جماران | آخرین اخبار ایران و جهان، سیاست، اقتصاد و اندیشه

کشورهای حوزه خلیج فارس و دیپلماسی ایرانی

پس از آنکه به دنبال دستیابی به توافق هسته ای، درهای دیپلماسی ایران کاملا باز شده است، کشورهای حوزه خلیج فارس نباید این فرصت را نادیده بگیرند.

کد خبر: ۹۶۴۷۲
کشورهای حوزه خلیج فارس و دیپلماسی ایرانی

به گزارش پایگاه خبری و اطلاع‌ رسانی جماران، «راغدة درغام» روزنامه نگار روزنامه الحیات چاپ لندن در یادداشتی در روزنامه آمریکایی هافینگتون پست نوشت: این هفته تحولات جالبی در روابط آمریکا و روسیه با کشورهای حوزه خلیج فارس ، مصر و ترکیه به وجود آمد و در عین حال تحولات جالبی در گفتمان سیاسی ایران و شورای همکاری خلیج فارس (GCC) دیده شد.

گفتگوی راهبردی میان آمریکا و مصر در اوایل این هفته برای اولین بار از سال 2009 از سر گرفته شد. روابط این دو کشور از زمان به قدرت رسیدن اخوان المسلمین در قاهره تیره شده بود. این مذاکرات، همچنین نقش منطقه ای مصر در لیبی، یمن و سوریه را به چالش کشید.

بیانیه شورای همکاری خلیج فارس که توسط « خالد العطیه» وزیر امور خارجه قطر در دوحه قرائت شد؛ امتیاز قابل توجهی برای دولت اوباما محسوب می شود که نیاز به چنین مواضعی در آستانه رای گیری کنگره دارد.

این اتفاق همچنین در ارتباط با توافق برای از سرگیری مذاکرات استراتژیک بین آمریکا و شورای همکاری خلیج فارس صورت می گیرد که از دو ماه پیش در کمپ دیوید کلید خورده بود. جلسه بعدی گفت و گوها، ماه آینده در نیویورک صورت خواهد گرفت.

مشارکت آمریکا و روسیه که توسط «جان کری» وزیر امور خارجه آمریکا و «سرگئی لاوروف» وزیر خارجه روسیه صورت گرفت، ابتکار جدیدی را به شورای همکاری خلیج فارس برای تلاش های سیاسی و دیپلماتیک در منطقه عربی، در پی توافق هسته ای با تهران ارائه کرد. جزئیات این نگرش آمریکا و روسیه در مورد مسائل منطقه ای - چه در خصوص ایران و چه در خصوص سوریه - هنوز تغییر چندانی نداشته است. در حقیقت، نشست سه جانبه « کری»، «لاوروف» و « عادل الجبیر» وزیر خارجه عربستان، تمایل واشنگتن و مسکو را برای اطمینان دادن به ریاض در خصوص توافق هسته ای ایران نشان داد.

«محمد جواد ظریف» وزیر خارجه ایران نیز با دیپلماسی خود، در تلاش برای اطمینان بخشیدن به کشورهای حوزه خلیج فارس است. «ظریف» در مقاله ای در روزنامه السفیر با عنوان «الجار ثم الدار»، خواستار راه هایی برای کمک به همه کشورهای منطقه برای ریشه کن کردن علل تنش و عدم وجود اعتماد شد. وزیر امور خارجه قطر خواستار یک گفتگوی جدی و سازنده با ایران از جمله بحث در مورد حمایت مستمر تهران از «بشار اسد» شده است.

سراسیمگی در فعالیت های دیپلماتیک و سیاسی همزمان با کمپینی برای جلب حمایت از توافق هسته ای ایران وجود دارد. همچنین فعالیت های اقتصادی و اطلاعاتی با مشارکت آمریکا، روسیه، و اروپا در جهت آشتی دادن ایران و شورای همکاری خلیج فارس وجود دارد.

به گفته منبعی در حوزه خلیج فارس، مقامات کویت و قطر در طول سفر ظریف به پایتخت خود، از وی خواستند تا در پی توافق هسته ای، همسایگی و موضع جدید این کشور را اثبات کند.

بازی «پلیس خوب، پلیس بد» همچنان ادامه خواهد داشت تا زمانی که تصمیم گیری های استراتژیکی در مورد آینده ایران گرفته شود.

این هفته لفاظی های « کری» وزیر امور خارجه آمریکا و همتای انگلیسی وی، «فیلیپ هاموند» علیه تهران افزایش یافت. این دو از نفوذ ایران در منطقه انتقاد کردند.

آمریکا، انگلیس، آلمان و فرانسه دیگر نمی خواهند از کارت های فشار خود برای تاثیر گذاشتن بر سیاست های تهران و نقش منطقه ای آن استفاده کنند و فرصت توافق هسته ای تاریخی را از دست بدهند.

بخشی از مفاهیم توافق هسته ای، اذعان به این مطلب است که ایران به عنوان یک بازیگر منطقه ای پذیرفته شده و به نقش منطقه ای آن به ویژه در لبنان، عراق و سوریه مشروعیت داده شده است. اما یکی دیگر از تبعات این توافق این است که در حال حاضر ترکیه سیاست های خود را به گونه ای تغییر داده تا موقعیت قوی تری برای خود پیش از تقویت نقش ایران در منطقه، ایجاد کند.

در یادداشت ظریف آمده است: « در حال حاضر، منطقه ما در ناآرامی به سر می برد و خطرات جدی بنیان های جامعه، و فرهنگ بسیاری از کشورهای مسلمان این منطقه را به شدت تهدید می کند. هر چند ایران، با تکیه بر یک جمعیت منعطف و در عین حال مقاوم در برابر سلطه گری و با ارائه افق های جدیدی از تعامل سازنده، به لطف خدا در ثبات و امنیت به سر می برد، ولی نمی تواند نسبت به ویرانی های عمیق اطراف خود بی تفاوت باشد. تجربه به ما می گوید که بی ثباتی و ناآرامی مرزی نمی شناسد. امروز امنیت هیچ کشوری در این دنیای جهانی شده، نمی تواند در محیطی ناآرام تضمین شود.»

مکانیزم های ریشه کن کردن تنش و بی اعتمادی میان کشورهای منطقه در تهران و همچنین ریاض، آنکارا و دوحه در دسترس هستند. اکنون سوریه میدانی برای محک زدن طرفین است. تلاش برای مقابله با داعش در سوریه باید با همکاری مسکو و تهران صورت گیرد.

نکته مهم دیگری که ظریف گفت، این است که « همه ما باید این واقعیت را بپذیریم که زمان بازی های با حاصل جمع صفر تمام شده و ما همه با هم یا برنده و یا بازنده ایم. امنیت پایدار از طریق نا امن کردن دیگران به دست نمی آید. هیچ ملتی نمی تواند به منافع خود دست یابد، بدون این که منافع دیگران را نیز در نظر گیرد.»

«ظریف» یمن را به عنوان یک «مدل خوب» برای آغاز مذاکرات جدی انتخاب کرد. این در حالی است عربستان حاضر نیست به این راحتی از یمن دست بردارد. آمریکا هم در این مسیر از آن حمایت می کند.

این وظیفه کشورهای حوزه خلیج فارس است تا از بازگشایی دیپلماسی ایرانی بهره مند شوند. وزیر امور خارجه قطر با استقبال از توافق هسته ای و درخواست برای برگزاری گفتگو های جدی با ایران، مسیر درستی را انتخاب کرده است.

انتخاب دوحه برای برگزاری جلسات دو جانبه و سه جانبه میان کری، لاوروف، و وزرای خارجه شورای همکاری خلیج فارس نیز اقدام قابل توجهی است.

بر این اساس، آخرین تحولاتی که پس از توافق هسته ای ایران رخ داده است، در حقیقت نشان از تغییراتی در استراتژی منطقه ای دارد.

در حقیقت، این نشانه هایی از موفقیت در جلب «استراتژی باز» کشورهای حوزه خلیج فارس در پاسخ به «دیپلماسی باز» ایران است و آمریکا و روسیه را برای اطمینان بخشیدن به کشورهای شورای همکاری خلیج تشویق می کند. دیگر دوره اتهام زنی و شک و تردید به پایان رسیده است. در مرحله کنونی، کشورهای شورای همکاری خلیج فارس باید به شکلی هوشمندانه و عمل گرا برای برداشتن گام های بعدی در این راه برنامه ریزی کنند. این کار در حقیقت امکان پذیر است اگر اراده لازم وجود داشته باشد.

منبع: روزنامه هافینگتون پست

انتهای پیام

دیدگاه شما