جماران | آخرین اخبار ایران و جهان، سیاست، اقتصاد و اندیشه

حسین سلیمی؛

ماندلا فراسوی تاریخ

کد خبر: ۳۳۱۳۰
ماندلا فراسوی تاریخ

در جوار ساختمان تاریخی پارلمان انگلستان میدانی است که در آنجا شخصیت های بزرگ تاریخ انگلستان قرار داده شده اند. در میان شخصیت های سیاسی و سفیدپوست تاریخ بریتانیا، تنها مجسمه یک شخصیت غیربریتانیایی است که نه فقط سیاهپوست است بلکه سال ها علیه استعمار انگلستان و نژادپرستی سفیدپوستان مبارزه کرده بود. او نلسون ماندلااست. نگاه به مجسمه این مبارز سیاهپوست در کنار پارلمان انگلستان این پرسش را به ذهن می رساند که به راستی چیست که به ماندلادر کشوری که سال ها با آن مبارزه کرده بود چنین احترامی بخشیده؟ و چیست که سبب شده تا او را در کنار بزرگ ترین شخصیت های تاریخ شان بنشانند؟ آیا ماندلااز ارزش هایش دست کشیده که حتی در کشورهای غربی به نماد انسانیت و سیاستمداران شریف بدل شده است؟ یا نفوذ شخصیتی او چنان بوده که راهی برای جهانیان به جز سر فرود آوردن در برابر پرسابقه ترین مبارز آفریقایی نگذاشته است. او نلسون ماندلااست. شخصیتی که جهانی شدنش نه فقط به دلیل مقاومت او در زندان‌های مخوف رژیم آپارتاید، بلکه به دلیل روح بزرگ و شخصیت رحمانی ای بود که از خود به نمایش گذاشت. ماندلانماد مبارزه با تبعیض نژادی بود و سخت ترین شکنجه ها و طولانی ترین زندان ها را در این راه تجربه کرده بود.
اما چهره‌های دیگری نیز بودند که چنین مبارزه یی را انجام داده بودند اما ماندلانشدند و از شرق تا غرب عالم به عنوان یک اسطوره بین المللی شناخته نشدند. پس به راستی چیست که ماندلارا ماندلامی کند؟ برای پاسخ دادن به این پرسش چند نکته را در زندگی ماندلامرور می کنیم.
- ماندلاشخصیتی است که تمام منافع شخصی خود را برای آرمانی انسانی فدا کرد. او چهره یی است که در راه مبارزه طولانی اش هیچ برای خود نخواست، نه به دنبال ثروت بود و نه به دنبال قدرت و خود را وقف فعالیت های انسانی کرد. هم کشورش را در راه گریز از هیولای آپارتاید رهبری کرد و هم برای نجات کودکان بی سرپرست و بیماران گوناگون در سرتاسر جهان آستین بالازد. هم راه را برای اتحاد آفریقایی ها در قالب سازمان وحدت آفریقا گشود و هم بیشترین تلاش را برای استقرار صلح در مناطق بحرانی آفریقا به خرج داد. از این رو است که اندیشه ها و فرهنگ های مختلف برای او به عنوان نماد انسانیت و سیاست ورزی انسانی، احترام قایلند.
- ماندلاسیاستمداری بود که معنای دیگری از سیاست ورزی را به نمایش گذاشت. او در سیاست ورزی خود هرگز خشونت نورزید. انتقام نگرفت و حتی مخالفانش را تهدید و تمسخر و تحقیر نکرد. او در کشوری که 30 سال مبارزه کرده و بیشتر عمر خود را در زندان گذرانده بود، به ریاست جمهوری رسید، اما حتی از زندانبانان و شکنجه گران خود انتقام نگرفت به جای آن سعی کرد تا همه را در یک فضای مدارا گردهم جمع کند و راه را برای به زیستن و همسازی بین دشمنان سابق فراهم کند. این بود که چنان تصویر بزرگی از او به نمایش گذاردند و در نتیجه مخالفان و دشمنان سابقش نیز راهی جز ستودنش نیا فتند.
- ماندلابرای نگاه داشتن قدرت و ماندن در راس قدرت و حکومت تلاشی نکرد. وی پس از استقرار یک نظام دموکراتیک از قدرت کناره گیری کرد تا به دیگران بیاموزد که نفس قدرت برای او جذابیت ندارد. او نشان داد که قدرت هدف نیست و اگر هم هدف باشد هر وسیله یی را توجیه نمی کند. حرکت نمادین ماندلابرای واگذاری قدرت در شرایطی که در اوج محبوبیت و توان بود، وجه انسانی سیاست ورزی را به نمایش گذاشت. البته این عمل او نشان داد که قدرت واقعی در جهان جدید چیز دیگری است. ماندلا اگر در حکومت مانده بود و آن را به هر وسیله یی حفظ کرده بود شاید در کوتاه مدت احساس پیروزی و قدرت بیشتری برای او داشت اما این نفوذ در قلب‌ها را برایش به ارمغان نمی‌آورد و این قدرتی واقعی است که هیچ کس نمی تواند آن را از او بازستاند.
- ماندلاشخصیتی بود که مبارزان و آزادیخواهان آفریقایی او را به نماد آزادیخواهی انسان دوستانه بدل کردند و پس از کنار رفتن از منصب رسمی، نه تنها تلاشی برای تخریب او نکردند بلکه بزرگداشت او را تقویت قدرت خود دانستند. تامبو امبکی، رییس جمهور آفریقای جنوبی ماندلارا یک سرمایه ملی آفریقای جنوبی توصیف کرده که به یک سرمایه جهانی تبدیل شده است. این سخن درستی است زیرا حتی در نظریه های روابط بین الملل، زمانی که می خواهند سخن از بازیگران غیردولتی روابط بین الملل به میان آورده و افراد را به عنوان بازیگران روابط بین الملل ذکر کنند، ماندلارا یک مثال بارز و بی گفت وگو می دانند. این درس بزرگی بود برای کشورها، که می توانند چهره‌های برجسته سیاسی خود را که دارای مقبولیت جهانی هستند به سرمایه هایی بزرگ بدل کنند.
- ماندلابه عنوان یک شخصیت سیاسی و یک انسان بزرگ از این جهان رفت، اما در طول حیات نزدیک به یک قرنش نشان داد که سیاست در عصر جدید حیات بشری می تواند عرصه دروغ و خشونت و توطئه و نابه کاری نباشد، سیاست و قدرت چهره یی جدید یافته اند که آن را با انسانیت و عشق پیوند زده است.

منبع: اعتماد

انتهای پیام

دیدگاه شما