یک کارشناس مسایل بین الملل هر گونه دخالت خارجی در سوریه را محکوم و موجب تشدید بحران دانست و معتقد است: استفاده مستقیم از نیروهای نظامی قدرت های خارجی در صحنه به اضافه تقویت و همپوشانی دیگر عوامل موجود مانند حضور نیروهای افراط گرای مسلح، نقطه انفجار گسترده ای را به دنبال خواهد داشت. رسیدن درگیری های سوریه به اسراییل به معنای اوج انفجار است. ضرورت دارد عقلا، مصلحت اندیشان و حکمای منطقه و کشورهای فرامنطقه ای و جریان های مردمی به سرعت وضعیت را ارزیابی و راه حل های غیر قهرآمیز و مسلما طولانی پیدا کنند.
صباح زنگنه در گفت وگو با خبرنگار شفقنا با بیان اینکه معمولا دخالت های خارجی به افزایش بحران، ناامنی و بی ثباتی کمک می کنند و کمتر به حل بحران می انجامد، اظهار کرد: هر گونه دخالت خارجی، محکوم است و مورد نظر ملت های منطقه نیست.
او با اعتقاد بر اینکه سوریه می تواند یک نقطه محوری و نقطه عطفی بر تحولات منطقه ای و بین المللی باشد، توضیح داد: چرا که در حال حاضر برخورد اراده دولت های مختلف در این نقطه مشاهده می شود. از جهتی آمریکا خواهان تغییر سیاست های حکومت سوریه و ضعیف تر شدن سوریه در مقابل اسراییل است، از سوی دیگر حضور مردم در صحنه برای تعیین سرنوشت خود دیده می شود که پدیده ای مثبت به شمار می رود و نمی توان با اراده ملت ها جنگید.
ورود نظامی قدرت ها در سوریه، نقطه انفجار گسترده ای را به دنبال خواهد داشت
این کارشناس مسایل بین الملل، ورود نیروهای افراط گرای مسلح که به خشونت متوسل می شوند را پدیده سومی دانست که وارد این معادلات شده است و افزود: این نیروها به صورت قارچ گونه در حال تکثیر هستند، فعالیت ها و ارتباطات فرامرزی دارند و بسیاری از اوقات نیز توسط قدرت های بزرگ، مورد حمایت و هدایت واقع می شوند. با ورود عامل دیگر یعنی استفاده مستقیم از نیروهای نظامی قدرت های خارجی در صحنه، سینرژی، تقویت یکدیگر و هم پوشانی همه این پدیده ها، ایجاد نقطه انفجار گسترده ای را به دنبال خواهد داشت.
لزوم یافتن فوری راه حلی غیر قهرآمیز توسط عقلای منطقه و فرامنطقه ای در مورد سوریه
او تصریح کرد: تهدیداتی که از طرف دولت سوریه مطرح می شود یعنی حمله به ترکیه، اسراییل و اردن که هر کدام از آنها نقشی در افزایش تنش و درگیری ها در سوریه را بر عهده دارند نیز احتمال نزدیک شدن به این نقطه انفجاری را بیشتر می کند. بنا بر موارد گفته شده، منافع ملت های منطقه و امنیت منطقه و مردم آن به شدت در شرف تهدید گسترده قرار دارد در نتیجه ضرورت پیدا می کند که عقلا، مصلحت اندیشان و حکمای منطقه و کشورهای فرامنطقه ای و جریان های مردمی به سرعت وضعیت را ارزیابی و راه حل های غیر قهرآمیز و مسلما طولانی پیدا کنند.
صباح زنگنه ادامه داد: این راه حل ها می تواند سیاسی، اقتصادی، فرهنگی و رسانه ای باشد اما آنچه بین همه راه حل ها مشترک است، مشارکت همگان در یافتن این راه حل هاست. امکان رسیدن منطقه به امنیت، آرامش، استقلال و حفظ جان ملت های منطقه، با یک طرف از اطراف موثر بازیگران منطقه ای و بین المللی مقدور نخواهد بود.
رسیدن درگیری های سوریه به اسراییل یعنی اوج انفجار
او با اشاره به وضعیت فعلی عراق و به ثبات نرسیدن آن پس از گذشت سال ها از آغاز حمله آمریکا، گفت: حتی اگر حمله محدود باشد با عکس العمل مواجه و عکس العمل نیز منجر به توسعه حمله و ایجاد مناطق پرواز ممنوع و مناطق و کریدورهای امن خواهد شد، این کار نیز عکس العمل های بعدی را نتیجه می دهد. این سلسله عمل و عکس العمل ها، درگیری ها را توسعه داده و و قطعا این درگیری ها به اسراییل یعنی جایی که غرب نسبت به آن نقطه بسیار حساس است و آن را حیاتی می داند، کشیده خواهد شد. رسیدن به آن نقطه یعنی اوج انفجار و اینکه علاوه بر اوضاع عراق که تجربه ای ده ساله در اختیار ملت های منطقه قرار داده است، اوضاع سوریه نیز در حال پیچیده تر شدن است.
با هر گونه پیش آمدی در اسراییل، کل منطقه شعله ور خواهد شد
این کارشناس مسایل بین الملل افزود: ادامه این روند، کشورها، سازمان ها و تشکل های منطقه ای را نیز درگیر خواهد کرد. نمونه آن اسراییل است که از عراق فاصله داشت اما نسبت به سوریه فاصله چندانی ندارد بلکه در همسایگی سوریه قرار دارد و هر گونه پیش آمدی در اسراییل، کل قدرت های غربی را به چالش خواهد کشید و کل منطقه شعله ور خواهد شد.
ایران باید بر اصول خود پایبند باشد و با همه بازیگران منطقه ای و فرامنطقه ای داخل سوریه گفت وگو کند
او با تاکید بر اینکه ایران باید اصول خود را تبیین کند، به آنها پایبند باشد و برای تاکید بر پایبندی به اصول خود با همه بازیگران منطقه ای و فرامنطقه ای داخل سوریه گفت وگو کند، گفت: این اصول عبارتند از مخالفت با جنگ افروزی، دخالت خارجی به صورت مستقیم، استفاده از خشونت برای تغییر حکومت ها، استفاده از سلاح شیمیایی از طرف هر فردی که باشد، استفاده از پوشش های مذهبی و طایفه گری برای رسیدن به اغراض سیاسی و مخالفت با نادیده گرفتن اراده مردم در تعیین سرنوشت. این چند مورد باید در منشور سیاست و روابط خارجی جمهوری اسلامی ایران مورد تاکید قرار گیرد، با همه بازیگران داخلی منطقه ای و فرامنطقه ای و همسایگان سوریه به جدیت تبیین و به سمت اجماع سازی حول این محورها گام برداشته شود.
صباح زنگنه با اشاره به پیش بینی هایی در رابطه با احتمال تبدیل جنگ سوریه -در صورت وقوع-به جنگ جهانی، تصریح کرد: از یک طرف شاید توان کشورهای غربی اجازه ورود به یک جنگ تمام عیار و فراگیر را ندهد، از طرف دیگر باید دید آیا روسیه و چین حاضرند در این مقطع زمانی دست به تقابل با غرب بزنند و موضوع سوریه را ملاک و معیار برای تقسیم جدید نقشه جهانی قرار دهند یا خیر. بازیگران حاضر در سوریه که بازیگران دولتی و فرادولتی هستند، آیا آن بازیگران غیر دولتی به قواعد متعارف بازی پایبند خواهند بود یا این قواعد را به مبدا مختصات دیگری منتقل خواهند کرد؟ همه این مسایل باید محاسبه شود اما اگر چنین اتفاقی رخ دهد، وضعیت معادلات، تقسیمات قدرت اقتصادی، نظامی و ژئوپلیتیکی فعلی و نقش دولت های فعلی به حالت گذشته باقی نخواهد ماند.