جماران | آخرین اخبار ایران و جهان، سیاست، اقتصاد و اندیشه

نویسنده معروف عرب نوشت:

تناقض گویی عربستان در عرصه سیاست خارجی

عربستان سعودی از یک سو به دنبال براندازی نظام حاکم بر سوریه است و از سوی دیگر به دنبال حفظ نهادهای حکومتی از جمله ارتش است که برای فروپاشی آن طی چهار سال گذشته به مخالفان مسلح سوری پول و سلاح داده است.

کد خبر: ۹۷۶۰۹
تناقض گویی عربستان در عرصه سیاست خارجی

عربستان سعودی هم می خواهد که نظام حاکم بر سوریه به ریاست بشار اسد به هر وسیله ممکن کنار برود و هم می خواهد نهادهای حکومتی از جمله ارتش که مدافع این نظام هستند حفظ شوند تا تجریه لیب یو عراق تکرار نشود.

به گزارش پایگاه خبر یو اطلاع رسانی جماران،«عبدالباری عطوان»نویسنده و تحلیلگر معروف عرب نوشت:در کنفرانس مطبوعاتی مشترک میان «سرگئی لاوروف»وزیر خارجه روسیه و «عادل الجبیر»همتای وی در مسکو برای ما بسیار دشوار بود که بفهمیم چه کسی نماینده یک کشور بزرگ است:آقای الجبیر یا میزبانش لاوروف.میهمان سعودی با زبان «جنگ طلبانه»که در علوم دیپلماتیک و «ابزارهای نرم»آن معمول نیست به ویژه در زمانی که به پرونده سوریه و سرنوشت «بشار اسد»رئیس جمهوری این کشور پرداخت،سخن گفت.

الجبیر در سخنان خود کاملا قاطع بود هنگامی که تاکید کرد:«ما بر این باوریم که بشار اسد به پایان رسیده است...یا باید به منظور توقف خونریزی مردم سوریه از طریق عملیات سیاسی کنار برود یا از طریق عملیات نظامی کنار زده می شود زیرا کشورش بخشی از مشکل به شمار می رود نه بخشی از راه حل...ما او را عامل پیدایش »داعش»در سوریه می دانیم آن هنگام که اسلحه را به سمت مردمش نشانه رفت!»

این چنین«جنگ طلبانه»سخن گفتن باعث شگفتی لاوروف وزیر خارجه روسی نشد که گفت:«ساقط کردن بشار اسد با عملیات نظامی باعث سلطه داعش بر سوریه می شود زیرا روسیه داعش را تهدیدی برای سوریه و عربستان و دیگر کشورهای منطقه می داند.»وی افزود:«خود سوری ها باید سرنوشت بشار اسد را از طریق گفت و گوی فراگیر و با مشارکت همه طرف های مربوطه و به منظور مشخص کردن همه مسائل تعیین کنند.»گویی به آقای الجبیر می گوید:«برای چه در امور داخلی دیگران دخالت می کنید در حالی که اگر کسی در امور داخلی شما دخالت کند خشمگین می شوید.»

کنفرانس مطبوعاتی که درباره آن سخن می گوییم سه شنبه گذشته برگزار شد اما پس از آن علنی شد و اختلافات عمیق میان دو طرف و نارضایتی لاوروف از«تکبر»و نگاه بالا به پایین میهمان عربستانی اش را ثابت کرد،امری که باعث شد وزیر روسی عبارت خطرناکی را به زبان بیاورد و آقای الجبیر و چه بسا دولتش را نیز متهم به «احمق های نادان»بکند.

این عبارت همانند آتشی در مرتع به سرعت در شبکه های اجتماعی با صدا و تصویر منتشر شد.وزیر خارجه روسیه روشن بودن میکروفن را فراموش کرد یا به عمد خود را به فراموشی زد،چه بسا به عمد باعث وقوع این رخداد شد تا پیام غضب آلودی را به میهمان و دولت میهمانش درباره موضع گیری شان درباره سوریه و دخالت شان در این کشور برساند به ویژه آن که در طول کنفرانس مطبوعاتی داشت با موبایلش ور می رفت و پیامک هایش را می خواند و برخی نکته ها را یاداشت می کرد و برای نشان دادن کلافه شدن و بی توجهی اش مرتب به پیشانی اش فشار می آورد؛ این را تفسیرهای زیادی که توسط کارشناسانی که این کنفرانس را پیگیری کردند،بیان کردند.

ما نمی دانیم الجبیر به چه برگ برنده هایی تکیه دارد وقتی که دم از کنار رفتن بشار اسد پیش از سخن گفتن درباره هر گونه راه حل سیاسی در سوریه می زند و تاکید می کند که یا به صورت مسالمت آمیز یا با جنگ باید کنار برود و در آینده سوریه جایگاهی ندارد.آیا عربستان طرح مخفیانه ای برای اعلان جنگ علیه سوریه در چارچوب«توفان قاطعیت»دیگر، همانند آن چه در یمن رخ داد،دارد؟

شماری از مسئولان عربستانی به شیوه های مختلفی تاکید کردند که توفان قاطعیت نباید به یمن محدود شود و به سوریه نیز باید برسد اما اینها درک نمی کنند که سوریه با یمن کاملا تفاوت دارد و چه بسا ورود جنگ به پنجمین سال خود بدون آنکه نظام حاکم بر این کشور همانطور که برخی پیش بینی کرده بودند، سقوط نکرد.

اختلاف بر سر سرنوشت بشار اسد تنها میان عربستان و روسیه نیست بلکه تبدیل به مساله اختلافی میان عربستان و هم پیمانان غربی اش شده است که اکنون اولویت آنها از بین بردن داعش است زیرا این گروه را خطر بزرگ می دانند.کشورهای غربی اخیرا موفق شدند که ترکیه هم پیمان قوی عربستان را قانع کنند که به شکلی جدی و پس از پشت گوش انداختن طولانی و شانه خالی کردن علیه داعش وارد جنگ شود.

دو تناقض اصلی در سخنان الجبیر در کنفرانس مطبوعاتی و نیز در سیاست خارجی عربستان به طور کلی می توان دید:

نخست:سخن گفتنش درباره ضرورت ابقای نهادهای نظام حاکم بر سوریه از جمله نهادهای امنیتی و نظامی(ارتش)و فقط کنار رفتن بشار اسد تا از خلأ امنیتی،سیاسی و نظامی و غرق شدن کشور در هرج و مرج همانند آن چه در لیبی و عراق رخ داد، جلوگیری شود.

دوم:متهم کردن رئیس جمهوری سوریه به عنوان دلیل اصلی ظهور داعش در سوریه آن هنگام که سلاح را به سمت مردمش نشانه رفت.

اگر در عمل اسد از دنیا رفته بود و هیچ جایگاهی در آینده سوریه ندارد همانطور که آقای الجبیر در سخنانش لطف کرد گفت بنابراین استقبال شاهزاده «محمد بن سلمان»معاون ولیعهد،وزیر دفاع ،پسر پادشاه عربستان و مردی که در حال حاضر کشور را اداره می کند از «علی مملوک»فرستاده اش و رئیس دستگاه امنیت ملی سوریه در شهر جده ،کاملا با این طرح در تناقض است و تاکید بر این دارد که اسد «نمرده»و در حال ارتزاق است و کسانی هستند که مشروعیت وی را به رسمیت می شناسند و فرستاده اش را در شهری در عربستان مورد استقبال قرار می دهند.

اصرار آقای الجبیر بر ابقای نهادهای حکومتی سوریه از جمله ارتش سوریه و فقط کنار رفتن راس نظام، دارای تناقضی بزرگتر از تناقض نخست است.عربستان از مخالفان مسلح سوری با پول و سلاح حمایت کرد تا نظام حاکم بر سوریه و ارتش این کشور را که از نظام حاکم حمایت می کند و از آن دفاع می کند و عربستان این ارتش را متهم به کشتن بیش از دویست هزاری سوری می کند، از بین ببرند.

پس چگونه این ارتش از نظر سعودی ها یک روز مجرم و آدم کش می شود و روز دیگر تبدیل به ارتش ملی می شود که باید آن را حفظ کرد و گذشته را به باد فراموشی سپرد.چگونه آقای الجبیر و دولتش این جهش انتقالی بزرگ از تناقض به تناقض را تفسیر می کنند؟امیدواریم که پاسخ روشنی بشنویم اگر چه هرگز انتظار این پاسخ را نداریم.

و اما اگر به مساله دوم برگردیم و آن اتهام نظام حاکم بر سوریه به اینکه خودش باعث و بانی ظهور داعش است می بینیم که تسلسل تاریخی ظهور این گروه و گسترش آن کاملا برعکس این مساله را می گوید.این گروه در آن زمان که عربستان اسد را دوست صمیمی خود و هم پیمان قوی در منطقه می دانست و در سال دو بار یا بیشتر طی دیدارهای زیادش از ریاض یا جده برایش فرش قرمز پهن می کرد و حتی تنها رهبر عربی بود که در مراسم افتتاحیه دانشگاه علوم و فناوری«ملک عبدالله»در شش سال قبل و با حضور ملک عبدالله پادشاه درگذشته این کشور حضور یافت،داعش با قدرت تمام وجود داشت.

کسی که نقش بزرگی در ظهور داعش و رشد آن داشت اشغالگر آمریکایی بود که عراق را به اشغال خود درآورد و برخی سیاست های اشتباه دولت عراق و به حاشیه راندن برخی و نیز انحلال ارتش بزرگ عراق بود که با کمک عرب ها هشت سال با ایران وارد جنگ شد.

«وهابیت»باور ایدئولوژیک اصلی داعش است و این گروه تروریستی در میان جوانان عربستان سعودی و علمای دینی این کشور بیشترین محبوبیت را دارد و بیشترین حمایت مالی از این گروه چه مردمی چه رسمی توسط منابع عربستانی صورت گرفته است و این اتفاق پیش از آن صورت گرفت که دولت عربستان به خطر داعش پی ببرد و قوانینی مبنی بر مجرم بودن وابستگی و ارتباط با این گروه یا هواداری از این گروه یا حتی همبستگی ساده با آن داشته باشد،صادر کند.

ما در اینجا واقعیت های علمی و مستند را روایت می کنیم اما نه برای تبرئه این طرف یا آن طرف و «ابومصعب الزرقاوی»که بذر نخستین داعش را کاشت نه عضو حزب بعث سوریه بود نه عضو حزب بعث عراق بلکه رهبر گروه «توحید و جهاد»است و هرگز پایش به خاک سوریه نرسید و فقط نماینده القاعده در عراق بود.

پر واضح است که آقای الجبیر که در حال حاضر به جای شاهزاده «سعود الفیصل»سکان دیپلماسی خارجی عربستان را به دست گرفته در این زمینه مهارت کافی ندارد و حرجی هم بر او وارد نیست زیرا فقط سه ماه از به عهده گرفتن این پست جدید گذشته و تا زمانی که مهارت و درایت کافی به دست آورد زمانی که با فرد کارکشته سیاست خارجی و منطقه ای نظیر سرگئی لاوروف برخورد می کند باید کلماتی که استفاده می کند را با دقت بسیار بالا انتخاب کند.

منبع:رای الیوم

انتهای پیام

دیدگاه شما