۲۵ آبان ماه سال ۱۲۹۳ یکی از قبرهای باغ طوطی، میزبان پیکر «سردار ملی»، یکی از تاریخ سازان دوران مشروطه، شد.زخم پای «ستارخان» باعث شد تا او که دلش می خواست «هفت دولت به زیر بیرق ایران بروند» تفنگش را زمین بگذارد و عصا به دست شود.این مرحله در زندگی سردار بیشتر از ۴ سال طول نکشید و او با وجود تلاش پزشکان حاذق به دلیل عفونت هر دو پا جانش را از دست داد. به گزارش جیپلاس، «ستار قرهداغی» سومین پسر حاج حسن قرهداغی متولد مهرماه ۱۲۴۵ هجری شمسی بود. او تا قبل از به سلطنت رسیدن محمدعلی شاه و آغاز دورانهای استبداد صغیر و کبیر در تبریز عیاری می کرد.دزدیدن از ثروتمندان و دادن به فقرا اولین برخورد نزدیک او با نیروهای دولتی نبود. پیش از آن، برادر بزرگترش «اسماعیل» به دست نیروهای دولتی به قتل رسید و باعث شد تا خانوادهاش به محله «امیرخیز» تبریز که سرچشمه شروع تحرکات مشروطه بود مهاجرت کنند.سرانجام ستارخان با پادرمیانی بزرگان شهر از در آشتی با نیروهای دولتی درآمد و به یکی از دلالان اسب در تبریز تبدیل شد. رشادت ها و دلاوری هایش او باعث شد تا انجمن ایالتی آذربایجان به ستارقرهداغی لقب «خان» بدهد. با آغاز مشروطیت و به وجود آمدن موج مشروطه خواهی در سراسر ایران «ستارخان» که در حلقه تفنگداران ولیعهد در تبریز بود لباس مقاومت پوشید و بعد از به توپ بستن مجلس به یکی از مخالفان شاه در تبریز تبدیل شد. در دوران ۱۱ ماه استبداد صغیر که تبریز در محاصره نیروهای دولتی بود او رهبری نیروهای مخالف را بر عهده داشت. قحطی در شهر، شدیدترین نتیجه محاصره تبریز توسط نیروهای دولتی بود. دورانی که خیلی از مجاهدین می گفتند خاک می خوریم اما خاک نمی دهیم. این محاصره در نهایت با ورود نیروهای روس از طریق جلفا شکسته شد. ورود نیروهای روس به تبریز عامل ارسال تلگراف مجاهدین طرفدار مشروطه به محمدعلی شاه به این مضمون بود: «شاه به جای پدر و توده به جای فرزندان است. اگر رنجشی میان پدر و فرزندان رخ دهد نباید همسایگان پا به میان گذارند. ما هرچه میخواستیم از آن در می گذریم و شهر را به اعلی حضرت می سپاریم. هر رفتاری که با ما میخواهند بکنند و اعلی حضرت بی درنگ دستور دهند که راه خواروبار باز شود و جایی برای گذشتن سپاهیان روس به ایران باز نماند.» با وجود آنکه محمدعلی شاه پس از دریافت این تلگراف دستور بازگشت نیروهای روس را صادر کرد، اما نیروها به پیشروی ادامه دادند. پناهندگی به کنسولگری عثمانی تنها راه باقی مانده برای ستارخان و یارانش با ورود نیروهای روس به تبریز بود. تا اینکه آیت الله محمد کاظم خراسانی پا درمیانی کرد و سردار ملی و سربازانش را برای شرکت در مراسم تجلیل راهی تهران کرد. استقبال مردم از ستارخان، باقرخان و یارانشان، اهدای نشان نقره کوب از طرف مجلس و تصویب مقرری هزارتومانی برای آنها خارج از تصور مجاهدین طرفدار مشروطه بود. همه چیز در تهران به خوبی و خوشی در حال برگزار شدن بود تا اینکه حادثه ترور آیت الله سید عبدالله بهبهانی و میرزاعلی محمدخان تربیت از سران مشروطه اتفاق افتاد.همزمان با این اتفاق و تنها کمی بعد از تجلیل از طرفداران مشروطه مجلس طرحی را تصویب کرد که به موجب آن تمامی مجاهدین و مبارزین غیر نظامی باید سلاح های خود را تحویل می دادند. مخالفت مجاهدین در تحویل تفنگ هایشان ماهِ عسلِ دولت و مشروطه خواهان را به جنگی واقعی در تهران تبدیل کرد. در این جنگ، دولت به وسیله عراده های توپ خود در عرض چهار ساعت ۳۰۰ نفر از افراد ستارخان را که در باغ اتابک (محل فعلی سفارت روسیه) اسکان داشتند از بین برد. در همین زمان هر دو پای ستارخان هدف گلوله قرار گرفت و زخمی شد. اوایل اجازه داده نشد تا درمان شود، اما با گذشت زمان و کاری شدن زخم هر دو پایش پزشکان حاذقی بر بالینش حاضر شدند تا عفونت زخم ها را از بین ببرد. تلاش برای درمان «سردار ملی» هر دو پای او را کوتاهتر کرد. تا جایی که او دیگر بدون استفاده از عصا قادر به راه رفتن نبود. این وضع به مدت چهار سال ادامه داشت. عاقبت ستارخان در تاریخ ۲۵ آبان ماه ۱۲۹۳ برای اولین و آخرین بار در زندگی اش در مقابل مرگ تسلیم شد و از دنیا رفت. مزار او امروز در باغ طوطی در کنار حرم حضرت عبدالعظیم حسنی قرار دارد. انتهای پیام
نگاهی به زندگی عیّارِ خاک خورده؛
ستارخان درگذشت
کد خبر:
۴۵۲۰۴۴