پایگاه اطلاع رسانی و خبری جماران، لائوس در جریان جنگ ویتنام موضع بیطرفی در پیش گرفت. اما ویتکنگها از لائوس به عنوان خط تدارکاتی در جنگ ویتنام استفاده کردند و در اواخر دهه ۶۰ آمریکا برای مقابله با چریکهای ویتکنگ ویتنام که به داخل لائوس رخنه میکردند، و به منظور شتاب دادن به پایان جنگ، بیطرفی لائوس را نقض کرد و بدون درز این موضوع به مطبوعات به بمبارانهای گسترده بخشهایی از لائوس، به ویژه دشت خمرهها دست زد.
هدف از حملات هوایی نابودی خط تامین آذوقه ارتش ویتنام شمالی بود که به طور مارپیچی از طریق لائوس و کامبوج به جنوب حرکت میکرد. خروج آمریکا در سال 1975 از ویتنام سر کارآمدن پاتت لائو را در لائوس میسر ساخت. از ۱۹۹۰، دولت اصلاحات را آغاز کرد. در سالهای اخیر بواسطه درگیریهای سیاسی هزاران تن از مردم لائوس از کشور گریختهاند از جمله طبق آمار طی سال ۸۳-۱۹۷۹ بیش از ۲۰۰ هزار نفر به تایلند پناه بردهاند.
چانگ دونگ لی ۸۵ ساله، راهب صومعه وات فیا وات واقع در شهر شیانگ خوانگ پایتخت پیشین لائوس است. این شهر در دوران جنگ به شدت مورد بمباران قرار گرفت و از سال ۱۹۷۵ کاملا رها شد. این صومعه که قدمت آن به سال ۱۳۲۲ باز می گردد در سال ۱۹۶۶ توسط ایالات متحده به دلیل مشکوک بودن به داشتن فضایی برای ذخیره سازی مواد غذایی که ویتنام شمالی از آن استفاده می کرد، بمباران شد. مجسمه آسیب دیده بودا در حیاط این صومعه از جمله اشیایی است که از دوران پیش از جنگ باقی مانده است.
صام سانگجا در حومه روستای نونگ تانگ واقع در استان شیانگ خوانگ که در دوران جنگ مخفی به عنوان غار پزشکی توسط کمونسیت های جنبش سیاسی لائوس مورد استفاده قرار می گرفت . امروزه هنوز شیشه آمپول ها و بطری ها که قدمتشان به ۶۰ سال پیش باز می گردد وجود دارد.
کمپوانگ دالاسنگ در حالی که روی زمین دراز کشیده است نشان می دهد که چگونه در طی جنگ از بمباران پناه می گرفت. این پروفسور اسبق زبان فرانسه ۸۴ ساله که ۵ سال در زیر بمباران آمریکایی ها زندگی کرده است اظهار کرد: تا به امروز از آمریکایی ها متنفر بوده ام. آنان همه چیز را بمباران و ویران کردند و سوزاندند. اگر رئیس جمهورشان اینجا بود سیلی بر صورتش میزدم.
در سال ۱۹۶۹ دسالنگ و خانوداه اش خسته و درمانده تنها پس از چهار روز از آنکه همسرش دومین فرزندشان را به دنیا آورده بود با پای پیاده به مدت یک ماه به ویتنام گریختند.آنان توانستند در سال ۱۹۷۵ بازگردند. این خانواده می گویند: تنها آمریکا می تواند با پاک سازی بمب های باقی مانده و ساختن جاده، مدرسه و بیمارستان جبران کند.
نیووا
یانگ ۱۶ ساله که چشم راست خود را در سال ۲۰۰۹ بر اثر اصابت بمب، زمانی که مشغول به کندن علفهای شالیزار خانوادگی بود، از دست داد. یانگ که در آن زمان ۱۱ سال داشت پس از آنکه پزشکان به دلیل سن کم وی از جراحی چشم او امتناع کردند چشم خود را از دست داد. او می گوید: تنها انفجار کوچکی را به یاد دارم که پس از آن تکه تیزه وارد چشمم شد.
دست
های مصنوعی مرکز نمایشگاه کوپه COPE ویتنام. کوپه سازمان خیریه محلی که پروتز ها و خدمات توانبخشی را برای افراد معلول ارائه می دهد. یک سوم از بیماران این سازمان قربانیان مرتبط با مهمات منفجر نشده هستند.
عکس
ننگوانگ یکی از معدود مواردی است که میا خانگ از همسرش به یادگار نگه داشته است. سایر وسایل به منظور دفع شر از خانه ای که زندگی همسرش را گرفت سوزانده شدند.
گروهی از زنان منطقه مان واقع در شیانگ خوانگ مین و مهمات منفجر نشده را پاکسازی می کنند.
ژنگ صور ۱۶ ساله بر اثر انفجار بمبی مجروح شد و برادر ۱۰ ساله خود را از دست داد. دست ژنگ هنوز پس از گذشت یک سال از این حادثه مملو از گلوله است. او می گوید: از زمان این حادثه هر روز درد می کشم . قبلا بیشتر می توانستم کار کنم اما حال به آسانی خسته می شوم و درد زیادی در پشتم احساس می کنم.
بخشی
از یک بمب که در خانه وان پیدا شده است. وان خام ۸۵ ساله پیشتر پس از پایان جنگ شکارچی بوده است. پس از اتمام درگیریها و گذراندن ۷ سال در اردوگاه پناهندگان زمانی که وی و خانوادهاش به ناخوان بازگشتند آن منطقه را مملو از خمپاره و بمب های خوشهای یافتند.
عکس: گاردین
مترجم: گلناز سادات غفاری