به المپیک، بزرگترین رویداد ورزشی سال نزدیک می شویم. واقعه ایی که این روزها از طریق پوسترهایی که به در و دیوارهای شهر نصب شده و حتی تبلیغات تلویزیونی هم می توان به آن پی برد. حال ممکن است این سوال برای افراد خصوصا کوچکترها پیش بیاید که پیدایش المپیک از چه زمانی بوده و برگزاری این رقابت ها از کدام کشور آغاز شده است ؟ به گزارش جی پلاس، المپیک در آغاز پیدایش با شرایط و ویژگی های خاص همان زمان برگزار میشد اما به مرور و در طول تاریخ برگزاری این رویداد بزرگ ورزشی دستخوش تغییراتی زیادی شد و اینگونه سیر تاریخی المپیک باستان تا المپیک نوین به وجود آمد. تقسیم بازی های المپیک به دو دوره باستان و نوین تاریخ نگاران شروع بازی های المپیک یونانیان یا همان المپیک باستان را سال ۷۷۶ سال قبل از میلاد اعلام کردهاند چرا که نام قهرمانان بازیها از این سال به بعد در کتیبهها و کتابهای تاریخ ثبت شده است. آنچه مسلم است این است که اولین دوره بازی های المپیک نوین سال ۱۸۹۴ در آتن یونان برگزار شد. از آن سال تا امروز سی دوره از بازی های المپیک نوین برگزار شده است و سی و یکمین دوره این بازی ها هم امسال
در ریودوژانیرو برزیل برگزار خواهد شد. بازی های المپیک میراث یکی از قدیمی ترین مراسم سنتی بشری است که شانزده قرن سابقه دارد. در آغاز بازیهای المپیک به جشنواره ورزشی گفته می شد که به عقیده باستان شناسان و تاریخ نویسان در یونان باستان به انجام میرسید و جشنهای آن هر چهارسال یک بار و به مدت یک هزار و دویست سال برپا شد. گفته میشود ادای احترام به زئوس - پادشاه خدایان یونان - علت برگزاری این جشنها بوده که جنبه مذهبی هم داشته است. افسانه های پیدایش المپیک تاریخ نگارانی که شروع بازی های المپیک یونانیان معروف به المپیک باستان را به ۷۷۶ سال قبل از میلاد اعلام کرده اند، بر این باورند که محل برگزاری این بازیها در دشت المپیا در منطقه آلیس، سی کیلومتری بندر کاتاکونو در ساحل شمال غربی پلوپونز در یونان است. بر همین اساس باستان شناسان اروپایی از اوایل قرن نوزدهم بقایای دشت المپیا را بازدید کردند تا با اکتشافات خود، درباره تاریخ پیدایش المپیک به کاوش بپردازند. به طور کلی افسانههای زیادی درمورد پیدایش المپیک وجود دارد. یک افسانه میگوید "هرکول" که در اساطیر یونانی شناخته شده بود به علت ادای مالی که
"اوگیاس" یا "اوژیاس" حکمران آلیس، در مقابل زحمات او عهده دار شده بود، وی و خانوادهاش را کشت و برای بزرگداشت کار قهرمانی خود مسابقه دو به مسافت ۶۰۰ قدم ترتیب داد که چهار برادر وی هم در این مسابقه شرکت داشتند. تاجی از برگ درخت زیتون وحشی هدیهای بود که برای اهدا به برنده این مسابقه در نظر گرفته شده بود. "پلوپس" که در مسابقه ارابه رانی بر "اوانو مایوس"، شاه پپسیا پیروز شد و به افتخار ازدواج با دختر شاه نایل آمد چندین مسابقه در سال ۸۸۴ قبل از میلاد ترتیب داد. این حکایت دیگر از تاریخ پیدایش المپیک است. یک افسانه دیگر حکایت از آن دارد که "زئوس" و "کرونوس"، دو خدای یونان باستان، با یکدیگر بر سر فرمانروایی المپیا به جدال برخاستند. زئوس در این جدال پیروز شد و بر اساس این داستان مسابقات المپیک یاد بود این پیروزی است. افسانه دیگر اما میگوید "ایفه توس"، حکمران آلیس و "لیکور گوس"، حکمران اسپارتا برای خشنودی خدایان و مصون بودن از خشم آنان تصمیم گرفتند دشت المپیا را منطقه بی طرف اعلام کنند تا به دور از هجوم سلحشوران دو قوم، محل امنی برای انجام بازیها باشد. از این تاریخ به بعد بازیها
هر سال با طلوع نخستین ماه نو در اوج تابستان یعنی تیرماه آغاز میشد. پرچم المپیک زمینه پرچم المپیک سفید است و اطراف آن دارای حاشیه نیست، در وسط آن پنج حلقه به عنوان سمبل المپیک با پنج رنگ قرار گرفته است. پرچمی که در سال ۱۹۱۴ توسط پیرلوکوبرتن به کنگره پاریس عرضه شد، نمونه قراردادی پرچم المپیک است. پرچم و نماد المپیک مظهر اتحاد پنج قاره و تجمع قهرمانان سراسر نقاط جهان در بازی های المپیک است که بر طبق آرمان دوکوبرتن با رعایت اصل دوستی به مسابقه های برابر و صادقانه می پردازند . پرچم المپیک اولین بار در بازی های المپیک ۱۹۲۰ به اهتزاز درآمد. پرچم المپیک در طول مراسم افتتاحیه همه بازی ها رژه داده می شود. در پایان یک المپیک، شهردار شهر میزبان پرچم را به شهردار شهر میزبان بعدی اهدا می کند. پرچم چهار سال یعنی تا زمان شروع بازی های المپیک بعدی در تالار شهر میزبان بعدی نگهداری می شود.
شعار المپیک سه کلمه سیتیوس، آلیتیوس ، فاریتیوس که اغلب زیر پرچم های المپیک نوشته می شوند به معنی سریعتر، بالاتر و قویتر است. ضمن اینکه لوگو المپیک ترکیبی از حلقه های المپیک است که با عناصر مشخصه دیگری در می آمیزد. مشعل المپیک مشعل المپیک مشعلی است که طی بازی های المپیک زیر نظر کمیته بین المللی بر افروخته می شود. در مورد این نماد تاریخ از شخصی یاد می کند که در نبرد سهمگین پلانته درسال۴۷۹ قبل از میلاد بطور معجزه آسائی جان سالم بدر برد و از آنجا که در چنین سرنوشتی خود را مدیون لطف و کرامات خدا می دانست و در قبال این حیات دوباره می خواست شکرگزاری کند، بدین سبب از معبد آپولون آتش مقدس را با دویدن به محل تولد خود آورد. به طور کلی المپیک گردهمایی بزرگ ورزشی ریشه ای عمیق در تاریخ ورزش جهان دارد و مسیری چندین قرنی را طی کرده تا به شکل امروزی خود رسیده است. برای هر المپیک، یک مشعل جدید در استادیوم المپیک باستانی، در المپیا، الیز یونان روشن می شود. روشن کردن مشعل با استفاده از یک آینه سهمی که اشعه خورشید را متمرکز می کند، انجام می شود. این مشعل دور یونان گردانده و دست به دست
می شود و طبیعی است که به کشوری که بازی ها انجام می شود (معمولاً با هواپیما) برده می شود. سپس مشعل در سراسر کشوری که بازی ها در آن انجام می شود، گردانده می شود. این کار با استفاده از یک سری از مشعل ها، که به وسیله دونده ها، راهپیمایی، سوار بر اسب و شتر و یا غواصی زیر آب و نیز با استفاده از وسایل حمل و نقل انسانی دیگر حمل می شود، انجام می گیرد. آخرین دونده با استفاده از یک مشعل، مشعل بزرگ المپیک، که در طول بازی ها می سوزد را روشن کند. مشعل در طول جشن اختتامیه خاموش می شود. برای هر المپیک یک مشعل جدید طراحی می شود.
برگزاری رقابت ها در المپیک باستان تنها در یک روز بازیهای المپیک در بین یونانیها اهمیت زیادی داشت به طوری که در دوران باستان مورخان یونانی از آن به عنوان یک واحد برای اندازه گیری زمان استفاده میکردند و بر این اساس یک المپیاد بیانگر چهار سال بود.
نخستین بازیهای المپیک یونانیان با جشن و سرور همراه بود و پیش از گشایش آن با قربانی کردن در معبد زئوس همراه میشد. سپس بازیها برگزار می شد و در پایان تاجی از درخت غار به برندگان اهدا میشد. این بازیها در سالهای نخستین، تنها در یک روز انجام میشد اما بعدها به بیشترین طول زمانی خود که پنج روز بود، کشیده شد. رشته های ورزشی المپیک
بازیهای المپیک ابتدا فقط شامل یک مسابقه ساده "دو" بود اما مشتزنی، ارابه رانی چهار اسبه، دویدن با لباس ساده، سپر و سایر تجهیزات، پنتاتلون (شامل پرش طول، پرتاب نیزه، دوی ۲۰۰ متر)، پرتاب دیسک، کشتی و پانکراتیوم (ترکیبی از کشتی و مشتزنی) رشتههایی بودند که ۹۶ سال بعد به این بازیها اضافه شدند. اما امروزه بیش از بیست رشته شامل: تیراندازی، بدمینتون، بیسبال، بسکتبال، بوکس، قایق رانی با کانو (قایق باریک بدون سکان و بادبان)، دوچرخه سواری، شیرجه، اسب سواری، شمشیربازی، فوتبال، ژیمناستیک، هندبال، هاکی، جودو، کایاک (قایق پارویی اسکیموها)، مسابقه دو ماراتن، ورزش های پنج گانه یونان قدیم، پینگ پونگ، قایق پارویی، کشتی بادبانی، تیراندازی، تکواندو، تنیس، مسابقات دو و میدانی (دو، پرش و پرتاب)، triathlon، والیبال، واترپولو، وزنه برداری، کشتی (آزاد و فرنگی) در این رقابت ها شرکت می کنند.
ممنوعیت بانوان برای حضور در این رقابت ها در بازی های المپیک باستان یا همان جشن های مذهبی که فقط در یونان برگزار می شد، همه مردم حق حضور در مسابقات را نداشتند و به نوعی این رقابت ها تنها مختص یونانیان اصیل بود. از طرفی چون جنبه مذهبی آن بازی ها بر جنبه ورزشی ترجیح داشت، محدودیت های زیادی در مورد شرکت کنندگان اعمال می شد؛ به طوری که تنها مردان اصیل یونانی که برده نبودند و آزاد متولد شده بودند، میتوانستند در این مسابقات شرکت کنند ضمن اینکه از حضور افرادی که دارای سوء پیشینه و انجام جنایات و خلافکاری های اخلاقی بودند جلو گیری می شد و گاهی از شرکت بستگان آنها نیز ممانعت می کردند. ناگفته نماند زن ها حق شرکت در بازی ها را نداشتند و حتی به آنها اجازه تماشای مسابقات هم داده نمی شد، برای زن ها به احترام "هرا" همسر "زئوسگ" و مادر "هرکول" و در تاریخ دیگری مسابقه برگزار می شد ضمن اینکه زنهای ازدواج کرده اصلا حق شرکت در مسابقات را نداشتند و در صورت مخالفت باید بهای آن را با جانشان میپرداختند. البته بعدها بانویی به نام «هیپو دامیاری» برای شرکت داده شدن بانوان در بازی های المپیک تلاش های زیادی کرد و از همین رو، از وی به عنوان موسس المپیک بانوان یاد می شود. تحریم المپیک پس از ۲۹۳ دوره در حاشیه المپیک مسابقههای شعر و شاعری، سخنوری و موسیقی هم برگزار میشد. در کل اروپاییان، بازی های المپیک یونانیان ر از مظاهر اجتماعی این تمدن می دانند. تاریخ نگارانی مانند «هرودت» از آن به عنوان قدیمی ترین و بزرگ ترین جنبش اجتماعی و مذهبی و ورزشی یاد کرده اند. با همه اینها سال ۳۹۲ میلادی، زمانی که یونان در تصرف رومی ها بود، امپراطور روم به نام «تئودوسیوس» به علت نفاق و دشمنی میان رومیها و یونانیها و متهم کردن یکدیگر به سواستفاده از مقام قهرمانی و نفاق و کینه توزی میان آنها، دستور تحریم بازیها را صادر کرد. در این میان دسته ای از تاریخ نگاران علت عمده این تحریم را مسیحی شدن امپراطور روم می دانند و معتقدند که چون تحمل دیدن مراسم بازی های المپیک مانند قربانی کردن را نداشت، چنین دستوری را صادر کرد. این زمان مصادف با دویست و نود و سومین و آخرین دوره بازی ها بود. با این دستور به برگزاری بازی ها خاتمه داده شد و حتی نام قهرمانان این دوره از تاریخ حذف شد. سی و چهار سال پس از تحریم بازیهای المپیک « تئودوسیوس دوم» دستور تخریب دشت المپیا را داد، همزمان مجسمه زئوس - مظهر بازیها - را به قسطنطنیه حمل کردند و بعدها آن را به آتش کشیدند. دو زلزله در سال های ۵۲۱ و ۵۵۱ میلادی، موجب طغیان آب رودخانه های «الفیوس» و «کلادیوس» و در نتیجه از بین و مدفون شدن تمام آثار مذهبی و ورزشی این ناحیه شد. بیرون کشیدن دهکده المپیک از دل خاک دشت المپیا زیر هزاران خروار خاک مدفون شده بود اما در اوایل قرن هجدهم باستان شناسان تلاش کردند تا بتوانند آثار این دشت را از دل خاک بیرون بکشانند. "برنار دو مون فوکون" فرانسوی و "ویک موفرو" نخستین کسانی بودند که تلاش در این زمینه را آغاز کردند اما این "ابل بلوئه" و "دوبوآ" - دو افسر داوطلب فرانسوی - بودند که موفق شدند با حفر ۶ متری خاک به چند قطعه از بقایای باستانی دست یابند. این اتفاق سال ۱۷۲۹ افتاد و ۱۴۵ سال بعد از آن یعنی سال ۱۸۷۴، "ارنست کورتیوس" که یک باستان شناس آلمانی بود کاوشهای خود را برای پیدا کردن دهکده مدفون شده المپیک آغاز کرد و هفت سال بعد موفق شد دهکده المپیک را از دل خاک بیرون بیاورد. اکتشافات تا سال ۱۹۳۶ ادامه داشت و در این سال تمام آثار باستانی و مجموعههای مذهبی و ورزشی از زیر خاک بیرون آورده شد. اهداف نهضت المپیک ▪ ساختن جهانی صلح آمیزتر و دنیای بهتر ▪ آموزش و پرورش نسل جوان از طریق ورزش ، بدون هیچگونه تبعیض نژادی با توجه به روح المپیک ▪ اشاعه اصول المپیک در سراسر جهان و بدین طریق آفریدن حسن نیت در میان ملل ▪ گرد آوردن قهرمانان جهان هر چهار سال یک بار در یک جشنواره کبیر ورزشی که به نام بازیهای المپیک خوانده می شود . منشور المپیک تدوینی از اصول اولیه ، قوانین و تبصره ای مورد تصویب کمیته بین المللی المپیک است این منشور بر نحوه سازماندهی و اجرای نهضت المپیک حاکمیت داشته است. المپیک در حال حاضر از سال ۳۹۲ که بازیهای المپیک به دستور "تئودوسیوس" تحریم شد، این بازیها به مدت ۱۵۰۰ سال به فراموشی سپرده شد تا اینکه دوباره بازگشایی شد. "المپیاد و المپیکها مظهر یک تمدن جامع میان کشورها، شهرها، قهرمانان، نظامیان و حتی مذاهب باستان بودند". این بخشی از صحبتهای "بارون پیر فردی دو کوبرتن" است. پژوهشگری است که در بازگشایی المپیک نوین پیشگام بود. وی سال ۱۸۹۲ زمانیکه ۲۶ ساله و دبیر کل اتحادیه باشگاههای ورزشی فرانسه بود، در یک کنگره بینالمللی ورزشی که در دانشگاه سوربون ترتیب داده شده بود خبر از بازگشایی دوباره بازیهای المپیک پس از پانزده قرن داد. پس از آن با تلاش وی اسباب برگزاری نخستین دوره بازیهای المپیک در عصر نوین فراهم شد. اینگونه نخستین دوره بازیهای المپیک سال ۱۸۹۶ در آتن یعنی زادگاه بازیهای المپیک یونانیان، برگزار شد. البته دو سال قبل از آن "کوبرتن" و همکارانش با حضور ۷۹ نماینده از پانزده کشور کمیته بینالمللی المپیک را در دانشگاه سوربون تشکیل دادند و "دی میتریوس ویکه لاس" یونانی را در اقدامی نمادین به عنوان رئیس این کمیته انتخاب کردند و خود کوبرتن هم دبیرکل شد. در بخشی از صحبت های کوبرتن آمده است "المپیزم موتور بزرگ بی صدایی است که شتاب و جنبش آن هرگز سکون ندارد". بر این اساس تاکنون و پس از گذشت ۱۱۶ سال، ۲۹ دوره بازیهای تابستانی و ۲۰ دوره بازیهای زمستانی المپیک برگزار شده است.| محل برگزاری المپیک های زمستانی | محل برگزاری المپیک های تابستانی |
| فرانسه، چامونیکس-۱۹۲۴ سوییس، سنت موریس-۱۹۲۸ آمریکا، نیویورک، Lake Placid -1932 آلمان،Garmisch-Partenkirchen-1936 لغو شد-۱۹۴۰ لغو شد-۱۹۴۴ سوییس، سنت موریس-۱۹۴۸ نروژ، اسلو-۱۹۵۲ ایتالیا، Cortina d'Ampezzo -۱۹۵۶ آمریکا، کالیفرنیا، Squaw Valley-1960 اتریش، Innsbruck -1964 فرانسه، گرونوبل-۱۹۶۸ ژاپن، ساپورو-۱۹۷۲ اتریش،Innsbruck -1976 آمریکا، نیویورک، Lake Placid-1980 یوگسلاوی سابق، سارایوو-۱۹۸۴ کانادا، آلبرتو، کالگاری-۱۹۸۸ فرانسه، Albertville-1992 نروژ، لیلهامر-۱۹۹۴ ژاپن، ناگانو-۱۹۹۸ آمریکا، یوتا، سالت لیک سیتی-۲۰۰۲ ایتالیا، تورین-۲۰۰۶ کانادا، ونکوور-۲۰۱۰ | یونان، آتن-۱۸۹۶ فرانسه، پاریس-۱۹۰۰آمریکا، میسوری، سنت لوییس-۱۹۰۴ یونان، آتن-۱۹۰۶ انگلیس، لندن-۱۹۰۸ سوئد، استکهلم-۱۹۱۲ لغو شد-۱۹۱۶بلژیک، آنتورپ-۱۹۲۰ فرانسه، پاریس- ۱۹۲۴ هلند، آمستردام-۱۹۲۸آمریکا، لس آنجلس، کالیفرنیا-۱۹۳۲ آلمان، برلین-۱۹۳۶ لغو شد-۱۹۴۰ لغو شد-۱۹۴۴ انگلیس، لندن-۱۹۴۸ فنلاند، هلسینکی-۱۹۵۲ استرالیا، ملبورن-۱۹۵۶ ایتالیا، رم-۱۹۶۰ ژاپن، توکیو-۱۹۶۴ مکزیک، مکزیکوسیتی-۱۹۶۸ آلمان، مونیخ-۱۹۷۲ کانادا، کبک، مونترال-۱۹۷۶ شوروی سابق، مسکو-۱۹۸۰ آمریکا، کالیفرنیا، لس آنجلس-۱۹۸۴ کره جنوبی، سئول-۱۹۸۸ اسپانیا، بارسلون-۱۹۹۲ آمریکا، آتلانتا، جورجیا-۱۹۹۶ استرالیا، سیدنی-۲۰۰۰ یونان، آتن-۲۰۰۴ چین، پکن-۲۰۰۸ انگلستان، لندن-۲۰۱۲ |