاسی و دینی خود نداشت فقط عمق بی تدبیری و بی مسئولیتی را نشان می دهد. سخنگوی وزارت خارجه افزود، دولت عربستان در حالی که از جریان های تروریستی و افراطگرایان تکفیری حمایت می کند با منتقدان داخلی خود با زبان اعدام و سرکوب سخن می گوید و روشن است که نتایج این سیاست عقیم و غیر مسئولانه متوجه عاملان آن شده و عربستان تاوان سختی بابت پیگیری این سیاستها خواهد پرداخت.
روزنامه جمهوری اسلامی
چهره قرون وسطایی آل سعود
این روزنامه نیز ضمن پرداختن به این موضوع، یادداشتی را با عنوان «چهره قرون وسطایی آل سعود» نوشته است که در این یادداشت می خوانیم: شیخ «نمر باقر امین النمر» روحانی برجسته و مجاهد عربستان صبح دیروز در سیاهچالهای قرون وسطائی این کشور به شهادت رسید.
رژیم آل سعود با این جنایت هولناک در واقع گور خود را کنده و خطای استراتژیک دیگری را مرتکب شده است. آل سعود با هر محاسبهای وارد این بازی خطرناک شده باشد، قطعاً به خطا رفته است. اگر آنها تصور کردهاند با توسل به این جنایات وحشیانه میتوانند «نمایش قدرت» دهند، سخت در اشتباهند، چرا که جنایات قبلی آنها در بحرین و یمن، حتی نزدیکترین متحدین را هم از آل سعود منزجر و متنفر ساخته است. اعدام مخالفین بیش از آنکه نمایش قدرت باشد، تجلی وحشتی است که دربار آل سعود را فرا گرفته است. این بدان معنی است که آل سعود از طرف مخالفین خود احساس خطر میکند و با سرکوب وخفقان بیش از اندازه هم نتوانسته موج مخالفتها را مهار کند و اکنون با توسل به کشتار و اعدام سعی دارد نشان دهد که بین آل سعود و مخالفانش فقط شمشیر حاکم است. حتی اگر درون خاندان آل سعود چنین ذهنیت مالیخولیائی هم حاکم باشد، این ذهنیت دقیقاً علیه خود آنها در فاصله زمانی نه چندان دور، اثرگذار خواهد شد. آیا چنین ذهنیتی در گذشته نزد سایر قدرتها وجود داشته یا آنکه آل سعود مبتکر اولیه این ذهنیت است؟ پاسخ این سوال روشن است. پیش از آل سعود، صدام از همین افکار و اندیشههای
ضدانسانی و همین روشهای جنایتکارانه برای شکستن هر بنبستی بهره میجست ولی با بنبست بزرگتر و مهمتری مواجه میشد. صدام هر وقت احساس خطر و نگرانی میکرد، با توسل به قتل عام مردم و مخصوصاً به شهادت رساندن بزرگانی همچون شهید سید محمد باقر صدر تلاش میکرد به همگان پیغام دهد که هر حرکتی را در نطفه خفه میکند و به هیچکس از صغیر و کبیر، هم رحم نخواهد کرد. صدام با توسل به وحشیانهترین جنایات، روی جنایتکاران تاریخ را سفید کرد اما اکنون کجاست؟ چه کارنامهای از خود بجا گذاشته؟ ملتش و افکار عمومی جهان دربارهاش چه میگویند؟ این تصادفی نیست که صدام از تمام حمایتهای آمریکا برخوردار بود و بیشترین خدمات و خوش رقصیها را برابر آمریکا صورت داد ولی بوش کوچک رئیسجمهور وقت آمریکا پس از سقوط صدام اعلام کرد «جهان بدون صدام، جهانی امنتر خواهد بود». آل سعود مطمئن باشد که علیرغم تمامی خوش خدمتیها برای آمریکا، روزی خواهد رسید که رئیسجمهور وقت آمریکا بگوید جهان و منطقه بدون آل سعود، جهانی امنتر خواهد بود. سیر پرشتاب حوادث منطقه در یمن، بحرین و امروزه داخل عربستان به سمتی پیش میرود که رسیدن آنروز را تسریعتر میکند. قطعاً فردا
نخستین کسانی که برای سقوط آل سعود کف میزنند، سران آمریکا خواهند بود.
ذرهای از عقلانیت، آیندهنگری و تدبیر در عملکرد آل سعود مشاهده نمیشود. ایکاش آل سعود از عاقبت دیکتاتورها و از اوج درماندگی و افلاس جنایتکاران سابق عبرت میگرفت و به ورطهای سقوط نمیکرد که سرنوشتش موجب عبرت دیگران شود.
هنوز خون بیش از هفت هزار حاجی که قربانی بیکفایتی آل سعود در منا شدند، خشک نشده است. هنوز تلاشهای بدفرجام آل سعود برای ایجاد کانونهای بحران در عراق، سوریه، یمن، لیبی، لبنان و بحرین به جائی نرسیده و فجایع روزمره در این کشورها به پای آل سعود هم نوشته میشود ولی همین سیاست ابلهانهای برای تشدید جنایات به منظور مهار بحران در هیچ نقطهای نتوانسته اوضاع را به نفع ریاض و همدستانش تغییر دهد. بدین ترتیب قابل درک نیست که آل سعود با چه انگیزهای و بر مبنای چه محاسبات و انتظاراتی به ایجاد یک کانون بحران جدید، آنهم درون مرزهای جغرافیائیش دامن زده است؟
هیچ قصدی برای غیبگوئی نیست ولی آل سعود قطعاً با بیکفایتی خود، حال و آینده را برای خود بسیار سخت و شکننده و سرنوشت ساز کرده است. آل سعود اگرچه برای چندین دهه تلاش کرده که ظاهراً چهرهای امروزی و مدرن را از خود به نمایش بگذارد ولی با همین عملکرد ابلهانه، چهرهای قرون وسطائی و به شدت نابخردانه و غیرقابل دفاع از خود را متجلی ساخته است.
هنوز چند ساعتی از اعلام این خبر نگذشته بود و آل سعود هنوز فرصت نکرده بود که دستهای به خون آغشتهاش را شستشو دهد ولی موج عظیم محکومیت و حیرت در مقیاس جهانی نشان داد که آل سعود با این حرکت جنایتکارانه، اگرچه میخواست قدرت نمائی کند ولی اوج ناتوانی، انفعال و وحشت خود را به نمایش گذاشت. به راستی شیخ نمر بجز کلام نافذ و قلب رئوف خود چه چیزی داشت که ممکن بود خطری را برای حاکمیت ایجاد کند؟ امروز دربار آل سعود چه توضیحی برای ملتهای مسلمان، کلیت جهان اسلام و وجدانهای بیدار در مقیاس جهانی دارد که بتواند با توسل به آن، چنین جنایت وحشتناکی را توجیه کند؟
از پادشاه مفلوکی که بر قتل عام یکهزار مسلمان در نیجریه مهر تایید و حمایت میزند و از قتل آنها به جرم شیعه بودن استقبال میکند و بر آن صحه میگذارد، نمیتوان انتظار داشت که برای به شهادت رساندن رهبر شیعیان عربستان وسوسه نشود، اما این خونهای به ناحق ریخته، گریبان آل سعود را خواهد گرفت. آل سعود بداند که از این پس روی آرامش نخواهد دید چرا که با دست خود، حساسترین منطقه نفتی عربستان را به انبار باروتی مبدل کرده و به آتش بازی در این انبار باروت پرداخته و سرنوشت خود را به همین بازیهای بدفرجام گره زده است.
امروز، روز سکوت نیست. سکوت امروزه به منزله تایید جنایات آل سعود و اعلام همدستی و همراهی با جنایتکارانی است که به ملت خودشان هم رحم نمیکنند. دنیای اسلام، اعم از ملتها و دولتها و نهادهای حقوق بشری و سازمانهای بینالمللی باید یکپارچه موضع روشنی در قبال این جنایت آشکار آل سعود اتخاذ کنند. آل سعود این فرصتها را نشانه مهلتی برای پر شدن کارنامه سیاه خود تلقی کنند و مطمئن باشند که قهر و غضب الهی پرونده این جماعت انحرافی و قرون وسطائی را به زباله دادن تاریخ خواهد انداخت تا دنیای اسلام به ویژه مردم مظلوم عربستان، نفس راحتی بکشند.
روزنامه ایران
خداحافظ آقای طبیعت
روز گذشته محمد علی اینانلو آقای طبیعت کشورمان در سن 68 سالگی با موسیقی زندگی وداع گفت. ایران در بخشی از شماره امروز خود درباره اینانلو نوشته: محمدعلی اینانلو که در حوزه محیط زیست طبیعی ایران چهره ای شناخته شده بود دیروز درگذشت و بلافاصله در بیمارستان آتیه صدها صفحه اینترنتی این خبر را منتشر کردند.
اینانلو زاده دوم فروردین ۱۳۲۶ در قزوین بود. او ۴۰ سال سابقه طبیعتگردی در ایران داشت و آموختههای خود را به صورت نوشته و فیلم درآورده بود. همچنین، از مبتکران کلاسهای آموزش اکوتوریسم در ایران بود. اینانلو سردبیر مجله طبیعت بود و سالها در رادیو و تلویزیون مجری گری کرده بود. او یکی از قدیمیترین کارشناسان و مفسران والیبال ایران بود. اینانلو، در شهریور امسال براثر یک ضایعه مغزی در بیمارستان بستری شده بود. او مدتی تحت درمان بود. با بهبود حالش توانسته بود برنامههای تلویزیونی هم اجرا کند اما از چند روز پیش دوباره در بیمارستان بستری شد و صبح دیروز درگذشت.
اینانلو تا قبل از آنکه در گفتوگو با «عادل فردوسی پور» در برنامه نود خود را ایده پرداز آرم «یوز ایرانی» روی پیراهن تیم ملی معرفی کند و همان شب عادل و خودش را آماج نقدهای بسیاری کند، محبوبیت خیلی زیادی داشت. اما این یکی از اشتباههای عجیب او بود. ایده یوز ایرانی بر پیراهن تیم ملی متعلق به گروهی دیگر بود که سند ومدرک هم داشتند. او تا قبل از این برنامه بیشتر از اینکه شخصیتی خاکستری داشته باشد در نگاه بسیاری از فعالان حوزه محیط زیست صاحب شخصیتی کاملاً سفید بود، باصدایی رسا، روحی پرصلابت و سبیلی با ابهت. تصویری که بیشک درباره هیچ کس صادق نیست. هر انسانی مجموعهای از عیبها و هنرهاست. اما اینانلو در برنامه نود خودزنی کرد تا به گمان برخی افراد، نگاهها را از شاهرود و شکاربزرگی که او آن را به یکی از خویشاوندانش نسبت داده بود، منحرف سازد. اینانلو درست در همین نقطه «بدمن» ماجرا شد. هرچند بعدها سعی کرد آن رنجش خاطر را از ذهن محیط زیستیها و کسانی که شاهد تلاش شبانه روزی گروهی بیادعا برای فرستادن یوز ایرانی به سرزمین آمازون بودند، بزداید اما مسأله از اذهان همه پاک نشد. رد آن را هم میتوان در نوشتههای ایهام
گونه بسیاری درباره سفر ابدی او به وضوح یافت!
اینانلو شکارچی هم بود و هرگز شکارچی بودنش را تکذیب نکرد. حتی بعد از اتفاق نود، برنامهای را درتلویزیون روی آنتن برد تا نشان دهد که شکار برای طبیعت یک درمان است! برنامهای که مخالفان و موافقان خاص خود را داشت. او پیش از سفر ابدی در گفت و گویی درباره مدیریت معصومه ابتکار گفته بود <محیط زیست سازمانی مردانه است نه جای سوسول بازی> و به دلیل همین موضوع متهم به نگاه جنسیتی در مدیریت کشور شده بود.
او کسی بود که در 30 سال، 4 میلیون کیلومتر در ایران سفر کرده بود. فیلم ساخته بود و درست زمانی که سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی وگردشگری در دولتهای مختلف پشت درهای بسته صدا و سیما برای معرفی جاذبههای ایران مانده بود براحتی تریبون را در دست گرفته و ایرانیها را با کیسه خواب، چادر، تفنگ و ماشینهای آفرود شاسی بلند به تماشای شگفتیهای کشور برده بود!
مرحوم اینانلو شاید رکورددار برنامههای ایرانشناسی در تلویزیون باشد. خودش در جایی گفته است: «هزاران ساعت برنامه در این رابطه تولید کردهام؛ در شبکههای 2، چهار، مستند و جامجم. حتی قدیمیترین برنامه شبکه جامجم تحتعنوان «ایران، جهانی در یک مرز» متعلق به من است.» برنامهای که با همکاری سازمان ملل ساخته شد. کسی که 13 سال پیش فیلم «جهانگردی به جای نفت» را ساخت. حتی بعدها که «ایرج میلانی» هم به تلویزیون آمد تا از زاویه دیگری به گردشگری و جاذبههای ایران بپردازد، ذهنها ناخودآگاه به سمت اینانلو رفت!
او در آخرین دستنوشتهاش که خواسته بعد از مرگش منتشر شود آورده: «من همه طلوعها و غروبهای هلال عمرم را ندیدم اما این یکی که امشب دارد غروب میکند چیز عجیبی است دقیقاً هشتصدمین غروب هلال ماه است در طول زندگی من، غروبی که شاید ماه دیگر طلوعش را نبینم، برقی گذرا از سینهام میگذرد، ماه دیگر برای من طلوع نمیکند...» مراسم تشییع پیکر مرحوم محمد علی اینانلو روز دوشنبه ساعت ۱۰ صبح از مسجد بلال حبشی سازمان صدا و سیما آغاز و پس از آن پیکر او در قطعه نام آوران بهشت زهرا به خاک سپرده میشود. همچنین مراسم ختم او نیز روز چهارشنبه از ساعت ۱۴ الی 15:30 در محل مسجد بلال حبشی سازمان صدا و سیما برگزار میشود.
تمدن نوین اسلامی؛ ضرورت زمانه
این روزنامه در بخشی دیگر همچنین در خلال یادداشتی به ظهور اسلام و آغاز تمدن نوینی که با این دین پایه گذاری شد، پرداخته و اورده است: اسلام بی آنکه سودای رقابت یا تهدید تمدنهای عصر آن روز مثل تمدن یونان داشته باشد، از ابتدای ظهورش حاوی اندیشهها و عناصر فکری و اجتماعی بود که در نوع خود جاذبههایی شگرف برای انسانها دربر داشت. تکیه بر مفاهیم بلندی چون عدالت، حرمت انسان و کرامت بشر، آزادی بیان و مشارکت عمومی در ساختن زیربنای جامعه و اهتمام به نقش زن در اجتماع، هرکدام به تنهایی کافی بود تا توجه بشر به این مکتب جلب شود. در آن دوران قهقرا تأکید اسلام بر حرمت و قداست دانش، از جمله عواملی بود که موجب ظهور دانشمندان بزرگ در رشتههای مختلف گردید و پایه یک جنبش علمی را در اقلیم مسلمانان در هزاره اول رقم زد.
در تمدن همجوار دنیای اسلام رنسانسی در حال وقوع بود که تحول در سبک مادی زندگی بشر را به طور فردی و جمعی رقم میزد و با سرعت در حال گذار از عصر کشاورزی و تجارت به صنعت و علوم نوین، تمدنهای همجوار را به شکل خیره کنندهای پشت سر میگذاشت. در شرایطی که مسلمانان در حوزه علوم و تحقیقات درخشانترین آثار خود را عرضه میکردند، تمدن غرب در سوی دیگر با تکیه بر صنعت و ابزار تولید و مدیریت، در پی تأمین نیازهای عمدتاً مادی بشر بود.
مدرنیته به آرامی رخ مینمایاند و سبک زندگی قدیم را به تجدد میطلبید. به این ترتیب طی چند سده بین دنیای غرب و مسلمانان فاصله ژرفی در سبک زندگی ایجاد شد به گونهای که در جهان اسلام تأثیرات گسترده تحولات صنعتی و رفاهی اروپای مدرن پدیدار شد. اما دیری نپایید که دو جنگ جهانی اول و دوم چهره خشن و بیرحم خودخواهی و افزونطلبی پنهان در ورای پیشرفتهای صنعتی و رفاهی را آشکار کرد.
با مسیر سخت و پرفراز و نشیبی که بشر امروز بعد از دو جنگ طی کرد، در عصر امروز ضرورت شکلگیری الگوی تازهای از تمدن و منظومه فرهنگی و زیستی مطرح شده است. این موضوع در نگاه اندیشوران به صورت امری بدیهی درآمده است که تمدنهای موجود در میدان تجربه با کاستیها و ضعفهای ساختاری روبهرو شدهاند و برای نیل به دنیای امن و عادلانه لاجرم باید به اصلاح و بازبینی در موقعیت تمدنها اهتمام ورزید و اساساً یکی از وجوه ضرورت گفتوگوی تمدنها نیز همانا غلبه بر نقصان و معایب تمدنی است. در حوزه مباحث تمدنسازی، دین حرفهای بسیار برای گفتن دارد. اگر نگاهی منصفانه به تجربه تمدنسازی اسلام در گستره تاریخ بیفکنیم، درخواهیم یافت که اندیشمندان مسلمان در هزاره نخست توانستند پایه یکی از عقلانیترین و انسانیترین نظامهای تمدنی را استوار سازند.
لکن در عصر امروز مقدمه این حرکت همانا اثبات کارآمدی دین در رفع نیازها و پاسخ به پرسشهای انسان امروز است. آنچه که تحقق کارآمدی دین در دنیای امروز را فراهم میکند، بازتعریف تمدن اسلام با ملاحظه عناصر و مختصات نو شونده جهان امروز است که از آن به «تمدن نوین اسلامی» تعبیر میشود. در بیانات رهبر معظم انقلاب در سالهای اخیر کراراً «تمدن نوین اسلامی» به عنوان یک ضرورت و مطالبه ویژه ایشان از اندیشمندان و ملتهای مسلمان قرار گرفته است.
روزنامه اعتماد
نه زمین واقعیت را رها کنیم نه آسمان آرمان را
این روزنامه در شماره جدید خود ضمن محور قرار دادن اقدام عربستان در اعدام شیخ نمر و همچنین درگذشت محمدعلی اینانلو، گفت و گویی را پیرامون روشنفکران و قدرت با مصطفی ملکیان ترتیب داده و بر این موضوع تاکید کرده که نقد بدون پشتیبانی معنایی ندارد و پشتیبانی بدون نقد نیز بدون تاثیر است. در بخشی از این گفت و گو می خوانیم: شما در رابطه با نسبت روشنفکران و مردم قبلا صحبت کردهاید. بحث شما پیرامون این نسبت را شاید بتوان در دو محور عمده خلاصه کرد: اول اینکه روشنفکران باید علوم را به زبان مردمفهم بیان کنند و دیگری اینکه روشنفکر باید داور مردم باشد. اما در رابطه با نسبت روشنفکر با قدرت کمتر نظرتان را بیان کردهاید. با توجه به تعریفی که شما از روشنفکر دارید، به نظر شما میان این دو چه نسبتی باید برقرار باشد؟
به نظر من فعالیت سیاسی و خود را درگیر مسائل سیاسی، قدرتمندان، دولتمردان و مراجع قدرت سیاسی جامعه کردن به یک صورت انجام نمیگیرد. بلکه به سه صورت متفاوت انجام میگیرد. من برای اینکه این سه صورت را روشن کنم ابتدا نکتهای را توضیح میدهم. به گمان من همه فعالیتهایی که یک انسان در طول عمرش از هنگام به دنیا آمدن تا هنگام از دنیا رفتن انجام میدهد در یک تقسیمبندی کلی به سه قسم قابل تقسیم است. فعالیتهای دسته اول فعالیتهایی هستند که شخص انجام میدهد و از طریق آن فعالیتها کسب درآمد میکند. به مجموعه همه این فعالیتها شغل و حرفه میگویند. شغل و حرفه مجموعه همه فعالیتها و رفتوآمدها و گفتار و کردارهایی است که ما از طریق آنها کسب درآمد میکنیم و وجه امرار معاش به دست میآوریم که در جای خود بسیار بسیار مهم هستند. چون اولا ضروریات زندگی ما را تامین میکند. به این معنا که اگر شغل و حرفه نبود در مورد اکثر قریب به اتفاق همه آدمیان ادامه حیات حتی از لحاظ کمی هم امکانپذیر نبود. ثانیا برای اینکه انسان اخلاقی زندگی کند، نیاز به استقلال دارد. شخص منقاد، وابسته و متکی نمیتواند اخلاقی زندگی کند. برای اخلاقی زیستن
شرط لازم استقلال داشتن است و یکی از مهمترین انواع استقلال، استقلال مالی و مادی است. برای اینکه استقلال مادی داشته باشیم، باید درآمد داشته باشیم و برای داشتن درآمد هم باید شغل و حرفه داشته باشیم. بنابراین شغل و حرفه از این لحاظ که مقدمه گریزناپذیری هم برای اخلاقی زیستن فراهم میکند، اهمیت دارد. دسته دوم فعالیت مجموعه همه فعالیتهایی است که ما از اعماق دل و جان از آنها لذت میبریم و دوست داریم، زندگی کنیم برای اینکه به آن فعالیتها بپردازیم. من از این فعالیتهای قسم دوم به علقهپردازیها تعبیر میکنم. این علقهپردازیها هیچکدام سر سوزنی درآمدزا نیستند بلکه اکثر درآمدی که از راه شغل و حرفه به دست میآوریم صرف خود میکنند. اما هیچ راهی نداریم چون فریاد درون ما میگوید که این فعالیتها را داشته باشیم. ممکن است این فعالیتها سرودن شعر یا شطرنج بازی کردن یا رفتن به سینما یا تئاتر، رمان خواندن و... باشد. اگر به این علقهها نپردازیم خلل و فرجی که در درون ما به وجود میآید تا آخر عمر ما را دستخوش حسرت، پشیمانی و اندوه میکند. یک دست فعالیت هم در زندگی داریم که من از آن به رایگانبخشی تعبیر میکنم. یعنی بدون سر
سوزنی انتظار ارج و حتی سپاسگزاری من کمابیش و تا حدی که توان دارم، به کمک کردن به همنوعان خود بپردازم. کمک کردن به شهروندان جامعه، به شهروندان جامعه جهانی و... این رایگانبخشی عبارت الاخری اخلاقی زیستن است. ما در اخلاقی زیستن مشغول رایگانبخشی هستیم. این مجموعه فعالیتهایی است که هر کسی در طول عمر خود انجام میدهد. هر کاری که به آن اشتغال داریم یا از قسم اول است یا از قسم دوم یا از قسم سوم. بر این اساس میگویم فعالیت سیاسی به سه صورت انجام میشود. برای عدهای فعالیت سیاسی شغل و حرفه است. برای کسانی از مقولهپردازی و برای کسانی هم به عنوان وظیفهای اخلاقی مطرح است. اینها سه نوع فعالیت سیاسی است و سه نوع اشخاص وارد این فعالیت سیاسی میشوند. سه نوع برنامهریزی نیاز دارند. سه نوع اهداف و مقاصد و اغراض در این سه نوع فعالیت سیاسی وجود دارد و همهچیز از صدر تا ذیل با یکدیگر متفاوتند. کسانی هستند که شغل و حرفه خودشان را فعالیت سیاسی تلقی میکنند. یعنی در واقع وارد فعالیت سیاسی میشوند که روزی شغلشان این باشد که عضو حزبی باشند و در مدارج حزبی ارتقا پیدا کنند و بالاتر و بالاتر روند تا کمکم از بزرگان و سردمداران آن
حزب یا جناح سیاسی شده یا وکیل یا وزیر یا نماینده مجلس و... شوند. این فعالیت سیاسی مانند فعالیت کسی است که خودش را برای مهندس شدن یا پزشکشدن و... آماده میکند. طبعا این فرد باید داناییها و تواناییهای لازم را کسب کند تا بتواند چنین شغل و حرفهای را متکفل شود. به گمان من روشنفکر از آن حیث که روشنفکر است فعالیت سیاسی از این سنخ ندارد. یعنی فعالیت سیاسی که آن را ممرمعاش خود قرار دهد یا وجه کسب درآمد کند، ندارد. یعنی روشنفکر از آن حیث که روشنفکر است هرگز نمیخواهد وزیر یا وکیل یا نخستوزیر و... شود. یعنی شغل و حرفهاش این بود، باید دست از روشنفکری برمیداشت و باید در دانشگاهها علم سیاست، فلسفه سیاست و... میخواند و مدارک و مدارجی را طی میکرد و به بینش یا اندیشه یا گرایش سیاسی خاصی در او متمرکز میشد. در این صورت همهچیز متفاوت با آن چیزی میشد که انتظار میرود یک روشنفکر در جامعه انجام دهد. کسانی هستند که از دسته دوم هستند و اصلا نمیخواهند شغل و حرفهشان و وجه کسب درآمدشان کارهای سیاسی باشد. اما به مسائل سیاسی علقه دارند. اینها از فعالیت سیاسی لذت میبرند. ولی هرگز نمیخواهند از طریق آن درآمد کسب کنند.
کمااینکه شما هرگز نمیتوانید از طریق رمان خواندن کسب درآمد کنید. اما همان طور که من با رمان خواندن و موسیقی شنیدن و فیلم دیدن و در طبیعت گردش کردن لذت میبرم، آنها هم از فعالیت سیاسی و خواندن نوشتههای سیاسی و از سروکار داشتن با رجال سیاست و قدرتمندان جامعه و بگوبگو کردن با آنها و سرک کشیدن با آنها در همه اطراف و جوانب و امور سیاسی و... لذت میبرند. خیلی از دانشجویانی که در دوران دانشگاه خود به فعالیت سیاسی میپردازند از سنخ دوم هستند. نمیخواهند وکیل و وزیر شوند اما به عنوان فعالیتی که علقههای آنها را برآورده میکند به این فعالیت نگاه میکنند و آن را دوست دارند. اگر روشنفکری واقعا به مسائل سیاسی به همین معنایی که اشاره کردم یعنی از مسائل سیاسی لذت ببرد و فریاد کودک درونش این باشد که فعالیت سیاسی کن، بیندیش به فعالیت سیاسی و عمل کن به مقتضای اقتضائات سیاسی و...، در این صورت مشکلی نیست. روشنفکر میتواند این کار را انجام دهد کمااینکه ممکن است روشنفکران دیگری اصلا علقه نداشته باشند و از صرف فعالیت سیاسی لذت نبرد. اما یک نوع فعالیت سیاسی هم داریم و آن این است که انسان از سر اخلاقی زیستن و رایگانبخشی که برای
همنوعان خود قایل است، به فعالیت سیاسی روی میآورد. یعنی قایل به این است که من باید از درد و رنج همنوعان خود بکاهم و چون بخشی از درد و رنجهایی که دیگران هم میبرند درد و رنجی است که از ناحیه نظامهای سیاسی حاکم بر جامعهشان احیانا و کمابیش به وجود میآید و وظیفه اخلاقی خود را کاستن از درد و رنج همنوعان از قبل فعالیتهای سیاسی این نوع نظامها بداند در این صورت چارهای جز این ندارم که خود را درگیر مسائل سیاسی بکنم. به نظر من یک روشنفکر میتواند چنین دیدگاهی داشته باشد. یعنی وظیفه سیاسی خود میداند. طبعا برای روشنفکری که میخواهد چنین کاری انجام دهد دو پیشفرض مهم وجود دارد؛ یکی این است که لااقل بخشی از مسائل و دردهایی که عاید انسانها میشود، از قبل نظام سیاسی حاکم بر جامعه است و من اگر میخواهم درد و رنجها را بکاهم چارهای جز این ندارم که نوعی مقابله و مبارزه با این نظام سیاسی حاکم بر جامعه داشته باشم. مبارزه به صور مختلف و شدت و حدت متفاوت انجام میشود. پیشفرض دوم هم این است که مسائل سیاسی نسبت به مسائل اقتصادی و فرهنگی اولویت دارند. چون اگر اولویت نداشته باشند روشنفکر به آن امری که اولویت بیشتری دارد
خواهد پرداخت نه به امری که در درجه دوم و سوم اهمیت قرار دارند. پس اگر روشنفکری به مسائل سیاسی پرداخت و این پرداخت هم از نوع سوم بود یعنی به خاطر شغل و حرفه و علقهپردازی باشد بلکه از سر اخلاقیزیستی و اخلاقیاندیشی باشد، چارهای جز این ندارد که پیشفرض دوم را هم داشته باشد. یعنی معتقد باشد بزرگترین مشکل مردم از ناحیه نظام سیاسی حاکم بر جامعه بر مردم عارض میشود. اگر چنین دیدگاهی در یک روشنفکر وجود داشته باشد، شکی نیست که آن روشنفکر وظیفه اخلاقی خود میداند که مسائل سیاسی بپردازد و با نظام قدرت حاکم بر جامعه خود مواجهه داشتن امری طبیعی است و باید این کار را انجام دهد. ماحصل سخنم این است که روشنفکر از آن رو که فعالیت سیاسی را شغل و حرفه تلقی کند، به گمان من هرگز وارد مسائل سیاسی نخواهد شد. اما از آنکه یا علاقه دارد به مسائل سیاسی یا از آن رو که اقتضای اخلاقی بودن خود را یا اقتضای کاستن از درد و رنج همنوعان خود را، ورود به عرصه سیاسی میداند، وارد این عرصه میشود و باید هم همین کار را انجام دهد. این مساله در مورد همه روشنفکران به طور عام وجود دارد. اما در رابطه با خود من ثانیهای در عمرم نه میخواستم شغل و
حرفهام را در عالم سیاست جستوجو کنم و نه علقهای به مسائل سیاسی داشتهام. من هرگز از سروکار داشتن با رجال سیاسی و صاحبان قدرت لذت نبردهام. برای من عالم سیاست یک عالم آزارنده است. به تعبیری که شمس در مورد سخنگفتن به کار میبرد، نوعی جان کندن و نزع روح است زمانی که وارد یک بحث سیاسی میشوم یا با یک رجل سیاسی نشست و برخاست میکنم. ممکن است رجل سیاسی یک حیثیت دیگری هم داشته باشد، مثلا استاد دانشگاه باشد و از حیث استاد بودنش دوست دارم با او نشست و برخاست کنم اما از حیث فعالیت سیاسی دوری میکنم. البته من این علقه را تقبیح نمیکنم. این علقه به امور مختلفی برمیگردد که شخصیت و منش هر فردی را میسازند. این قسم دوم در من هرگز وجود نداشته است. اما قسم سوم در من بوده ولو نه چندان وسیع و دامنهدار و نه چندان عمیق و در ژرفا. من گاهی مسائل اخلاقی را از باب اینکه وظیفه اخلاقی خودم میدانستم که درد و رنجی از انسانها بکاهم و میدیدم که بخشی از این درد و رنجها بیارتباط با مناسبات سیاسی نیست، گاهی به قدر و حد ضرورت به مسائل سیاسی پرداختهام. قصدم به معنای عمیقترین و وسیعترین معنای کلمه هیچوقت بر این نیست که وارد
مسائل سیاسی شوم ولی به هر حال اگر هم وارد شوم از باب سوم است و نه از باب اول و دوم.
بازی خطرناک عربستان
این رسانه همچنین در یادداشتی به قلم الیاس حضرتی به اقدام عربستان مبنی بر اعدام شیخ نمر پرداخته و آورده است: این روزها که مصادف با هفته وحدت و میلاد پیامبر اکرم (ص) بود، خلاف انتظار بود که یکی از مهمترین روحانیون شیعه عربستان که خواستهای جز حقوق برابر و خارج شدن از وضع ناخوشایند کنونی ندارد، اعدام شود، آن هم به همراه تعداد معتنابهی دیگر. این ایام به نوعی زمان مناسب برای عبور کردن از اختلافات فرقهای و مذهبی میان مسلمانان است، زیرا فصل مشترک میان همه مذاهب، حضرت رسول (ص) است و ولادت ایشان میتواند نقطه وصل و وحدتبخش باشد. بنابراین هدف اصلی حکومت سعودی نقض و مخالفت با فلسفه این روزها بود و این نشان میدهد که باید توجه کافی داشت و وارد بازی خطرناک این رژیم در خصوص شیعه و سنی کردن اختلافات منطقهای نشویم.
علت دیگر این اعدام در روز گذشته، تعطیلات سال نوی مسیحی است که تقریبا جهان غرب سرخوش از این روزها است و دوست ندارند اوقات خوش خود را با اخبار بد تیره کنند و تا پس از تعطیلات نیز از شدت تبعات و انعکاس این اعدامها کاسته خواهد شد. حکومت سعودی از بازتاب موضوع در میان مسلمانان ابایی ندارد و حتی استقبال هم میکند تا به اختلافات دامن بزند، ولی تا حدی نگران واکنشهای احتمالی غربیها بود که انتخاب اعدام در دومین روز سال نو و تعطیلات کریسمس به همین دلیل بوده است.
این اعدام دلایل سیاسی دیگری نیز داشته است. شکست نسبی عربستان در سوریه و تغییر خطمشی غرب در بحران سوریه و اخیرا نیز شکست داعش در الرمادی عراق، آنان را بیش از پیش عصبانی کرده و مساله یمن نیز بر مشکلات افزوده است. آنان که سال گذشته عملیات گستردهای را علیه مردم فقیر یمن آغاز کردند، گمان نداشتند که پس از گذشت یک سال، پیشرفت مورد انتظار و چشمگیری نداشته باشند.
رژیمهای استبدادی این مشکل را دارند که اگر در امور خارجی شکست بخورند، اثرات آن را روی مردم بیدفاع کشور خویش وارد خواهند کرد!! متاسفانه شیعیان عربستان که فقط به دلیل شیعه بودن آنان، مورد ظلم و ستم مضاعف سعودیها قرار دارند، تاوان شکستهای خارجی آلسعود را میپردازند. ولی اشتباهی که سعودیها میکنند این است که توجه ندارند؛ اهمیت و ارزش عربستان برای غرب در دلارهای نفتی آن کشور است و نفت نیز در مناطق و استان شرقی این کشور است که اکثریت آن را شیعیان تشکیل میدهند. بنابراین سیاست سرکوب نمیتواند ثبات و پایداری را در این منطقه به ارمغان آورد. در زمان ملک عبدالله که حدود دو دهه قدرت اول در عربستان را داشت، کوشیدند که با برخی تغییرات، حدی از رضایت مردم معترض از جمله شیعیان را به دست آورند و لذا تا حدی به ثبات نسبی در این منطقه حساس نفتی دست یافتند، ولی با افول قدرت عبدالله و روی کار آمدن نیروهای تندرو و جوانهای جویای نام که میخواهند افکار پانعربیسم حزب بعث و صدام را در لوای اسلام پیش ببرند، اوضاع مناطق شرقی عربستان دوباره متشنج شد. بنابراین درگیر شدن با میلیونها نفر از مردم منطقه نتیجهای جز بیثباتی
بیشتر برای عربستان ندارد. این بیثباتی ممکن است به برخی از کشورهای دیگر نیز سرایت کند.
روزنامه کیهان
یارانه سال آینده هم پرداخت میشود
کیهان با محور قرار دادن اعدام شیخ نمر توسط عربستان، تیتر زده: آل سعود گور خود را کند
این روزنامه در بخشی دیگر از اخبار روز یکشنبه خود به صحبت های اسحاق جهانگیری معاون اول رئیس جمهور مبنی بر ادامه پیدا کردن پرداخت یارانه ها در سال آینده اشاره کرده و نوشته: اسحاق جهانگیری دیروز در جریان بازدید از وزارت نیرو در پاسخ به سؤالی مبنی بر اینکه با توجه به کاهش درآمد دولت در سال آینده آیا هدفمندی یارانه ادامه پیدا میکند گفت: هدفمندی یارانهها سال آینده نیز ادامه خواهد داشت.
گفتنی است مقامات دولت روحانی از ابتدای تشکیل این دولت بارها علیه پرداخت یارانه به مردم، سخن رانده و بر حذف آن تاکید کردهاند ولی با گذشت قریب به 2 سال و نیم از عمر دولتشان هنوز نتوانستهاند به این ادعا جامه عمل بپوشانند.برخی کارشناسان معتقدند عدم حذف یارانهها از سوی دولت روحانی دارای اهداف سیاسی انتخاباتی است.
معاون اول رئیسجمهور همچنین در پاسخ به سؤالی مبنی بر اینکه آیا انحلال و ادغام وزارت نیرو یک شیطنت است و این که پیشنهادی است که به دولت مطرح شده است، گفت: ادغام یا انحلال وزارت نیرو یک پیشنهاد جدی نیست البته شاید شیطنت باشد چرا که همواره سازمانهایی که کار آنها تدوین برنامه است پیشنهادهایی ارائه میکنند.
وی افزود: احتمالا در برخی از شوراها این بحث ادغام و انحلال صورت گرفته است، موضوعی که در گذشته نیز مطرح بوده، اما وقتی به دولت رسید چون مسائل بهتر و کارشناسی شده بود اعلام شد که این موضوع مطرح نیست.جهانگیری ادامه داد: پس انحلال وزارت نیرو و ادغام آن در دولت صورت نگرفته و این وزارتخانه با قوت به کار خود ادامه خواهد داد.
معاون اول رئیسجمهور اضافه کرد: دولت در این زمان وقت رسیدگی به اینجور موارد را ندارد و قصد انحلال وزارت نیرو را ندارد.
وی در پاسخ به سؤالی در مورد زمان دقیق لغو تحریمها گفت: رئیسجمهور اعلام کرده است زمان لغو تحریمها دی ماه است.
روزنامه شرق
آزمون سید حسن خمینی
با در نظر داشتن اینکه روز پانزدهم دی ماه مرحله دوم آزمون خبرگان برگزار می شود، روزنامه شرق در گزارشی به این موضوع و همچنین گمانه زنی هایی که درباره حضور یا عدم حضور سید حسن خمینی در این آزمون صورت می گیرد پرداخته و نوشته است: در این دو روز معلوم خواهد شد که سیدحسن خمینی آیا تصمیمی برای شرکت در آزمون اجتهاد خواهد گرفت یا نه. این مهمترین سؤالی است که از زمان نامزدی سیدحسن خمینی، موج رسانهای خاصی در صدد یافتن پاسخ آن است. موجی که از زمان اعلام نامزدی سیدحسن، هجمهها و تخریبها علیه او را نشانه رفته و با طرح موضوع لزوم شرکت سیدحسن در آزمون اجتهاد به نظر میرسد که تلاش دارد تا سوابق حوزوی نوه امام را مورد تردید قرار دهد. در همین راستا هم در روزهای گذشته شایعهای در فضای مجازی دستبهدست چرخید که آیتالله مؤمن از اعضای شورای نگهبان به سیدحسن خمینی گفته است که نیازی نیست او در آزمون اجتهادی شرکت کند. منبع و مبنای شایعه مشخص نبود.
بااینحال دفتر آیتالله مؤمن، روز گذشته این شایعه را با صدور بیانیهای تکذیب کرد.به گزارش ایسنا در متن این بیانیه کوتاه چنین آمده است: «دفتر آیتالله مؤمن درباره خبر منتشره در برخی رسانهها مبنی بر اینکه این عضو شورای نگهبان خطاب به سیدحسن خمینی گفته باشد که نیازی نیست وی در آزمون اجتهاد روز سهشنبه ١٥ دیماه شورای نگهبان شرکت کند، اعلام کرد که چنین خبری صحت ندارد».بیانیه اگرچه کوتاه است و تنها تکذیبی را در دل خود دارد، اما روی دیگر آن در دل خود حاوی پیام لزوم شرکت سیدحسن در آزمون ١٥ دی است. بااینحال روز گذشته شورای نگهبان در اطلاعیهای که صادر کرد درباره داوطلبانی که باید در آزمون اجتهادی شرکت کنند و یا نکنند، توضیحاتی را ارائه کرده بود. براساس آن اطلاعیه، تنها اعضای فعلی مجلس خبرگان رهبری و کسانی که در گذشته در آزمون خبرگان که از طرف شورای نگهبان برگزار شده، شرکت کرده و از نظر علمی تأیید شدهاند، میتوانند در دومین مرحله از آزمون خبرگان یعنی آزمون ١٥ دی شرکت نکنند. بنابراین براساس آن اطلاعیه کسانی که در آزمون ١٥ شهریور ١٣٩٤ یعنی مرحله اول، شرکت کردهاند اعماز آنان که تأیید شدهاند یا خیر؛
باید دوباره در آزمون شرکت کنند. برایناساس اعضایی که عضو فعلی خبرگان محسوب نمیشوند هم ازجمله افرادی هستند که باید در آزمون ١٥ دی شرکت کنند.
شرایط نامزدی در خبرگان از نگاه آیتالله مؤمن
اما علاوه بر این اطلاعیه، آیتالله مؤمن قبلا در مصاحبهای که با خبرگزاری مهر داشت شرایط دیگری را هم برای شرکتکنندگان یا آنها که لازم نیست در آزمون شرکت کنند، تبیین کرده بود. آیتالله مؤمن که خود و پسرش در این دوره از خبرگان نامزد شده اند، ازجمله فقهای شورای نگهبان است. او به گفته غرویان و دیگر اعضای خبرگان که آزمون اجتهادی شورای نگهبان را دادهاند، ازجمله طراحان سؤال، برگزارکنندگان جلسه و نیز مصححان آزمون اجتهادی است. او در آن مصاحبه درباره آزمون خبرگان و لزوم برگزاری آن، چنین گفته بود: «اجتهاد برای احراز صلاحیت خبرگان کافی نیست بلکه باید علمیت افراد برای فقهای شورا اثبات شود. یکی از شرایط کاندیداهای خبرگان برای حضور در صحنه رقابت انتخاباتی، تأیید اجتهاد آنها توسط فقهای شورای نگهبان است. یکی از آنها برگزاری آزمون اجتهاد است». او درباره کسانی هم که از حضور در این آزمون مستثنا هستند، گفته بود: «گاهی کسی که ثبتنام میکند، از قدیم رفیق ما و از ما هم فاضلتر بوده است و ما نیز او را میشناسیم، بنابراین این فرد نیازی به امتحاندادن ندارد. کسی هم که ما با او آشنایی نداریم اما در حوزه تدریس میکند،
نوارهای جلسات درس او نیز موجود است، در مسائل سیاسی هم اظهارنظر کرده و مواضعش روشن است؛ این فرد هم نیازی به امتحان اجتهاد ندارد.
آیت الله مؤمن در همان مصاحبه درباره اجازه اجتهاد هم چنین گفته بود: «یکی از جهاتی که تصمیم گرفته شد اجازه اجتهاد فایدهای نداشته باشد این بود که اعتبارداشتن اجازه اجتهاد موجب میشد که عدهای برای گرفتن اجازه اجتهاد به مراجع عظام تقلید اصرار کرده و باعث آزار و اذیت ایشان شوند و حتی بعضی از مراجع فرمودند که به اجازه اجتهاد ما ترتیب اثر ندهید. اگر برای ما مشخص شود که کسی کرسی فقاهت دارد، از او امتحان نمیگیریم ولی یک زمانی هست که یک نفر فقط برای خودش کرسی فقاهت دارد و فضلای قم هم او را قبول ندارند. خب ما در این شرایط چه کاری باید انجام دهیم؟ طبیعی است که به فقاهت و اجتهاد فرد شک کنیم.
سابقه تدریس سیدحسن
سیدحسن خمینی اگرچه سابقه عضویت در خبرگان ندارد، اما در دسته کسانی است که در حوزه علمیه کرسی تدریس دارد. سیدحسن خمینی سابقه ٢٠ سال تدریس در سطوح عالی و شش سال تدریس درس خارج فقه دارد. قرارگرفتن در جایگاه کرسی تدریس درس خارج فقه و خارج اصول، از مباحث حوزوی اجتهاد محسوب میشود. سیدحسن خمینی در مهرماه سال ٨٩، در کرسی مدرس درس خارج قرار گرفته است. او در این سال، کرسی درس خارج اصول فقه خود را در مدرسه عالی دارالشفای قم دایر کرد.
سیدحسن خمینی از سال ١٣٩٢ تاکنون در کنار درس خارج اصول به تدریس خارج فقه نیز مشغول شده است که امسال (سال ٩٤) سومین سال برگزاری آن است. همچنین در این سالها او در کنار درسهای عمومی، درس خصوصی نیز برگزار کرده که میتوان به «مقدمه قیصری»، «طلب و اراده»، «قواعد فقهیه» و... اشاره کرد. سیدحسن اما در سالهای اخیر علاوه بر تدریس فقه، اصول، فلسفه و عرفان در حوزههای علمیه، به تدریس دانشجویان دکترا در دانشگاههای قم و تهران نیز مشغول بوده است. همچنین باید این توضیح را هم داد که برای تدریس در همین مقطع، دبیرخانه اساتید حوزه که زیر نظر مراجع اداره میشود، باید گواهینامهای را برای مدرس صادر کند که طبعا سیدحسن با اخذ این گواهی، تدریس خود را در طول این سالها انجام داده است. همچنین او اجازه اجتهاد خود را هم دریافت کرده است. هرچند که تابهحال اعلام نکرده این اجازه یا به بیان دیگر مجوز را از چه مراجعی دریافت کرده است. اگرچه که عبدالواحد موسویلاری، وزیر کشور دولت اصلاحات، اعلام کرده بود سیدحسن اجازه اجتهاد خود را از طرف آیتالله وحیدخراسانی دریافت کرده است. اگرچه او این اجازه را از سوی آیات دیگری هم دارد که هنوز
اعلام نشدهاند. بااینحال اگر اصرار بر آزموندادن سیدحسن باشد، یعنی که از آنجا که او قبلا نامزد هیچ دورهای در خبرگان نبوده و به تبع آن در آزمونی هم شرکت نکرده، دلایل لازم و کافی برای حضور او در آزمون ١٥ دی وجود دارد. بااینحال بیت امام و سیدحسن هنوز درباره بیانیه دفتر آیتالله مؤمن واکنشی نشان نداده و نیز اعلام نکرده که بنای شرکت در آزمون را دارد یا خیر.
شرایط آزمون اجتهادی چیست
آزمون اجتهادی که برگزاری آن از بعد از رحلت امام آغاز شده، دارای دو مرحله کتبی و شفاهی است و کسانی که در مرحله کتبی امتیاز لازم را کسب کنند، برای آزمون شفاهی معرفی میشوند. آزمون کتبی را آیتالله مؤمن برگزار میکند و سؤالات از دو درس مکاسب و کفایه طرح میشود. همچنین فرعی هم برای اینکه داوطلبان اجتهاد کنند مورد پرسش قرار میگیرد. در آزمون شفاهی توسط دو یا سه نفر از استادانی که شورای نگهبان معرفی میکند، سؤالاتی از داوطلبان پرسیده میشود که قدرت استنباط آنها برای پاسخ به سؤالات جدید براساس مباحث فقهی موجود را مورد سنجش قرار دهد.
جای خالی رفاه مردم در برنامه نامزدها
با توجه به نزدیک شدن به زمان برگزاری انتخابات و شدت پیدا کردن فعالیت های انتخاباتی نامزدها، کم تر نامزدی به موضوع رفاه مردم توجه می کنند. شرق در سرمقاله امروز خود به این موضوع پرداخته و نوشته: دراینمیان سؤال مهم این است که موضوع رقابتهای انتخاباتی باید حول چه محورهایی باشد و گروههای سیاسی چگونه باید رأی مردم را کسب کنند.
در این چارچوب پیشنهاد مشخص این نوشته این است که سیاستهای رفاهی (ملی و منطقهای) محور رقابتهای انتخاباتی قرار گیرد و احزاب و جریانات مختلف به صورت کاملا شفاف برنامهها و سیاستهای رفاهی خود را اعلام کنند تا این سیاستها مبنای قضاوت مردم باشد. باید دقت شود که در تعاریف آکادمیک، سیاست رفاهی (Welfare Policy) به هرآنچه که سیاستگذاران انجام دهند یا انجام ندهند تا بر کیفیت زندگی مردم تأثیر بگذارد، اطلاق میشود. توجه به این موضوع هم ضروری است که در این تعریف، سیاست (policy) به یکسری اقدامات هدفمند و نسبتا پایدار اطلاق میشود که توسط یک یا گروهی از عاملان و کنشگران در برخورد با یک مشکل یا نگرانی صورت میگیرد و نتایج آن با گذشت زمان آشکار میشود.
بهعبارت بهتر «سیاست» به اقدام پایدار، اجباری و زماندار و آنچه درواقع انجام میشود دلالت دارد. در چارچوب این تعریف از سیاست و سیاست رفاهی ضروری است روشن شود سیاست و برنامه گروهها و احزاب برای ایجاد اشتغال، کاهش فقر، کنترل و کاهش آسیبهای اجتماعی، مواجهه با بحران صندوقهای بازنشستگی، چارهاندیشی برای بحران آب، مقابله با آلودگی هوا، مبارزه با فساد، کنترل و کاهش خشونت و... چیست؟ البته ضروری است علاوه بر ارائه برنامهها و سیاستهای ملی بهطور مشخص برای مسائل منطقهای نیز سیاستهای معین تعریف شود. دراینمیان از آنجا که پیشدرآمد ارائه سیاست، تشخیص مسائل سیاستی (Policy agenda) است، واکاوی مسائل مهم ملی و منطقهای و اعلام نظر درخصوص آنها از سوی احزاب و تشکلها در جریان رقابتهای انتخاباتی اجتنابناپذیر خواهد بود. البته احزاب و گروهها باید ضمن ارائه سیاستهای خود در حوزههای مختلف مواضع خود را درخصوص وضعیت اجرای سیاستهای موجود و یا ارزیابی سیاستهای درحالاجرا نیز ارائه دهند. برای نمونه در حوزه مسائل اجتماعی میتوان فهرست بلندبالایی از مسائل نظیر بازگشت به تحصیل کودکان بازماندهازتحصیل، حمایت اجتماعی از کودکان کار و خیابان، مقابله با اعتیاد، موضوع تغییر الگوی ابتلا به ایدز، خودکشی، مسائل مرتبط با سالمندان، معلولان و زنان سرپرست خانوار، حمایت اجتماعی از دختران ترخیصشده از بهزیستی و... را نام برد که وضعیت هرکدام از آنها نهتنها در استانهای مختلف که حتی در شهرستانهای مختلف یک استان نیز متفاوت است و هرکدام میتواند مبنای یک سیاست مشخص رفاهی باشد. بدیهی است از آنجا که اولین گام برای ارائه راهکار جهت مواجهه با این مسائل، داشتن شناخت دقیق و تصویر روشن از ابعاد مسئله در سطح محلی و ملی است، احزاب و کاندیداهای مورد حمایت آنها باید دیدگاه روشن خود را پیرامون مسائل سیاستی و بااهمیت هر منطقه شناسایی کنند و ضمن معرفی آنها به مردم، راهکار خود را برای مواجهه با آنها ارائه دهند. واقعیت این است که تنها راه جلوگیری از موجسواری فرصتطلبانه بر امواج سیاسی و قومی این است که یک مطالبه عمومی و ائتلاف اجتماعی درخصوص ضرورت ارائه برنامه و سیاستهای مشخص ملی و منطقهای شکل بگیرد تا مانع از آن شود که کاسبکاران سیاسی با وعدههای بیپشتوانه راهی مجلس شوند. برای تحقق این مهم باید گروههای مرجع، نخبگان و بهویژه رسانهها به تبیین مسائل واقعی کشور در عرصههای مختلف بپردازند و با شکلدادن یک گفتمان عمومی، فضای انتخابات را به سمت گفتوگو حول برنامهها و سیاستهای احزاب سوق دهند. جمعبندی اینکه برای شکلگیری مجلسی که بتواند نقش خود را در مبارزه با فقر، فساد، تبعیض و بیعدالتی ایفا کند و قادر به کمک برای حل مسائل و برخی بحرانهای پیچیده کشور باشد باید در زمان رقابتهای انتخاباتی احزاب، گروههای سیاسی و کاندیداها ملزم شوند برنامهها و سیاستهای مشخص خود را در حوزههای مختلف بهویژه در مؤلفههای مرتبط با رفاه مردم ارائه دهند که در این مسیر رسانه، فعالان مدنی و نخبگان مسئولیتی تاریخی برعهده دارند.
روزنامه دنیای اقتصاد
سرنوشت «طلا» در 2016
این روزنامه اقتصادی مهم ترین محور خبری خود را در روز یکشنبه به پیش بینی های بین المللی که درخصوص قیمت طلا در سال 2016 صورت می گیرد اشاره کرده و آورده است: پیشبینیهای کارشناسان و سرمایهگذاران درباره روند بهای فلز زرد در سال 2016 میلادی به هیچ وجه همانند نیستند. در حالی که برخی از احتمال حرکت اونس طلا به زیر مرز 1000 دلاری سخن میگویند، برخی دیگر از اونس بالاتر از 1300 دلار خبر میدهند. اونس طلا در سال 2015 با بیش از 10 درصد افت به قیمت 1061 دلار رسید تا قرار گرفتن کالایی که زمانی 1900 دلار قیمت خورده بود، در این محدوده، دو احساس متفاوت را در بازارهای جهانی ایجاد کند. از سویی، سه سال افت پیاپی قیمت طلا بعضی را متقاعد به ادامه افت قیمتها کرده و از سوی دیگر، قرار گرفتن اونس در میانه کانال 1000 دلار بعضی دیگر را به جهش طلا از این کف قیمتی امیدوار ساخته است. پیشبینی دقیق روند کالایی به حساسیت طلا، اگر ناممکن نباشد، بسیار دشوار است. با این همه، فراهم آوردن پیشبینیهای موسسههای معتبر جهان، میتواند شمار سناریوهای قابل اعتنا را محدودتر و تصمیمگیری را سادهتر کند.
روزنامه خراسان
جزئیات جشنواره سی و چهارم فیلم فجر اعلام شد
خراسان نیز با واکنش به موضوع اعدام شیخ نمر، به سی و چهارمین دوره جشنواره فیلم فجر، جزئیات این دوره و همچنین رونمایی از پوستر این دوره از جشنواره پرداخته و آورده است: دبیر سی و چهارمین جشنواره فیلم فجر گفت: هدف ما این نبود که نام هیئت انتخاب را مخفی نگاه داریم چون وقتی به صورت رسمی معر فی می شوند، ممکن است صحبتی کنند که جشنواره به حاشیه کشیده شود.به گزارش خراسان ، روز گذشته محمد حیدری در نخستین نشست جشنواره که درهتل «اسپیناس» برگزار شد بااعلام این خبرگفت: امسال جلسات بسیاری را با سینماگران، هنرمندان و اصحاب رسانه برگزار کردیم و از نظرات 200نفر از کارشناسان حوزه های مختلف برای برگزاری بهتر جشنواره و ایجاد تغییراتی در آن بهره گرفتیم. وی افزود:امسال جوایز مشترک جشنواره را حذف کردیم تا گام موثرتری در رسیدن به کیفیت بالاتر ومطابق با استانداردهای ملی و جهانی برداریم.وی تصریح کرد: امسال برای نخستین بار از حضور مهتاب کرامتی و شهاب حسینی به عنوان مشاوران جشنواره بهره بردیم که توانمند و محبوب هم هستند و مخاطبان بیشتری را جذب جشنواره می کنند.
حیدری اظهار کرد: از آن جا که بسیاری از فیلمسازان به دلیل حضور آثارشان در این رویداد سینمایی نمیتوانستند در ترکیب هیئت انتخاب قرار گیرندبه ترکیبی هفت نفره رسیدیم که همه در این بخش سابقه خوبی دارند .تلاش کردیم شرایطی برای هیئت انتخاب فراهم شودتا در فضایی آرام و بیحاشیه آثار را انتخاب کنند. در واقع هدف ما این است که جشنواره به سمتی برود که ستاد برگزاری فیلم ها را انتخاب کند و پاسخگو باشد .وظیفه من نیز این است به دور از حواشی بتوانم از این فیلم ها صیانت کنم تا بهترین ها به جشنواره راه پیدا کنند . با معرفی نکردن هیئت انتخاب نیز از اظهار نظر شخصی آنان به عنوان هیئت انتخاب جلوگیری شد چرا که نظرات شخصی هریک از اعضا در صورتی که به جمع بندی نهایی نرسیده باشد ، برای یک فیلم حاشیه ایجاد می کند و من به عنوان دبیر جشنواره وظیفه دارم از بروز حاشیه پرهیز کنم.
جشنواره از تمام فیلم ها صیانت کرده است
حیدری عنوان کرد:در شرایطی که همه تولیدات سینمای ایران به دست ما سپرده شده است، هیچ گروه یا شخصی به جزهیئت انتخاب ،فیلمها را ندیده اند و جشنواره از فیلمها تمام و کمال صیانت کرده است. ضمن این که سلایق هیئت انتخاب در گزینش آثار دخیل است مامجبور بودیم از میان فیلم هایی که به جشنواره می رسد ، تعدادی راانتخاب کنیم و این هرگز بدان معنا نیست که فیلم هایی که انتخاب نشده اند نمی توانند اکران شوند یا کیفیت پایینی دارند.
وی افزود: امسال در بزرگداشت هنرمندان سینما از چهار سینماگر یعنی مهدی فخیمزاده، رضا کیانیان، رویا تیموریان و محمد مهدی دادگوتقدیر میکنیم که هیچ گاه برای آنان بزرگداشتی برگزار نشده است.
در ادامه صادق موسوی نیز از فعالیت و همکاری جشنواره با یک بنیاد خیریه خبر داد و گفت:در این زمینه تلاش کردیم تا این امر مهم را با سینما پیوند دهیم و با بررسیهای بسیار به مجموعهای رسیدیم که توسط یکی از بازیگران محبوب سینما راهاندازی شده است و کتایون ریاحی تا کنون 100 کودک ناشنوا را در این مجموعه تحت پوشش قرار داده است که در طول برگزاری جشنواره ما را همراهی می کند.
روزنامه رسالت
واکنش مراجع تقلید قم به اعدام آیت الله شیخ نمر
این روزنامه هم با پرداختن به موضوع اعدام شیخ نمر از سوی عربستان، به واکنش مراجع تقلید نسبت به این موضوع پرداخته و در این راستا تعطیلی حوزه ها و تجمع در مقابل سفارت عربستان را نیز درج کرده است.
رسالت همچنین با اشاره به طولانی ترین سریال تاریخ تلویزیون «کیمیا» به ابعاد مختلف این سریال و توانایی آن برای احیای تلویزیون سخن گفته است.
روزنامه شهروند
مرثیهای برای شهید نِمِر
شهروند در جدیدترین شماره خود با اشاره به فاجعه اعدام شیخ نمر در یادداشتی با تیتر: مرثیهای برای شهید نِمِر نوشته است: در یادداشت دیروز به نامه جمعی از علمای برجسته اهل سنتِ ایران خطاب به دبیرکل سازمان ملل، دبیرکل یونسکو، رئیس شورای حقوق بشر سازمان ملل، کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل و دبیرکل سازمان همکاریهای اسلامی اشاره کردم که در آن خواستار پیگیری بینالمللی و آزادی عالم جلیلالقدر، شیخ نِمِر شده بودند. در همان یادداشت اضافه کردم که این نامه مصداق خطبهای شیوا از علی(ع) امام اول شیعیان است که در توصیف پیامبر اکرم میفرماید: «طبیبی است که بر سر بیماران گردان است و مرهم او بیماری را بهترین درمان و آنجا که دارو سودی ندهد، داغ او سوزان... با داروی خود دلهایی را جوید که در غفلت است یا در حیرت..,١» هنوز جوهر نامه مبارکِ علمایِ محترمِ اهلِ تسننِ کشورمان خشک نشده بود و شاید شما درحال خواندن آن یادداشت بودید که خبر اسفانگیز اعدام شیخ نِمِر باقر النِمِر، روحانی برجسته شیعه به دست حکام عربستان سعودی، توسط وزارت آن کشور اعلام شد.
حکام وهابی عربستان، کارنامه بسیار سیاهی در توجیه نظری، سازماندهی و پشتیبانی مالی گروههای تروریستی که تا کنون خسارتهای فراوانی به مسلمانان اعم از شیعه و سنی و دیگر مردم جهان وارد کردهاند، دارند و از این نظر مطابق معیارهای پذیرفته شده جهانی، جنایتکار به حساب میآیند. حتی دوستان و همپیمانان عربستان، به این واقعیت اقرار و اذعان دارند. در یکی از یادداشتهای پیشین اشاره کردم، ٢٠سال پیش زمانی که ما با اتحادیه اروپا و آنان با ما سرگرم گفتوگوهای انتقادی بودیم، یکی از مقامات عالیرتبه وزارت خارجه یکی از کشورهای اروپایی به اینجانب گفت که عربستانسعودی تامینکننده مالی و لجستیکیِ اکثر گروههای تروریستی دنیا است. حال چگونه است که حکام عربستان که تا گریبان، متهم به تروریزم هستند، روحانیِ صلحجویی که سلاحی جز کلمه ندارد را به اتهام واهی تروریزم به شهادت میرسانند.
شیعیان از دهه دومِ قرنِ اولِ هجری همیشه بهعنوان یک اقلیت در کنار دیگر برادران مسلمان اهل تسننِ معتدلِ غیر وهابی در حجاز حضور داشته، درحال حاضر ١٠ تا ١٥ درصد جمعیت عربستان را تشکیل داده و جزو هویت آن کشور به شمار میروند. شیعیان و اهلِ تسننِ غیر وهابیِ عربستان از وهابیها بسیار ریشهدارتر و در حقیقت صاحبان اصلی آن کشورند. رژیمِ وهابیِ عربستان نمیتواند با قرار دادن نام آیتالله نِمِر در کنار تروریستها و به شهادت رساند این عالم دینی روی مزاحمتهای تروریستی و دخالتهایِ نظامیِ برونمرزی، که جز خستگی، فرسودگی، بدنامی و شکست برایش رهاوردی نداشته، سرپوش بگذارد. مطالبات عربستانیها از رژیم آن کشور منحصر به شیعیان و اهل تسنن غیر وهابی نیست. امروزه پرشماری از جوانانی که در خانوادههای وهابی بالیده و با آموزشهای وهابی بزرگ شدهاند، با رفتن به دیگر کشورها، تحصیل در دانشگاههای معتبر جهانی و آشنایی با شیوههای مدرن اداره کشور، از اداره کشور خود به شیوه منحط و بهغایت عقبافتاده قبایلی، دیکتاتوری، نادیده گرفتن حقوق فردی، انسانی و اجتماعیِ زنان و اقلیتها، استفاده از مذهب برای سرکوب و موروثی بودن حکومت در بین
سالمندانی که قاعدتا باید سالهای بیبازده عمر خود را در استراحتگاهها بگذرانند، آن هم در خانوادهای که عدم صلاحیت خود را برای اداره کشور و حرمین شریفین به اثبات رسانده است، دلزده، شرمنده و خواهان تغییر و تحولاند. دولت عربستان نمیتواند همه این اعتراضات را در نام یک روحانی شیعه خلاصه کرده و گمان کند با اعدام وی عقل و اعتدال را به مسلخ برده و صدای اعتراض مردم خود به رژیم قرون وسطایی را خاموش کرده است. رژیمی که کارش در خارج، بمباران غیرنظامیان و از بین بردن حرث و نسل همسایگان مسلمان، آموزش، تامین و اعزام تروریست برای وحشتآفرینی و کشتار به سراسر جهان و در درون ندیده گرفتن حقوق شهروندی اتباع خود و اعدام معترضان است پایا نبوده و نخواهد ماند.
از بامداد دیروز با اعلام خبر اعدام شیخ نِمِر، سیل اعتراضها و بیانیههای علمای شیعه و سنی به سوی عربستان جاری شده است و این هماهنگی، همگامی و همصدایی میرود به محمل دیگری برای وحدت شیعه و سنی، برای جلوگیری از تحریفِ دینِ مبین در تکفیر و مباح شمردن خون گویندگان لاالهالاالله و اقرارکنندگان به پیامبری حضرت محمد(ص) به بهانههای واهی، غیرعقلانی و غیرشرعی تبدیل شود. پیشنهاد خاضعانه و وحدتآفرین نگارنده به علمای اعلام و روحانیون عظام شیعه و سنی آن است که در نامههایی که خطاب به همتایان خود در حوزههای علمیه دیگر کشورها ارسال و اعلامیههایی که برای اطلاع عموم مسلمین جهت محکومیت اعدام آیتالله شیخ نِمِر صادر میکنند، وزن بیشتر محتوی را به بیان احکام اسلامی در اینباره داده و حقوق شهروندی، وظایف و تکالیف دولتها و حکمرانان در قبال اتباع خود، حرمت خون مسلمین و گناه بودنِ نادیده گرفتنِ حقوقِ اقلیتهایِ مظلوم و عقوبتِ آدمکشی و تروریزم در دین مبین اسلام را تبیین فرمایند. اگر چنین شود، مجموع این نامهها و بیانیهها بهعنوان یکی از دستاوردهایِ خونِ پاکِ آن شهیدِ مظلوم، یک منبع قابل ارجاع، مطمئن، موثق و مورد
قبول شیعه و سنی درباره یکی از حیاتیترین، مبرمترین و حادترین مسائل جهان امروز خواهد بود. مگر نه آن است که علی علیهالسلام درباره پیامبر اسلام فرموده است: «طبیبی است که بر سر بیماران گردان است و مرهم او بیماری را بهترین درمان و آنجا که دارو سودی ندهد، داغ او سوزان... با داروی خود دلهایی را جوید که در غفلت است یا در حیرت...» آیا این صراط مستقیم و شیوه مرضیهای نیست که عالمان ربانی باید به پیروی از حضرتش پیش گیرند؟
در یادداشت دیروز آوردم که وحدتآفرینی و براندازیِ روشهایِ مذمومِ تفرقهافکنانه نیاز به روشنبینی، شایستگی، درایت و شجاعت دارد، به اختصار راجع به روشنبینی، شایستگی و درایت نوشتم و قول داده بودم که امروز به ایجاز راجع به شجاعت بنویسم. از آنجا که یادداشت امروز به مرثیهای بر سوک شهید آیتالله نِمِر اختصاص یافت، یادداشت بعدی درباره شجاعت خواهد بود. انشاءالله
روزنامه جام جم
مستند اینانلو در نمای پایانی
جام جم در شماره روز یکشنبه خود از اعدام شیخ نمر به عنوان جنون آل سعود یاد کرده است. این روزنامه همچنین به درگذشت محمد علی اینانلو آقای طبیعت ایران و مستند ساز این حوزه نیز پرداخته و تیتر زده: مستند اینانلو در نمای پایانی
این روزنامه در بخشی دیگر همچنین به دیدگاه اهالی هنر و جمعی از هنرمندان درباره سریال تاریخی «معمای شاه» نیز پرداخته است.