جماران | آخرین اخبار ایران و جهان، سیاست، اقتصاد و اندیشه

تحریم حامیان داعش

منابع مورد نیاز داعش چگونه تامین می شوند؟!

تاکنون سخن های بسیاری درباره چگونگی دسترسی داعش به منابع مورد نیاز خود گفته شده است. اما به صورت کلی می توان منابع مورد استفاده داعش را به سه گروه حامیان خارجی، منابع نیمه مستقل تجاری و اقدامات تبهکارانه این گروه تقسیم کرد.

کد خبر: ۵۲۹۹۶
منابع مورد نیاز داعش چگونه تامین می شوند؟!

جماران ـ داوود احمدی: گرچه تصویب قطعنامه شورای امنیت سازمان ملل متحد در محکومیت «داعش» و اعلام آمادگی شورا برای تحریم کسانی که به داعش برای «تامین منابع مالی و بسیج نیرو» کمک می کنند، پرونده ی این گروه تروریستی را وارد مرحله ی تازه ای کرد؛ اما هنوز جای این پرسش باقی است که منابع مختلف مورد نیاز داعش چگونه تامین شده است؟

واقعیت این است؛ تروریست هایی که امروز می شناسیم، بیشتر ریشه در گروه های جهادی ای دارند که ایالات متحده آمریکا با همکاری عربستان سعودی راهی جنگ کرد تا شوروی را در افغانستان به خاک سیاه بنشاند. بسیاری از افرادی که در افغانستان می جنگیدند، افغان نبودند. آنها اتباع کشورهای دیگری بودند که به افغانستان آمده بودند. در سال 1978 جمهوری دموکراتیک افغانستان توسط کمونیست ها ایجاد شد. حکومتی که روابط مستحکمی با اتحاد جماهیر شوروی برقرار کرد. 24 دسامبر 1979 شوروی برای حمایت از حکومت کمونیستی کابل به افغانستان نیروی نظامی فرستاد. هرچند اسنادی که بعدها منتشر شد نشان می دهد آمریکایی ها از شش ماه پیش از این تاریخ با حمایت از جهادی ها در افغانستان به دنبال درگیرکردن شوروی در دام اشغال این کشور بودند. رابرت گیتس در کتاب خاطرات خود، آغاز حمایت کارتر از تکفیری ها را سوم جولای 1979 می داند، حدود پنج ماه پیش از اشغال افغانستان توسط شوروی. در همان سالها «اسامه بن لادن» از عربستان راهی افغانستان شد. گفته می شود «ابومصعب زرقاوی» رهبر پیشین شاخه ی القاعده ی عراق نیز به کابل آمده بود تا گروه «جندالشام» را تاسیس کند، نیرویی که می تواند پدر معنوی داعش باشد.

سالها بعد، این سوریه بود که باید تاوان می داد چرا که در کنار ایران، حزب الله و فلسطین مانده بود. سوریه نفوذ عربستان در میان اعراب را به چالش می کشید و تهدیدی برای موجودیت رژیم صهیونیستی بود و دوباره همان داستان قبلی تکرار شد. هرچند این بار روند تحولات برای آمریکایی ها چیزی جز ناکامی نبود.


آمریکا، اسرائیل، انگلستان:عملیات لانه ی زنبور

ادوارد اسنودن کارمند سابق آژانس امنیت ملی آمریکا، اخیرا اطلاعاتی را منتشر کرده است که نشان می دهد سیا به همراه موساد و ام آی 6 در عملیاتی با عنوان «لانه زنبور» به حمایت از داعش پرداخته اند. بخشی از این حمایت، برگزاری یک دوره آموزشی برای فرماندهان داعش بوده که دوره هایی مانند فن بیان را نیز شامل می شده است. در روزهای پس از اشغال موصل توسط داعش، خبرهایی مبنی بر اینکه اردن محل طرح ریزی عملیات حمله به موصل بوده است منتشر شد. نشستی که در امان پایتخت اردن برای طراحی عملیات موصل برگزار شد. جلسه ای که گفته می شود تحت نظارت آمریکا و رژیم صهیونیستی بوده است. در گذشته نیز اخباری پیرامون آموزش معارضین دولت سوریه در اردن توسط آمریکایی ها منتشر شده بود. این احتمال وجود دارد گروهی که به موصل وارد شده اند، بخشی از همین نیروها باشند.

ترکیه:راه فروش نفت؟

داعش در ماه های اخیر تشنه ی نفت شده است. امکان فروش نفت بخشی از میادین نفتی عراق و سوریه به داعش طعم شیرین طلای سیاه را چشانده است. میادین نفتی نجمه، التیاره، حمرین، عین زاله و.. تحت کنترل داعش است. سازمان بین المللی انرژی ظرفیت تولید نفت داعش را 80 هزار بشکه در روز عنوان کرده است. از طرف دیگر برخی گزارشات به فروش نفت داعش به قمیت حدود 20 دلار از طریق ترکیه اشاره کرده اند. مسئله ای که ترکیه به تکذیب آن پرداخت. برخی گزارش ها نیز از آموزش و حمایت نیرو های داعش توسط ترکیه خبر می دهند. دولت ترکیه از آغاز بحران سوریه اقدام به آموزش نیروهای معاند دمشق کرده است. امری که در مقاطعی به واکنش مردم ترکیه نیز منجر شده است. حتی اگر نخواهیم به حمایت مستقیم ترکیه، قطر و عربستان از داعش اشاره کنیم، اما با توجه به اظهارات و رفتارهای پیشین این دولت ها در مقابل بشار اسد می توان به این نتیجه رسید که کمک های این کشورها چه به صورت مستقیم و چه به صورت غیرمستقیم نقش مهمی در قدرت یابی داعش بازی کرده است. داعش برای تداوم تحرک ماشین جنگی اش نیاز به منابع فراوان مالی دارد. شاید به همین دلیل است که برخی از اعضای داعش این روزها از حمله به کویت و رویارویی با آمریکا در آنجا سخن می گویند. پیشتر ایسنا به نقل از یک حساب کاربری منتسب به رهبر داعش، گفته بود که وی تهدید کرده اعضای گروه تروریستی‌اش را وارد کویت خواهد کرد تا از این طریق آمریکا رابه کویت بکشاند و با آنها وارد جنگ شود.

خبرآنلاین نیز به نقل از یک روزنامه کویتی خبر از اطلاعات محرمانه‌ای داده بود که از داخل عراق درخصوص طرح داعش برای ورود به کویت منتشر شده است، به همین دلیل نیز وزارت کشور کویت در مرزهای خود با عراق اعلام آماده‌باش کرده است.

تبهکاری:
مشهور است که بلشویک ها با حمله به بانک های روسیه ی تزاری و راهزنی برای خود منابع مالی مناسبی را فراهم می کردند. گویی این عمل بلشویک ها مورد تقلید داعشی ها قرار گرفته چرا که گفته می شود داعش پس از اشغال موصل، بیش از 425 میلیون دلار پول نقد را از بانک مرکزی شهر به دست آورد. امری که در آن زمان سرمایه ی داعش را به بیش از 2 میلیارد دلار رسانده بود.
در کنار اینگونه امور داعش درآمدهایی نیز از طریق دریافت وجوه مختلفی از اهالی مناطق تحت سلطه اش بدست می آورد. گزارشاتی از ایجاد یک بازار برای فروش برده در شمال عراق توسط داعش نیز وجود دارد. یکی از این گزارش ها که توسط ایسنا منتشر شده، به نقل از یک کشیش عراقی است که گفته بود اخیراً بیش از 700 زن و دختر در مرکز شهر موصل به حراج گذاشته شدند. قیمت دختران در این حراج 150 دلار تعیین شده بود و دختران و زنان به اجبار باید تن به قوانین سختگیرانه داعش بدهند.
در اینجا باید به این مسئله اشاره کرد که داعش برای کسب «منابع مالی و بسیج نیرو» دارای امکان های گوناگونی ست. اما بدون شک حداقل تا امروز پشتیبانی از این نیرو تا حد زیادی به فرآیندی شبیه است که در افغانستان اتفاق افتاد. امری که به کمک طالبان آمد تا به قدرت برسد. پس از این مرحله هرچند حمایت های شیوخ عربی ادامه یافت، اما برای طالبان امکان دسترسی به برخی منابع مالی مستقل مانند تجارت هروئین فراهم شد. منبع مستقلی که شاید این بار برای داعش نفت باشد. تجارتی که براساس تجربه ی تحریم های نفتی توسط آمریکا به سختی می تواند بدون چراغ سبز این کشور اتفاق افتاده باشد!

////////////////////////

سابقه ی تروریسم شاید به وسعت تاریخ سیاست باشد. چنانکه می توان خوارج را یک گروه تروریستی دانست، اما بدون تردید این مفهوم با گذشته اش تفاوت های بسیاری کرده است. در نقاط مختلف جهان می توان از گروه های گوناگون تروریستی نام برد. با این وجود خاورمیانه جولانگاه ویژه ای برای تروریست ها بوده است. منطقه ای که به دلیل اهمیت استراتژیک آن و تامین انرژی جهان همواره در تحلیل ها اهمیت مضاعفی پیدا می کند. مکانی که عواملی همچون بیکاری و فقر نقش مهمی در شکل گیری تروریسم دارند. یک شاهد بر این ادعا مصاحبه ی پدر عمرچچنی(شیشانی) از فرماندهان ارشد داعش است که بیان کرده بود: پسرش با تعلیمات مسیحی بزرگ شده است اما چون نتوانسته شغل مناسبی پیدا کند به داعش روی آورده است. پدر شیشانی در رابطه با چرایی ورود فرزندش به داعش گفته بود: شیشانی بعد از آن که حدود شش سال پیش ارتش گرجستان را به دلایل پزشکی ترک کرده، نتوانسته کاری پیدا کند و به همین دلیل جذب گروه‌های افراطی شده است. وزیر بیت المال پاکستان کشوری که یکی از پایگاه های اصلی تروریسم در جهان است در مصاحبه با فارس می گوید:«من تصور می‌کنم بزرگترین علت پیوستن جوانان به گروه‌های تروریستی بیکاری و بی‌سوادی است. بنابراین افراد سودجو با استفاده از بی‌سوادی و بیکاری جوانان، با مبلغ ناچیزی آنان را برای اهداف تروریستی و فرقه‌ای استخدام می‌کنند.» فقر و تنگ دستی در کشورهایی چون افغانستان و پاکستان برخی از جوانان را به مدارس وهابی می کشاند. مکان هایی که به وسیله ی کمک های برخی از کشورهای حوزه خلیج فارس اداره می شوند. این مدارس به «طالبان» خود کمک مالی می کنند.

با وجود اینکه فقر،بیکاری و ترویج گران تکفیر را می توان به عنوان زمینه ی شکل گیری تروریسم در منطقه در نظر گرفت؛ اما آنچه که نقش ویژه ای در گسترش تروریسم در منطقه داشته، دخالت قدرت های فرامنطقه ای بوده است. خاورمیانه ی امروز مانند همیشه جایگاهی ویژه برای قدرت های جهانی است.

در گذشته انگلستان برای آنکه هرگز خورشید در مستعمراتش غروب نکند به دنبال حفظ هند بود، سرزمینی که ضامن قدرت بریتانیا به حساب می آمد. در چینن روزگاری خاورمیانه زمین بازی قدرت های بزرگ برای رسیدن به هندوستان بود. ناپلئون برای رسیدن به هندوستان مسیر مصر را انتخاب می کند. قیصر با سلطان عثمانی همراه می شود تا با خط آهن برلین - بیزانس - بغداد (B.B.B ) برای رسیدن به هند از طریق خلیج فارس زمینه سازی کند. روسیه نیز همواره در فکر راهی برای تهدید منافع بریتانیا در هندوستان بود. امروز خاورمیانه ای که به ذخایر عظیم انرژی اش می نازد، همسایه جنوبی «خارج نزدیک» روسیه (نامی که روس ها برای مناطق جدا شده از اتحاد شوروی گذاشته اند) به حساب می آید. ایالات متحده ی آمریکا هم این روزها کابوس های چینی می بیند و برای مهار چین در شرق باید در خاورمیانه حضور داشته باشد. چرا که چین نیازمند انرژی است و خاورمیانه محل تولید آن. از طرف دیگر نوار کنترل چین که از شرق آسیا شروع می شود باید در غرب قاره ی کهن نیز مستحکم شود.

به رغم هزینه هایی که در ظاهر داعش برای آمریکا ایجاد کرده است؛ اما هنوز حاشیه آفرینی های داعش بهانه خوبی برای تداوم حضور و قدرتنمایی آمریکایی ها در منطقه فراهم کرده است.

انتهای پیام

دیدگاه شما